장음표시 사용
341쪽
te ad sydera caelestis regni perducendo. Tertius gradus est. quod largitus est seipsum , Lucae. r. Benedictus dominus Deus Israel. Dedit autem se multis modis. Primo, in socia nostrae peregrinarionis. Baruch I. Hic etiam Deus noster qui ad inuenit omnem uiam disciplinae,& tradidit illam Israel dilecto suo,& post haec in terris uisus est &c quasi di ceret. Quia Deus fecit homini uias peregrinationis, dans mandata boaae conuersationis ne deficiat,& ne uia homini uideretur grauis nimis Iactus homo e Deus, & per hoc socius utar & peregrinationis Lucae 8. iter faciebat Iesus per castella,& ciuitates praedicans, & euangeligans regnuDei,& duodecim cum illo , & mulieres quae erant cu Ialca spiritibus immundis,& Maria Magdalena,& Ioanna, MSulanna,& aliae muItae.& turba multa uenit ad eum. Et vere bonus se dedit in bonum socium, quia sectos uiae lassoς' optimis uerbis consortauit, in perieulis liberauit, infirmos curauit, mortuos suscitauit. Quartus gradus, quod dedit se in struum nostrae necessitatis, Ad Philippenses r. Exinani uit semetipsum forma serui accipiens &c. Hinc sitietes potiauit, esurientes pauit, discipulorum pedes lauit. Matthaeiro. Filius hominis non uenit ministrati &c. I ucae a i. Ego in medio uestrum sum, licui qui ministrat. Quintus gladus est, quod dedit se in pretium redemptionis nostrae. Ad philippenses i. Christus di Iexit nos,& tradidit se pro nobis hostiam & oblationem Deo in odorem suauitatis Maethaei Lo. Filius hominis uenit dare animam suam in ledemptionem pro multis. Sextus gradus est , & summus, quod dat homini eorpus suum in cibum, Osee. t i. Ego quali nutritus Effraim, S declinaui ad eum ut uesceretur, Ioannis s. Panis quem ego dabo. Gregorius. Bonus pastor Domitius animam pro ovibus potuit, ut in sacramento nost seorpus suum,& sanguinem uerteret, & oues quas redemerat carnis suae alimento satiatet,& in hoc est expressio summae largi ratis,& praecipui amoris. Magnum est enim date se in socium peregrinationis,& in fetuum necessitatis, maius in pretium redemptionis, tamen tale donum adhuc est in aliqua separatione ab eo cui datur, sed cum datur inci .
bum, datur non ad sepalationem aliquam, sed ad omnimo
342쪽
dam unionem. Vniuntur enim in unitate corporis cibus S sumens, Ioan. 6. Qui manducat meam carne, in me manet & caei. Et sic apparet in tali dono summa largitas diui. nae bonitatis. Secundo, probatur excellens liberalitas Dei in hoc facto quantum ad nobilitatem dantis, quae tam excellens est in hoc Lacramento, ut corpus suum largiatur large & diffuse, quia non solum dat illud dignis di amicis, sed non subtrahit indigni malignis, & inimicis. Psal . 26.
