장음표시 사용
261쪽
tiarium,qui absoluendi habeat potestatem: is ubi ipsum ab
soluerit,rursus mittat eum ad conse Orem,qui tunc eu ple-nὶ absoluat vide consiliu Capreoli, Joanem Maioris de casibus eruatis. Alteru hoc est , etsi confitens non debet cofessionem diuidere scienter, ita ut multos sibi proponat consessores,no tamen prohibitu hoc est,quo minus confes-iso fiat per interuallu temporis, quia sic aliquis mediam aut ertiam peccatorii suorum partem potest cofiteri fieri etiapotest ut sacerdos Epter certa negotia cogatur a cosessione surgere, paulo post reuersus audiat confessionem usque ad finem:non utique hoc iniquu est, quonia non est necesse vescosessio fiat continua mod&c5festor no sit oblitus eoria ouae is antea fuerat ofessus . Ad haec necessari quoque noest,ut statim confessionem sequatur absolutio:potuit enim in consessione talis casus incidisse,cuius dis luendi gratia, confesta cogatur vel libros vel homines se doctiores consulere,ibi ablegare interim potest eum qui confessus est,&iubere reuerti. Sunt quida tqueadeo stupidi, ut putent ubi priorem faciunt in quadragesima consessionem,ibi necessarit,eis habenda esses alteram, quod tamen no est necesse,
deprecemur nunc communibus votis dominum Deum.
acceleranda, bisfacienda in quadragesima. Confitemini alterutrum peccata vestra, Morate pro inuicem ut salvemini:Multum enim valet de . precatio iusti assidua Iacob. s.
AVdistis,si modo meministis adhuc, dilectissina in domino Iesu,homilia superiori,quo modo confessionem oporterat fieri praemediate,dolenter, humiliter δε- te re: hiperest, ut ostendamus eam fieri quoque debere ce- aeriter,n procrastinada diu. Vbi admonitos vos volo geminae factedae in quadragesima c5sessionis, ut iriorem illa Ris eois faciatis maturh.Nam uti in teporalibus quilibet sibi ex coieri in qua suetudine arripit excusationem sui, affirmansu ea vim ha-cta resima beat legis,hqc aute consuetudo, quu vergat in gloriam Dei animarum salutem,quid est quipso te, quod colemnitur, ouur non solitum seruat vigore Et sane res ea magno argumento quὁd qui velit se diligenter praeparare ad sacramentum Eucharistiae, maiori cu truge: dignitate suspiciendu,
262쪽
s quis bis fuerit cofessus,in logh quidem magis 'semel
tantu. Quanuis si fuerit quis grauibus negotiis pressus citavi non possit bis c5fiteri eum non negarem una tantsim coinfessione posse se adeo diligenterri studiose praeparare, talius duplici cofessione tamen nolim uniuersaliter Enuntiare:ideoque Christiani caeteri non facile auertere debent animum dc voluntate a duplici consessione . 1 Sunt alij qui cofessionem protraliut ultra pr ceptu Ecclesiae, id quoque variis modis fieri potest. Quida forsitan faciunt animo peruersori more haeretico, cum contemptu legis Ecclesiasticae, nolentes ultra costeri, ut nuc ficiunt Neochristiani, Isait. 18. quos reputare debemus ut ethnicos iublicanosci siquidein statu costituti sunt danationis aeternae, nisi poenitentiam agant Altino hoc animo faciunt, sed incuria quadain ignaua oscitantia parvipendentes omnia diuina: sicque despcenitentiam differunt,nsi de die ita diem,sed ex anno in an mim, cogitantes etia hunc annii ita esse transmittendu, ut sequenti tandem sapere incipiant. Magis aut excaecantur qui prauis c6mertiis conuersationibus, tutur, qui mercimonia tractant falsa, qui sideribus aut vinis falsis utuntur, usurarit, raptores, fures, Malienoru bonorum possessores quique
in manifestis jublici, ac in notoriis criminib' degut,dic. Omnes illi bifariam seipsos decipiunt . Primo, quia nimium suae tribu ut longaevitati: nullus enim, ut ait Augusti uinust. nus,nisi desperatus, sperat se aliquando velle conuerti.quod ' autem differt,inde fit, quia quit sanus est, sperat longius victurum nimiru ii omnes corvi sequuntur clamorem, iuxta
