장음표시 사용
251쪽
242 Pan Secunda . Caput LXXI. dogmata, quae Tarasius profiterer, haec leguntur: Per sextam cintellige Synodum generalem scut ex duabus naturis Christum, ex quibus id est, olim esse didiceram ;ita duas naturales voluntates , operationes ejus in utraque natura credidi, humana scilicet, est divina: submittoque anaέhemati Cyrum , Sergitim, Honorium, Pyrrhum, Paullam , ω omnes Consectatores eorum : Dogma quoque ipsorum , ut dodomiticam vitem, P Gomorrhiticam propaginem, amaritudinis botryonem habentes, odivi. Ibius autem sanctae sextae Θnodi eum omnibus dbgmatibus, quae legaliter, ac divinitus ab ea promulgata sunt, etiam depromtos canones recipio, in quibus refertur, in quibusdum venerabilium imaginum picturis agnus digito P cursoris exaratur ostensus, qui in nura praecessit grariae, verum nobis per legem demonstrara agnum, Chri m videlicet Dominum nosrum. Veteres ergo Auras, s umbras, utpote veritatis indicia, est praecedentes characteres Ecclesin traditos salutantes, gratiam honore praeferimus, eae veritatem hanc M Iegia pI
nitudinem admittentes. 'ut ergo perfectio etiam per colorum operatione1 in omnium uu
tibus depingatur , characterem agni Dei Nostri Christi, qui tollit peccata mundi, secum dum humanitatem etiam in Iconis ex hoc pro veteri agno donimus depingi ; peν eum videlicet celstudinem humilitatis Dei Verbi cons ierantes, ta ad memoriam conversarionis , quam in carne gessi, passonis quoque, ae salutaris mortis ejus adducti, atque demtionii, quae hine est mundo HS die. Sic se se habet latina interpretatio Glaecae Synodi, quae edita adparet in TOm. 8. Labbeanae Venetae editionis. Paullo aliter
antiqua, & vulgata ejusdem Epistolae editio latina his verbis: Sextam autem cintellige Synodum generalem lauio , quod ex duabus naturis Chrisum praedicavit, ob
id etiam illi duas naturales voluntates, est operationes in alterutra natura, humana scit set, , divina ad gnavit; anathemate autem execror Grum, Sergium , Honorium , o rhum , PauIIum, eae omnes, qui eorum decretis Anmunt, veluti Sodomiticam vitem , UGomorrhicum palmitem amares botros produeentem, exosos habeo . Musdem quoque sextae Ssnodi omnia, tum recte, G divine decreta edita, traditosque canones recipio, praecipue
ιamen in quo assignatuν quibusdam in picturis agnum digito Praecursoria indicatum felic ter erutari, velut in pum gratiae, verum illam agnum Chrsum Deum nostrum . perlegis praecesonem praefiguratum . Propterea antiquas illas picturas, ta umbras Igurarem, tamquam Umbola, ta notas Ecclesin traditas , amplestimur; ipsam tamen gratiam , taveritatem prius suo honore convenientes ; legis enim satisfastis haec sunt; piauras autem non in alium usum admittimus, ns ut perfectius omnium conspectu , ocuIisque exhibean- ur; qsemadmodum agnus , qui peccata mundi fustulit, iuxta humanam eriιem configur rus a nobis erigitur, ut ex hac ejus humiliatione altitudinem Verbi Dei cons erantes, ad memoriam dipensationis in carne ejus omnia trabantur, ta ad illius passionem , DIutiferamque mortem, unde mundo liberatio orta es, veluti manu ducamur. EM. Sane ex his apprime liquet, unde Gratianus exceperit duos illos canones, nimirum can. s. dist. I 6., & can. 29. de cons dist. 3. , quos rectius ex Taraso Patriarcha Constantinopolitano, quam ex monumentis Hadriani Papae laudavisset. Quid enim aliud iidem canones continent, quam quod in argumentum fidei suae Tarasius recens Episcopus ordinatus exhibuerati Fateor, extat responsum Hadriani Papae ad Tarasium, In quo eadem ferme .leguntur: Uerum ibidem non quid ipse profiteretur Hadrianus exprimendum voluit, sed potius laudavit Tarasum , quod ita, quemadmodum scripserat, profiteretur. Verba Hadriani haec sunt, quae leguntur in ipsius responso ad Tarasium, quod incipit Pastoralibus euris, ubi inter cetera sic habetur: Invenimus
