장음표시 사용
201쪽
ερα Pars secunda . Caput LXIV.
Μartino Bracarensi celebrato anno 1 2. idem Propemodum cautum legitur in can. 7. ibi: Placuit, ut unusquisque Episcopus per Ecclesas suas Me praecipiat, ut hi, qui infantes suos ad baptismum osserunt, squid voluntarie pro suo osserunt voto, suscipiatuν ab eis ' s vero per necessitatem paupertatis aliquid non habent, quod fierant , nullum illis pignus violenter tollatuν a Clericis . Nam multi pauperes hoc timentes Ilios D s a baptismate retrahum. Quod s forte dum disserunt , Me gratia baptismi ab hae vita recesserint, necesse es, ut ab illis eorum perditio requiratur , quorum eκ- Iia pertimescentes a baptismi se gratia retraxerunt. Posteriora haec verba . quae etiam apud Gratianum sub nomine Bracarensis Concilii leguntur in canone xo 3.
eau. I. qu. I., Plurimum consonant cum memorato canone 21. , quem Gratia
nus ipse, aut quisquis alius Collector de more paucis perstrinxit , & mutatiaeaullisper verbis in Codicem transduxit.
Sub nomine Eugenii Papae plura memorantur apud Gratianum Dagmenta, quae referenda erant ad Romanum Concilium sub Eugenio II. cel bratum anno 816. , quemadmodum animadvertendum fuit in cap. 11. prioris partis. Unum adhuc monumentum superest: nimirum
Can. 8. cau. I 6. qu. I. consonat potius cum monumentis Em
HOC sine fragmentum falso tributum videtur Eugenio I. Franciscus Florens in suo tractatu ad caussam i6. Gratiani illud ipsum tribuit Eugenio II. Sed meo judicio neque Eugenio II. adscribendum erit, quod facile ex eo constat non solum, quod inter conititutiones aut Eugenii I., aut Eugenii II. non reperiatur, sed potissimum quod neutrius Papae temporibus conveniat ; cum Eugenius I. vixerit circa annum 6 1 f., Be Eugenius II. circa annum 824. , at vero quae in eo canone legimus pertineant ad celebres illas Μonachorum disputationes contendentium ad munera ecclesiastica exercenda; quae sane disputationes exarserunt duodecimo Ecclesiae saeculo. Hinc ego potius haec tribuenda censeo Eugmnio III. qui similia quaedam rescripsit in epistola apud recentiores Collectores 86. ad Μonachos Archiepiscopatus Narbonensis ibi: Praeterea quoniam ad aures nostrasperiatum est, quod quidam eae vobis parvulo/ solenniser baptizare, Laucis poenitentias, Eucharistiam contra suae professionis regulam dare praesumunt , praesentium auctori- rate omnimodis probibemus, ne de cetero id attentare praesumant. AIioquin nos eidem fratri nostro Archiepiscopo vestro is erat Archiepiscopus Narbonensis potesatem concessimus, ut in huyusmodi praesumptorer e Iesasticae severitatis censuram exerceat. Et quidem circa eadem tempora plura hujusmodi decreta in medium prodierunt. diu ia Coacilio Nemausensi a i ioso. ina. 16. ita legitur et Maacti nusso mo/ortat
202쪽
De Eugeni 193 recipiant ad sepulturam, sui ad quodlibet divinum scium excommunicatas, aut rapto, res, aut interdictos. Item in Concilio Pictavens anno circiter IG78. can. s. . Unsuus Abbas, Monachus , vel quilibet alius poenitentias injungat, nisi quibus proprius Episcypus hanc curam dederis. Vipsum fere in Concilio Romano anni ri 13. iubCalisto II. can. 17. ibi r Interdicimus Abbatibus, ae Monachis publicas mentientias dare , ta insinos misi ars, ungiones facere , M Missas publicas cantare, Ge. Ex his, atque aliis monumentis, quae in hanc ipsem - adferri commode possent, facile liquet, taculo Eccletiae undecimo ac duodecimo coercitum fuisse nonnullorum Monachorum ambitum, qui ecclesiasticis obeundis offitis vehementissime studebant. Et quoniam nonnulli his adjiciebant alias sententias veterum Patrum, quibus tradebatur, Μonachos studini iucumbere debere, quemadmodum tragebat Bamius, Hieronymus, Isidorus Hispalensis, aliique Patres, ut omittam Concilium Chalcedonense , Synodum Romanam sub I.eone IV., aliasque quain plurimas, hinc fieri facile potuit, ut qui Collectores ederent canones iaculo undecimo, aut cluodecimo, plura illis adjicerent, quibus ex veterum Patrum .sententia , ex ipso etiam Μonachorum nomine , professione, atque institutionibus probaretur, N nachos non jure muneribus ecclesiasticis tangi. Id vero demonstrare ut facile fuit illis, qui adversus Monachos pugnabant, imo etiam variis collectis monumentis Patrum confirmare , ita proclive esse potuit Collectoribus non satis distinguentibus fragmenta Patrum a disputationibus recentiorum, eadem disputantium acta quae Saninctis Patribus, qua Pontificibus Maximis adscribere, quod non infrequenter contigisse , satis colligi pollet ex una causia 16. apud Gratianum in similibus monumentis.