illud Sophoniae, vox cantantis in fenestra, coruus in super Soph. i. liminari Atque ista est res,inquit Augustinus , quae multos uras' occidit,du dic ut, cras quonia qui poenitentia semper disserunt,priusqua deniq; poenitentia agant, ianua clauditur, ip afvitiis
sique a c5sortio beatoru separantur, cum virginibus fatuis Fiducia hac eximere tibi, homo, debet 1certissima mortis hora. neq; enim est quod sortitudine tuam vel sanitate consideres,quii fieri queat ut multi male valentes longaeuitate te superent siquidem vita nostra candelae ardenti limitima est: si enim accendas lucernas duas,altera longa,breuiorem alteram utraque qui de ardet aequaliter, sed breuior extinguitur citius: ita plane si duos obiicias aeqv valentes aut debiles, alteri tamen celerius extinguitur lumen vitae suae
263쪽
L uanuis solicitudine no careant qui poenitentia siuam disseruiit ad aliquot annos, tamen periculosius est de iis qui consessionem ad extremam usque senectam, vel etiam ad vitimum spiritu protrahunt: vere enim ea suggestio diabo Dψ' 30 s est, quia post mortem nullus superest poenitetiae locus, superueniente tunc nocte, in qua nemo potest operari usque adeo periculosior est poenitentia,quo vicinior morti: quanuis melior siit etiam sera poenitentia quam omnino nulla,peiiculo tamen se exponit quisquis poenitentiam in ultimum S ra pae locum differt, quoniam sicut Augustinus de poenitentia, di- niten. stinctione septima, canone,Nullus expectetivere dicit, Nullus expectet quado iam non possit peccare iam qui prius a peccatis relinquitur, quam ipsa relinquat,ea no liberessed quasi ex necessitate condemnat:quaeuis enim sera poenitentia melior est quam omnino nulla,tame periculo no caret: ze. etsi no sit impossibilis, ut testatur exemplum latronis, unde leo papa inquit,Nemo desperadus est, dum in hoc corpore constitutus est,quia nonnunquam quod diffident: a aetatis dissertur consilio maturiori perficitur. Addidimus aute quod non careat periculo. Quis enim certus est ne su- bita morte praeueniatur Zs tamen a nobis auertat dominus Iesus QuisJcit an non eiusmodi morbo opprimatur, quo amittat usum rationis, sicque non sit capax poeniten-
tiae 3 Quid si quis incidat tale periculum,ubi aliud non sit ei meditandum nisi quomodo figiat mortem, ut in aquis, incendio, ruina,seu lapsus in conflictu similibus 3 Quid quod interdu dolor aegritudinis potest esse tantus,Vt no multum cogitare quis possit de poenitentia 4nicum enim homini cor est, urgente dolore undiq; in omnibus inebris,nsi multu suppetit aut vacat meditari poenitentia de peccatis. s Aut non e stoliditas est magna,ii quis pyst uniuersam male transae ana vita, finem expectare prae- . . ut sumat felicet Hinc Augustinus ait, que morbus urget, poe- na terret,ad vera vix veniet satisfactionem inaultos enim solet serotina poenitentia decipere. 6 Et ut maxime alicui gratiam hanc coserat Deus, ut iis periculis omnibus carear, tamen periculosum adhuc est homini, maxime diuiti, urgentibus hinc testamentarus,instantibus inde haeredibus de bonis temporalibus, medicis quoque laborantibus circa sanitatem corporis, uxorein liberis no raro consolantibus bene
264쪽