Appropriant super me nocentes, ut edant Scaei. Qui enim se permisit maribus malignorum se in et crucifigi, permitatit se scele atorum manibus tractari,& inimicorum, & immundorum dentibus in sacra in ento lacerari. Hinc hosti,& traditori suo Iudae in coena cum aliis dicitur corpus suu dedisse. Ueritatem enim praesentire su ad instar solis oriri facit super bonos N malos exhibens se in hoc sacranaen to dignis, dc indignis licet non ab omnibus effectus suscipia ruraequalis. Nam dignus essectus bonitatis Dei suscipit, indignus seueritatis, exemplum de sole,& oculo aegro & Δ- no. Nota, quod magnum est dare magna dona proximis &amicis, maius dare seruis & ancillis, maximum ignotis αperegrinis, sed nimis inimicis. Vnde arguuntur de magna Ingratitudine, Iob. I9. Quare me prosequimini sicut Deus, ct carnibus meis saturamini λ Ad Romanos 2. An diuitias bonitatis Dei,& patientiae,& longanimitatis contemnis Ignoras quoniam benignitas Dei ad paenitentiam te addu- .cit λ Copiosi bonitas,& benignitas.& liberalitas nobilitatis Dei, quae inimicis, & multis contra eum peccantibus
tot bona facit, maxime cum tales corpus eius si mere per mittit, ut tanta eos tiberalitate conuertati Tertio , proba
tur quantum ad utilitatem suscipientis, quia in hoc sacramento digne suscipiens emcitur dei formis, id est, per gratiam bonitatis, sue per imaginationem imitationis Deo
quodammodo similis. Ioa n. i. Quotquot aulcm recepei ut
eum &c. id est, per gratiam bonitatis Deo similes. Ambrosus. Quia dominus Iesus con rs est diuinitatis, S corporis, & tu qui accipis carnem eius, diuinae eius substantiae in
illo participas alimento diuina substantia bonitas est. In hoc ergo alimento diuinae substantiae participare, est assimilari
343쪽
iniuri per gratiam diuini bonitati, Prouerb. ra. Qui bonus est, hauriet sibi gratia a Domino: gratia uero est influεtia diuinae bonitatis in animam, per quam assimilata Deo fit ei gratia,& uitae ternae digna. Non enim sussicit liberalitati diuinae, quod in sacramento, uel in cibo intellectu illuminar, quod effectum sanat, quod memoriam delectat, quod totum hominem in bono consortati de corpori suo mystico associat, quin insuper Deo assimilet in praesenti per gratiam,& in futuro per gloriam:non enim poteli ul-rerius promoueri.
De duabus aliis rationibus, quibus datur corpus Virii in cibBm. E R t T r , eo medite &c.& alia themata, ut supra. Secunda ratio quare Dominus eorpus sua dat in cibu, est humanae naturae corruptio, quae huiusmodi cibi exigebat medieament si , dc hoc quantu ad tria. Pi imo, quantum ad congrua curationis inchoatione, quia sicut initiu corruptionis & mortis coepita cibo vetito. s. a ligno fetentiae boni & mali, sic initium iustificationis & uitet incipere debuit a cibo. s. ligno uitae. a corpore dominico. De primo, Genesa. de ligno scietiae &e. De secundo, Ioan. 6. Nisi manducaueti iis carnem filii hominis Sc. Secundo, exigebat talem cibum quantum ad integram corruptionis curationem. Serpens enim malignus anfudit homini per uenenii pomi uetiti triplice corruptionem, in anima tenebras ignorantiar, in carne morbu pravaec'ncupiscentiae,& morte in utroque. Gen. 3. Serpens dece rit me. De primo. Psal. 8. Homo eum in honore esset in
Gene. I. Tenebrae, id est, ignorantiae erant super faciem abyssi, id est, humani cordis ex diaboli deceptione. De secundo, Ad Galat. s. Caro concupiscit aduersus spiritum , Ad Romanos . Video aliam legem in membris meis repugnante Iegi mentis me . Lex in membris est morbus concupiscentis moueas membra ad actum malitis. De tertio , S a plenai .laui in
344쪽
t. Inuidia diaboli mors intrauit in orbem terrarum . De omnibus Augu. Si angelus de proprio ruens paradiso non esset auditus, non praecipitaremur in mortem, sed uenit de exto tallus serpens foris,& emisit uenenum de proprio,locutus est de suo, gustate,& eritis sicut dii,& illi appetentes quod non erant, amiserunt quod acceperant, scilicet uim intes lectivam, uitae iustitiam, non moriendi possibilitate.