Agathoni Papae tribuitur apud Gratianum
Carao x. dist. I9. ex integris codicibur emendandus.
Can. ar. dist. 63., qui ad Agathonem pertinere videtur, commodius expendetur inferius in cap. 7 i. de Hadriano.
TMperante Constantino Pompato circa annum 6 8. Pontificiam Sedem conscendit x Agatho olim Μonachus, si fides. auctori Pontificalis , vir benignus , mansuerus,m etiam omnibus hilaris, Est jucundus comprokaretur . Ejus temporibus Britann ca Eeelesiae florebam adeo, ut in dies aucto fidelium numero , ipsis praeterea Eeclesus Christianorum largitate locupletalis novae Cathedrales erigerentur, imstituerenturque Episcopatus. Res tamen adeo prospere non cesserunt, ut omnis praeluderetur contentionibus locus. Nam jurtia non levia suboriri coeperunt inter Episcopum ejus Provinciae Metropolitanum nomine Jheodorum, atque F piscopos ceteros suffraganeos de confirmationibus, ac conse Tationibus sacrorum Amtulitum . Desatae est conuoversia ad Agathonem, qui ut eandem definiret, Cora.
203쪽
eilium quorundam Episcoporum Romae convocavit anno 68o. Episcopos in Concilium convenientes ita allocutus est Sanctus Pontifex, ut suaderet, rem ita gerem clam fore, quemadmodum jam ipsus Antecessores definierant in Synodis ,& jam probata Romanae Ecclesiae consuetudo invexerat, nimirum ut Μetropolitanis in confirmationibus, ac consecrationibus Antistitum incolumis jurisdictio , ac potestas tonsisteret . Ea verba Aga ad Synodum: Constat itaque, quod vestra coode. rarit Reterenda Fraternitas ae uitati eompetere Inienda, quia jam sunt, quae siduntaco oro cansderasione praeviderunt , ω statuerunt Praedecessores nostri, verbi gratia, primus B. Gregorius hujus Apostolisae Sedis Pontifex , ω totius Maeoniae Apostolicus apex, ejusque Successores Sancti Ponti ces usque ad nostra tempora. Et nos praevidimus, edi constituimus, ut statuta illa, quae Θnodalibus decreris jamdudum solidata per B. n. trum Principem Apostolarum fuerunt, ut in perpetuum ab omnibus ecclesarum Ortyi P-sulibus ibidem constitutis ineoniusse, atque illibate serventur. Haec illa ipsa sunt, quae paucis Gratianus expressit in canone a. diit. I9. An vero cum ejusdem Gratiati Proposito omnino conveniant, facile erit unicuique judicare .