& spem sanitatis restituenda dantibus praeter coscientiam. prccipu vero sit is potens se de prςdiues atque alicuius nomini sin authoritatis,eum sane quis audeat submouere cdicere, Ecce per uniuersam vitam multis arduis pressus es negociis, multa in potestate tua fuerunt, de quibus nunc de muni reddenda semel est ratio coram iusto iudice Deo. Relinque igitur mundum et omnia quae sunt mundi, Eque Deo reconcilia. Huiusmodi quid sit, tenet aliquis dicere, statim audiet ex adulatoribus de amicis, quid tu tibi vis 3 Qised afflicto addis moerore 3 non illi sufficit dolor hic corporis. nisi insuper addas cruciatum animi λ faxint superi ne modo assentatores bladirentur misero , consuentes puluillos subcubitu manus,ut ait propheta,sicque suis blanditiis decipie et . 3.tes infirmum, ut amplius non videat neq; consideret grauitatem peccatorum tuorum. 7 Accedit iis', dubium est,
an Deus alicui gratia poenitendi costrat, qui tadiu pessimhvixit: quan uis enim non abiiciat Deus peccatorem ingemi ' a'. scentem super peccatis suis,tame certum satis non est, an ei Deus ingemiscendi quoq; gratia tribuet, I an petentem sit exauditur'. Sinde multis modis docemur in sacris literis, huiusmodi peccatores no exaudiri. unde Esaias dicit, quum
exlederitis manus vestras. auertam oculos meos a vobis, quia multiplicaueritis orationem non exaudiam. Atque per
Michaeam dicit dominus, Clamabunt mo exaudiam. Rur osus per Ezechielem ait, Cum clamauerint ad aures meas vo ce magna, nyexaudiam eos sedit Iob dicit, Clamabunt, ἡ ρ' 30. non exaudiet propter superbiam malo rhi. cum concordantibus. Horum omni u rationem reddit dominus per Zachariam propheta dicens, Faehu est sicut loquutus sum, sicut non audierunt, sic clamabunt, Si non exaudiam. Praeter
haec superest, illud, quod talis omnino apparet sera ista
poenitentia,quasi nec concurrat charitas, neque timor filiali sed seruilis tantum, qui non sufficit delere peccata,sicuti iam inde ab initio dixim' magis enim videtur eam aliquis
facere metu atque periculo mortis imminentis ci amore iusticiae, quoniam sic ait August. de poenitentia, distin.7. can. nullus. Que sero poenittet, oportet no solum timere Desiiudicem, ted iustu diligere quia sine charitate saluari ne in potest. ita quisquis poenitentiam agit, non tanta timere debet poenam,sed etia esse solicitus de gloria. Sunt auteni
265쪽
plurima ouae infirmum auocant cietrahunt a proposito,
proinde lara ista poenitentia,ut periculosa est, ita exitio xima: quavis donum Dei sit praeclarum, si cui sub ultimuimagonem Deus inspiret animum agendi poenitentia veram. Sed ubi haec ita non eueniunt,& tamen Deus pro sua misericordia homini tribuit poenitetiam, adhuc illud reliquum
manet, quod non potest satisfacere pro peccatis commissis. quia potestate clauium poena aeterna c5 mutatur in temporalem, ea quum non reIbluatur hic per satisfactione bonorum operum,reseruatur in purgatorium quoniam ut ait
r. Gr 3 Paulus adhuc ipse saluus erit,sic tame quasi per ignem vide Tomu nostrum . Confessbr enim confitenti sub extre-I firmis nium articulum mortis, nulla debet iniungere poenitentia: non vi ' hoc quidem ei potest dicere 'conualesceret,pro suis peccap tis huiusmodi poenam sibi csse infligendam, quia aute nucrati 'tis' harum virium no est aliquid fieri si posse, nisi ut diuinae re ε 'a' inquatur misericordiae Diuxta illud Theodori, Ab infirmis et ior in periculo mortis positis puta est inquirenda cofessio peccatorum,no tamen illis intonenda est quantitas poenitentiae,sed innotescenda. Et quod aliquis seram agens poenitentiam, huiusmodi periculis sit subiectus, cum sequentis poenae persolutione, Sapiens quoque testatur, affirmans, quia si ες ἰς δ non egerimus poenitentiam, incidemus in manus Dei Viuctis:qui autem poenitentiam agit in hac vita is incidit in manus hominis sacerdotis. Atque n5 disserenda esse poeniten- tiam ad ultimum spiritu usque, docet nos dominus, quum ait. Vigilate,nescitis enim quando dominus domus veniat, AES serb,an media nocte, an gallicantu an man Φ. ubi Glossa sic habet sorte ideo nescis, quado dominus venit,ut semper te paratum inueniat extede illa octo habebis duos bonos sermones, aeterum, an quis statim perpetrato deli-A debeat costeri videtur sane Bonaventura esse totus la- ρUt pideus coua religiosos, laicis tamen est mitior: estq; hqc coo m qid niuitis doctoruientelia,quotiescunque aliquis secum reco-pς ωti m. s. peccatu suum, offensam Dei, maxime die quopia festo
