장음표시 사용
131쪽
' clesiae Romanae hostium, nisi Haeresis causit antea . . a sede Apostolica cognita , di eius refutandae potestate expresse concessa, obluctari, librosque italius Haereticos frangere, atque obterere auderento aut certe si Catholicam doctrinam aduersus eos dem libros tueri possent, at i;s armis uti, quibus
ad illorum internecionem opus plane est interi quae praecipua sunt, ut tum ipsa impietas, tum impietatis sator, hoc est, tam pestilens doctrina. .. ' Pestis Auctor, probrosis Haereseos IIaereti- nominibus infamentur) vetarentur, interi dictio profecto , tanquam Christianae Reipublicaei apertὸ perniciosa, irrita prorsus esset atque inanis. IV. Confirmatur II. Quia etsi libri, qui scatenterroribus, vel bonis moribus obsunt, prohiberentur omnes nominatim, ac singillatim nam generatim esse cunctos prohibitos ex Indicis Regulis paret) si tamen in eorum Auctores commentitiis Iaruatos nominibus, sed aliundς satis notos scri-
here non liceret, neque eos nominatim Haereti
. sos nuncupare, atque ostendere, quamuis re vera essent, antequam a Sede Apostolica per sacros Quaesitores tales renuntiarentur, fas iusque esset; ingens sanὲ 'stium maximo totius Christianae. Reip. damno incommodoque aperiretur: siquidem huiusmodi interdicto,summae licentiae famo-Ios Η reticosque libellos cudendi extrudendique ansa magna plerisque praeberetur. Haeretici qilippe, perditique Catholici non pauci, animaduersat lyramandi alios nominatim libertate; contra ve-
rb optata impunitate, ne vicissim ab ali is nomi, natim infamari queant, dum ipsi suis Lordotiis
.i Satyrisque ficta imponunt nomina , vel nulla, quoad ab Apostolica sede fraudis, atque Haeressi, conuicti , & publicati sint, quod plerumque noni. contingit, neque varias ob caussas potest, diu multumque gaudentes, ad eiusmodi libellos famosos
132쪽
Haereticosque concinnandos emittendosqnetiam atque etiam sine dubio prolectarentur, ae ibi ieitarentur: unde ingens labes atque pernicies in totam Rempublicam manaret, ut perspectum est. V. Confirmatur III. Quia Sedes Apostolica. vi supr1 iam quoque indicaui, omnia Catholieae fidei detrimenta cauere, aut resarcire non potest, ne Inquisitorum quidem cura ac diligentia addita, ut Iiquet, quandoquidem ipsa nihilominus a tanta Haereticorum multitudine continenter vexatur. Neque libris famosis atque Ηrereticis vltra Alpes libere erumpentibus. Ecgrassansibus fraenum satis validum hucusque ini j cit; quos ta-1nen libros Auctoresque illico refelli, Haereticorumque nomine, antequam Romae caussa terminetur, expresse insigniri, boni publici valde interest, tum etiam ratio ipsa naturalis defensionis aenecessitas, ne venenum Haeresis & calumniae in cautos ignarosque prius, qu m antidotum admoueatur , perimat, omnino iubet. Quod plane ius naturale, de diuinum necessariae defensionis per nullam legem humanam tolli potest, ut constat. VI. Hoc argumentum adeo validum, firmum
que est , ut a nullo hactenus ex cunetis, quibus 1 me expositum est, conuelli aut debilitari, omni oppugnatione penitus frustrata , animaduerteis
rim. Nemo enim adhuc rationem grauissimi damni Reipub. totius auertendi, si interdictum tomis memoratum ederetur, ostendit. Dixi tamen ini tio, maioris momenti praeponderet,
si id accideret, lex utique teneret. Quanquam quomodo, aut quando possit accidere, ego modo
VII. Sed forsan aliquis eontendet, huiusinodi
meum placitum non parum audaciae ac temeritatis prae se ferre, quum lex potius contraria. si qua potestatem Haeretici nondum Iudice damnati
133쪽
oppellandi faceret, esset iniusta ac nulla, quia hine plerique praetextu Hε retici alicuius, compactis argumentis productisque Haeresis tesseris refutariis di . 3c nominandi, proprios inimicos infami no-tλ dedecorare, nec non mordaci libro dilaniare
possent . ipsis etiam legis, quae id indulgeret, clypeo tecti, ac tuti- -d graue offendiculum vivitetur, infamia cuiuicunque priuato hominum iudicio nullo modo permittenda est. At ego M-iusmodi terriculamentum nihili prorsus duco. mirorque excitari , quum manifesto vanum sit. Quae enim lex tam honesta, tam aequa, Iam uti. lis, tam sacrosancta est . quae improborum corruptelis obnoxia non sit delicta omnia, quae committuntur, quid nisi cunctarum legum, quibus ad itersantur, piacula quaedam, ac distortiones sunt Ergone leges cunctae idcirco inanes peuanidae nullae an ideo iniustae rationis expertes malorum procreatrices Hoc eerte sine intolerabili audacia 3c temeritate uemo asseuerauerit, ut exploratum est. Quod igitur plures abutendi lege occasionem captent , eaque Persae pe abutantur, hoc sane legis ipsius iniquitatem. perniciem . vel peruersitatem minime ostendit .
