장음표시 사용
371쪽
lis erit unita Deo. i. veru corpus Christi. Hieron. Singuli fidelium accipiunt Christum totum, S in singulis portioni bus totus est, nec per singulos minuitur, sed integru se praehet in singulis. Tertium mirabile est, quod colpus Domini licet sit in pluribus locis, vel hostiis, aut portionibus, tame per pat te, non est diuisum sed manet in se inti gi u S co id Aum. Primae Corint. i. Diuisus est C hristus quasi diceret, non est diuisus,quia licet sit in calo localitet, in coide iussi spiritualiter, In multis locis sacramentaliter, tamen Manet in se coniunctus:& est huius mirabilin rci ratio, initabilis unio hominis & Dei, carnis & vcrbi Vnde sicut veri u Dei bique est,& totum replet caelu S mundu manens ir diutissum, sic dedit corpori quod allum psit de Virgine, & dedi eδpostolis. Diuinitas enim quae ubique est, repletilia d, dcconiungit, A facit ut sicut ipsa una est, ita veritas corpo lis christi unum corpus sit in veritate. Aug. Quando mandu camus Christum, partes de illo non facimus, sed in sacra meto fit hoc unusquisq; Ad accipit. Accipit ν nusquisque partem suam in sacramento, ct manet totus integer in s ipso.
Manet integer totus in caelo, manet integer totus in corde tuo. Totus enim erat apud patrem quando venit in Viisi. nem, impleuit illam, non recessit ab illo. Venit in carnem, ut eum homine, manducarent, & manebat integer apud partem, ut angelos pascet et. Rogandus est ergo Dominus ,
licet simus corporaliter ab inuicem diuisi, ut simus semper spiritualiter I charitate coluncti,& digne nos pascat in praesenti suo sacramento, & plena cum angelis sui visione in
De iritur mirabilibus in corporis christi perceptione. V eni ei comedite Sc. Mitabilia opera tua &c. H:e est dicendii de ii ibus vltimis cosiderandis in coi poris Christi perceptione. Primu mi, abde est, Ῥ corpus Domini dum manducatur, non minuitur:& hoc est concra haereticos qui dicunt, si corpus Dominicii monte maius es et ita diu cleri ci illud consumpsissent. Huius tam mirae rei, scit Let, incon
372쪽
sumptibilitatis corporis Christi in manducatione triplex est ratio . Prima ratio est quotidiana potestas consecrandi: nam quia omnibus diebus, & omnibus fideliu locis , & sub tot hostiis quot suificiunt fidelibus,verum & unicum corpus Christi ex praecepto eius consecrare post v mus, idcirco
dum illud manducamus consumere, vel minuere non vale mus. Sicut enim in nobis causa salutis aeternae semper manet affectus illud manducadi, sic & potestas, & effectus co-secrandi,& cum iam consecratum maducamus, nequaqua
illud minuimus et quia quod semper in se veraciter integruperseuerat, ne sacramentaliter in Ecclesia possit defice te, semper consecrando in sorma panis,quasi sacramentum nutriendo & renouando conseruamus: quod pulchre figuratum est in panibus propositionis. Exod. 2s. Pone luper mensam meam panes propositionis in conspectu meo semper. Et quomodo dicitur Leuit. 24. Accipies panes duodecim ,
& statues eos super mensam meam, ut sint panes in moni