siue dominico,tenetur hic propositu voluntate sibi concipere confitendi peccata iuxta ordinatione Ecclesiis, propositum tame hoc nytenetur statim ipso opere adimplere, nisi statuto tepore quadragesimali, exceptis aliquot casib . Primo, in morbo periculoso c6fitendu cuiqὶ est, nec dis- ferenda
266쪽
ferenda consessio ad lepus paschale deinde eade ratio est in omnibus casibus ubi periculu est de morte , ut circa mulieres praegnantes, eos qui bella adeunt periculosa, vel ab duas sulcipiunt peregrinationes nauigationes. Ad haec confitendum est cuique, qui rem aliquam subire parat,quae virum bonum & iustum requirit, puta sacrificium mistae celebraturo sacramentum ordinis suscepturo in omnibus qui aliquod sacramentu accipere vel administrare cupiunt: similiter quum quis statuto aliquo ad confitendum est adstrictus, ut religiosi pro sua quisque ordinis regula. Postremo si quis casum aliquem reseruauit superiori,cuius facultatem quamprimum habuerit, debebit tuc facere consessionem,& non differre in uadragesima, quando copiam illius habere forsitan non licebit. Constat igitur iam quomodo confessionem oporteat nil, is,
etsi e praemeditatam amaram,&cum dolore colunctam, hu milem quoque, integramin acceleratam reliquum est, ut ostendamus decere etiam ut sit manifesta, non ita quidem,
ut quis manifeste palam confiteatur omnibus publice audientibus quaecunque designauit, sed ut fit aperta seu mani Confessio festa ratione peccati, consessis ris de loci loci quidem , quia mη'i fiain publico loco oportet audire confessionem, non in cellu-lisi angulis priuatis,sed palam in ipso templo, ut sic procul osmiis amoueatur suspicio: ratione peccati aute, ne quis fiscum facere conetur quaerere diuerticula, sed ut intelligenter: expresse ponuntientur omnia, confestar cognoscere facile queat, quo peccati genere teneatur: ita tamevi ubique honestatis obseruetur ratio, ut ieccata carnalia non crasse, imprudenter sed modeste reuere ter detegantur. Qu9d ad ipsum confessbrem etiam,vt persona sit publica, puta parochus, vel eius cooperator,aut j quibus copia data est audiendi confessione,ut religiosi, minorestret dicatores,&c. Angelus tamen Lipse Franciscanus in sum f ma sua affirmat longe certisis esse, siquis confiteatur p.rπο- t' cho, eo quod religiosis hoc priulegium tantum sit conces 'sem,ita quod existente de ea ii parochiis, tuc subditi magis excusentur quam si confiteantur extraneo .Plurimum tamen in eo situm est, erga quem conscientia tua sit inclin tior, meliusque Tecta, quem tu ipse noris vitimorumque integritate esse spectatiorem,sed haec alias,&c.
267쪽
δε confitendae ut circunstantiae peccatorum, quod oportet confessionem esse occultam siue tacitam.
Confitemini alterutrum peccata vestra Iacob. F. iximus superiori homilia. charissimi in domino, quomodo conueniat esse conssionem apertam manifestam, quoad peccata, ne ea quis cum suco de praetextu verborum proponat ita ut grauitatem illorum no intelligat confessor. Ad hoc faciet plurimum,si confitens circunstantias quoque peccatorum nycelet, quoniam hae peccatorum arguunt grauitatem,sicuti iam ostendemus.