alioqui de legum omnium honestate actum esset. At ubi lex ipsa 1 pluribus migratur, vel alia aliqua habet incommoda; diligentea videndum est,au pensatis oninibita, adhuc bono communi conducibilior sit. v cne; quumque magis nihilo mi uus prodest . s eaeterae conditiones non desint.baud dubium, quin ea honesta, utilis. 6c iusta
sit, meritoque laudanda, ac retinenda. Iam tot argumentis in aciem eductis palam demonstraui. integrum esse Theologis, nomen Haeretici certis
hominibus, qui se Haeresi infectos documentis non ambiguis produnt, ad necessarium Cdtholicae teligionis patrocinium , etsi illi nec dum
134쪽
a sede Apostoliea inominatim damnati sint, sia. gillatim indere, atque huiuumsdi facultatem plerisque Doctorum. ac Legum etiam scitis esse coα- sentaneam. Quod autem hac permulti abuti queant, nihil pim refert, quum talis facultas , deIex etiam peculiaris, si qua extaret, multo graviora damna Fidei Christianae, & Reipublicae adhuc prohibeat, ut supra explanatum est, adeoque
eorruptelae omnes & flagitia, quibus compluris oraetextu illius habenas laxare possunt, non totis Iunt , quin ea legitima, aequa, utilis, ac sana sit. E contrario autem ea lex, quae huiusmodi priuatam Fidei Catholicae defensionem Vetaret, nee glauissimis illius detrimentis caueret, aut Illa a
I. Iuuat hie postrem1 in acie propugnam in
id Iocorum doctrinae, accurath disquirere, quam egregium nobileque praesidium Tneologi , C tholicae religionisi Ipatrocinio priuato , aerique Haereticos quosque singillatim reuineendi, nuncupandique studio i et Apostolicae sedi opportunἡ ferant. ' . II. Episcopos . atque inquisitores in Haereusis diiudicandis, ae plectendis esse ae diei Ecclesiae, stu Apostolie, sedis executores, quia q' in Haeretieos ab exdem Ecclesia , vel sede in constituta,fideliter exequuntur,rianum est. Ide enim ui γω, inquit Alphonius Castro lib. navimust aereis 'p. 3. in ...
