장음표시 사용
171쪽
V. Tertio. Nomen ipsum Haeretici maximam infamiam natura sita ei, qui talis renuntiatus, irrogat , ut copiosisSinte, atque eruditissime docet Farinacius de Hares quast. IS9 num. o. sq. &M. At, si famosi libelli ad normam tantum materialium conuiciorum, seu abscissorum mordaciumque verborum exigantur, erunt pariter famosi libelli omnia Catholicorum monumenta Doctorum, quae Ario, Nestorio, Eutycheti, Luthero, Caluino, caeterisque Haereticis a Sede Apostolica nominatimae singulari lata sententia iam damnatis nomina Haereticorum pal m tribuunt, quod certe dicta nefas est, nec parua multa multandum. Constia quentiam ostendo planissime, ac facillime. Quia damnatoria illa sententia a Iudice in certos Hae reticos pronuntiata, istorum contumeliam atque infamiam non tollit, neque imminuit, sed tanto magis auget, atque exaggerat, quanto ea non priuati tantum hominis verbis, sed publica Iudicis auctoritate confirmatur. Ita quoque qui ob nota flagitia infamis vulgo habetur, ubi eorundem Iudice postea damnatur, multo magis infamis euadit, ut exploratum est. Alioqui si non ita res esset, infamiae nota per damnatoriam sententiam deleretur, & bipedum nequissimi ex ipsa damnatione id lucrarentur. vi nomina latronis rebellis, Haeretici valde probrosa expungerent, aut probrosbi non esse vincerent, quod non minus ridiculum, quam falsum est , adeoque Iudicis sententia non impedit, quo minus ea nomina contumeliosa sint, atque infamia, sed potius contumeliam ipsam, atque infamiam corroborat, ut patet. Ergos sola conuicia materiata, scii verba aspera & pro . brosa dumtaxat perpendantur, quoniam nomen Haeretici maiorem infamiam iam lata sententia singillatim damnato inurit, qu in non damnato;
omnes Catholicorum libri, qui Arium, Nesto. xium
172쪽
rlum, Eutychetem, Lutherum, Caluinum, ac pari ies uclesiae perduelles iam singillatim antea a Seis de Apostolica damnatos, postea Haereticos nuncuparunt, in fainosiorum libellorum censu neces sario sunt numerandi, imo multb magis, quam si nondum damnatos, Haereticos appellatiant, si qui dem tum longh minori infamia eos notassent, ut probatum est. Quis autem sine impudentissim 1 temeritate, ac vehementissima Haeresis suspicione eiusmodi Catholicae religionis vindices Codices libellis famosis accensendos existimet VI. At, inquies, diuersa horum ratio ab aliis est; nam Iudicis sententia facultatem cunctis dat, ut sontem damnatum quilibet infamia adspergat, ac proinde libri in Lutherum, Caluinum, Ariumque iam damnatos scripti, famosi esse nequeunt. Audio. Verlim damnatoria ipsa sententia, si ceterae attributiones seponantur, haud quaquam a libelli famosi crimine & poena expedit, ut ex cele- herrimo illo Farinacii Consilio. quod Xxx. ab eos numeratur, testatissimum est. Qujppe nobilis qui- dam Florentinus, etiamsi verum crimen certo Antistiti, cuius is 1 ludice pronuntiata rith sententia damnatus fuerat, exposita votiva tabella, ini qua illud perstingebatur. obiectauerat; famosi lii belli nihilominus reus tum ab eodem Farinacio, tum ab alijs Iurisconsultis iure optimo actus, atque Fabio Me nichino Iudice legitim h peractus,& condemnatus est, ut ex eodem Consso. Farinaci j , in quo iura, leges, scita, Doctores . & caetera, i quae eum merit b condemnandum reuincunt, pros feruntur, atque expenduntur, perspicue dilucet.: Vnde constat, solam Iudicis sententiam ad libellii famosi crimen diluendum minime iussicere. i Vi I. Quum igitur nec Iudicis sententia itai ad famosi libelli notam eradendam , neque sola. conuicia materiata. hoe est , verba rigida & pro-
