장음표시 사용
261쪽
hujusmodi cantroversam ririmere posse videntur. En ut Nicolaus I. de Messione Romani Pontiscis agens, ac turbas in ea exoriri solitas eiiminare cupiens, confirmat, taobservansum dece it, quidquid in Coneilio Beati mi Stephani Papae statutum est. Ergo decretum Stephani procul dubio IV . eam in rem praecesterat. Hoc autem vix aliudese potuerit, quam quod Gratiano laudatur, cui tamen si velis aliquod superadditum a subsersutis Pontificibus, non repugnabo. In Concilio quoque Romano habito sub Lam. berto Imperatore, atque adeo non anno po4., ut putavit Baronius , ω post eum Labbeus rom. s. pag. so1. collection. Conciliori, sed quidem anno 898. roboratur antiqua consuetudo obseruata in elefrione Pontificis . Si antiqua isnc erat consuetudo, ergo ad tempora usque Stephani IV. Papae illius initia non immerito deducantur. Huc usque Μuratorius. Verum , dixerim venia viri clarissimi, & de literaria Republica optime meriti, non animadvertit ipse, dum ista scriberet, ad Concilium Romanum anni 69. sub Stephano III. celebratum, ex quo depromtus est canon 3. , M 4. diit. γ . , ubi sane multa sunt salubriter decreta ad schismata auferenda occasione electionis Pontificis Μaximi . Cum vero ad hoc Romanum Concilium commode referri possit eanon Concilii Romani sub Nicolao jam superius ex Μuratorio memoratus , quod exinde argumentum deduci poteli ad demonstrandum canonem 28. dist. 63. jure optimo adscriptum suis te Stephano IU. , aut V. ' Quamobrem cum inane propemodum sit canoni Graiianeo praesidium ex canonibus Concilii Romani, quale Muratorius edidit, non video cur a sententia virorum eruditissimorum sit recedendum , qui jamdudum monumentum illud, velut prorsus apocryphum , rejecerunt.
tributi apud Gratianum videntur sequentes canones.
Can. 7. cas. I. Ps. 3. ad Norita codices, ta fragmenta canonumeκigendus. Can. 27. cav. I. qu. T. exigendus ad germanam Pasibalis epistolam a Can. 6o. cau. 2. qu. T. consonat cum can. I. Θnodi Regiaticinae.
Can. 14. cos. 3. qs. s. falso adscriptus Paschali Papae. EΜonasterio ad Pontificiam Sedem invitus propemodum, ac reluctans adductus est Paschalis post obitum Stephani anno 8a . , di quidem eo tempore, quo nondum omnino confecta Iconoctastarum haeresis Catholicos praesertim in or ente vexabat. Plurimum ipse adversus eandem haeresim elaboravit, obiitque anno 824. vir apud omnes ecclesiasticos, praesertim apud pauperes, optime meritus. Huic Ρontifici an jure adscribendus sit canon I. cau. r. F. 3. , an potius Paschali l I.
plurimi dubitant. verum cum jam similia quaedam Paschali Papae tribuerit Urbaaus II. in epist. ad Lucium Praeposituna S. Iuveaui definiri facile eoru roversia potest,
262쪽
De Paschali . a 3 potest, tutoque adseri, ibi non Paschalem II. , sed I. memorari, cum Paschalis II. Urbano ΙΙ. successerit. Verba Urbani haec sunt: Sed G Ileatas Praedecessor noster
Pascalis de consecratione, ta de rebus , quae proveni ne ex consecratione , ad orat , quod quisquis alterum eorum vescit, sne qso alterum habere non potest, neutrum no
venditum derelinqsit. Fateor quidem temporibus Paschalis IL similia quaedam edita fuisse decreta; sic in Concilio Pictavienti illius temporis ita legitur can. r. Ῥιφνaebem a non vendatur, vel ematur, neque pastus inde exigatur sub excommunicatione
interdicimus. Et in statuto Paschalis II., quod ex Codice in. Ecclesiae Carnotensis edidit Iacobus Petit in tomo a. Poenitentialis Theodori Cantuariensis pag. 42o.