Quia etgo per cibum uenenosum triplicem insedit corruptioneat, necesse suit, ut ad integram curatione medicus, id est, se luator noster cibum medicinalem contra haec tria
daret,& hoc est corpus sinim, quod pie recipientium ignorantiae tenebras i lumina t. morbum prauae concupiscentiae sanat,& mortem destiuendo triumphat. De primo. pc6. Dominus illuminatio mea &c.& Psial. 3. Accedite ad eum,& illuminainini. Corpus enim Christi est uerbu Dei, id est, uera lux in carne humana quas in lucerna, qua illuminatur si delis anima. De secundo. Psal. τ7. Pluit illis manna ad manducandum &e. Exodi ιε. Mane ros iacuit in similitudine pruinae super terram. Panis igitur caelestis insimilitudinem pruinae, rorisque apparebat, quia corpus domini a seruore prauae concupiscentiae refrigerat. De tertio, Ioan. 6. Patres uestri manducauerunt manna in deserto;& mortui sunt. Hic est panis de caelo descendens, ut si quis manducauerit ex ipso non morietur,& sic iste cibus mortem destruit. De his ilibus supra primo sermone circa finem actum est. Tertio, exigebat talem cibum quantum adfirmam sanitatis conseruationem. Quidam enim ad rem pus de peccatis compunguntur,& quodammodo curatur, sed tempore tentationis per recidivum iterum corrumpu-tur. Psalm. 37. Putruerunt,& corruptae sunt &c. Ad conseruationem autem sanitatis animae, & incorruptionis bonae uitae, ualet cibus iste, Cantic. t. Fasciculus myrrhae dialectus meus mihi. Sicut enim myrrha incorrupta seruat
corpora, sic corpus Domini pie sumptum corda. Tertia ratio sapientiae Dei, qua Dominus dat homini corpus matri
in cibum, est humanae naturae conditio quae rationalis creata est,& corpori coniuncta. Rationalis autem creatura po
test tribus modis considerarii& secundum hoc indiget tri
345쪽
plici cibo. Primo modo, consideratur secundum quod est incorporea, & pure spiritualis,ut natura angelica . Secundo modo ,secundum quod est corpori coniuncta, sicut dissimilis dissimili, spiritus carni. Tertio modo , secundu quod illae duae naturae, scilicet corpus & anima in singulis personis hominum sunt familiari societate, miroque amore conmiunctae. Sed quocumque istorum trium modorum consideratur rationalis creatura lecundum conditionem suam couenienti indiget alimonia. Primo modo exigit alimentum,
per quod uiuat & subii stat, scilicet uerbum Dei aeternum secundum se incorporeum, quod est aeterna Dei sapientia, Τhob. m. Ego cibo inuisibili & potu qui ab hominibus uideri non potest,utor. Prouerb. 3. Lignum uitae est his qui apprehenderint eam, scilicet Dei sapientiam, Ecclesiasti. r. Fons sapientiae uerbum Dei in excelsis reficiens, scilicet augelos in caelis. Secundo modo considerata rationalis creatura, ut est corpori coniuncta, sicut dissimilis dissimili, spiritus carni,pretiosum uili, secundum conditiovem utriusque natutae indiget pro utroque cibo conuenienti tibi, sed dissimili quia spiritus spirituali ad modum angeli, corpus corporali ad modum bruti. De primo, Psal. 77. Panem angelorum &c. l. ad Corinth. io. Paries nostri omnes eadem esecam spiritualem manducauerunt Sc. Sapientiae. 9. Si quis erit consummatus inter filios hominum sibi ab .llo effugerit sapientia tua,in nihilum computabitur: quia qui spirituali cibo, qui est Dei sapientia caruerit, a uita spiritualidesciet, Ecclesiast. i s. Cibauit eum Dominus &c. De secundo,2. Regum in. Pauper quidam habebat ouiculam de pane suo comedens , Ecclesiastici. 39. Initium necessariae rei uitae hominum lac & panis,mel & uuae,& oleum, haec omnia sanctis in bona,& impiis in mala conuertentur. De v-troque. Deutro.8.& Matth. . Non in solo pane &c. Aug. Sicut antina uita est corporis , sed non uiuificat sine cibo corporatuita Deus uita est animae, sed non uiuificat illam