Sergii Pontificis nomine inscribitur apud Gratianum
C Canon. 12. de eons dist. a. es potius Amalarii. DE Pontifice Sergio, ejusque gestis vix est, quod faciam mentionem , cum
canon 22. de cons. diit. a. falso illi tributus sit apud Gratianum . Dixerim tantummodo, Sergium communi suffragio electum res Ecclesiae moderari coepisse sub finem anni 68 .; quo tempore Hispaniae,& Galliae Episcopi convenire de dirunt in Concilium prolatas Olim ab Iuliano Primate fidei sententias explicaturi. Cum enim Iulianus deVerbi Divini generatione loquens, dixisset e Voluntas genuit moluntatem , scuι ω sapientia sapientiam, item in Christo asseruisset tres esse sub stantias, nimirum naturam divinam, animam , & corpus , Benedictus Romanus Antistes Sergii Praedecessor, hujusmodi formulas veluti minus aptas probare BDa potuit, imo ut clarius expIicarentur ah Hispanis Episcopis postulavit. Hinc tam Galilarum quam Hispaniarum Episcopi in unum convenientes hoc est Concilium Toletanum XV. anni 688. disertis verbis mentem suam aperuerunt; atque inter cetera tradiderunt, se jure dixissse tres in Christo substantias esse, Deum, animam,& Corpus. Elegantem hanc fidei explicationem excepit Sergius Papa, imo & laudavit. Quod itaque legitur in laudato canone 22. de cons. dist. a. forte ex eo Sergii hujus Papae non e inscribi . potuit, quod ejus auctor imitatus suisse videtur formulam Toletani Concilii a Sergio probatam. Ceterum nulla dubitatio esse Potest, quin idsm fragmentum tribuendum potius sit Amalario Metensi Scriptori
noni saeculi, qui in lib. 3. de ecclesiasticis pssiciis cap. 3 1. ita scribit: Triformo
204쪽
De Sergis. δ' Fes Oovus christi, αν- scilicet, qui gustaverum mortem, G morituri sunt. Primum videlicet sanctum, immaculatum , quod abstinerum est ex Maria Virgine: alterum ,
quod ambulat in terra: sertium , quod juet in sepulcris . Per paniculam oblatae immissae in calicem ostenditur Christi Corpus, quod jam resurrexit a mortuis : per comesam a sacerdote, vel a populo, ambulans adhuc super terram: pre relictam in Altari jacens in sepulcris. Idem corpus oblatum ducit secum ad sepulcrum , ω voeat illam sancta Ecclesa Oiaticum' morientis , ut iisendatur, non eos debere, qui in Chrim moriuntur, Mputari mortuos , sed dormientes . inde edi locus sepulcrorum graece vocatur ca me terium , ides dormitorium . inde eae Paullus ad Corinthios e mulier auigata est Iegi, Manto tempore vir ejus vivit, quod s dormierit vir ejus , liberata est. Remanet ille
in Auari ipsa particula usque ad sum Atille : quia usque is snem saeculi corpora
sanctorum quiescunt in sepulcris. Munditiam mentis docet corporati , quod remanet in stari post Domini Resurrectionem, cui debet unusquisque semper studere accipiens Co pus Domini, sed praecipue in fine. Atque ex hoc Amalarii libro facile alia capi eonjectura potest, unde profectum fuerit, quod verba ista Sergio tributa Iegamus. Nimirum in capite 33. ejusdem libri legitur: Sergius Papa eonstituit, ut agnus De cantaretur, Aut scriptum es in gestis Ponti calibus, este. Hinc quae apud Amalarium sequebantur in capite 34., Si s s. tribui potuerunt ab incautis canonum Colle t ribus Sergio Pontifici: nisi dicere malimus Sergium Iuniorem ibi laudatum, quod ejus temporibus Amalarius vixerit. Eadem propemodum verba leguntur in Micrologo de ecclesiasticis observationibus cap. 1 . in fine ibi e Tripliciteν Corpus Domini intelιigimus, unum quod surrexit a morasis, quod Anificat particula in jam gulaem missa; aliud quod adhuc visit in terra Agnificatum per particulam a Sacerdote eo fumiam, tertium quod jam requiescit in Christo , quod a tertia particula in Al
tari servata apte figuratur, quam viaticum morientium appellare solemus. His similia tradide Tat Alcvinus, Rhrahanus , Algerus, aliique, quorum monumenta referre sim gula parum prodesset, vel quod sententia. unius ab altero accepta videtur, &laudasse Amesarium idem sit, ac singulorum monumenta descripsisse : vel quod nemo ignoret, pias hasce exercitationes, dixerim potius meditationes homi tria nominis haud satis clari, vim legis ecclesiasticae non habere . . Imo haec improbari visa fuerunt, i atim ac in medium prodierunt, quemadmodum facile constat ex
epistolis Flori Lugdunenss Diaconi editis a Mansio in supplemento editionis L ,
Minae in annum 833. tom. 1. Pag. 867., & sequentibus.
205쪽
Quae apud Gratianum nomine Gregorii II., vel Gregorii III.
leguntur, haec sunt. Can. 23. dist. a 3. pertinent ad Gregorium LL, ω ad Can. I. cas. 26. μ. H integros Concilii codices sum μι- Can. s. cas. 36. qu. a. t gendi. Can. 2. dist. 68. ex epistola Gregorii III. supplaniau.
Can. s. cau. a. qu. s. ex integra epistola Gregorii II. supplandus. n. 21. ωα x3. 7s. a. ad Gregorii III epistolam Migendus. , Can. I . cas. I 6. qs. I. ad Gregorii III. epistolam Migendus. Cau. 18. cm. 32. qu. 7. es Gegorii ΙΙ. , is ex temporis adjunctis explicandra . . Gn. να de eons dis. 4. αι Gregorii III. epistolam, aliaque illius
n. in o. de cons dist. 4, ex epistola Gregorii II. supplendas. Can. 9. de cons dist. s. consonat cum epi ola Gregorii II.