autem in praediaa θηodica Epistola sanaitatis vestrae post planitudinem Mei, ω consese
252쪽
bus ebaracteribus miraculum laude, ae veneratione digni mum contineri: quia est easdem Sanctas sex Θnodos suscipio, cum omnibus regulis, quae jure , ac divinitus ab iam promul-gste sunt. Inser quas continetuν ; in quibusdam venerabilium imaginum picturis agnus digito P cursoris exaratus ostenditur, qui in Aura praeteriit grati , verum nobiI per legem praeostendens agnum Christum Dominum nostrum. Ergo veteres Auras , ω umbras, ut veritatis indicta , praesagia Ecclesae traditas amplectemes, gratiam praeserimu1, ω veritatem , hanc ut pIenitudinem ιegis suseipierites. Ut ergo persectio etiam per colorum operationes in cunctorum
vultibus defingatur Agni Christi Dei nostri, qui tulis peccatum mundi, secundum humanitarem , characterem , ω imaginem hominis, pro veteri agno depingi de imus, per ipsum Dei
Vecti humilitatis cestudinem cons ierantes, ta ad memoriam in carne conversationis, tam sciIicet pasonem ejus, quam salutarem mortem , atque redemtionem, quae hinc es mundo effecta, manu quodammodo reducentes. Constat itaque memoratos Gratianeos canones
Tarasit potius esse, quam Hadriani. At si quaeramus, quinam ille canon sit eκ generalibus Synodis depromi us, in quo mentio fit sacrae vetullae .imaginis Christi Domitii, vel eo usque depicti sub figura Agni a Praecursore demonstrati, vel in p sterum pingendi ad formam hominis, nullum sane alium canonem agnoscere qui Dpiam Poterit, quam canonem 32. Concilii Trullani his verbis expressum: Inteν nonnullas venerabilium imaginum piauras Agnus, qui digito Praecursoris demonstratur , depingitur, 'qui ad gratiae figuram adsumtus est, merum nobis Agnum per legem Cis
sum Deum nostrum praemonstram. Antiquas ergo Auras, ta umbras, ut veritatissos, P characteres , Eccisae tradisus amplectentes, grauam veritatem praeponamus - . 'tit legis impIetionem suscipientes. πιι ergo quod perfectum es, saltem
eum, ommium oculis subiiciatur , Agni ejus, qui tollit peccatum mun '' ' ' fri Uur heminis characterem , etiam in imaginibus Diniam. - Vc g β-ru Wm 4 , ut per ipsum Verbi Dei humiliati Min m/8M bendenter, ad memoriam q-- ρης ejur in carne conversationis, ejusque pota Dista ra monia manu ducamuν,. υρ- επς, ροα eae es fi cta est, mundo Ga --u . Hunc Trullam Concilii canonem sperieialiter laudandum in sciis mei professione voluit Tarasius, quia in illis temporum, di caussarum ac unctis ejus canonis professio erat peropportuna. Forte enim adve
sus Tarasit ordinationem proponi poterat, illum vulgata Graecorum haeresi abdu- ham sacrarum imaginum cultum detestari, & recepiste recentiores illas Graecoruin pseudo-Synodos, in quibus denegatus est honos sacris eisdem imaginibus debitus . Quamobrem nihil opportunius erat Tarasio recens in Patriarcham ei mo, quam ea specialiter profiteri, quae longe a Graecorum haeresi abessent, atque hac professi ne animum Romanorum Pontificum sibi conciliare, a quo jam plurimi Graecorum Antistites schismate concitato defecerant. Hinc caussam facile agnoscimus, cur TFusius idem dixerit, se sanctas sex Synodos recipere generales, de apud Graecos ce- Iebratas , silentio vero praeterierit posteriores illas Pseudo Synodos in caussa sacrarum imaginum factas, utpote quas minime sequebatur, licet non expresse damnaveritaeconomiae cujuspiam caussa , ne scilicet a se Graecorum Schismaticorum animos magis averteret, quos tandem in rectam viam reducendos sperabat. Dices: cur vero Tarasius Trullanae Synodi parum probatae canonem Iaudavit, in argumentum fidei suae, imo etiam velut canonem sextae generalis Synodi agnovit Τ Cur praeterea Hadrianus Papa eam ipsam ob rem integram Tarasit fidem commendavit, ae li-