sine cibo spirituali, id est, sine uerbo Dei, S sic haec & illa natura horninis sibi dissimiles disti milem cibum habuerunt alio modo,& longe ab inuicem comederunt, nec cibus corpolis congruebat spiritui, nec cibus spiritus cor-
346쪽
pori. Testio modo, considerata rationalis creatura secunda quod illae duae naturae, id est, coi pus & anima, sunt in singulis personis hominum familiari societate & mito antore coniunctae, tunc exigitur ad ae .ernam saluatione utroruq; unus cibus toti homini, idest, utrique naturae conueniens spiritualis simul & corporalis, scilicet Verbum caro factu, quem simul sub quodam sacramento comedant, cuius uirtute anima de praesenti iniseria ad uitam aeternae beatitudinis perueniat,&corpus ad modicum tempus seruatur in terra, ut tandem gloriose resurgat. De hoc cibo, Ioan. 6. Caro mea, id est cario Dei, caro humana unita Dei uerbo, uere est cibus, scilicet totius hominis ualens animae&corpori, Ecesesiastici. r. Unus est altissimus creator omnium,
ipse creauit sapientiam spiti tu suo , & secundum datum suu D praebet illam diligentibus se Creavit sapientiam spiritu suo, id est uirtute sua, scilicet creaturam carnis de Virgine sumpsit,& sapientiae suae univit,ia secundum datum uum,idest, liberalitatem praebet illam in cibum diligentibus se,scilicet fidelibus, ut prosit, sicut dictu in est , corpori, & animae. De hoc conuiuio corporis & animae Isa. 9. Vitalus & vrsus pascentur simul. Vitulus significat corpus, 'lain sacrificio Deo est mactandum: visus f piri tum, qui sicut ursus bestiis, sic terribilis esse debet bestialibus motibus d moribus. Hi pascentur simul, scilicet uero cibo, id est, carne Christi, ut prosit animae & corpori. De primo Ioan. 6. Qui manducat carnem meam & De st udo sequitur, Et ego ipsuscitabo eum &c.
Deforma donationis μidelicet qua ex eausa detur iue lalym hoc sacramentum.
E N i τ ε comedite panem &e. Thema speciale,
Quomodo potest nobis carne suam dare &c. Thema proprium. Sacramentum regis abscondere bonum est,Thobiae. I . . Secundum principaliter cir sacramentum dominicum notandum, est forma donationis
347쪽
iris,& circa hane tria sunt considerada. Primum, quod Doeminus corpus suum dat uelatum: secundum, quod dat utalatum sub specie panis: tertium, quod dat uelatum si b specie panis triticei. Circa primum istic dum, quod datur uelatum non nudum, secundum Illud Apocal. 2. Dabo manna absconditum quasi cibum caelestem uelatum : sed quia tric humanus sensus haesitat,& miratur cu aliud uidetur, huius velaminis quadruplex est ratio. Pr ina est indignitas malorum, quae exigit ut veletur,sicut aeger oculus ut sibi sol,&quodlibet lunacia tegatur & in: hoc benignissime
agit,cu eis misericordia Saluatoris, si praui nudum aspicerent,& hoc a fidelibus manducari ex ipso aspectu scandalirarentur,& tripliciter male perirent, uidelicet in corde per horrorem, in ore per detractione,in anima per spirituale mortem. De primo, Io. 6. Vbi Dominus dicit, Caro mea uere est cibus,&c. Sequitur. Ex hoc multi dis ipuli abierueretro, quasi abhorretes uerba de humana carne Momede M.