CUM monumenta Gregorii II. monumentis Gregorii III. adeo permixta, confusaque sint apud Collectores, ut vix ab istis illa secerni queant, Operae Praeutium duxi omnia hoc uno Capite complecti. Monumentorum Permixtioni occasionem dare potuit immediata successio horum Pontificum; siquidem Gregorius II. anno γx4. Constantino , & Gregorius III. anno 73i. Gregorio II. succeisit . Idem quoque utriusque Pontificis nomen hanc ipsam occasionem praebuit, prae- aerea eadem Iemporum adjuncta: nimirum miseranda erat orbis Christiani facies sub utriusque Pontificatu, quum Leo Isaurus sacrarum imaginum cultum detestatus illas a sacris templis eradendas acri imperio jubebat; italiam autem, ut de . ipsa singulam quaedam non omittam, Longobardi insensa exercitu devastabant ;quasi tunc civilis aeque , ac Christiana Respublica, qua IcOnoctastarum, qua Barbarorum ausibus periclitaretur. Itaque Gregorius II. in primis nihil optatius habuit, quam ut Leonem Imperatorem paterna fere benevolentia commoneret, ne honin rem debitum sacris imaginibus denegaret, praeterea hortatus est, ut rebus Italicis pene labentibus consuleret , hostiumque impetum cohiberet . Similis sollicitudo Gregorium III. tenuit, quamquam uterque Pontifex parum apud Lectnem valuerit; etenim Imperator quemadmodum res Italiae, quaecumque esset illorum conditio, negligebat, ita res Ecclesias sprevit adeo , ut ipsos sacrarum imaginum cultores gravissimis indictis poenis insequeretur. Gregorius II. non multa ab Imperatore se impetraturum arbitratus ad molliendos Longobardorum animos sese convertit, cujus intercessio plurimum valuit eo usque, ut Longobardi ab urbis Romanae obsidione abstinerent. Ιmo idem Ponti sex augenda , propagandaque Clare
Diqitigod by GOrale Ex Romano Concilio.
206쪽
. De gregorio II., M Gregoν io III. rs Manae fidei studiosissimus Bonifacium quendam natione Anglum Monachum primum , deinde Presbyterum ordinatum in Germaniam misit, ut ibidem ad vera imartiti Religionem populos sedula Evangelii praedicatione converteret. Gregorii II. sellicitudinem, atque anxiam curam aemulari visus est Gregorius III., qui ubi gnovit Longobardorum armis Italiam obrus ab Imperatore indefensam, Francorum Principum subsidia urgente Romano populo impetravit; alias etiam Bonifacio ad Germanos fidei caussa misso opportuna praebuit consilia ad curandam gentis illius conversiooem. Haec sane omnia utrique Gregorio communia non tam ex gesti eorumdem Pontificum apud Historicos recensitis adparent, quam demonstrant, Piniuisse facilem Prosteri occasionem , qua unius gesta alteri tribui aliquando potuerint.
Antequam vero ad expendenda Gratiani fragmenta deveniam , aliqua .sese offerint pra notanda penes historicos Scriptores, qui de Gregorio II. nonnulla memorλverunt Parum consona veritati. Non defuerunt enim, qui inerere non dubiis larvat, Gregorium v. nova quaedam fuisse molitum adversus Leonem, stirique populorum Orientalium, arquo Occidentalium schismatis auctorem extitisse. Id evulgaverunt Graeci Scriptores Theophanes, Cedrenus, S Zonaras non quidem Gregorio contemporanci, sed a saeculo, & amplius polleriores. Verum Latini Scriptores aut Gregorio eidem contemporanei, aut qui per tria sequentia saecula succcssmnuat, qualis inter plurimos memorari potest Atraitasius Bibliothecarius, de ea re . licet gravissima, altum sitientium servarunt. Imo nec omnes Graeci illud memora-rusit : nimisum siluit Iohannes Damascenus sacrarum imaginum Patronus eximius.sluit praeterea Nicephorus Patriarcha Constantinopolitanus. Quid ergo Τ Paucosne Graecos Graecis aliis, iterfl Latinis universis neglectis audiemus, illorumque dicta sine contradictione recipiemus y Miror ego hac in re Baronium ad annum 3o., Sigebertum in Chronico ad annum 73i., & Platinam in Gregorio II., aliosque Grae- eorum potius, quam Latinorum fidem sequi maluisse, cum tamen Graeci soli haε in re non satis iamum testimonium ferant, utpote qui de negotio Romae gesto utantur: lias autem testes illi audiri debeant, quispraesentes extiterint, non qui in aliis regionibus, alio etiam, & poiteriore tempore vixerint. His accedit gra- is suspiuio falsitatis in Graecis hujusmodi Scriptoribus; quis enim ignorat, quanta tuerit post quinque praesertim priora Ecclesiae saecula Graecorum adversus Roma nos invidia , ac praecipue adversus Pontifices Μaximos, penes quos summam rei