mentum oblationis Domini, per sngula sabbatha mutabatur scedere sempiterno. Similiter de igne dicitur. Leuir. 6. Ignis in altari meo semper ardebit, quem nutriet lacerdos subiicies ligna mane per singulos dies. Ignis iste numquam deficiet in altari, sed mensa illa Iudaeorum cum panibus,& ignis cum altari deficit. Quid ergoῖ mentitus est Deus p Ablit, sed umbra deficit in synagoga, veritas manet, nec deficit in Ecclesia. Sacerdos enim noster semper sacramentum altaris consectetndo nutrit, & corpus Christi, quod in illo semper idem est, numquam manducatione fidelium deficit. Secuda ratio est incorruptibilitas vera corpo tis huius, quod surrexerit glorificatum, immortale, immutabile,
S impassibile, nec potest corrumpi psal. i s. Non dabis sanctum tuum videre corruptionem. Vnde cum illud manducamus,non sicut alius cibus corrumpitur , nec mutatur ineorpus nostrum, sed influit nobis sine corruptione sui spirituale nutrimentum. Hoc figuratur. I. Regum. i . Vbi pugillus farinae non deficie in domo viduae per multos dies cibans familiam totam, iuxta verbum Eliae. August. Qui manducat me, dicit Dominus, vivet propter me. iniando enim manducatur hic pauis vita manducatur, nec oc-
373쪽
viditur quando manducatur: non occidit, sed mortuos vivificat. Vivit manducatus, quia surrexit occisus. Hinc etialapidi pretioso comparatur, de quo virtus exit, ut phanta Dmata fugandi, vel inflationes sedandi, vel alia sine diminutione sui. De ut. 32. Constituit hominem ut surgeret mel de petra, oleumque de saxo durissimo. Petra autem erat Christus . . Corinth. lo. Sicut ergo gemma virtutem suam effundendo non minuitur , se corpus Domini nos pascendo non minoratur. Tertia ratio ad idem , infinita causa pascendi: qui enim ad eum accedere possunt, pastum suffcienter inueniunt, hine sons,& lux vera,dicitur. De primo Genec 2. Fons ascendebat a terra, id est, Christus. Dicit gloLIrrigans uniuersam superficiem terrae,idest, inspirans cordi utilia & honesta. Hiere. 2. Derelinquerunt me sontem aquae uiuae. De secundo, Ioan . I. Erat lux vera &c. Sicut ergo fons terram rigat, & line sui diminutione herbas innumeras &arbores nutrit, sic Christus Ecclesiam pascit. Item, sicut sol non deficit toti mundo lumen suum communi cado, sic nec Christus Ecesesiam totam pascendo. Item, exemplum de candela, in qua mille sies tantus ignis sumi potest, quantus in ea est, nec propter hoc minuitur lumen eius. Igitur multo potius Dominus nos seipso pascit, nee tame deficit. psal. rq . Oculi omnium in te sperant Domine I dena. psal. ror. Tu autem ipse es dcc Secundum mirabile signum in perce ptione corporis Domini est, quod si non manducatu r, quo dam modo minuitur.i Ad intelligentia tam mirae rei scienodum, quod duo sunt corpora mystica in hoc naudo, scilicet corpus mysticum Christi, & corpus mysticum diaboli, siue Antichristi, ad quorum alterum pertinent omnes homines mundi. Corpus mysticum Cluilii sancti est Ecclesia taquam ipsius munda & fidelis sponsa, cuius ipse caput est,& singulae personae fideliu . sine culpa eliminali sunt ipsius
membra :& omne; qui corpus eius digne sumunt, ipsius me bra fiunt. Primae ad Vorinth. IVos estis corpus Clitisti,& membra de membro. Sicut enim corpus unum est, Scmulta hanet membra sic & Christus. Item. I. Corinth Io. Vnum corpus multi sumus, qui de uno pane participamus
Corpus diaboli uniuersitas est iniquorum tamquam illius
374쪽
nutrix adultera, cuius ipse caput est, ct singulae personae, malorum eius membra. Iob. qi. Corpus eius scuta sutilia compactum squam mis se prement bus. Grego. Corpus di
boli sunt omnes iniqui. qui quia per obstinationem duri sunt, & per vitam iras des, scutis fusilibus comparantur. Sciendum, quod si cur Chii sus per se, & per suos semper