Ambr. Forte dices, uomodo uerus sanguis quia similitudine non uides carnis. Attende uerba Elin isti, Audientes, quod carnu suam daret manducare iecedebant, solus Petrus dixit, Verba uitae aeternae habes, ad quem ibimus Naergo plures scandalizentur,& ne uelut quidam esset horis
ror humanae carnis, sed magis manet et glotia redemptotis, ideo in limilitudine accipis sacramentum: sed uerae naturae gloriam uirtutemque consequeris. De secundo in eoisdem,vbi Dominus dixit. Panis quem ego dabo, caro mea est Sc. Litigabant ideo Iudaei &c. Lit gatio haec murmur& detractio est,& ideo debuit velari. Pial .s . Si is qui oderat me &c. De tertio. Num. q. Aaron & fit iis eius intrabui, ipsique disponet opera, id est,operiet sacramenta, alii nulla curiositate uideant quae sunt in sanctuario priusqua inum
luantur, alioquin morientur. i. Regu 6. Percussit Dominus
multos,eo quod uidissent arca Domini, quia. s. non licebat eis uidere eam dcte iam . Arca significat corpus Christi, quod malignis est uelandum, ne spiritualiter moriantur si videant: quia causa suae caecitatis putarent esse phalasticu, Ecclesiastes r. Ia pluribus operibus Dei non laetis curi
sus. Non est enim tibi nectitarium ea quae abscondita sunt videre
348쪽
Didere Oxulis tuis. Secunda ratio quare uelarum datur, est
fides bonorum,& haec ratio potest iniri a distingui, quae exigunt hoc velari, scilicet fidei, esse verum infidelitatis prευ ae remedium,fidei meritum. Primo fidei esse uerum exi. git ut uelatum detur corpus Chrilli. Ad Hebraeos to, Fides
est rerum non apparentium, ut dicit August. Fides est credete, quod non uides, scilicet credere uerbis de re occulta quae uere est,& tam eo eam oculis non uides. Nam de re quam videmus , scientiam potius quam fidem habemus. 1. Petri primo.Christus est Inque non uidentes creditss. Secundo, insidelitatis xemedium exigit ut veletur corpus
Christi quatenu3 culpae infidelitatis respondeat modus cogruus satisfactionis. Vnde sicut primorum parentvm incredulitas inc pit exauditu uerbi diaboli suadentis cibu
labentem mortem uelatam,& in eo sunt sensus eorum uane dele elati, sic congruit ut fides salvandorum incipiat exauditu uerbi Saluatoris suadentis cibum habentem ueram uitam abfronditam,&in quo nostri sensus pie sunt dece pii praeter auditum, ut sit fides ex auditu tantum, dc no ex uisu, uel aliis sensibus, auditus autem per uerbum Christi. Hoc pulchre figuratur, Genes. 27 In benedictione Iacob, ubi sensus Isaac sunt decepti putantis sentire Esau , dum sentiis militudinem eius, qui velatus erat, Iacob, Vnde
sciendum, quod in illa figura dominici corporis quatuor
erant personae, scilicet Isaac,& Rebecca, quasi mas: ulus, di semina significant duas naturas in nobis, idest, corpus, dc animam, masculus qui magis solet esse manifestus,& exterioribus plus intendit, fgnificat exteriorem hominem, corpus cum suis sensibus et semina, quae boni residet αsamiliam regit, interiorem hominem, idest, animam quae saluti silet & aliorum gerit curam . Iacob bo-nus, & formosus habitans in tabernaculis , quem diligit Rebecca, idest, fidelis anima, significat uerum corpus christi. Esau quem amabat Isaac, idest,corpus, eo quod de cibis Iu is uescitur, significat substantiam panis cum suis accidentibus, scilicet colore, sapore,& caeteris. Dum itaque Isaae quasi homo exterior, idest sacerdos benedieere de,
bet,Eseu, id est,subilatia panis recedit,sed similitudo Esau
349쪽
scilicet vestes cum odore, pelles pilosae, cibus cum sapore, idest, accidentia panis, siue similitudo, scilicet color, sapor,
odor, durities manent circa Iacob,& sensus nostri fai tu tur.