Nos vero sanctorum Patrum saluta sequentes , ta ab omnibus ea intemerata servari volanter , easdem consuetudines penitus abdicamus , ω Sancti Spiritus auctoνitate probib mus , ut pro praebendis, veι ecclesasticis beneficiis munus aliquod exigatuν . Sed licet haec consonent cum laudato Gratiani monumento, non tamen ad haec ipsa referre se voluit Gratianus, cum Paschalem Pontificem canonis auctorem memoravit. Antonius Augustinus in lib. 1. Dialogo 4. de emendat. Gratiani testatur se cognovisse ex veteribus libris, hunc canonem laudari ex epistola Paschalis I. ad Mediolanenses; cui observationi consonat codex m. Lucensis , cujus edidit monumentum Μansus in supplemento ad Concilia VenetO-Labbeana; etenim refertur ibidem epiliola haec eadem, ex qua depromtus eli Gratiani canon cum hac epigraphe t Epistola Paschasi Papae ad Archiepiscopum Mediolanensem. Ex hoc autem Paschasii nomine de monitrat in sua admonitione idem Μansius epistolam ad Pa-sthalem l. pertinere, cum in codicibus vetustis Paschalis , quem hodie Primum adpellamus, Paschasius diceretur, quemadmodum inter cetera fidem facere potest canon 8. Cau. t. qu. 3. vers. sed N Beatus, ubi referuntur verba Urbani II. sup rius exarata, sed in vetustis Gratiani eodicibus pro nomine Paschalis Paschasius legitur, licet hodie a Romanis Correctoribus id fuerit emendatum. Itaque hodie non solum pro canone Gratiani vere tribuendo Paschali I., atque ad suos integros Coclices , & exemplaria optima exigendo habemus testimonia Romanorum Correctorum , qui Codicem MS. Decretorum Pontificiorum retulerunt, sed etiam integram epistolam legimus apud luonem Parte a. CaP. 84. , apud Mansium ex vetusto Lucensi Codice, & apud PeZium editam in commentario in Psalmum a s. Gerohi Praeposui Rei chersbergensi. in omnibus istiusmodi exemplaribus deest ve sculus nullus igitur, quem ego referendum puto ad Concilium Pictavense sub Pa-sthali II. celebratum , & quidem ad ejus canonem 7. supra descriptum. Priora
ejusdem Gratianei canonis verba consonant cum exemplari Ivonis, dummodo pro illis verbis Gratiani nec alterum provenit, neutrum invenditum dereIinquit, adnotes ita legi apud Ivonem: nec alterum haberi provenit, neutrum vendere non derelinquit. Apud Μaasium ita potius legitur : Si quis autem objecerit, non consecrationes, sed res ipsas, quae ex consecratione proveniunt, vendi, videtur quidem aliquid diceνe, nihil autem penitus sapere. Nam cum corporalis notat Collector ad marginem alicubi de-sderari vocem corporalis Ecclesa aut Episcopus, aut Abbas, aut tale aliquid sne rebus corporalibus, ta exterioribus in nullo proiciat, sest neo anima sne corpore temporaliter vicit; quisiuis eorum alterum vendit, ne quo alterum habere non alicubi Iegitur nos provenit, neutrum non venditum non deest alicubi haec particula non erelinquis. uuam tamen objectionem sacer penitui canon ex eminat, lic.
263쪽
as* Pars secunda. Caput LXXIV.
Ad hoc ipsum Paschalis monumentum pertinere videtur canon a T. cau. I. qu. 7., non quod revera eadem illic verba legantur, sed quod ad similitudinem quandam sententiae Paschalis auctor canonis scripserit. Verba Paschalis haec sunt: Si a thematitati , est excommunicati, edi ut vere haeνetici Simoniaci , ω Mopbti a numero sunt Iidelium hecissae separati, quis non videat, quod hujusmodi Sacerdotum aut CDν corum Missa, ta orationes Dominum ad iracundiam super populum provocent, quem p cari taIibus credebamus ' Seriptum es enim: omne quod non es ex fide , peceatum es, ta ut veri sacriscis locus extra Catholicam Ecessam non est, unde est dicitur, haere licum hominem post primam, eae secundam correctionem devita. Quompti ergo talas Epriscopos, Abbates, veι religiosos Clericos devitamus ' Si eorum Missas audimur, eun quibus I vel simul oramus, excommunicationem subimus ' Quoi quidem Sacerdotes esse saltem reclare omnino errare est, cum Petrus Simoni dicat: pecvnia tua tecum si is perditionem, quia existimam donum Dei pecuniis possidere. IIbi eum existimasti dissetur, pates, quia non pro eo, quod secerit, sed quis sacere se posse crediderit, tandemnatur , cum tamen minus si existimare, quam credere. Cum itaque haereticum quaIemeumrue esse Iir certa, id indubitata damnatio, quid volat Arianos , SabeIlianas , Fot nianos, impiosque MMichaeos pene orbe pepulisse, s Simoniaca , ω Neophytorum haeresis, quin, υι B. Gregorius dicit, ante omnes in sancta Ecclesa diabolica fraude is rexit, quas