studet membra diaboli praescindere,& suis membris in cor porare, secundum illud Act. to. Surge Petre occide dc manduca me diabolus per se & per suos conatur membra Chiis si tollere, & membris suae meretricis vilibus unire. Primae Pet. s. Sobrii estote, & vigilate &c. De ut. 3 i. Populus istae fornieabit ut post deos alienos, ct derelinquet n. e. Primia ad Corinth. 6. Nescitis quoniam corpora vestra membra sunt Christi Tollens ergo membi a Christi faciam membra meretricis quasi dicet et. Ablit, ut faciam tantum nefa . Quod tamen, heu . multi faciunt. Aug. Non pollunt simul esse membra Chinti, di membra meretricis. Nec dicendi sunt manducare corpus Christi, scilicet spiti tu aliter, S si manducant sacramentaliter. Sed non manducando spiritualiter corpus Christi. κ male vive nido tollunt Chri- si membra di faciut ea in nibra diaboli, S sic dim mulin
quantum in se est, corpus Chiissi. uod enim diabolo in animabus accrescit, Christo descrescit. Et sic corpus Christi my sticum diminuitur. Tei tium mitabit c signum in perceptione Dominici corporis est, quod dum manducatur as delibus, tunc augmeniatur. Hoc probatur dupliciter, ratione, & ii militudine. Primo, probatur ea ratione, quod dumanducatur corpus Christi non ipsum ut alius cibus in
manducantem conuertitur, sed econuerso vere in anducaῖ
in illud spiritualiter conuellitur.& mutatur. Nam manducantem se Dominus sui corporis mystici membrum iaciu& sibi eum incorporans cum suo corpore, quod de virgine sumpsit, quodammodo unum emcit. Primae ad Colin. I 2. Vnu corpus multi sumus, qui de uno pane pal ticipamu . Idem ι. Corint. Ιχ. Vos estis corpus Christi, S numbra de membro. Aug. Commendauit Chiillus in hoc sacramento
corpus & sanguinena suum, quod & secit nosipsos, ram α& nosipsi sumus facti corpus eius. Caro. n. nostra cami eius unita
375쪽
is ita & incorporata unum cum illo essicitur . Oiee vi Couertetur sedetes in umbra eius, vivet tritico, quali di uret, fideles vivent tritico, idest, Dominici corporis sacram
to. Quod sacramentum dieitur umbra Christi, quia dat libi non in sua luce, sed in velamine, quod sic comedentes L uet tentur, quia in corpus Christi mutabuntur. Et se patex
dum multa fidelium comedunt corpus Clitisti, & in i ludi psi mutatur, & membra eius effici utur, quod corpus Chii si dum ma ducatur, augmentatur. Secundo, probatur idem similitudine humanae scientiae r nam quanto magis homo scientiam suam aliis disti ibuit, lato plus crescit Matth. 2 s. Domine quinque talenta tradidisti mihi, ecce alia quinque Sc. Boetius. Scientia est nobilis animi possessio, qua auarum d dignatur possessorem. Nisi enim publicetur, elabitur,&dit tributa suscipit incrementum. S militer diuina sapietia incarnata multis in cibum donata sapientes iaci & in se quodammodo conuertit,& sc dum comeditur, nota minuitur, sed augmentatur Ecclesiast. i. Creator omnium creauit sipientiam spiritu, scilicet incarnari fecit, & securidum datum suum praebet illam diligentibus te. Et in hoc sapientia Dei crescit, dum multos in sapietia crestere facit. Ad Ephe. l. Crescamus in illo per omnia, qui eis caput nostrum Christus ex quo totum corpus compactum, scilicet, per iidem,& connexum per charitatem, in me suram uniue
cuiusque membri augmentum corporis facit in aedificatio nem sui in esiaritate.