.ecclesialsticae curam esse aegre ferebant. Hinc quotquot calumnias apud Imperato. rem poterant adversus Pontilices Μaximos, inferre curabant, quo fieret aliquando, ut Pontifices iidem auctoritate imperatoria premerentur quoquo modo , aut coercerentur. Nota sunt omnibus perspicua istarum rerum exempla. Itaque Graeci, quo. rum adWersus Romanos Antistites dirum erat odium, occasionem sumserunt Gregorium II. carpendi, quum ipsius mate Italus populus ad Francorum Principes subsidii petendi cιuisa confugerit imperiali subsidio deititutus; eamque ob rem des stionem populi , ac conversionem ad Francos Romani pontificis artibus tribuerunt. Opus ηδ in hac re prudentis Viri studio, qui optime noscat, Quantum in hac re Potuerit linivmna . Grxcoram adversus Romanos Constantinopolitant Imperatoris serumum Astmitantium. At vero quid opus est coniecturis, ceteroqui gravissimis , iubi Vettissisini hujus rei in ipsismet Gregorii Il epistodiis sunt argumenta r Plurimae
sint Gregorii epistoI;e ad Le em Isauricum missae; quarum in prima ita legitur et
207쪽
198 Pars seeunda. Caput LxVITI. .. Feri sis praeputi sunt Ponti ces s Reipublicae negotiis ablinentes . Et Imperatores ergo
siniliter ab ecclesasticis abstineans . . . At enim nos perterrefacis , aisque: Romam mi
sam , ω imaginem Sancti Petri etafringam : sed N Gregorium illinc Ponti cem minctum adduci curabo, Aut Martinum Co stantinus adduci jussi . . . . Quod s nobis insolenter
insultas, ta minas inteηtas, non est nobis necesse recum in certamen descendere et ad quatuor ta viginti stadia recedet in regionem Campaniae Romanus Pontifex: tum vade, sentos prosequere, Ut. In altera epit tota ita scribit: Quemadmodum Pontifex introspiciendi in palatium potestatem non habet, ac dignitates Regias deferendi ; se neque Imperator in Eecisas introspiciendi, est electiones in Claro peragendi, re consecrandi. Sed unusquisque nostrum in qua vocatione vocatus es a Deo, in ea maneat. Vides Imperato Pontiscum , EP Imperatorum discrimen : Si quispiam te ostenderit, domum ejus publicas, spoliis . . . Ponti res non ita, sed ubi peccavit quis, ta confessus 'Derit, amputationis Deo evangelium , ω crucem ejus cervicibus circumponunt . . . Persequeris nos, ac πrannice vexas militari, camalique manu. Nos inermeF, ac nudi, qui terrenos , ω carnales exercitis non habemu1, invocamus Principem exercitus omnis creaturae sedentem
in caesis Chrsum , ut immittar tibi Dae monem , Aut ait Apostolas, tradere hujusmodi satanae in interitum carnis, est spiritus salvus fat. Quicumque haec Sancti Pontificia verba sedulo animo scrutatus suerit, agnoscet facile, qualis in intimo ejus pectore sententia insideret, dum sese potius exilio voluntario subeundo paratum demonstrahat, ut desaevientis Principis iracundiam declinaret. Nihil amplius adjicio in re perspicua , praesertim postquam adgnosci etiam possit subsequentes Pontifices Gregorium III., & Zachariam S: Leoni, & Filio ejus Constantino, velut Romanis Imperatoribus honorem detulisse , imo etiam eosdem paterna fare charitate monuisse , ut exemplo suo ceteros imperio subjectos ad sacrarum imaginum cultum allicerent , ac concitarent. Praeterire autem non possum eximiam illam Romanorum Antistitum prudentiam , qua ipsi nonnullos de populo nonnihil adversus Imperatoris majestatem mollentes cohibuerint ab inccepto, ac tumultuantes animos coercere sat