hemillime suscepit r Num enade demonstrabitur, concilii .Trullani canones aeque
253쪽
apud Romanam Ecclesiam, atque apud Orientales propemodum universos fulta receptos, ac confirmatos' Non hanc fuisse arbitror Tarasit mentem, eove minus Hadriani Pontificis. Tarasius in primis forte errore facti decipi potuit, ex vulgari Graecorum persuasione, apud quos Synodi Trullanae canones praedicabantur veluti canones Synodi VI. generalis, licet sexta generalis Synodus nullos canones edidisset; atque eo facilius decipi Tarasius potuit, quo minus erat rerum sanctionumque M. clesiasticarum peritus, homo laicus, &e Iaico statim in Patriarcham electus. Quod si mihi Tarasium des in sacra prudentia Graecorum eruditissimum, atque ex animo laudantem nomine. sextae Synodi Trullanos canones, quos sciret revera non este sextae Synodi I non ideo improbandam censeo ejusdem voluntatem. Etenim ut mi. mo praeconceperat in Orientali Ecclesia cullum sacris imaginibus decernendum, cc pit in sua fidei prosellione quid ipse in ea caussa sentiret, aperire perspicue, neve videretur a Graecis in sacras imagines infensis omnino dissidere, laudandum voluit
Trullanum Graecorum canonem , quem ex traditione etiam Graecorum appellare canonem voluit Synodi sextae, parum sollicitus interea de investigandis discerneadisque Synodorum orientalium canonibus, dummodo, quod tum praecipue agendum eras, cautius, atque efficacius ageretur . Quid, amabo , vehementius Graecos excutere poterat, atque ab haeresii revocare ad fidem, quam canon ille Trullanus, &quidem Concilio generali VI. tributus, quando certum est Graecos ipsos & Trullanos canones recepisse, & illos recepisse velut cationes textae Synodi ' Hunc itaque proposuit Tarasius, quo Graecorum haeresim conficere tutius meditabatur, velut ex ςsismet Graecorum Schismaticorum monumentis. Sed Ze animadvertere juvat ver. Truis,ho, , ex quibus aperIe non Constat, Tarasium in ea fuisse sentetria, ut . . susciperet, eosdemque sextae generali Synodo adstri ret. In eo
- FVR loco superius edidi, ita legitur : ipsius autem sana i semita , ' j Imnes recipio, in quibus refertur: in quibusiam ιeneraρι-
aginum c. eferrI asserit M. --rionibus sextae Synodi Trullanum Canoaem Osacra Servatoris imagine, eundemque canuia- Ω. recipere pro lsus Elt Tarata, non tamen exinde professus est, canonem illum rev - ,.sse Synodi sextae, aut statque recipere ceteros canones Concilii Trullant. Eadem est nSti sieatio verborum,
quae habentur in secundo exemplari Epistolae Tarasit superius edito, nec non quae habentur apud Hadrianum referentem ipsamet Tarasit verba. Quod vero ad ipsum Hidrianum Pontificem Μaximum pertinet, licet ipse probaverit, imo etiam laudaverit Tarata prosessionem, in ea potissimum parte, qua Trullanorum tanonum decreta Proponebamur, recepit quidem doctrinam in eo canone expressam, doctrinam sane divinae traditioni conformem, optavit etiam Graecos omnes in eandem sententiam convenire; at de Trullauis canonibus, quorum nomen reticebatur, solli citus minime fuit, nec investigandum tunc prudenter erat, an illi recipiendi, con firmandique forent, an praeterea habendi uti sextae Synodi canones, nec ne. Quae si sollicitius inquirendum voluisset Hadrianus, turbare quodammodo visus fuisset inopportune optima illa Graecorum Catholicorum vota, qui ceteros in haeresim Ic noclaitarum i ipsos ad rectam fidem reducere meditabantur. Post haec apprime , uti decet, perspecta, nihil amplius desiderandiun videtur ad rectam Gratianeorum canonum interpretationem, praesertim canonis s. dist. 16. quem Gratianus ipse P 'rum apte di putationi, quam susceperat, adcommodavit.
254쪽
De canone II. Cau. I. qu. I. adscripto Tarasio Episcopo Constantinopolitano.