prima, ta maxima Ecclesae eastitatem foeda nimium pollutione contamin turr Igitur in Dominum, propter Dominum vestram excellentiam, eae omnes Ideles Christi rugamus , ω obtestamur , s habere partem in Christo cupitis , summopere in te, ut tam saeva pestis, quae in universos jam populos usquequaque saeviendo aeterna morte multavit, vora auctoritate, fidi exemplo penitus defruatur, ne uIterius , qsos abst , in spiritum peccare, neque his, neque in futuro saeculo remittatur. Ex hac itaque sententia, quae detestabilem efformat Simoniacae haereseos imaginem , eo usque, ut prima ac prae ceteris omnibus Ecclesiam contaminaverit, quicumque auctor extitit Gratianei canonis et . adeo progressius ulterius est, ut non solum haereseo Omnium primam dixerit, sed & praecipuam, cujus comparatione cetera crimina pro nihilo reputentuν. Non est sane haec sententia aut Paschalis I., aut Paschalis II., neque enim quidpiam hujusmodi legitur inter eorundem Pontificum monumenta, neque, us arbitror, alterius esse potest, quam scriptoris cujuspiam nimio adversus Simoniacos zelo correpti, & quidem non procul ab ipsismet temporibus Gratiani, qui dum vitium Simoniae insequutus est, illud crimen prae ceteris atrocissimum judicavit. Ego conjicio eum canonem adjectum fuisse a studioso quodam ad marginem; ut enim perfecta ibidem erat caussa prima, qua multa de Simoniacis damnandis ex sacris canonibus collecta sunt, ita voluit paucis complecti, quod ex superioribus ipse deduxisset. Conjecturam praebet verbum illud p ret , quod legitur initio hujus capitis, quod significat nil aliud ibidem eontineri, quam illationem ex praecedentibus. Conjecturam auget observatio Romanorum Vorrectorum, qui testantur caput illud in tribus vetustis Gratiani exemplaribus desiiderari. Nemo autem ignorat, quot in veteribus manuscriptis marginales adnotationes in textum irrepserint. De nomine Paschalis Papae cum & in illis exemplar, bus, quae Romani Correctores prae manibus habuerunt, etiam desideraretur, nihil dixero e forte & ab alio studioso quopiam adjici potuit, quod notum esset Paschulem sive I., sive II. nonnulla adversus Simoniacos edidi iis . Unum adhuc in hac materie auimadverteadum arbitror; nimirum iu descripto nuper Paschal f Ι. mo
264쪽
De Paschali. s snumento perspicue distingui simoniacos a Simoniacis haereticis. Simoniaci Iix- retici illi jure dici possunt, qui non solum res sacras quoquo modo mercantur 'sed & se jure mercari posse adseverant, quemadmodum temporibus Paschalis l.
nonnullos hujuscemodi homines extitisse liquet ex canone 7. cau. I. qu. 3. Simoniaci autem, qui haeretici non sunt, tantum deteriora sequuntur , cum viderint , ae probaverint bona. Atque haec animadversio plurimum utilis erit ad habendam germanam sanctorum canonum interpretationem , ne forte confundatur
Simonia cum haeresi Simoniaca, item Simoniaci cum Simoniacis haereticis , praesertim vero ubi vel ex ipsis sacrarum legum verbis id deduci commode pollit, vel ubi expendendi sint illorum temporum emones , quibus Simoniaca haeresis plurium mentes in detrimentum Ecclesiae gravissimum occupavit , cujusmodi sane sunt tempora aut Paschalis I., aut Paschalis II. Interpretis animo inhaerere semper debebit generalis illa regula, quae exigit strictae verborum significationi inhaerendum esse, ubi de criminibus, di poenis adversus crimina infligendis agatur. Non satis constare potest, an canori 6o. cau. a. qu. 7. tribuendus si Paschali. 1. , an potius Paschali Il. Imo nec constare satis potest, an alterutri jure optimo adscribatur; quamquam enim quod ibidem definitum eli , utriusque temporibus λ. ν. convenire facile queat, in neutrius tamen monumentis huc usque editis reperitur. Ego potius eundem canonem referrem ad constitutiones Synodi Regiaticinae temporibus Leonis IU. Pontificis celebratae anno 8so. , ac Propterea non diu post tempora Paschalis I., siquidem in canone a. illius Concilii ita legimus : Decrevis sancta Synodus d esticam , Et interiorem Discipi conversationem totius reprehen- oris, atque suspicionis impenetrabilem feri debere, ut juxta Aposolum provideamus bona , non solum coram Deo, sed etiam coram omnibus hominibus. Oportet igitur, ue Gieulo Episcopi, θ' secretioribus quibuslibet obsequiis sncerae opinionis Sacerdotes, MCIerici assi aut, qui vigilantem, orantem, sacra eloquia scrutantem, Episcopum suum jugito attendant, eiusque sostae comversationis reses, imitatores, ta ad Dei gloriam praedicatores existant. Eadem propemodum constitutio habetur in Concilio Pariis siensi VI. anni ga'. lib. r. cap. ao., eruta ex vetustis Patribus, ac Pontificibus. ibi: Beatus quoque Gregorius in decretis suis ita au: verecundus mos torpore indiscretionis inolevit, ut hujus Sedis Ponti cibus ad secreta cubiculi servitia laici pueri,ae D IMes obsequantur, ει cum Pastoris vita esse discipulis sempeν debeat in exemplum , pleramque Clerici qualis in secreto si vita sui Pantiscis n6ciunt, eae, ut disium