gerint, quando Imperator ipse sacrarum imaginum, ita dixerim, hostis in se pio: Tum quorundam odia commo it. Refert id Paullus Diaconus in lib. 6. de gestis Longobardorum , ibi: Omnes Ravennin exercitur, vel Venetiarum taIibus jussis nimirum Imperatoris, sacras imagines coli prohibentis uno animo resuerunt, edi niseos prohibuit et Pontifex , Imperatorem super se constituere fuissent adgress : Similia fere enarrat Anastasius Bibliothecarius ita scribens et jugionibus migres decreverat Imperator, ut nulla imago cujuslibet Sancti haberetur. Respiciens ergo pius πιν Romanus nimi. Tum Antistes profanam Principis jQfionem jam contra Imperatorem, quas contra hostem,
se armavit, renuens haerom ejus, scribens ubique se cavere Christianos , eo quod ore fuisset impietas talis. Igitur perinde omnυ Pentapolenses , atque Venetiarum exercitus contra Imperatoris jussiones restiterunt, dicenter , nunquam se in ejus Pontificis condescendere nece, sed pro ejus magis defensone viriliter decertare, ita ut spereentes ordinati nem ejus Ibi omnes ubique in Balia Duces elegerunt, atque sς de Ponti eis, deque sua immunitate cuncti studebant. Cognita vero Imperatoris ne uitia, omnis Italia consitum iniit, ut sti eligerent Imperatorem, ed Constantinopolim ducerent: sed compesiuit tale coninium Pontifex. Et post pauca: Cumque mitteres hominem proprium Romam cuni scriptis suis, in quibus continebatur , ut Pontifex occideretur cum optimatibus , Roma agnita cνudeIissima infanta , protinus ipsum Patritium occidere voluerunt, nis defenso
208쪽
De Gregorio II., ου Gregoris III. 19'sit majus praemium Pater iue distribuere pauperibus largusima mam quae reperiebat , idium,ens orationibus, est jejuntis , ta litaniis Deum quotidie deprecabatur, ει spe ita
monebat semper fultus plusquam hominum . Blando omnes sermone rogabat , ut inpressterent, sed ne demerent ab amore , vel fide Romani imperii admonebat. Sic cumctorum corda molliebat, eae dolores continuas mitigabat. Haec sane apertissime demo strant, quantum Gregorius Iaboraverit, ut populum in ossicio erga Leonem contineres , tantum abest, quod Graeci Scriptores asserere non dubitarunt, a rei veritate.
Iamvero apud Gratianum memoratur in primis Romanum Concilium, & quidem Provinciale duobus supra triginta convenientibus Episcopis celebratum, quod incidisse in annum 731. nonis Aprilis adjecti Constantini anni, & indictio facile de- monitrant, quamobrem Baronius illud ipsum olim Gregorio III. tributum jure . optimo Gregorio II. potius tribuendum exiitimavit, in annalibus ad annum ai. m. r. Qui canones ibidem editi sunt, omnes ad stabiliendam disciplinam ecclesiasticam pertinent. In canone x s. legimus Gratianeum canonem a 3. dist. 23. ibir Siquis in Cisriela comam relaxaverit legunt alii laxaverit anathemast. Vetus erat mos Clericorum, ut coma attonsa incederent. quod significabat apud Gregorium C n. an Magnum, Clericos rerum temporalium curam suscipere non debere : at cum tem. dis,aI. Poribus Gregorii II. nova introduceretur consuetudo, satius duxit Sanctus Pontifex comae tonsuram stabilire lata lege, imo & gravi Poena anathematis indicta firmare. Cujus rei ratio ut magis magisque perspiciatur, animadvertendum est, Romanos veteres quoscumque, laicos etiam, nudo pene capite, atque attonso incedere comsuevisse, feminis relicto capillorum ornatu, donec Longobardi in Italiam venere; ae quemadmodum illi barbaro loquendi more latini sermonis elegantiam corruperunt, ita quoque suo vestium, & totius exterioris corporis habitus ritu facile Romanos ipsos ad sui imitationem traxere. Haec plane immutatio exemplo barbararum gentium inducta Clericos dedecere videbatur; neque enim primi esse debebant, qui peregrinum habitum, singulari suae gentis habitu spreto, inducerent, & novas in odinando corpore formas itudiosi reciperent. Accedebat his prudentissima ratio, ni- mirum cum tunc temporis Orientale impcrium ruere videbatur, ipsique Imperat res jam populi animum a se alienum quodammodo aguoseerent, & ad Longobariclorum potius Principes deflectentem , quicumque in vestium, & exteriori corporis ornatu Longobardorum usum sequebatur, videri poterat