Quae multa nuper dicenda fuerunt de Tarata Constantinopolitano Patriarcha , occasionem mihi opportunam exhibere videntur, nonnulla hoc in loco subjiciendi de e
none 21. Cau. I. qu. 1., utpote qui Tarasio eidem adscribitur, ne forte alias eadem, quae hici tradita sunt, regerere cogar. itaque quod pertinet ad verba ipsa canonis a r. laustra ego elaborarem in illis exigendis ad optima exemplaria , cum
abunde jam id factum suerit a Romanis Correctoribus, qui & in ipso Graiianeo Codice priorem Epistolae pariem integram ediderunt seu graece, seu latine. Ego adjiciam, hane Epiliolam suspectae fidei visam fuisse viris eruditissimis, qui eandem a Theodoro Balsamone in Romanos Pontifices infenso em tam esse dixerunt. Sane legitur quidem illa post acta Synodi Nicaenae II. in exemplaribus Graecis ab
eodem Balsamone depravatis, sed.in antiqua collectione Latina desideratur , imoia Graecorum aliquae coIlectiones, quemadmodum etiam Romani Correctores animadverterunt , egregiam injuriam inserme in Hadrianum Pontificem; quae sane collectiones fi germanae sunt, cIarius indicant, Epitholam non ab alio factam, quam ab eo, qui Romanam Ecclesiam insequebatur, qualis erat Ballamon, nunquam vero ab eo, qui Hadriani Papae, & Romanae Ecclesiae studiolus erat, qualis fuit Tarasius .. Epistolae scopus eo tendit, ut Taratius redarguat Hadrianum Pomtificem de vilio Simoniae, improbans, damnansque adductis in eam rem veterum trum testimoniis ordinationes data , pactave pecunia celebratas. Hujusmodi autem vitio deditum Hadrianum Pontificem nemo unquam ex Scriptoribus Ecelesiasticis, seu Historicis memoriae commendavit. Intererat Balsamonis hanc insinuare calumniani , ut vitia Romanis Pontificibus affagendo Graecorum animos a Romana Ecclesia avecteret. Sunt, fateor, nonnulli, qui asseruerunt alid pertinere Epistolae argumentam, tradentes, Tarasium fuisse de Simonia suspectum, atque ut hanc suspicionem Cubmoveret, Epiitolam scripsisse ad Hadrianum, qua palam testaretur , quantum a Simoniae vitio abesset. Verum qui totam Epistolam legerit attentiusque eonlidetaverit, facile dignoscet, Epistolam nota se purgantis, sed potius alios reprehendentis esse. Hinc jure ac merito conjicere quispiam Poterit, tribuendam hane Epistolam esse Balsamoni jam de falsitate monumentorum adversus Romanam Ecclesiam confingendorum , corrumpendorumque convicto . Ceterum non ivero inscias, ejusdem Tarasti Constantinopolitani, & Hadriani Papae temporibus aliqua adversus Simoni acos conitituta suis e , quemadmodum argumento esse eotest canon A.,
255쪽
Omisso canone I 6. Cauin cap. 4 α' βa Gratiano fuisse tributa. 3. qu. 9., de quo superius actum est, Leoni III. videntur haec
Ex formula Cas. I 8. ωώ. a. m. s. in vario codicous vario formula eo purgationis. 1 pressus . . I
tificatu successit, usque ad annum 836. , quo moriuus est . Initio scilicet eximia cum sui laude exceptus a Populo Romano con&ntiemibus omnibus , n miae discrepante non mediocriter sui nominis gloriam auxerat; dei fide vero a Romanae Ecclesiae Clericis in sublimiori etiam dignitate constitutis vexatus fugae se dedere debuite Hinc ad Carolum Μagnum se contulit , ejus patrocinium de suorum Praedecessorum more imploraturus. Princeps autem religiosissimus pro suo in Romanam Ecclesiam, ac Romanos ipsos Episcopos stladio nihil optabilius executus est, quam Leonis caussam, ac dignitatem in tuto collocare, quod peri cit Romam una cum Pontifice veniens , ubi di Leoni eidem sedato hosti um schismate tranquilla suae Sedis possessio restituta, & Carolus Princeps Imperatoris nomine salutari coepit. Interea vero non defuerunt , qui Leonem de atrocibus quibusdam criminibus accusarent, cujus rei caussa in Urbe convocari Concilium postularent. Et quidem plures Episcopi eo convenerunt ipso Leone consentiente, qui vehementer optabat, ut de adversantium calumnia palam constaret, qua ratione fieret, ne honori suo quidpiam detraheretur, aut detractum quoquo modo
iamdiu fuisse videretur. Itaque in Concilio , ipsis Episcopis Supremi Pontificis caussam dirimere, aut judicio definire renuentibus, ipse Leo sese a delatis criminibus purgavit, eaque ratione , ut sedi Liosi exilio publicae tranquillitatis caussa multarentur , obtinuit . Hinc quousque Carolus Imperator vixir, fretus amicitia Principis, cui eatissimus erat, Pacifice Ecclesiae praefuit; sed mortuo Carolo, aliquot interfuerunt simultates inter ipsum , & Ludovicum in Imperio successb- rem, caussam praebentibus viris seditiosis Romae consistentibus, qui novam Imperii Drmam in Occidente constitutam turbabant. Non tamen diu ita sese res habuit; siquidem brevi & Pontisicis , di Imperatoris animi compesiti fuerunt. De