es , Reulares pueri sciunt. De qua re praesenti decreto constituo, ut quidam ex Cleritis , vel etiam ex Monachis electi, ministerio cubiculi Ponti viis obsequantur, ut ii, si in loco es regiminis, habeat testes tales , qui vitae ejus in secreto conversationem videant, θ' ex visone sedula exemplum prosesius sumant. Haec igitur B. Gregorius feri erit. Ceterum squi ιι hac re eo oora exempla quaerere voluerint, vitas R. -- sustini, ου Ambroι, 6' ceterorum oliorum sanctorum virorum legant, θ' persplaue invenient , quod vita , ly eonversatio Ponti eis semper restes vitae probabilis habere debeat. Adjungi posset his canon et . Coneilii Aqui ranensis II. anno 836. celebrati, ex quibus omnibus abunde liquet, taculo p., ac propterea temporibus Paschalis I. lape ac tapius cautum fuisse, ne suspecta vulgo haberetur vita Episcoporum, sed ut Episcopi iidem Clericis una habitantibus non tam verbo , quam exemplo in Evangelii doctrina, ac morum disciplina praeirent. Saluberrimae prosecto constitutiones, illis autem praesertim temporibus accommodatae, quibus Clerici pro
265쪽
pemodum universi, ipsimet ecclesiarum Praelati, testantibus historicis omnibus, ecclesialticis parum vacabant utilitatibus , vitamque vix in laico homine ferendam
Canon I 4. Cau. 3. qu. f., qui nomine Paschalis Papae Iaudatur, eodem etiam nomine relatus fuit in caput s. Decretalium Gregorii l X. de accusationibus his verbis: Nulli Episcoporum ab accusatione sua repellere liceat, quos antequam se at eis v. s. impetendum cognosceret, a sua communi familiaritate neglexerit separare . Romani Correctores animadverterunt, in uno pervetusto exemplari Gratianeo idem caput desiderari eo in loco, quamquam superius alibi recenseretur, unaque Codicum varietatem observaverunt. Reperitur Praeterea in cap. 3. de accusationibus in antiqua l. Collectione Decretalium edita ab Antonio Augustino . Quid ergo I Num hujusmodi canonem tanquam germanum Paschalis I., vel II. agnoscemus ' bonis eo facile adduci ego possum; siquidem Nicolaus I. in epistola 8. ad Μkhaelem Imperatorem contendit, ne Clerici, qui sane illis temporibus Episcoporum familiares dicebantur , imo ne quicumque Episcopis subditi essent, Amistites suos accusarent. At si Paschalis I. definivisset jamdiu eos, qui Episcopi familiares ex-.titerant, ad illorum accusationem esse admittendos, quomodo in contrarium Nicindaus I. fusa oratione disputasset, cui Paschalis I., cujus temporibus vixerat, minnumenta perspectissima esse poterant, ac debebant. Quod si Paschalem II. hujus canonis credas auctorem , non video quomodo idem Pontifex non habita praoculis famigerata Nicolai I. ad Μichaelem epistola , aut forte etiam despecta respondere voluerit. Potius arbitror aut auctorem Palearum, aut auctorem I. COI-
lectionis Decretalium voluisse sub Paschalis Pontificis nomine reeeptam Nicolai I. doctrinam melius dixerim doctrinam hae in parte a Μercatoris epistolis deriva tam antiquare. Passim tradiderat Isidorus Μercator in suis pseudoepi istolis mulita favore Episcoporum, quos & ab inferiorum Clericorum querimoniis, & a superiorum Archiepiscoporum molestiis eximere, ac vindicare studebat. Hinc nihil repetendum saepius voluit, quam Episcopos a nemine accusandos esse , aut judi' candos . Abiit propterea haec traditio in vulgarem disciplinam , a qcia Nicolaus Ponti sex non recesiit; sed sequentibus saeculis nonnullorum Antistitum licentia eaussam dedit, cur generaliter Prillina illa traditio non servaretur, hinc Clericis conquerentibus, hinc Archiepiscopis veterem auctoritatem explicare conatis; ac tandem factum est, ut certae accusationum regulae praestituerentur etiam in crimi nibus episcopalibus, nomine Summorum Pontificum insignitae, a generalibus juris aequitatisque principiis non abhorrentes, qualis inter ceteras adparet in memoratoeanone a 4. apud Gresorium IX. confirmato, statim ac in ipsius Collectionem. traductus est.