C 'st sunt enim in quolibet operein facto multum ponde-
rendae circunstantiae siue christiano more, siue moraliter lo a placeat:quoniam oportet ibi respicere locum,tempus, personam,causam , modum Tormam:quae etsi cuique rationis compoti satis pateant,attamen quia Lutheri sectator Carol stadius usqueadeo excaecatus fuit Turiosus, ut omnino negaret,quod tamen manifestum est omnibus,immo
'p'7 tem rem diuiditur, quum non discernuntur recte vel loca, vel tempora, vel res ipsa quae offeruntur, vel qui offert, vel cui Osfretur, vel liquibus ad vescendum distribuitur quod
oblatum est, siue quum offertur ubi n5 oportet, siue offertur quomodo n5 oporteat,aut quod n5 tubicc. Ecce quam Tib. 24 accurate Aug. considerat in sacrificando circustatias, quod mora ὀmnino in aliis quoque rebus faciendum esse costat. Greg, quoque in omni, inquit,eo quod dicitur, summopere intuedum est,quid dicatur cui dicatur quadoin quomodo dicatur. Quis dubitet factoru etiam sic inquirendas esse circun- stantias,tolle enim circunstatias, amplius n5 habebis discrimen viiij illati alicui virgini coniugatae, vel cognata aut
solutae siquidem circunstantia personatum tantii discer- aiunt inter haec peccata Ad hcc nihil intererit siue quis alienum, siue amicum aut fratrem caedat, laicum siue clericum, Φiar latea,aut templo, ex proposito perpetrandi mali, aut a
tu, impulsus ad hoc re ali uam causam, vel ex propria
268쪽
temeraria malignitate. Omnes enim hae circuns .inciae vel aggravant, et alleviant telictum, etiam moralitera ei uiliter loquendo itaque nolle circunstantias rerum considerare, mera stupiditas estin induratae malitiae argumentum, quum tamen qui aegrotat in corpore, ipsi morbi sui circun-
stantias aperit medico, quod multo magis faciendia est peccatori erga medicum animae. 2 Oportet tamen hic cir Cis uis cun stantiarum videre discrime sunt enim aliquae, quas im tia displi- pertinentes dicimus, hae nihil addunt cidimul: puta si fur e i. mainu dextera siue sinistra sit furatus, quod genus monetae sublegerit: tales circunstantiae non sunt confitendet. Aliae sunt quae alleviant delictum, ut si quis in quadragesima vescatur carnibus:additq; circunstantiam causae, quia aduersa laborarit valetudine,& in similibus ubi sunt qui putent circunstantias alleviantes peccatum non esse confitedas, quia in consessione peccator seipsum debet accusare iuxta illud Sapientisaustus principio est accusator siui. Sed quum hia Pros. 13. ivlmodi circustantias proponit, usqueadeo non accuset seipsum ut etia accuset. sententia liqc nunquam mihi pro Circumnbata est,quoniam quum confitens hic coram sacerdote,tan tia alliis quam iudice suo sit constitutus, ut intelligat, ergo iudex gra Mns conuitatem deuitate peccati, merito proponere debet ea quae tenda. aggravant delictum, quur no etiam quae alleuiani3 fieri potest interdum ut tales circunstantiς tantopere alleuient delichum, ut tandem comperiatur veniale tantum,aut nullumumnino esse peccatum,quur ergo peccator iudici suo consessori hunc relinqueret errorem, ut peccatum veniale iudicaret esse mortale Quid,quod no raro confitens m)uetur ad aliquid confitendum,n quod iudicet illud esse peccatum mortale,sed quia aduersatur constitutioni & consuetudini Ecclesiasticae,etiamsi habuerit rationabilem alicuius rei perpetratae causam seipsum tamen purgare cupit & certiorem facere coram suo iudice,si fori nimiu credulus ipse sibi plus aequo tribuisset, iuxta enim Gregorium, Piarum Gregor. mentium est agnoscere culpam, ubi non cst culpa Vndes ob i. Iob ait, Vereb Homnia opera mea. Interdum plane necessarium est, ut quis circunstantias huiusmodi, quae pecc aum alleviant, manifestet, ad vitandum scandalum in con fessore. Vt si forte in itinere amisero libellu orationalem, eoque die nihil orauero ob desectum libri, ut tranquilliori
269쪽
via conscientia confiteor hoc sacerdoti alicui iuniori ciri si non ostendero caussam intermissa orationis , offendi per hoc facile poterit, cogitare sibi quoque non perinde stricte persoluendas esse horas suas canonicas,abrepta inde occasione, ut leuiter orationes suas citra rationabilem causam