173쪽
hrosa ad eandem inurendam satis sint,'t iam --haui; necesse omnino est, ut ratio iniuriae, uri
qua lamosus libellus esse nequit, aliunde, qu
solis verbis mordacibus, aut ab irrogata Intam iri aut non pronuntiat 1 sententia 'ratur. Porro iniuria proprie sumpta . nihil aliua eu, qu m factum, vel dictum, quo ius alterius laevitur, ut ex iis Fariniscius Ios. I. yique ad Io. abunde congerit. manifestum est; qui vero iure suo utitur, nemini fasit iniuriam, ut apertum est, & sanctiones pleraeque clarunt LGracchus, C. de υν. l. i. & ibi Doctores, ε. φιοdsur'. I.quod reipubliea,& L quod λι--um s I .re dema I. nemo damnum. dc l. nullin de regul inr. I 3 . n. deliber. homis exhneu Nulla autem iniuria sine clo- . in & animo lacteisae iniuriae conflatur . vi l. q-d seipAbliea de iniuri. cit. I. I. g. I. I. 3 penula O vlt. cum L . E. eodem i. s non convisi, C. eodem tit. de in iων. decernitur, de iam supr1s et . num χ.ar aduerti. Quare ea Scriptura, quaesiuie prauo affectu com ginnata, alterius delicta iuste reprehendit, iniuriosa nullo modo esse potest. Si enim iuste repre- hendit, nullius ivs laedit, ae proinde iure suo re- prehendendi viatur; qui autem iure suo Ititu' nulli facit iniuriam. Tum verbiuste aliquis sicri-'pto alte sum reprehendit tam extra iudiciu qctio in iudicio, quum iustam Sc legitimam caussam
eius ita reprehendendi, etiam extra iudicium prς' sto habet, ut a. niMn. s. demonstraui Unde VIII. Esticitur I. Prophetarum, Apostolorum, Patrum , sacrarum Scripturarum monumenta vi-eunque acribus alicubi verbis exarata sint, a famo ' solum tamen libellorum contubernio ad Euc Ion.
gedi stare, quia causa iustissima, Eo consilio sata. ctissimo ubiq; te nituntur, ac propterea nullius ius laedunt, sed suo utuntur, nullique idcirco sunt in. lauiosa. ut copiosita in vindicj3.cap. I o. F 8. expi naui:
174쪽
naui : eodemque modo & caeterorum quoque Scrietorum Apologetiea , famostrum libellorum calumnia, obiecto legitimae cassae , ae sanae mentis
IX. Essicitur II. Quinuis, qui in Lutherum. Caluinum, Arium, & 1imiles Christianae fidei d
seriores iam damnatos, stylum stringunt , eosque Haereticos liberε vocant, illo tu famam apud eos, quibus illi adhue ignoti erant, multo magis isdat, qtiam si non esserit damnati; periculo tamen famosorum libelloru,quia iuste eosde isdunt abesse. X. Essicitur III. Etsi, qui Haereticos nominatim proscriptos, ut Lutherum, Arium. &similes oppugnant,horum famam iure meritoque let dant. ob facultatem scilicet a Iudice datam,ut M. I .explicaui, atque idcirco libellorum famosoru si honesto consilio ducantur, fabri non sint: hoe tamen iuredi facultate potiri eos quoque, qui ex grauibus icaussis , & optimis consiliis Catholicae religionis,
atque innocentiae tuendae Haereticos singulares nondum nominatim perculsos scriptis retellunt, 'Haereticosque expresse nuncupant. Ratio est,quia famosus libellus est illa tantum Seriptura, quaD-mia proximi iniuste laeditur, ut supra ε I. definitum vidimus. At non istum quum qiliis Haereticum no-
minatim iam damnatum stylo percellit, famam eius non iniusth laedit, sed neque etiam quum non damnatu, ex Iegit inia caussa, & bona fide vulgato libro iugular , siquidem iniuria ad nutum iustae caussae, Nplacati animi illico facessit,ut dictum est. X I. Essieitur I V. Nobilem illum Florentinum cde quo arithnsm s. ceu famosi libelli reum merito futue damnatum , quia etsi eiu&Aduersarius Antistes reuera a ludiee lata sententia falsi damna intus fuerat.ipse tamen nul a iusta de ea usta, sed via ciscendi tantum libidine huiusmodi crimen er-dem Antistiti publica tabella exprobrauerat, ut