266쪽
Successit quidem Paschali I. in Romana Sede Eugenius II., cujus nonnulla. extant apud Gratianum monumenta; sed cum haec jam in priore hujus operis parte exposita fuerint cap. 32. pag. 481., & sequentibus, non erant hoc in loco repetenda. De Valentino Eugenii successore altum fit apud Gratianum clitentium t neque diu ipse Romanam Ecclesiam tenuit, unde legum ecclesiasticarum Codices augeret . Potius stil,sisto in Gregorio IV. successore Valentini, cui apud Gratianum haec capita adscribuntur,
scopos Germaniae, κ& Galliae. Can. R. dist. 12. Can. s. dist. 13. Can. 4. 4'. 4s.
dubiae omnes fidei , atque auctoritatis .
Adjicituri Can. 8. ca . 31. qu. s. reserendus ad eanonem 13. dis. so. AB anno Domini 8a8. usque ad annum 84 . Maximum Pontificatum gessit Gregorius IV. genere Romanus, & quidem ea aetate, qua res occidentalis imperii intestinis dissidiis filiorum Ludovici Imperatoris quatiebantur. Nimi. rum Ludovicus Caroli Μagni filius ex primo matrimonio tres liberos susceperati Lotharium , Ludovicum, & Pippinum , ex secundis autem nuptiis Carolum Calvum , Quem germani fratres consortem in imperio minime patientes odio prosequebancur, simul & novercam; imo priores illi Imperatoris filii odio novercae,ia Caroli eo adducti sunt, ut arma adversus Parentem ipsum arriperent, & eundem ab administratione imperii removerent. Eo res devenit, ut quantumvis Pontifex Maximus caussa conciliandae pacis arbitrium recepisset , nihil omnino obtinere valuerit. Haec de Gregorio IV. praefari juvat, quia expendenda hoc loco potissimum est epistoIa ejusdem Pontificis, quae scripta fertur ad Gallicanos, Germanos , S per universam Europam constitutos Episcopos, cui lucem brevis haec de dissidiis Principum euarratio adferre quoquo modo Potest. Tom. m.
267쪽
De epistola ad Episcopos Germaniae, Galliae , &C.
Duestissmis fratribus uniuerss Coepiscopis per GaIIiam, Germaniam, Europam, Uper universas Pinvincias constitutis Gregorius semus ser rum Dei. Ita se se habet Gregorianae illius epistolae inscriptio, sub cujus finem nullus designatur aut dies ,
aut mensis, aut annus, quo scripta fuerit. Occasionem epiliolae deditis fertur gravissima contentio Haesulum Francorum adversus Aldricum Cenomanensem Epiclicopum sub Archiepistopatu Turonensi, quae contentio ex eo, ut arbitror , pro iacta est, quod Aldricus Carolo Ludovici filio adhaereret , a quo tamen Celeri Episcopi deflectebant favore ceterorum fratrum ex priore matrimonio Senitorum. Itaque vulgaris est fama, adversus Aldricum ceteros Galliarum Episcopos ita fuisse commotos, ut illum ab Episcopatu deturbare convocata Synodo molirentur, ad quos propterea Gregorius dicitur direxisse epistolam pari exemplari ad ceteros Europae Episcopos misso, praestituens, neminem ex Episcopis damnari, deponivea quopiam posse sine Sedis Apostolicae auctoritate; & quamquam caussa valeat in Synodo Provinciae agitari coram Primate , nihil tamen , non expectata Pontificis Maximi sententia, definiendum esse. Nolo ego hujusmodi epistolam tanquam. certum, indubiaeque prorsus sidei monumentum adserere, quandoquidem non de limi viri gravissimi, qui eam veluti supposititiam rejiciendam fore arbitrantrir, utiliquet apud Pagium in annales Baronii ad annum 839. , & apud Petrum de . Μarca lib. s. de concordia Sacerdotii, & Imperii cap. E6. S. s. Si illorum argumenta , qui hanc epiliolam rejecerunt, ipse considerem , aut nulla sunt , aut leviora , quam quae ad hanc rem conficiendam sufficiant . At quoties res sedulo animo perpendatur , atque ad singularia illius temporis adjuncta
exigatur , puto saltem concludi retie posse , epistolain illam non satis eo firmum ecclesiasticae disciplinae praesidium ob valde suspectam illius auctoritatem . Primam falsitatis conjecturam eruo ex eo , quod post obitum Alarici Cenomanensis , discipuli ipsius singula ejusdem acta descripserunt , quae ex Cenomanensis Ecclesiae Codicibus vetustis Baluzius edidit initio tomi 3. Miseel-3aneorum: quamquaem in actis his quaecumque ad Aldrici caussam pertinentia