ne 'ligeret. Quatropter equidem putarim etiam illas circustantias eis confitendas, quae alleviant peccatum. Qu9dq; isti nobis obiiciunt, de eo quod opol te peccatorem.accusare seipsum,non excusare: verum sane est , sed ita quod non duri teneatur sese accusare quam pro ratione delicti, alioquin esset stibiipsi iniurius. Terti generis circunstantia sunt,quae peccatu aliquod in aliam speciem pertrahut, ut qui furatur fur est:sed qui facta irruptione in templi furatur, ultra hoc etiam sacrilegus est: fur, scilicet rei sacrae.si quis re habeat cum soluta fornicationem committit,adulterium aute, si cum uxore alaetius:
itaque enim circunstantiae peccatisi adducut in aliam specie, illae quide sunt confitendae: situ uide cosessor alias nesciret grauitatem delicti. Supersunt adhuc aliae circunstantiae ag- grauantes peccata, quae etiam sunt omnibus cofitendae, pro capacitate uiu , intellectus:quo enim quis magis valet inscientiari prudentia, editus meliusque poteriti debebiti ebsteti sunt autem illat. I Ordo, quia peccare cuper οἱ sona sacra grauius est, quam cum homine prophano. 'U' Tempus, quo enim tempus sanctius est , e maius etiam erit quod in eo committitur peccatu Vae nobis qui diebus dominicis, festis omnibus magis abutimur ad vitia carnis,quam ut ea impendamus spiritui: magis collocamus in voluptatem nasciuiam quam ad gloriam Dei, honorem sanctorum:expende illa ex sermonibus de decem praeceptis. 3 Locus, quoniam in loco sacro peccare grauius est, quam in prophano. Vae iis qui uniuersos contra Otus malos, amores turpes, id genus negotia mala in templis tantum transigunx . . a Numerus, puta quoties quis peccauit, ni conita debetio indicare: si certo nescit,deploret toties repetitum esse peccatum,ut numerus effugerit memoriam suam. Magnitudo, sicut enim dicere tenetur tantum se esse furatum: ita debet etiam ostendere, quatum damni per hoc secerit proximo suo. Multum
270쪽
c Multum in ipsa etiam conditione persona positum est,ut si quis offendit viduam, pupillum hominem inopem miserum,aliquem in potestate positum, vel cui sit astrictus fidelitate, quae omnia aggravant peccatum. Accedit iis si quis citra tentationem c γteriorem, propria malignitate se ad peccandum prouocat, atq; ii cum prς meditatione sciensi voles peccatum perpetrauit, si diu iii peccatis uuas obsurduit, si ultra spatium annuum confiteri distulit huiusmodi profecto aggravationes multum sunt considerandae, quas licet non perinde queant homines rudes perscrutari, qui tamen intellectu Valent, debent lique
pro sua quis' capacitati intelligentia diligente euolue
re singulas circunstantias aggravante peccata. Praeclareu cui id nos Augusti. dicens Consideret qualitatem criminis Deprenia loco,in tempore, in perseuerantia, in Varietate persona ten. c. I
re quali hoc fecerit tentatione, S in ipsius viti multipliel
exequutione. Oportet enim poenitere fornicantem secundum sui status aut officij excellentiam S secundum modii
meretricis, secundum modum operis sui, qualiter turpitudinem suam peregerit, si in loco sacro, aut cui debuit excellentiam fidei,ut sunt domus diuinorum sit in tempore Orationi constituto aut in festiuitate sanctorum, aut in tempore ieiunis, consideret quantum perseuerarit Z defleat quod perseueranter peccauerit,in quanta victus fuerit impugnatione. Omnis ista profecto varietas confitenda est deflenda. In consideratione d recogitatione peccatorum videat quasque, qua aetate, qua sapientia & conditione, cum quibus tram peccauerit personis Atque laec nunc de circunstantiis sufficiant.b Fiat igitur confessio praemeditat ἡ,lium iliter, integr A. testinanter aperte, cum enumeratione circunstanti,,um ', ' tque super haec omnia esse debet propria ieeulta ', 'pria quidem sic,ut quis sua propria confiteatur deliἶa, non
ut solent anicula irrequietae, quae sacerdotem obtudere conantur vita vicinarus rarum, inepth sanes usque ade enim volunt doctores consessionem propriam eme debere. quod si contigerit alique cu persona multu sibi cognita re habui Gs v cu sorore: antea iam dicta est, quo oporteat confestionem si ericu circunstantus, in hoc casualiduis noti si si iQuaerere de opori in ossi ΛΡ- 'i POLius 1: DI Vistas , quaerere cedet conletiorem, qui nec ipsum neque sororem