Longobardos ipsos colere , eorumque dominatum exoptare. Haec sane omnia Clericos quammaxime dedet hant ; eamque ob rem cavendum Gregorio fuit, ne recens consuetudo a nonnullis Clericis inducta vires acciperet; imo exinde etiam factum est, ut successores Pontifices Decessorum constitutionibus inhaerentes similia constituerint. Zacharias Papa in Concilio Romano anni 743. can. 8. ita Enxit : Siquis Ciericus, aut Monach comam laxare praesumserit, anathema sit. Et Stephanus I., dum apud Francos maneret anno 7 14. , variis consultationibus Britannici Μonasterii respondens cap. a 8. ita rescripsit: it nullas clericus, aut Monactuo comam relaxare praesumat, auι ana
209쪽
aso Pars secunda. LxVIII. Eadem fere ratio fuit Gregorio Il. definiendi in Romano concilio, ne Arioli Aruspicibus, Ze Incantatoribus quidpiam indulgereta , quia nimirum Longobaret
superi itionibus dediti Chriiti fide abutebantur: Hinc in canone I a. ejusdem Comcilii, quem reserre voluit Gratianus incan. i. cau. 26. M. s. ' ita tonstitutum leogimus: Siquis Ariolos , Aruspices, Incantatoreδ obser merit, aut Floaeriis usus D rit, anathema sis. Et ressponderunt omnes tertio: anathema sit. Interrogaret sorte quis piam , quidnam no ne phyladieriorum intelligatur . Glossographi vulgo animadvertunt, fuisse chartulas quasdam, quibus auguria descripta continebantur. Clarius S. Hieronymus id explicat in Μatthaeum cap. 23. his verbis : Pictaeiola illa Decalogi phylacteria vocabant, quod quicumque habuisset ea, quas ob custodiam , fae monumentum sui haberet, c. Hoc apud nos superstitiosae muIierculae in parvulis Evangeliis , ly in Crucis ligno , istiusmodi rebus , quae habent quidem Zelum Dei, sed non juxta scientiamasque hodie factitant. Itaque ex sententia Hieronymi phylacteria erant pagestae qua dam brevissimae, in quibus vel Crucis figura, vel evangelica, aut divinae Iegis veteris aliquot verba exprimerentur, quas superlimosi homines suis undique membris intexta Propemodum ferebant, rati ea se ratione quodcumque discrimen incolumes evasuros. Quam inanem disciplinam apud mulierculm in uiu olim fuisse temporisbus Gregorii Il. refert Bonifacius Episcopus Gregorio eidem contemporaneus, ita
scribens in epiliola ad Zachariam: Dicunt quidam, se mississe ibi idest Romae mulieres pagano ritu ph lacteria, eae ligaturas in brachiis, ου cruribus ιigatas habere, ει publiee
venales aliis orarere . 'Ad idem Romanum Concilium Gregorii II. pertinet canon 3. eau. 36. M. qui exigendus erit ad canones Io. & ri. ibidem conititutos. Verba canonis xo. haec sunt : Siquis viduam rapueris, vel furatus fuerit in uxorem eum sibi consentientibus legunt aliqui veι consentiens ei anathema A. Verba canonis in . haec sunt: Siquis virginem, quam Ibi non desponsaverit, rapuerit, uti furatus fuerit in uxorem, via comsentiens ei, anathema M. Et responderunt omnes tertio et anathema st. 'Paullo aliter haec Romani ConciΙii sententia relata est in Capitularibus Francorum libro I. cap. a p. editionis Baluaianae, ibi: In Decretesibus Papae Gregoria Iegitur . . . . Siguis induam rapuerit, vel furatus fuerit in uxorem , Oeι consentientes eis, anathema si es responderunt omnes tertio, anathemast: Siquis virginem , nis desponsaverit eam, rapuerit, vel furatus fuerit is uxorem, vel consentientes ei, anathema si t eu responderum mnes tertio, anathema It . Horum canonum definitionem paucis perstrinxit Gratia
sino discrimine laudantur plura fragmenta apud Gratianum sub nomine Gregorii
III. ad Bonifacium , quorum aliqua Gregorio II. erant potius tribuenda . Uterque enim sive Gregorius Il. , sive Gregorius III. epistolis adjuvit Bonifacium apud Gedimanos pro Fide Christiana confitentem. Erratum animadvertit Sirmondus profluxisse ex nonnullis vetustis codicibus, in quibus antiqui Scriptores Gregorium I. ain Pellabant Gregorium Magnum: Gregorium vero Il. nullo praenomine adjecto Gregoriam dixere, aut a Primo secundum; demum Gregorium II l. vocaverunt juniorem.