accuratissime recenseantur, imo & monumenta, quae ad rei gestae ennarrataeque fidem faciendam conducunt, inserta sint, atque etiam memoretur quaedam Gregorii IV. epistola ad Aldricum scripta, in qua Gregorius idem singularis in Abdricum benevolentiae exhibuit argumenta, de altera tamen Gregorii epiliola, quam in memoratis eapitibus retulit Gratianus, nulla fit mentio , quandoquidem eum gravissimi illa negotii sit, non fuisset verosimiliter omittenda. Altera conjectura ex eo colligitur, quod in eisdem actis a Balvetio editis dicitur: videlicet non ibidem legitur, Aldricum ab Episcopis Gallicanae.Ecclesiae fuisse depositum, sed tantummodo Cenomanensem Ecclesiam a militibus adversus Carolum Calvum pugnantibus occupatam fuisse odio Aldrici, qui propterea ab Urbe Cenomanensi recedere debuit. Sane si quae contra Aldricum facta dicuntur, non Episcoporum judicio, sententiaque dependent, sed potius armis militantium , quaenam Grego rio IV. esse occaso potuit scribendi ad Episcopos, suadendique , ne prius sententiam in Concilio pronunciarent, quam illa Romani Antistitis consensione com firmaretur ' Praeterea certum est, Gregorium IV. sese veluti pacis arbitrum exhi-.buisse Diuitiaco by Corale
268쪽
De Gregorio IV. 23'buisse inter fratres Principes de imperio contendentes, quamquam irrito conatu; lugebat hinc sanctus Antistes intestinas hujusmodi disceptationes, quas imperio maxime perniciosas, & prope fatales agnoverat. Videat ergo, quicumque Gregorium sese prudentillimum virum gessisse crediderit, num docuerit turbatis hisce temporibus Episcoporum universae Galliae, Germaniaeque animos concutere, & quidem in ea caussa, quae juncta videbatur cum caussa Principum fratrum acerrime contendentium . Epistolae quoque inscriptio superius exarata dubitationem auget: ut enim illa non ad solos Galliarum Episcopos directa fertur, sed etiam ad Antistites totius Europae, imo & universarum Provinciarum, quis facile sibi persuadeat , ob unam, di singularem Cenomanenss Episcopi caudam fuisse opus Encyclica epiliola, contra quam consuetudo Maximorum Pontificum ferati Nisi forte qui se quam dixerit, eam Gregorii mentem fuisse, ut universos Episcopos in dissidium etiam vocaret in caussa Aldriel, quod sane in contumeliam tanti viri, & paeis studiosissimi diceretur. Ut vero in clariori adhuc lumine haec collocentur , separanda sutiu certa ab incertis. Certum in primis est, Aldricum Cenomanensem Episcopui, Imperatori Ludovico Patri charissimum fuisse, ac propterea etiam ejusdem filio Carolo Calvo, ob quorum benevolentiam plura a ceteris Ludovici filiis invidia correptis perpeti debuit incommoda; charilsimum praeterea fuisse Gregorio IU. Pontisici, qui, ut in actis superius laudatis legitur, Aldrico exhibuerat singularis benevolentiae monumenta, eundemque donis clatis non contemnendis arctius sibi devinxerat. Certum etiam est , Gregorium Pontificem plurimum curasse, ut res imperii praesertim in Gallia fratrum dissensionibus turbatae , concusicaeque componerentur. Haec sunt, quae ex hiltorica veritate certa deduci pose
sunt, Se extra omnem dubitationis aleam posita, quibus inniaus obscurus quidam auctor epistolam composuit, eandemque Gregorio Pontifici adscripsit . Ex eo enim, quod Aldricus plura perpessus fuerit in Gallia ex militum ausu, coactus a Civitate, ac Dioecesi recedere, finxit Episcopos Gallicanos adversus Aldricum adeo fuisse commotos . ut eum ab Episcopali officio deposuerint. Ex eo vero, quod Gregorius iv. sollicitudinem maximam habuit, ut res Galliarum pacaremtur, finxit praeterea, eundem Gregorium ad Gallicanos Episcopos de Aldriei caussa scripsisse, ut nihil nisi requisito Pontifice Maximo in Provinciali Concilio definiretur . Verosimiles visae fuerunt, de apiae ad fingendum, auctori epistolae temporum, ac caussarum circumstantiae, ea praesertim aetate, qua sine discrimine apocrypha aeque, ac germana monumenta Palsim recipiebantur. Ceterum hodie do. tectae sunt deceptoris ories, cum facile unusquisque agnoscat ex iis, quae superius tradidi, non potuisse Ummode inter gravilsimas Principum contentiones Provimetalia Episcoporum concilia celebrari, eove minus procedi ad depositiones illorum Antistitum, qui alterutri contendentium parti faverent; cum praeterea probatissimum sit apud universos canonum Conciliorum Collectores, nullum reperiri eo tempore
Concilium, quo de deponendo, vel de deposito restituendo Aldrico Cenomanensi tractatum fuerit in Gallia: imo potius in quibuscumque Conciliis Gallicanis tune celebratis Aldricum Cenomanensem Episcopum sne aliorum Episcoporum controversa interfuisse, scilicet in ormaciensi anni 833. , in Aquisgranensi anni 836 , in Parisiensi anni 84 ., 8c in Turonensi anni 8 9. , alias vero Aldrici nomen non legeremus in actis Conciliorum Gallicanorum, si Aldricus idem suffragio
Gallicanorum Episcoporum dignus habitus fuisset, qui ab Episcopatu deponeretur.