256쪽
Tradidit Gratianus in canone 18. cau. a. qu. s. fragmentum formulae illiuq , qua Leo III. de nonnullis, uti nuper praefariis sum, criminibus accusatus, palam in Romano Concilio sese purgavit. An vero, quae apud Gratianum, aliosve Collectores formula recensetur, eadem ipsa sit, qua Leo usus fuerit, plurimum du-hito ; etenim quicumque Leonis purgationem retulerunt Scriptores, aut Historici, diversam formulam descripserunt. Sic Anastasius in ejus vita inquit: Alia vero die n eadem Eeclesia B. Petri Apostoli cum omnes adessent generaliter Archiepiscopi, seu Episcopi, es Abbates , ω omnes Franci, qui in servitio ejusdem Magni Regis suerunt , ω misi Romani in eadem Eecles a B. Petri Apostoli , in eorum prae serio a lactens praefatus Oenerabilis Pontifex sancta Christi quatuor Evangelia coram omnibus ascendis in ambonem, sub Iuνejurando clara voce dixit: Quia de istis Dolacriminibus , quae super me imposuerunt Romani, qui inique me persecuti sunt, scientiam non habeo, nee talia egisse me cognosco . Er hoc peradio omnes Archiepiscopi, Episcopi, edi Abbates, est euncti Clerici litavia facta laudes dederunt Deo dic. Irta libro Romani ordinis haec describitur , velut formula purgationis a Leone reci-
rata et Nota νυ es, Ferures Carusimi, malos adver1um me homines insurrexisse, meque ad vitam meam gravissimis criminibus infamosse. CHM1 rei cognoscendis gratia Clememi mus his, ae Serenissimus Rex Caroιus una cum Sacerdotibua, ac Principibus suis in bane 'urbem se conιυιit. Quamobreis ego Deo Pontifex S. R. E. a nemine judιcatui, neque coactus, sed mea voluntate impulsu4 pGrgo me praesentibus vobis coram
Deo , N ingesis ejus , qui consciemiam novit, ta u. Petro Principe Apsolorum, inc ut ca pectu coopimus, neqxe sceleratas res, quo mihi objiciunt, perpetrasse, neque perpetrMi i fide , Deum resans, in cujuι judicium venturi sumus , in cujusco pectu consistimus . Es Me facio non legibus uilis obstriUM , neque hanc consuetudinem, aut decretum in Sancta Ecclesia Successoribus meis, fratribus Coepiscopis imponere cupiens, sed ut cereius vos iniquis Iuspicionibus liberem. Paullo aliter eadem χrmula refertur apud Burchardum, & Ivonem, quorum verba in parte descripserunt Romani Correctores poli Gratianeum canonem r8. Cau. a. qu. s. Μοωnachus quidam Sangassensis in vita Caroli Μagni ita scribit: Ille intemeratui PMὸν Leo assumens Evangelium Domini nostri Jesu Christi, posuit super caput suum, eae in eo pectu Caroli, ejusque militum, a lentibus etiam persecutoribus suis, in haec verba juravit: Sic in die magni judicii sim particeps Evangelii, Aut immunis sum criminis falso mihi ab istis obseat. Hinc sane adparet, purgationem quidem a Leone III.
publice factam . attamen non certa , statutaque publice formula usum fuisse, quam scilicet formulam qui rem gestam scriptis commendarunt ex arbitrio verosimili quadam verborum textura juxta ea, quae vulgo acceperant, descripstrunt. Hujusmodi est canon Gratianeus, cujus propterea nemo non videt qualis fides sit,& auctriritas. Unum adhuc est, quod animadvertamus ad Gratianum, qui ante memoratum canonem 18. explicans capita ita eam quaestionem relata , quibus praeitituitur accusatos purgare se debere, ait id verum esse, s reus se purgare υ ιserat , ut sacri canones modum , non necessitatem purgandi accusato imponant , quod
deinde adparere dicit ex auctoritate Leonis,' qui data purgacione ait de seipso esto. Ut
257쪽
2 8 Pars secunda. Caput LXXII.
Ut traditioni suae atque doctrinae confirmandae studeret Gratianus, alia in medium proferro debebat exempla reorum, qui non lege adacti, sed potius sponte purgare
se voluerint. Nam Leonis exemplum meo judicio parum accommodum esse videtur, quum supremae in Ecclesia dignitatis ratio lingularis non patiatur ilia discrimen necessario venire coram Episcopis , neque Pontificem Μaximum de- here se necessario coram Episcopis Purgare, ubi accusetur. Haec plane ad alios . inferioris ordinis Clericos , aut etiam Episcopog extendi nullo modo possunt, quod ipsemet Gratianus aBuovisse Videtur aute Canouem r9. cau. a.
De Epistolis ad Carolum Regem.