175쪽
eonuictus fuit, adeoque de iniuriam grauem ei seiseerat, libellumque famosum reapse eonflatierat. Qnamuis enim falsi damnatus Antistes, veracis fama exciderat, nec iure eiusdem famae iam senteti- tili dam natoria ademptae adhuc retinendae potiebatur, Ius tamen adhuc tenebat, ne id crimen tibia quoquam animo inferendae iniuriae exprobraretur, ut suprὶ s. I s & 7. in ea su omnino simili de publico scorto pari iure pronuntiaui: quod sa-nh ius nisi adhuc ille tenuisset, iniuria illi fieri ea criminis exprobratione nullo pacto potuisset, ut
Iiquet. AETII. Essicitur V. Non omnem Scripturam, quae extra iudicium alterius vitia earpit, esse famosues libellum, alioqui tales quoque forent omnes illae, quae in Lutherum, Caluinum, te alios iam proscriptos extra iudicium pariter typis vulgatae sunt, quod falsum esse, atque insanum iam supra ostendi; sed illas dumtaxat, quae aliorum scelera iniustὸ vituperant
XI I Emeitur V. Qirum animum illius, qui Apologetica elaborat, consilio irrogandae iniuriae longh alienum ante g. 2. patefecerim; & duplici caussa grauissima. ac iustissima propulsandi
Haereses , atque ealumnias, ad Catholicam fidem atque innocentiam defensandam, impulsum do. cuerim; eundem Auctorem Apologeticorum, extra suspicionem faciendae iniuriae, ac proinde, &'blicandi libelli famosi esse; ideoque Scripturasti libros eiusmodi non nisi iustos di iuste coag-' mentare, Quod eo insuper roboratur magis, quia etsi conuicia a legibus vetita,praui animi praesumptionem edant, ut pluribus Farinae ius Cons so.
num ro. Rinaldu Ptolemaeus abid num. I9. de Hieronymus Gual Zeru Eliis num 6o. rursumque idem Farinacius ii .euincit: iecus
176쪽
sumptionibus palam factum est, deprauatum affectum abesse, ut ex communi Doctorum sententia, quo longo agmine recenset, idem Farinaciusia 3. tradit. At quam longe infen- . 1 us animus Apologiarum architectis peregrinein Iur, g. 2. euidenter in propatulo collocatum est.
igitur & quaecunque iniuria, & quiuis libellus nismosus ab id genus Apologijs longe abiuncti sunt. XIV. Vnde postremb colligitur . e conuiciis
contumelijs materiatis, seu e spinosis acidisque verbis tantummodo, reliquis attributis penitus 'ablegatis, neqtie famosum libellum , neque iniuriam cuiquam conflari posse, quod mihi extoris quendum rationibus initio proposueram.
f. IV.Dtercessiones initio parata moti brachio
I. His de famoso libello munimentis iam .exae dificatis 3 ut machinationes principio obductas uno fere ictu frangam . atque euertam , interposi tum suprὶ deeretum hic Tobe recolendum m neo, nondum probatum eue,imo nec probari posse, omnem Scripturam, quae extra iudicium alte- ,
aius erimina siue iniusth, sue iusth publieE earpit, 'agitatque, esse famosum libellum. Nam si hoc se-
mel euinceretur, profecto de Apologetica omnia, etiam in Haereticos singillatim damnatos edita, di pleraque Prophetarum, Apostolorum, Euans gehi, ae Patrum monumenta, in famosos utique libellos ineluctabili neeessitudine, ut antea pate- feci, referenda essent. Q d sanE consequeris sicut , non minus falsum . quam impium esse iam priusi ostendi ; ita falsum quoque insanumque illud ani ac dena tam uniuersὶ fusum, unde fiuit, esse, pla ι G s ne tui .