135쪽
sknt , aut euidentissimu sacra Scriptura testimonsea 7uevila tergiversatione deprehendi possunt . ius dicere, O aduersus eiusdem a sertionu pertinaces defensores animaduertere. Illud namque non est sententiam
ferre, sedsententiam latam exequi. Eodem modo de Theologi omnes, quum aliquem damnatae ab Eeclesia Haeresis reum agunt, emissoque in vulgus libro Haereticum singillatim nominant, Ecclesiae &Sedis Apostolicae priuati executores iure appellari possunt, hoc tamen ab Episcopis, atque inquisitoribus necessario seiunisti discrimine, quod fori externi & contentiosi omni iurisdictione, tum qua . uis obligandi, cogendi, puniendiue auctoritate. qua i jdem Episcopi, atque Inquisitores, velut Sedis Apostolicae recuperatores, seu delegati Iudices. praestant. suntque eiusdem sedis publici executo res, omnino destituuntur, suumque iudicium me-xe priuatum sine forma & vi externi iudicii, sed
priuatorum dumtaxat Doctorum auctoritate circumscriptum proferunt. neque ullam obligandi Christi fideles potestatem in foro extraneo habent ; in interno autem illam tantummodo, quam quum testimonia e sacris Codicibus, e Conciliis. e Patribus, aut aliunde deprompta, tum rationeSatque argumenta in medium allata pariunt. III. Quamobrem quum Haereticorum, ac flagitiosorum Catholi eorum fraudibus nox ijsque libris comprimendis extinguendisque, vel graui nsimis damnis indidem iam allatis, aut ingruentiis bus prohibendis leuandisque, quaecunque Aposto alicae sedis, Episcoporum, atque Inquisitorum diligernia, quaecunque vis, atque auctoritas, quae cunisque vigilantia & cautio satis non sit, ut superius exposui , Christianorum Theologorum munus proprium est, Apologeticis in lucem editis illorum & refraenare amentiam , 3c resarcire detri in
menta, atque hoc pacto quum Apostolicae Sedi, Epistori
136쪽
Episcopis, ac insitoribus, quoad possunt, opituri
Iari eorumque priuatos executores strenue se gerere , ut quos publica tribunalia prae consutis perisditorum hominum dolis, multisque at in impedimentis multare nequeunt, priuata saltem Doctorum opera aliqua ex parte coerceat. IV. Quocirca ipsa- quoque nostrum omnium
mater Ecclesia, ubi quis seu suo h gremio perduellis, seu externus hostis insanae telo doctrinae iugu- Ium illius, aut latus petit, opem ab unoquoque filiorum tacitis vocibus flagitat, arma extemplo sumi iubet, desides excitat, festinato opus clamat, afflatam pestem quEm primum depellendam edicit. Non enim Haereticos singulos ipsa Apostolicae Sedis dextera semper mactandos, sed velitari-hus dumtaxat priuatorum Doctorum pugnis persaepe caedendos : nec singulos hostium ipsa Imperatoris manu confici, sed quam plurimos lanceis subiectorum tant lim militum traiectos cadere: ita non ad quo suis errores Haeresesque subinde repullulantes configendas obruendasque, ipsi uiam et Summi Pontificis fulmine intorto opus ense, sed pleraque huiusmodi monstra vel priuatis Theologorum libris tanquam gladiis ex antiquo Ecclesiae armamentario , hoc est, e diuini humanique iuris apparatu depromptis, foItiterque vibratis transadigi ac necari. -
Tertium decimum firmamentum eius dem doctrina a probabilitiate vel δε-
bio, tum a Doelorum auctoritate. I. vertim, quamuis omnia argumenta hactenus enumerata atque enucleata non essent adeo
137쪽
robusta ae solida, neque veritatem hane tam perspicuo in lumine collocarent, sed aliquam adhuc. dubitationis nubeculam relinquerent; quum in dubio, vel probabili etiam opinione certae scientiae cxperte. -sit condietio postidentis. ut commune vulgatumque Theologorum, & Iurisconsultorum effatum sancit, etiam extra materiam iustitiae, ut melior pars Doctorum sentit ; in dubio sanh etiam opinionis, melior quoque innocentium , atque Catholicae religionis, quam calumniatorum, at que Haereticorum hanc illosque insectantium. conditio esse utique deberetiac proinde & Theo- Iogis utrosque publicatis Apologeticis tueri solutum, ac liberum. Unto ergo adhuc magis, quum . nonnullae ex rece mitis rationibus plane inexpugnabiles id ipsum extorqueant II. Ad Doctores autem quod attinet, quia, ut initio praefatus sum. neminem, qui hanc controuersiam distincte destinatoque proposuerit, ne . dum profligarit, reperire halienus potui, neque repertum ab aliis intelligere; multos, qui explicatae , me doctrinae nominatim patrocinentur, hie eenturiare nullo modo possum. Generatim quidem fauere omnes, ac tacite assentiri, quum nullus eorum, neque clam etiam refragetur, iure existimo, dc ex variis plurimorum qu Theologo- tum, qua iuris utriusque Consultorum documentis sat exploratum est.