Can. t ρ. Quicumque legat verba canonis 19. eau. a. M. F. in quo Leonis ripae III. eau. a. mentio fit, & ejusdem purgationis, de qua jam superius sermonem habui, sta. tim intelligit, illum canonem Leoni III. tribui nullo modo posse. Non est tamen diutius morandum, ut auctorem quaeramus; Nam verba illa genitoris nostri Pinmisatis indicant Carolum Magnum aut loquentem, aut scribentem . Revera in Capitulari Aquisgrane si anni 8o 3. Paullino Patriarcha Aquiloensi vices gerente Sedis Apostolicae & Carolo Μagno Imperatoriam auctoritatem explicante cap. 7. eadem propemodum verba leguntur , ibi: Omnibu3 vobis visu , aut auditu nuum se non dubitamus , quod sepisme suadente antiqsst bosic , Socerctribus diversa erimino objici tur . Sed quoniam qualiter ex eis ab h' ratio bilis eaeaminatio , ω satisfactio fat, licet tempore boπae memὐriae Domini genitoris nostri Pippini, sis priscis temporibus a Sanctis Patribus, s a reliquis bonae de Lionis stominibus saepi me ventilatum fuerit, nos tamen pleniter, ad liquidum definitum reperire minime qMoimus. Nostris quippe temporibus idipsum a Sanctis Episcopis, est reliquis Sacerdotibus, ει feteris Eccles sticae ditnitatis Ministris nostris in regnis, seu in aliis Deo degentibus , nobisque una
eum eis agentibus , saepiγω propter multos , nimias recta nationes, quae ex hoo' ad nos ex diverss partibus venerunι, vemitatum es . Sed qsalitre eonfultu Domni, sPatris nostri Leonis ApostoIici, ceterorumque.Romaueae Ecclesi EpiDoporum, ta reli quorum Saser testim, sive Orientalium N Groorum Patriarchaνum, ω multorum se Eorum Episcoporum, ed Sacerdotum, neo non eurn prorum Episcoporam omnium, cet rarumque Saceesorum ae Levitarum assio itate ae conjenssatque reii uorum melium, est eunctorem eos liariorum nostrorum consultu de itum es , vobis omnibus utriustae ordinis ministris scire violumus . Statutum es namque ratione , ω netusitate , ac austo ritate praedicta consulis omnium, ut quotiescumque cuiquam Sacerdoti crimen imponitur,s ius accusator talis fuerit, ut accipi debeaι, quia qGales ad accusationem Saceris tum admitti debeant, in eanonibus pimiter expressum es. Si autem, ut dictum est, ilicaccusator, qui canonice est recipiendus, eum cum legitimo numero verorum bonorum testium adprebare in conspectu Episcoporum poterit, tunc eanonice dijudicetuν. Et s c lipabilis inventus fuerit, canonice damnetur. Si vero eum suprascriptρ praetexto adpro' .hare ipse accusator minime poterit, edi hoc canonice de niatur . Ipse ergo Sacerdos I f 'piciosus, atque incredulas suo Episcopo, aut reliquis suis Consacerdotibus, sue bonis Ujustis de suo papulo, mel de sua plebe seminibus fuerit, ne in crimine, aut in praedili s pis e remaneat, c trilsI, aut quinque, vel septem bonis ac picinis Sacerdotito ,
258쪽
De Leone III. 249 exempla praediai Leenis Papae, qui duodecim Presbyteros in sua p rgatione habuit, et e eo amplius, si suo Episcopo visum fuerit, aut necese propter tumalium populi ineste per
spexerit, cas cυm aliis fiois,'iustis hominibus, se dacramento coram populo I per quatuor Evangelia dato purgatum Ecclesiae reddat. Siquis autem Iscire des ierat, quales t ses ad accusationem Sacerdotum recipi debeant, ει quid de accusatore faciendum si, si niter in canonibus reperire poterit. Eadem leguntur in libro s. Capitularium cap. 36. in editione Balvetiana. Eam ipsam constitutionem, similia etiam quaedam in aliis Capitulis Caroli Magni, quae de purgatione Sacerdotum edita fuerunt , reperies in tomo r. Capitularium ejusdem Baluzianae editionis pag. 38s. Hanc itabiliendi in Clericis, ac praesertim Sacerdotibus, vel Episcopis disciplinam occasiosuit peropportuna . Siquidem circa finem octavi saeculi singularia quaedam recepta erant in judiciis publicis, ut, quotie1cumque de crimine fieret accusatio, reus ipse& accusator, imo etiam ipsi aliquando testes sive in accusatoris, sive in rei sub sidium accedentes , in singulare certamen venirent , & susceptis armis in camispum prodirent, ut non rei discussa veritas, sed pugnae ejusdem exitus controversiam definiret. Praeterea ubi graves conjecturae reum angebant, duplex Prodita erat purgationis forma , vel per ferrum candens , vel per aquam seu calidam , seu frigidam , quo fieret , ut fato quodam omnia dirimerentur, seu, ut melius dicam, divinae voluntati per dubia indicia exploratae omnia commissa viderentur. Id etsi in laicis hominibus permitteretur , non tamen decorum videbatur in clericis , quorum purgatio necessaria quidem, prout res incideret, erat, at non ea ratione facienda . Eam ob rem & Pippinus , & Carolus Magnus in rebus Ecclesiasticis Pontifices Maximos consulere potissimum exoptantes , imo eorum vota perpetuo sequentes , Romanorum Antistitum & fustragiis & exemplis inhaerentes , purgationis singularem formam Saeerdotibus indixerunt , qualem in nuper descripto capite exhibebam. Incertum est ipsis etiam invicem eollatis Gratiani codicibus , an cancn 6. η. Scau. 16. qu. 6., nec non canon 29. Cau. 16. qu. 7. tribui debeant Leoni III.