269쪽
His videretur satis, abundeque demonstrarum, epistolam , de qua in praesemti loquimur, Gregorio ΙU. filio tributam fuisse. Quoniam vero non desunt, qui eandem velut germanam recipiendam velint , atque probandam , curandum mihi est, ut quoad fieri potest Gregorianae hujus epiliolae ratio, atque argumen'
um declaretur. Itaque Gregorius si is epistolae auctor est , & si vera sunt, quae in epistola ipsa leguntur omnibus Episcopis, ac praesertim Gallicanis indixit , caussam Alurici Cenomanensis Episcopi esse quidem primum coram Primate in Provinciali Concilio distutiendam, verum non prius definitivam sententiam ab Episcopis pronunciandam, quam Romanus Pontifex consulatur, ejusdemque censura expectetur . Haec sane disciplina plurimum congruit cum epistolis Isidori Mercatoris, in quibus passim illa traditur, ac confirmarur, quidquid apud vete res vigeret in conspectu capitis 1 p. in Codice canonum Ecclesiae Africanae, cano'nis f., Sc 6. Concilii Nicaeni I., canonis 6. Concilii Constantinopoli ni I., ca nonis a. Concilii Ephesini, canonis s. t . , & i9. Concilii Chalcedonensis , &aliorum numero plurimorum. Ubi enim iFla Collectio Episcopis fere omnibus pia
Cuit, & cum vulgo de manu in manum quasi optima traduceretur , statim Coeperunt quae ibidem legebantur sententiae in omnibus pene ecclesiasticis monumenis inter seri . Ceterum Gregorius, si forte Aldrici caussam sibi voluit reservari , neque dirimendam Provinciali Epistoporum Concilio tum reliquit, moveri etiam potuit si a-gulari quadam ratione; nimirum non erat illa ecclesialtica simplex controversia, cujus Propterea comprovinciales Episcopi judices haberentur , scd publiea ad rationes divi dendi inter fratres Occidentalis imperii pertinens. Gregorius autem 1 v. forte ad se tantummodo caussam hujusmodi deferendam voluit quibuscumque inferioribus exclusis Episcopis, vel quod ipse jam inter contendentes fratres sel e arbitrum conciliandae pacis exhibuerat, vel quod in scissione Occidentalis imperii Romani populi Patricius, qualis Romanus Antistes , suas interponere pλrses opportunum adibitrabatur, vel demum quod si soli Galilarum Antistites in ea controversia aliquatenus dirimenda sese immiscuissent, facile extimescendum erat de gravissimo pernicioso schismate in Ecclesia Occidentali. Fingamus enim vero clamnatum fuisse in solo Gallicanorum Antii titum Concilio Aldricum Cenomanensem: nonne exin de reprobata quoque censebantur, aut censeri aliqua ratione poterant jura Caroli Calvi, quum non alia esset Aldrici damnandi caussa, quam quod Aldricus Caroli Calvi jura fovisset y Quis vero hinc non videt, quot suboriri potuissent schismatum semina , quae per universam Europam diffusae renovato Occidentali imperio ruinam quodammodo minitarenturi Quae si vera esse possunt, in conspectum auferendia. erunt illorum, qui eam, de qua agimus, epistolam, Gregorio tribuendam cen sent, ac sunt Gratianeorum capitum illinc decerptorum sententias recta interpretatione illustraturi. Initio hujus epistolae legimus verba canonis xx. cau. a. qu. 6. ita ex integris exemplaribus supplenda: Divinis praeceptis , ω ApostoIicis faluberrimis incitamur monitis , ut pro omnium Messarum flatu impigro vigilemus Uectu . Et quia cuncta-νum divina dispensatione Ecclesarum euram gerimus, innibus nostra poscentibus scistro
gia apnticllica auctoritate subvenire optamus . Quoniam divinae virtutis , ae ins rmitatis humanae sanctio est, ut omnium Eeclesiarum negotia ad nostrae reparationis tendant a se sevum . Quapropter has ad vos literas destinamus , quibus decrero nostro vestram νερ clares caritatem mandamuI, ut si aliquit , quod non optamus, suorum aemulorum, 'dricum
270쪽
De Gregorio IV. 26x icum Cenomanicae Ecclesie Episcopum accusare damnabiliter attentaverit, ut honoretur B. Petri Apostolorum Principis memoria , Ecclasae Romanae, cui praesedit , privilegium,