III. Qui vero eandem doctrinam suffragio
suo nominatim ornent, si ex me quis perconte Hir, laudare in primis Leonardum Lessium ponsum , qui lib. 2. de Ius . eap.-dub L. num. s udicium. quod quis Haereticus sit, quia Mim sacrificium ridet, non esse temerarium, sed rationi consentaneum, ut supra quo ue memoraui , pronuntiat. -mque ille saetificium publice explodat ponamus ita contingere haud
138쪽
haud dubium, quin idem Lessius concedat quoque, eiusmodi iudicium, quod Titius, quia Musa lacrificium ludibrio palam habet, Haereticus sit. ex iustis caussis, praesertim publici boni gratia. verbis enuntiari pom, ac proinde & libris etiam
eodem nomine ostendi , ut patet .l Vir pereruditus Dianam quoque addit . qui P. . I. t a. I P. res tat. 26. Zc par. 3. tradi. s.resolui. 33.c na Lessio omnino hac in re faciat. At ego nihil hisce in locis huc pertinens inuenire. aut notare potui. I V. Sed Alfhonsus a Capstro tib. I. aduersus H Foses, es.s. non inuitus adstipulatur, ubi in eos. qui nomen Haeretici temere alteri impingunt, . merito inuehitur, caeteros , qui non temere, sed prudenter ex solidis argumentis,& grauibus caiis.
sis id agunt, haud obscure absoluens. inod si iasemper nefas esse duxisset, quὶm Deilh suam il-
am reprehensionem confirmasset, diserte testatus, legum sanctionibus vetitum esse, quenquam fingillatim nominare Haereticum Nusquam tamen id dixit, imis eodem loco mox subi jcit , senem tot, ne Franciscano quidem in Ordine, cuius ipsemet Alphonius quoque erat, si quam eius Haeresim omendisset, parsurum, quin in Haereticorum album illum referret. V. Nee minus perspicue Didaeus Couarruvias lib. r. variarum Resolutionum, cap. II. num. s. huic meae sente utiae velificatur, ubi indicato duplicis criminis di lcrimine , cuius alterum manifestari nihil sane Reipubliuae interest, ut si quis aliquem meretricis filium appellet et alterum vero innotescere haud parum eiusdem Reipubl. refert, ut quu , inquit dixerit Hareticum e Mox subdit: Ego quidem primum animaduerto , sine in
Iudicio, siue extra iudicium eo inicium dicatur, etiam
139쪽
tamen intentione, atque iniuriandi animo, peeea tuta esse non omnino ab iniuriarum actione liberum. Dein de aliquanto post ita pergit: Seeundo opinor, veri criminis exprobrationem , cuisui Reipub. intersi manifestationemfieri, secluso iniuriandι ansmo, a peccato, ab iniuriarum actione immunem esse, nec refert quantum ad hoe, id in iudicio, vel extra iudicium acciderit. LAtque ita Bariolum .er Sequacium opinionem
V I. Vnde constat, quoties Reipublicae utilitas suadet, ut quis occultum Haereticum detegat, ac nominet, etiam extra iudicium, id cuique absque iniuriarum piaculo, Auctoribus Couuarruvia, de Bariolo vn cum huius asseclis, ut ille existimat, licere. Ergo per eosdem Couarruviam, Ba It Ium,dc asseclas licebit quoque, quum Reipub. non solum commodita , sed nece ditas etiam urget, damnumque publicum alia ratione minime auertendum impellit, vulgato insuper libro talem Hae in
aeticum prodere, I euincere, nuncupare, ut suprὶ
probatum est, neque hic iniuriae Iocus esse potest, ubi ex utilitate ac necessitate Fidei Catholicae defendendae animum iniuriae irrogandae abesse 5ce.
apertum est. VII. At enim idem Couarruvias, inquies, eos dem loco vers. Secundo eadem ratione, scribit quΟ-que : Si quufamos libello potius quam ivsa delatione
alterius honorem laserit, vera illivi criminis manife-sans, eapitali poena esse puniendum Oporteresane, O id magu publiea utilitati conuenire, viros sceleratos potius accusationibus ad Iudicem deserri, quam famo libelru extra iudicium in maximam omnium perniciem infamari. Audio , annuo. concedo. Sed nihil hae ei j S, quae antea ex eodem Doctore recitaui, obstant.
hic quippe cle solis libellis famosis agit , quibus
viros scelestos extra iudicium, omissa illorum accusatione, occultisque eorundem delictis retectis, infamaIe
140쪽
RΗatetiei ori a Pς lucere: adeoque quemcunque libro edito, nomi