vel Leoni IV.; alicubi enim Leo III., alicubi IV. eommemoratur. Si Leoni III. .y.
adstrihendi forent, producenda in medium esset aliqua ejus cpistola ad Carolum cau. i Magnum Imperatorem: Si vero potius Leoni IV. tribueremur , exhibcnda esset Pquaedam ipsius epistola ad Carolum Calvum, ut Omnia recte invicem consonent. verum hujusmodi fragmenta aut inter epistolas Leonis IlI. , aut inter monumenta Leonis IV. minime reperies, ut proinde tota auctoritas , ac fides hujus rei sit penes Gratianum, aut penes Ivonem, qui aictor extitit Graiiano. Non interest multum in investiganda canonum istorum origine elaborare etenim quae sententia in illis exprimitur, plana admodum est, ac vulgaris , quam si ex aliis monumentis certissimis , ac perspicuis colligere velis , sexcenta facile ejusdem generis . reperies. Quod spectat in primis canonem 6. Cau. I 6. M. 6., nihil aliud ibidem adseritur , quam suprema Romanae Ecclesae asictoritas , atque erga ceteras regiminis utilitas, & si forte aliquando eveniat Praesulem ipsum invitilem apud aliquos judicari, hinc vero semper eandem Romanam Apostolicam. Sedem apud omnes venerabilem esse debere . Verum quis ignorat plurima hujusce generis monumenta passim in Ecclesasticis gestis adparere Τ Unum adsero depromtum ex Leone IX., qui in epistola ad Michaelem Patriarcham Constantinopolitanum ii a scribit cap. 33. Lua de re, Pratrer, Miηam non ad judicium M.
259쪽
diso Pars secunda. Caput LXXII. cfrum dicamus, pro Eo sumus, qualis Petrus, ta non sumus, qualis Petras, quia idem sumus officio, id non idem merito. Et quotiescumque Iae, , lanam, scilicet si-
pendium, tu honoriscentiam ab ovibus Dei exigimus, nulla meriti nostri. ibi fit commemoratio , sed cicio nostro quaeritur debita recompensatio. Ac so meritum Petri non habentes , incium autem Petri exequentes , oincio nostro debitos reposcimus honores , Apostolo dicente: quam is minister ero, ministerium meum honori cabo. Et praemoηens obes Christi ad soloendum Ingulis debita, ait: Reddite omnibus debita: Cui bonorem, honorem hic. Quod spectat canonem 29. cau. I 6. qu. 7. adnotandum in primis est, quae in pluribus Gratiani exemplaribus leguntur quasi Leonis Papae sint, in aliis legi partim quasi Leonis , partim quasi Gratiani Collectoris . Leonis enimes Ie possunt verba illa: Contra Sanctorum Patrum censuras videtur existere, s saecvlaris , vel Iaicus Presbteros ab Ecclesis , in quibus tempore administrationis eorum nominati , vel introdusti fuerint, nitetur ita habet luo cum nonnullis Gratiani exemplaribus, licet in pluribus editis legatur videtur expellere. Cetera quae is quuntur in vers. Si vero videntur esse potius Gratiani, quemadmodum jam animadvertit Franciscus Florens ad canones causae 16. de antiquo jure Patronatus, ibit Sicut N quae in De praecedentis canonis nimirum can. 29. Cau. 26. qu. T. verba subjiciuntur , s vero fundatores eri. non sunt confundenda cum praecedentibus rsunt enim Gratiani, quamvis in quibusdam codicibus comundantαν. Apud Ivonem Iacap. Ioa. parsis 3. Verba iIla s vero fundatores usque in finem desiderantur. ADque huic argumento aliud accedere videtur, quod deducitur ex disciplina temporum sive Leonis III., sive Leonis IV., neque enim certo demonstrari poteli,
jamtum viguisse jura fundatorum in ea parte, qua jure necessaria subsidia ab Eeclesiis petere possent, & quidem eo jure singulari, quod recentioribus saeculis obtinuit . Ceterum quae legimus initio Gratianei canonis plurimum consonant cum aliis Ecclesiasticis, & quidem germanis monumentis. Reseram hoc in loco capitulum p. Synodi Augustanae temporibus Agapiti II. Papae celebratae anno ssa.