Ibi sallitur visus Isaae caliginosus, id est, debilis corporis no siri, quia putat prae oculis habere Esau, idest, panem,& tantum vestes eius, scilicet specie panis, & sub illa latet Iacob velatus, id est, corpus Christi. Ibi fallitur gustus,quia putat comedere cibum Esau,id est, panem,& guttat tantum similitudine eius. Ibi sallitur olfactus, quia putat sentire odore. Esau,idest, panis, qui vere non est ibi: sed sentit odorem vestimentorum eius, id est, formam panis, quibus vinitus est Iacob, id est,corpus Christi. Sapiens erat Isaac, sed in iudicio cognoscendi Esau fal ebatur, sic homo noster exterior in iudicio panis altaris fallitur, praeter quam auditu, unde ait. Vox quidem vox, Iacob dcc. Manus quas tango sunt Esau, nihil salsius:sed uox quam audio dicetem,ego sum, uox est Iacob, nihil verius. Similiter sacramentum quod lago, sub stantia panis est, nihil salsius: vox Christi dicentis, Hoc est corpus meum, nihil verius. Primo, igitur fidelitatis r medium exigit, quod corpus Christi velatu detur, ut quia sensus primi hominis in cibo perditionis vane delectabantur , sensus nostri corporis in cibo benedictionis ad instar Isaac decipiantur, ita tamen quod Rebecca, id est, anima inside sua non saltatur. Credit enim vere in benedictione Lais cra esse Iacob, id est, cornus Christi velatum similitudinen fau,id est, specie panis. Tettio fidei meritum exigit, re veletur corpus Christi, quia ut dicit Greg. fides no habet metitum, cui humana ratio praebet ex pe imentum, supple sum ciens. Velatum dare voluit Dominus corpus suum, quia in hoc potius credere verbis suis quam sensibus nostris magnuhabet meritum Io. vltas eati qui non viderunt Huius meritum fidei, siue Ductus triplex est, scilicet spiritualium bonorum plena copia, temporalium abundantia,aeternorum iu
perfluentia. Hinc ait Rebecca,id est, fidelis anima, in me sit ista maledictio fili mi id est,hγ triplex benedictio. Det tibi Deus de rore caeli. quantum ad primam : & de pinguedine
terrae abundantiam , quantum ad secundam: abundantiam frumenti, vini & olei, quantum ad tertiam, De primo Ioan.
350쪽
'. Qui credit in me,flumina &c. Osee t . Ero quasi ros De iecundo ad Hebr. D. Sancti per fidem adepti sunt repromissiones, scilicet temporali una. Isaiae i. Si volueritis,&avdieritis me, bona terrae comedetis. Matthaei 6. Primum quaerite regnum Dei, recte credendo:& iustitiam eius, iuste vivendo,& haec omnia &c. De tertio r. Per. i. Credentes la Christum quem non videtis, exultabitis laetitia inenarrabili & glorificata reportantes finem fidei vestrae salute 'animarum vestrarum. Prouetb. t. Qui audierit, absque terrore requiescet, & abundantia perseuetur timore malo rum sublato.
: De duabus adiis rationibus, quibus datu
V Enite comedite &c. Quomodo potest sacramentum
regis Tertia ratio,quare corpus suum dat velatum, ea instructio morum. Iob. 18. Trahitur sapientia de occultis Τria vero in hoc sacramento occultantur, in quibus mores instruutur, scilicet persona Saluatoris, pulchritudo magna claritatis, mirum opus omnipotentis. De primo,Isa s. Vere tu es Deus abstonditus, Deus Isael saluator. Defecitqdo. Isai. . Ex pectabo Dominum qui abscondit iaciem sua. De tertio. Ecclesia. I. Mulia abstodita sunt maiora his, pauca enim vidimus. In his discimus in nobis quandoque tria virtuose abicodi posse,nostram personam, pulchiit dinem corporalem, bonorum operum in tetionem. Primum a per secutopem surore,secundum a stultorum inspectione,ter xiii ab humano fauore. Primo discit; iustus absc0ndere persor nam propter tria, ut scilicet persecutor quiescat, ut praece pium a Domino opus perficiat, ut gloriosiorem coronam aequit De primo. Isa. 26 Vade populae meus abscodere inodicum, donec perta arseat indignatio mea in persecutore, quod multi iustorum leguntur secisse. De secudo.Σ. Cor. r i. Damasci praepositus & umiliter Thobias cu eu rex iube-