De qualitate nostra pr arationis aὰ sacramentum, L E N I T E , comedite Thema speciale. Probet autεν seipsum homo &c. i. Corint. ι i. Probet, idest,praeparet 1e, examinet, purget. Item, aliud thema. Preparate corda vestra Domino. t. Regum . . Quartum principaliter circa sacra mentum Dominici corporis notandum, est qualitas nos rae praeparationis. Nam valde tuitu in est, ut ad tam dignum I vendiandum cibum, scilicet, ad ipsum Dominum omni u non incurate & in deuote, sed aliquo competeti mo
do Praeparati Recedamus. Exod. i p. sacerdotes qui accedat ad
376쪽
ad Dominum, sanctificentur, ne percutiat eos, similiter Sc alii Praeparatio nostra considerari potest in tribus. In dignitate ipsius eorporis sacri. Nam quia mundissimum, & Deo vivo plenum & unitum, necesse eit illud suscipieti per tria praeparari, scilicet, per fidei plenitndinem AEd Hebro. Aecedamus cu vero corde in fidei plenitudine, cu vero corde, id est, cum vero intellectu sine errore. In plenitudine fidei, id est in plena fide credentes quae non videmus, scilicet, sub specie panis esse totum Christum, verum hominem,& ve rum Deum. Propter huius fidei magnum meritum, dicitur x. Petri t. Credentes in Christum quem non videtis, exaltabitis laetitia inenarrabili. Secundum praeparativum est
munditiae magnitudo , quia congruum est ut vas suscepturum corpus mundissimum, sit mundum. Exod. M. Sume vas unum,& mitte manum ibi. Vas unum quasi singulariter & excellenter mundum. Hinc apostolus. Heb. 9. Vas istud dicit esse urnam auream. Decet enim cor quasi aurum
esse purissimum permagnam mundii iam, quod capere debet caelestem panem. Alexander Papa. Ninil in sacrificiis maius esse poteli quam corpus & sanguis Christi, nec ulla oblatio hae potior est, sed omnes praecellit, quae pura con
scientia offerenda est,& pura mente sumenda. Hugo. Pura conscientia est quando non habet de praeterito iustam accusationem,de praesenti iniussam delectationem, sed de futuro iustam voluntatem. Matth. 27. Ioseph petiit a Pilato corpus Iesu. Et accepto corpore, inuoluit an sindone munda. Glos. Sindone munda inuoluit lesum, qui pura mente eum suscipit. Hinc etiam mos Ecclesiae habet, ut sacramentum altaris non thrico , non panno tincto, sed puro linteo ceIebretur. In tribus vero quae perducunt corpo eale Iineum ad candorem , intelliguntur tria , quae faciunt ad nostram n undiscationem. Primo enim lauatur, secudo torquetur, te: tio exiccatur. Si quis ad suscipiendum Dominum bene mundus vult fieri, primo debet per aquam lacrymarum mundari: secundo, per opera petnitenti et torqueri:tertio, per seruorem amoris Dei a carnalium desideriorum humore siccari. De primo ad Heb. io. Accedamus aspersi corda aconicientia mala,& abluti corpus.aqua munda, id est, mun
377쪽
relati laerymis a peccatis cordis & corporis. Exod. 3o. Lau bunt Aaron & filii eius manus & pedes, idest,opera & cogitationes,aqua compunctionis, & consession is, quando accessuri sunt ad altare ne moriantur. Hiere. q. Lava a malitia cor tuum Hierusalem, ut salua fias, usquequo morabuntur in te cogitationes noxiae psalm. 3 i. Lavabo per singulas noctes,id est, pro singulis peccatis lectum meum, inest conscientiam &c. De secundo, Exod. 26. Cortinas tabernaculi, id est ornatus animae facies de bysso retorta, id est de operiabus paenitentiae, ieiuniis, orationibus, afflictionibus, &huiusmodi. Ptimae ad Corin. 9. Castigo corpus meum deri Ecclesiastici 3 3 . Seruo maliuolo,id est,corpori, tortura & copedes, mitte illum in operationem ne vacet. ps 33. Multae tribulationes iustorum. De tertio, psi 8. In lole potuit tabernaculum suum. s. ad siccandum per amorem diuinii , ut fiat valde mundum & pulchrum. Canticorum A. Tota pulchra