177쪽
euidens est. Nunc singulas intercessiones, quanti sint roboris, exploremus. σII. I. Ea Codicis delibositi famosis lex istos libellos famosos vetat non autem legitima ApolO-getica, ut demonstratum est; nec quid amplius Baldus illic appellatus contendit, ut liquet. III. II. Doctrina illa Floridi & reliquorum, qui alterius criminationem quamcunque, ubi e
tra iudieii fines intenditur, generatim damnant, de eriminatione sol iam iniussa, seu iniuriosa ne is cessario intelligenda est, non vero de iusta & legitima, qualem Apologeticis contineri iam pa- Iam feci. Quippe si hane quoque Doctores illi imis probassent, valde fuissent allucinati, omninoqueaepellendi essent, siquidem eodem calculo de la
cras Scripturas,& Patrum Codices, te scriptorum omnium vindicias in Haereticos etiam nominatim proscriptos vulgatas damnassent, ut supr sa- ' stis explanatum est, quod nullo modo ferendum. i IV. III. Farinacius quoque unὶ cum patronis, iquos sequitur, dum statuit, conuicii veritatem, quoties crimen per libellum famosum alteri ex- 'Probratur, nunquam noxiae iniuriarum eximere,
expresse de famosis tantum libello, seu de iniust 1
tantum scriptura, qua fama alicuius iniuste laedi tur, non autem de iustis Scripturis, quales sunt libri Apologetici, quibus vel fama alterius iam laesa, amplius non laeditur, vel certe adhuc illaesa iure meritoque laeditur, ut patescit, loquitur; ac proinde enucleatae supra doctrinae nihil penitus ossicit. U. IV. Bossius denique un, cum Romano, quando uterque de libello dumtaxat famoso manifest Edisserit, Apologeticis aduersari non potest, ut perspectum est: Caeterum quod idem Bossius
testatur, Doctorum neminem prorsus se reper-xum, qui asseveret fas esse, verum crimen, quoa
178쪽
superioru do ctrime oppugnatione.
Iibellum famosum vulgare, parum admodum seia Dostqribus volutatum, ac sua opinatione oscitania ter deceptum prodit, quum id Auctores quinque supra viginti, quos singillatim Farinacius
sor. num. 242. dc 243. Iecenset, aperte tradant.
nempe Speculator, Angelus, Cynus, Bellapertica, Iodocus, Ferettus,Bonifacius de Vitalino, Io. Platea, Lancellotus, Bonacoss. Clarus, Bursatus, Ploiatus, Fachineus, Albericus, Fabius de Monteleone Abbas, Ioannes Andreas, Oldradus, Aucterius. siluester, Archidiaconus, Turrecremata, Praeposiatus, Alexander, & Bellamera, inter quos etiam Fachineus sententiam L Bossii placito oppositam, communem esse exerte scribit, tantum abest, ut quod ait Bossius, dicant omnes, & nemo contra- dieat a quod sibi idem Bossius , si plerosque istorum, qui iam lucubrationes suas in lucem tum emiserant, sedulo consuluisset, excidere nunquam
CAP. V. Apologetica in crimen temere VeXa-.tae innocentiae frustra vo
I. Iibessi famosi inuidiam ab Apologetieis
libris remotam, ecce tibi, lex ultim ἡ Co-diee de Mensis. ad eosdem percellendos operosὸ euocatur, in qua disertἡ vetatur, ne quis, simul atque delatus, vel accusatus est, reus criminis . antequam 1 Iudiee sententia pronuntiatx damnatus sit . appelletur ,, aut existimetur . nosubiectam innocentiam . ut illic subditur ,feriamin. Neque enim quicunque accusatur, atque in carcerem includitur , etiamsi in vincla quoque tra
179쪽
rgo Pars I. Cap. s. De innocentia l