est nostri nominis auctoritas; Iiceat illi νὴ auditionem Primatum D eesos, s necesse
fuerit, nos appellare, est nostra auctoritate, aut ante Nos, aut ante Legatos nostro ex latere missos , juxta Patrum decreta suas exercere, atque finire actiones, nullusque illam
ante haec judicet, aut judicare praesumat; Sed squid, quod absit, grave, intolerandumque ei objectum fuerit, nostra erit expectanda censura , ut nihil prius de eo , qui ad num Sanctae Ecclesae Romanae confugit , ejusque implorat auxilium, decernatur , qsam ab ejusedem Ecelsae auctoritate fuerit praeceptum, quae se vices suas aliis impertivis Ecclesis, ut in partem sne voracae sollicitudinis , non in plenitudinem potesatis . Proinde dilectio vestra , quorum devotione gaudemus , jungat curam suam dispoitionibus msris , ta dea operam , ut non cujusquam praesumtione circa memoratum fratrem, vestra provisone , vel successorum vestrorum, si ipse superstes fuerit, aliter quam bie insertum est, ullomodo δε- cernatur , sed haec, quα ad ejus ruitionem, atque defensonem praedicta his auctoritate suggesta sunt, ac salubriter ordinata , abfue ulia apoIogia pleniter impleantur. Si autem quod non arbitramur, a quoquam secus praesumtum fuerit, edi ab osscio Curi submotus, di injuriarum reus ab omnibus judicetur : ne Iupi, qui sub speeis ovium subintrarunt, he- stati saevitia quosque audeam dilacerare, M quod Fbi seri noluηt, aliis inferre praesumant. Romani Correctores animadverterunt ad hunc canonem, Aldricum Cenomanensem interfuisse Concilio celebrato apud Sanctum Aledardum, exinde inferentes illi profuisse Gregorii Epistolam. Venia dixerim gravissimorum virorum , non evidens est hujusmodi illatio, etenim Epistola haec Gregoriam non pertinerit ad absolutionem Alurici, sed potius ad caussam Alcltici Sedi Apostolicae re. servandam. Porro hujusmodi reservatio parum prodesse potuit ad absolutionem , nisi supponere velimus, Gregorium quidem benevolo animo erga Aldricum fuisse, at viceversa Gallicanos Antillites fuisse pronos ad damnandum, S quidem iniquo judicio, Aldricum. Ego sane nec de Gregorio ita sentire possum , ut nimio studio Aldricum prosequeretur, & adversus jura semetritam diceret, nec alias de Gallicanis Episcopis univeriis, ut Aldrico infensi illum innoxium adversus jura damnarent. Potius inhaerendum puto illorum opinioni, qui apocrypham ello Epistolam exinde etiam colligunt: Si enim non contradicentibus Gallicanis Episcopis Aldricus in Niterioribus Conciliis 1edit, nu' lum indicium est , unde deducatur Aldricum Sedis honoriique sui jacturam, aut periculum fecisIe apud eosdem Episcopos Gallicanos.
Prosequitur auctor Epistolae, plura ad eandem rem coacervans, prae ceteris do Can. ε .eens, ad Romanum Pontificem spectare impigre subvenire omnibus, quibus ne- 'eesse fuerit, ac subjicit: Nos vero ad hunc finem omnem nosrum ad ictum, curamque 'dirigimus, ut quod ad exaltationem Sanctae Dei Feci sae , ω quod ad custodiam , Usν fessum pertinet Sacerdotum, nulla dissensone violetur, nulla desilia negligatur. Super
quibus I quis arguere voluerit, aut extra auctoritatem facere contenderit, veniat ad Seindem Apostolicam , quo omηia Ecelsastica negotia, de quibus quoio habetur , confluere jussa sunt, ut ibi ante confessionem Sancti Petri mecum juste decertet , quatenus in biunus eae vobis sententiam suscipiat suam . Haec sunt verba canonis qΣ. cau. a. qu. 7., poli quae paucis interiectis sequuntur verba priora canonis a. dist. 12. ibi: Dra cepiss Can. a. ergo Apsssolicis non dura superfila res latur, sed per obedientiam, quae a Sancta Roma. ra.
na. N Apostolica assioritate iusta sunt, fulutifere impleantur, s ejusdem sanct.e Dei tactis e , quae est caput vestrum, commuyiooem habere des ieraris . Lui autem se sciura quibusse