es amica mea Sc. quia. f. bene tota, torta,&exiccata. Numeri 9. Sanctificamini, cras comedetis carnes. Tertium praeparatiuum est orationis deuotio. ps. io . Petierunt, & venit coturnix, & pane caeli sa tura uit eos. Iob. I . Antequam comedam,suspiro. Hinc Maria Magdalena, & aliae deuotae portabant aromata, dum quaerebant corpus Domini, Lucae 2 Sic nobis accessuris ad corpus Domini praelibanda est orationis deuotio, ut quod forte minus parati sumus per ieiuniu,& c5fessiones, suppleat spiritualiuaromatu .i.orationuoblatio. Secundi Paralip. 3 o. Magna pars populi quae sanctificata no fuerat, comederat Phase,& orauit pio eis rex Ezechias dicens. Dominus bonus propitiabitur cunctis, qui in toto corde requirunt eum , & non imputabit eis quod minus sanctificati sunt. August. Quamuis quis peccato motis deatur veniali, peccandi tamen de caereto non habeat voli tatem, sati, faciat lacrymis, & orationibus,& considen, de Momini miseratione accedat ad Eucharistiam intrepidus S
securus. Secundus modus nostrae praeparationis coli deratur
in hostia panis. Sicut enim grana frumeti arte humana gradatim proficiunt ad panis complementum , sic anima peccatrix gratia Dei pio scit ad bonum statum,in quo licenter suscipit corpus Dominicum et grana ex quibus fit ho
378쪽
st; a, signat statum peccatoris propter tria. Sunt enim duras di furfure operta,& ab inuicem distin M,lic peccator durus est in corde,qui non vult conuerti ad dulcem Deum de sua
iniquitate. Hiere. s. Indurauerunt facies suas supra petram, Ee noluerunt conuerti. Item, peccator opertus est quasi fures ure peccati deformitate. Hiere. 2. Q uam uilis facta es nimis iterans vias tuas. Item, peccator diuisus est a proximo suo charitatis priuatione. Osee. o. Diuisum est cor eorum, nucinterierunt e sed grana ad statum in quo sunt in hostia per
hunc modum sunt deducta. Primo, contrita est eorum durities per molam, & in minimas partes redacta secundo a furfure sunt mundata: tertio, commista est farina ad inuicem per aquam,& pe ignem decocta, & in panem solida. ra: sic peccator qui dignus erit sumere corpus Domini, d het se per tria quae in his signantur praeparare , per cordis contritionem, per oris contessionem. per proximi dilectionem. De primo, Isa. 7.Tolle molam, mole farinam, quasi diceret, fac In te molam spiritualem de duobus molaribus eo
siderando misericordiam Dei, & iustitiam ad emolliendam cordis tui duritiam: misericordiam quasi superiorem lapidε qui nunc operatur & circuit , sed post hanc vitam operari cessabit. psal. 8s. Misericordia tua magna est super me Sc. Item,considerando iustitiam quasi inferiorem lapidem,qui nunc iacet & quiescit, sed post hane vitam eleuatur, oper
iurat circuit. Osee. 8. Iudicabo te iuxta vias tua, no parcet oculus meus,& non miserabor. Matth. 2I. Super quem ce-eiderit lapis r ste,conteret eum. Roma. t r. Vide Dei bonitatem,& seueritatem. Iob.s . Deus emollivit cor meum & omnipotens conturbauit me. Deus cui proprium est misereri. Omnipotes quem oportet iuste iudicare psal .so. Sacrificium Deo spiritus contribulatuς. De secundo. Amos nono. Ecce ego mundabo,& concutram domum Israel, sicut concutitur triticum in cribro, ubi scilicet furfures separantur a nu-aeleo,impurum a puro, sic per confessionem mundatur antisma a vili peccato psalm. 9s. Confessio & pulchritudo &α primi Mach. s. Dixit Iudas & stat res eius, idest,confitentes. aecce contriti sunt inimici nostri, ascendamus nunc mundare sacramenta nostra. Ecclesiast. a. Qui timent. Dominum, praepar
379쪽
praeparabunt eorda sua,& in conspectu eius sanctificabunt