ille tantium , qui condemnatur, ut eauetur aperthl. r. C. de his,qui nox in m. &ev vlt. Is. t atque Glossa in C.nonne 8-cum alijs, qtrae Gi b. Conf6s. num. s . abunde conserit. mimigitur neque criminosus , neque Reus censeri, aut voeari ille quoque,qui iam & accusatus,ω in cariscerem conditus , & in vincula coniectus est. nisi
uost sententiam damnatoriam 1 Iudice latam,pos, sit intulto minus , qui neque dum delatus , neque eareeri addictus, neque postulatus est, quales plexunque ij sunt, in quos nominatim Apologetica
emittuntur. Reus ac nocens iure vocari, aut Ie-
putari potest. I I. Verlim luee nubecula flatu etiam lanimmo Deili diffatur. I. Quia tam ea lex,qu m Doctores illius interpretes, ae reliqui paulo anth indicati, de eo dumtaxat, qui ad Iudieem delatus est, aperintissimh loquuntur ; de quia non raro contingit, plerosque per meras calumnias /ecusari, eo nitunis tur summoperE . ut huiusmodi edumnias , improis hasque delationes talionis poena praecish denuntiati , de qui Glossa expressE, verbo onerassonis seadem lege, ae titulo, compescant, ac proinde stanciunt, ne ullus statim atque accusatua est, noeens credatur.& condemnetur; sed criminis prohatichiudieis ue sententia prius expectetur; nem, euiquam tutis infamia,aut alia iuridicialis poenM snisi a Iudice, tota iam eaussa eognita ac petracta,
decreta irrogetur; siquis vero secus fecerit, eandem iroenam inquit Glossa iam laudata eodem loco γpatiatur,s non probet, quam pas rin esset ,si crimen, statutumprobarumsuisset. Vnde manifestum est, de falsis, de calumniarum plenis accusationibus tantummodo, quas soIas prohibet lex, & talionis poena imposita refrenare eonatur, illic sermonem
esse ; non autem de eateris opinionibus , vel nomon laturis, quae de quibuscunque stntibus, ac perditis
180쪽
perditis extra iudieii cancellos fabricantur, ne. que ad ullam poenam iudicialem infligendam spectatu; ac proinde eandem legem, & Doctores de huiusmodi extraneis criminationibus, atque ap- pellationibus nihil prorsus decernere. Quocirca quum libri Apologetici extra iudiciale forum militent, neque ad ullam poenam iuris cuiquam irinxogandam, sed ad nebulonum calumnias, atque Haereses famosis publicisque libellis descriptas iu- 'gulandas dumtaxat tendant, in illam legem, atque Doctores, qui casum longε diuersissimum ab ab his respiciunt, nullo modo possit ni delinquere a
ideoque nec telum ullum ab eo casu in hunc, ut clarum est, torqueri potest. Nam ut recte Alphon sus a Castro lib. I. delusa Haret punit. cap. I o. Bar-
totum qui e singulari lege sciscente, ac pronuntiante illum pertinaciter resistere, qui Iudici praecipienti non obsequitur, ut deciditur I Tutor. g. rores, T. desisserit tutori inepte colligebat, Haereticum pertinacem illum esse habendum, qui Sacro Q is sit ori aliquid de Christianae fidei arcanis esse renuntianti obluctatur ea propter rei jcit, quod di peculiari illius legis cassi argumentum ad alium valde dissimilem configendum, Dialectica inuit 1 omnino inconsulte ducit et idem pariter hic quoque euenit , dum a certo singularique casu ad alium maxime discrepantem immani saltu transiis litur. III. II. Eadem illa lex, & Doctores de occultis Blum delictis ludici detectis loquunturi non autem de publicis ae notis : alioqui nefas etiam foret , prostituti pudoris manifestam ac publicam adulteram in carcerem prae infandisia adulteriis publich abreptam , meretricem, ante sententiam Iudicis, existimare , ac verbo tenus quoque appellare, quod absonum est, atque 1 cun-