adt o secando juriorem. Itaque distinguendae plures epistolae sunt, atque unaquaeque
210쪽
De Greg/ν io II., ω Gregorio III. 2o a suo auctori tribuenda. Prima est epistola Gregorii II. scripta ad Bonifacium, quem
Sanctus Pontifex, ut praenotatum est, in Germaniam Fidei Chri itianae promovendae gratia miserat. Incipit Des derabilem miti, e e., eandemque jure optimo Gregorio II. tribuendam esse demonstrat subjecta temporis nota incidens in annum Ta6., quo Gregorius it. summum Pontificatum tenebat. Interrogaverat Bonifacius Gregorium de pluribus sacrae diiciplinae capitibus , postulans quid apud Germanas Gentes, aut una cum Fide recens inducendum esset, aut forte initio religionis propemodum nascentis ex benignitate indulgendum . Singulis capitibus interrogationum respondit Gregorius: atque in cap. i. ita scripsit: In pνimis legebatur refertur id ad Boni- facii interrogationes in quota progenie propinquorum matrimonium copulatur Τ Dicimus, quod oportuerat quidem , quamdiu se cognoscunt alisnuare propinquu , ad hujus copulae non accedere societatem . Sed quia temperantιa magis , est praesertim in tam barbara geme, pius placet , quam districtio cesurae, concedendum est, uo post quartam generatio em jungantur. Haec adnotasse juvat, non quod hujus diiciplinae monumentum retulerit in suum codicem Gratianus, sed quod initio animadvertendum erat , quae sequuntur Gregorii rescripta non ad arctissimas canonum leges esse composita, sed Potius ad benignitatem, atque induIgentiam fingularem . Praeterea juvabit haec anfimadvertisse ex eo, quod auctor epitiolae sub nomine Gregorii Magni ad Augustianum Anglorum Episcopum similia quaedam scripserit; quasi qua de conjugiis post
quarIam generationem contrahendis permisit Gregorius li. Germanis recens conversis
in Fadem, Pollulante Bonifacio, eadem , postulante Augustino, permiserit Anglis Gregorius Magnus. Sed haec jam suo loco memini me expendisse. Progredior ad caput a. Gregorianae ejusdem epistolae ad Bonifacium, ex quo decerptus est canoa i S. cau. 3 a. qu. I. Ea verba Gregorii: Nam quod proposuisti, quod i mulier infirmitate eorrepta non oluerit debitum viro reddere , quid ejus faciat jugalii' 'c iegerunt alii conjugalis Bonum esset, s se permaneret, ut abstinentiae vacares. Sed ' δ' Mia ooc magnorum est, sile , qui se non potems consinere, nubat magis; non tamen sub dii opem subtrabat ab illo, quam inremus praepedit , ta non detestabilis culpa excludis. Ardua lane mihi videtur hujus capitis interpretatio, ex quo infirmo alterutro ex Co jugibus asteri indulgetur, ut novas ipse nuptias contrahat, dummodo subsidii opem infirmo non subtrahat. Interpretes, ac Glossographi Pallim conati sunt variis comiecturis ad germanam Ecclesia doctrinam Gregorii monumentum exigere, quorum
alii non de conjugio jam celebrato, sed de sponsalibus prioribus diGIvendis agi dis
Xerunt; alii de matrimonio tantum rato , necdum consummato, quod forte ex conjugis infirmitate consummari nequiverit. Attamen, ut verum fatear, hae interpretationes , aut his similes vim faciunt Gregorii verbis. Non possum ego hac in re parcere Gratiano, qui nonnulla post descriptum hunc canonem subjecit, unde Pontifici Μaximo non levis illata injuria videatur, ita scribens: Iliud Gregorii sacris emnombus , imo evangelicae , M apostolicae doctrinae penitru inveniιur arietium . Audax sane dicendi ratio, quam sequi non dubitarunt plurimi ex Glossographis , qui ad memorata Gratiani verba animadWertentes, Gregorii II. dicta ex sententia Leonis IV. esse recipienda, mandatum Leonis IV. non ad hoc Gregorii monumentum
Pertinere scripserunt, sed ad alia, in quibus Gregorius bene disit, quasi hac i Te Gregorius lapsus fuisse proponatur . Non id est Interpretis, ac Glo graphi obire munus, sed potius irreligiosa manu in sanctorum Pontificum responsa eueterri; quod quidem eo improbius mihi esse existimatur, quo clarius Gregorius Iom. Iti. C a ia