ibit Ut laici Presbyteros Ine conscientia , ta consensu proprii Episcops ab Ecclesis
eis canonire commendatis non ejicere praesumant, nec alios locum eorum subire faciant; quia ut ab Episcopis ordinantur , ita necesse es ab ipses Ecclesas procurandas acci piant , Aut in Concilio habetuν Arelatos cap. 4. Huc etiam referri possient Capitula Caroli Calvi tit. 37. cap. xi . . de tit. 4o. cap. p., una cum Capite 84. li hri t. Capitularium Balugianae editionis, ibi: Statutum est, ut Ine auctoritate, viaeensensu Episcoporum Presbyteri in quibuslibet Ecelesis nec constituantur , nec expcι
ιantuν. Et s Laici Clericos probabilis vitae, M dominae Episcopis consecrandos, βρι-εue in Ecclesis si itura os obtulerint, nulla qualibet occasone eos rejiciant.
260쪽
Stephano IV. seu V. videtur tributus apud Gratianum hic exhibitus canon.
a ervbus , ω Stephani temporibus minime . Q Tephanus Papa, qui Leoni III. in Romana Sede successit anno 8ai . , apud P aliquos IV. hujus nominis, apud alios V. adpellatur, cujus discriminis causesam facile quisquam repetet ex iis, quae superius paucis tradidi in cap. 7o. Vir fuit sacrorum canonum studiis ab adolescentia addictus, insignis Evangelii praeco, cunctis propterea acceptissmus , sed vix per menses septem Pontificatum Maximum tenuit, intereaque nihil detraxit Pastorali sollicitudini, qua Ludovici Imperatoris animum cum Romanis prudentissime conciliaret; nam in Gallias ad I udovi- cum Pergens vetustum illud Romanorum Pontificum , & Imperatorum , ita dixerim, foedus quodam modo renovavit: Scriptores Ecclesastici egregia ad eam rem Pontificis gesta perspicue demonstrant. Vulgo huic Pontifici tribui solet , quod a Gratiano traditum est in canone et 8. dist. 63. Verum viris eruditissimis jamdiu visum est, hoc monumentum inter apocrypha recensendum esse. Scribit inter ceteros Severinus Binius in suis adnotationibus: Decretum, quod sub nomine Stephasi IV. de Romani Pontificis elestione extat dist. 63. can. g8. quia Saη , Ste- Mi Papae esse non videtvν; tum quod hae in re impostorer schismatici, ut supra visum es, frequenter Ecclesin imponere suduerint; tum etiam quod Ludovicus Imperatoae in constitutione sub initium Paschalis Papae a se edita de donatione facta Romane Eo. cleme, eustionem coronationem Romani Pontificis liberam esse, neque ad aliud teneri , obligari voluerit, quam ut ps sui electionem, est consecrationem Imperatoriam Majestatem , prout Succestor Stephani Paschalis fecisse conspicitur , hac de re certiorem reddat. Ge. Idipsum tradidit Baronius ad annum 8i6., Papebrochius, Natalis Alexander, aliique Catholici Viri, quibus Pagium adjungere possem ad annum 897., qui tamen fragmentum illud ad Stephanum VI. referendum censet . Sane quod ad Stephanum IV. seu V. attinet, nulla ipsi fuit occasio similia decerneridi, neque Anastasiuq Bibliothecarius , qui Pontificum ejus aetatis monumenta adamussim restri, hujusmodi decreti ullam secit mentionem. Clarissimus Muratorius in tomo a. parie a. Pag. I 28. Rerum Italicarum postquam Romani Concilii anno 863. temporibus Nicolai Ι. Pontificis celebrati canones plurimos ediderit, numero autem D. hunc canonem descripserit: Siquis Sacerdotibus, seu Primatibus, Nobilibus, seu cuncto Claro hujus Sanctae Romanae Ecelesae elastionem Romani Ponti cis contradiceνα. prinsumserit, Aut in Concilio Beati i Stephani Papae saturum es . anathema si 'hic putavit referri monumentum Stephani Papae , quaIe apud Gratianum legimus in dicto canone 28. dist. 6 3., S memorans eruditorum virorum de hac retaisputat em , ita subjecit; Asta Concilii Romani ηυηρ mibi mulanda famoson