animas suas. Glosa. Felix anima quae quoi die mundat cor suum, ut suscipiat habitatorem Deum cuius possessor nullius eget bono, tu a omnium bonorum authorem in se habet. De tertio, Gen. tet. Accelera tria sata limilae commisce, ct fac subcineretios panes, ut si e vitulum optimum cum illis eo mederet. Q ui enim vitulum optimum , id est, corpus Christi lumere vult, prius debet tribu satis similae panem igne coque do solidare, ide: , ad tres hominum differetias. s. superiotes, aequales, inferiores veram dilectionem seruare. I. Corinth. lo. Vnus panis, & unum corpus, multi sumus qui de uno pane &de uno calice participamus. Aug. Qui aecipit mysterium unitatis,& non tenet vinculum pacis, non mysterium accipit pro se, sed contra se. Matth. 2 o. Intrauit rex ut videret discumbentes, & vidit unum non habentem vestem nuptialem, id ei ,charitatem,& ait ministris. Ligatis manibus & pedibus &c. Item eiusdem . s. Si offers munutuum &c. Glo. Si fratrem laesisti, reconciliare ei,e iam si aduersarius fuerit, esto beniuolus, ut fiat amicus,& tune cfferes munus tuum, ut sit Deo gratum. Propter praedicta in pane notanda dicitur Exod. I i. AZyma comedes, idest, panem sne sermento , & erit quasi signum in manu tua, & quasi monimentum ante oculos tuos, quod scilicet significatur in eo quod dictum eae cordis contritio,otis consessio, prox Imi dilectio, quibus debemus nos praeparare, ut digne post mus ad Christi corpus accedet e.
De praeparatione nostra in tertis, sitiere
spale. Sactificamini,cras comedetis carnes. Num. 9. Thema propriu. Ecce agnus Dei. Io. i. Hic dicendu est qualiter ex figura agni paschalis consideretur noltrae pri parationis modus , de qua Exod. II. legimus. Haec figura in tres partes est diuidendia Prima pars est iple agnus edeadus, secun -
380쪽
da sereula cum quibus est edendus, tertia personarum edentium habitus. In prima discimus praeparari per fidei integritatem, in secunda per animi virtuositatem , in tertia per vitae honestatem. Prima pars istius est ipse agnus, qui secundum legem manducatur,& in hoc tria considerantur. Primo, quando comedendus est, quia in nocte, cum res plene
non videtur , in quo eredendum significaur quod corpus Christi in praesenti nobis dari debuit non manifestum , scd
in sacramento vela tum. Thobiae. i 2. Sacramentum regis a scondere bonum est. 3. Regum. 8. Dominus dixit ut habitaret in nebula. In secundo. s. quod non comeditur ex eo crudum, significatur quod non debemus credere Christum esse hominem purum. Item, quod non comeditur aqua coctu, significat quod non debemns credere Chi istum secundum
communem hominum consuetudinem conceptum, aut nam tum. Item,' comederunt eum talum assum igni significat,
ruod Christi incarnatio,& eius corporis cosecratio credena est celebrari per potentiam Spiritu si ancti. In tertio. s. Rcaput agni cu pedibus & intestinis vorari praecipitur, significatur esse credendum quod in hoc sacramento totus Christus cum diuinitate & eorpore S anima continetur & sundtur. Secunda pars huius figurae sunt fercula tria, cum quibus solebant agnum manducare, scilicet lactucae agrestes, panes azy mi,& sanguis agni. Exod .ia. Edetis carnes agni, ct azymos panes eum lactucis agrestibus: S sument de s inguine agni,& ponent super virumque postem,:& in tu per liminaribus domorum. Primum serculum , scilicet laci ucae agrestes, signifieant dolorem de peccatis: secundum , scilicet panes a Zymi,intentionem puram cum operibus bonis r ertium, scilicet sanguis agni, memoriam & imitationem dominicae passionis , quibus praepat ari debet an uua fidelis . De primo Glegor. super illud. Exo. i 2. Lactucae aSrestes valde amarae sunt , carnes vero agni cum . his come dendae sunt: quia cum corpus Christi accipimus,compungipso peccatis debemus, ut amaritudo paenitentiae abstergat morem peruersae vitae. Isa. 38. Recogit*m tibi omnes annos meos &c. De secundo. i. Corinth. s. Epulemur non in sermento veteri, idest, in corruptione supel bior, quae sit in Deum r