장음표시 사용
411쪽
4ost Para secunda. Caput IxxxIII.
Evangelium , neque epistolam ad missam legat, neque in preιIbterio ad divina oscia cum his, qui praefatae constitutioni obedientes fuerint, maneat , neque partem ab Ecclesia suscipiat. In cap. .4. Et praecipientes statuimus , ut hi praedictorum ordinum, qui iisdem Praedecessoribus nostris obedientes castitatem servaverint, juxta Ecclesias, quibus ordinati sunt, scut oportet religiosos Clericos , simul manducent, edi dormiant, eae quidquid eis ab Ecelsa comperit, communiter habeant. Et rogantes monemus, ut ad apo-ssicam communem vitam summopere pervenire studeant , quatenus perfectionem consecuti, eum his, qui centesmo fructu ditanιur, in coelesti patria mereamur adscribi . Et in . cap. s. mi decimae, primitia, seu oblationes vivorum, ed mortuorum reddantur a lauiatis , ta in dispostione Episcoporum snt; quaι qui tenuerit, a Sanctae Eecisae separetuν
can. O. Ad idem Concilium reserendus erit canon Io. Cau. I 6. F. 7., in quo conti.
4 di nentur tria Synodi capita, nimirum 6. 7. & ia. In cap. 6. haec: habentur: me per Iaicos nullo modo quilibet Clericus, aut Presbter obriηeat Ecclesiam nec gratis, nee pretio. In cap. 7. Me aIiquis Presbter duas Ecclesas obtineat. In cap. xi. tnullus habitum monachalem suscipiat , spem, aut promissionem habens, ut Abihas sat . Nemo statim non videt, has constitutiones fuisse illis temporibus maxime opportunas .
Con. i . Demum huc etiam referri posset canon II. Cau. 3 s. qu. a. , licet enim iste . φο s. describatur nomine Nicolai II., jure tamen pertinere etiam videtur ad eandem Ro- ' manam Synodum, in cujus Cap. 9. haec leguntur et Et ut de censanguinitate sua nullus uxorem ducat usque ad septimam generationem , vel quo Iue parentela en ostiporreit, quod prius a Nicolao II. statutum fuit. Et in caP. Io. Et uc laicus uxorem ut habens, ta concubinam, non communicet Ecclesin . Can .et . In aliquot Gratiani editionibus depravata fuit scriptura canonis x3. dist. 16. in fine, ubi enim antiquiores omnes habent: Nam pro eo, quod Ilius Sacerdotis dicitur , s eeterae minutes in eum conveniant, non rejicimus , sed suffragantibus meritis ronnivendo eum recipimus, Perperam in aliquot recentioribus errato, ut puto, T pographorum legitur et Nam pro eo , quod situs Sacerdotis dicitur , s eeterae virtutes in eum conveniant, nm recipimus. Ceterum non arbitror in hoc canone satis fimmum juvanda: ecclesiallicae disciplinae praesidium posse collocari; etenim non aIre. rius testimonio fulcitur, quam Anselmi Collectoris, quem sine delectu germanis monumentis palsin apocrypha miscuisse eruditis viris perspicue honstat. Falsitatissu cio in hac parte non levis etiam emergit ex eo, quod canon ille parum congruere Alexandri II. temporibus videatur. Etsi enim circa finem undecimi saeculi vetitae fuerint ordinationes spuriorum , ac praesertim filiorum ex Presbyteris descendentium, plurimum tamen vereor, ne illud interdictum Alexandri II. tempo. ribus adhuc prodiisset, cum in Conciliis Alexandri II. plura quidem inveniamuς, quibus apparet aut Simoniacos, aut incontinentes Clericos a sacris ossiciis fuisse remotos, nihil tamen specialiter de filiis Presbyterorum cautum adpareat; quamobrem non video, qua ratione scribere Potuerit Alexander se ex conniventia Presisteri filium recipere , quasi ex dispensatione generalis jam prastitutae per editos canones disciplinae . Quaedam veluti imago recentioris disciplinae adparuit sub finem deeimi Ecclesiae saeculi: non tamen sormata generalibus decretis Conciliorum, vel Summorum Pontificum sed potius singularibus quorundam Capitulo-vum , seu Collegiorum statutis, & pactionibus: Eo namque tempore t sunt verba Gui
412쪽
De AlexanDo II. 4ο3 christiani Lupἱ Duces, ta Comites suos stisim ex ancillis hastardos visiexter inir debam in sacras dignitates , atque ita seruili simul. atque adulterino sanguine Drdabant Ecclesias. Aduersus illos solemni juramento se ad rinxerunt plura Capitula, de nullis deinceps in suum COIegium admittendis hasar iis , nullisque servis, ηis ex Ecclesae suae
samilia legitime natis. Deinde primum hac in re editus adparet canon in Concilio Pictavienti anni adi 8. tempore Gregorii VII. celebrato, relatus in cap. a. de Gliis Presbyter. apud Gregorium IX., quae tandem disciplina passim ad omnes fere Ecclesias traducta fuit, ex constitutionibus variarum Diceceianarum Synodorum , inter quas recenseri poteth Claromontana anni 1 os s. can. Atque id maxime congruum videbatur , ut & Clerici incontinentes quoquo modo plecterentur , di nonnullorum laicorum beneficia eccle1iastica suis conserentium excessus coe
Canon 1 s. Cau. r6. qu. 6. auctoritate Ivonis Carnotensis coaevi Collectoris inni titur, nam tuo in Parte 7. Decreti cap. Is x. haec scribit e Alexander II. Clem, EUPopulo florentino : θ uxta Chalcedonensis tenorem optimi Cencilii , cujus series a lxea tur inferius, Monachis quamvis religioss ad noνmam S. Benedicti inιer cla ra moraia praecipimus : vicos , castella , civitates peragrare prohibemus , a Populorum omnino praedicruione cesare censuimus, nis forte quis de suae salute animae sellicitus , ut eorum hibitum adamat, eos intra classtrum consuIere voluerit. Canonis hujus ut integra , &temporum adjunctis adcommodata interpretatio habeatur , animadvertentium est , exortum fuisse tunc in Florentina Civitate dirum schisma auctoribus quibusdam Monachis, quorum caput in contentione erat The o di ipse Monachus, quemadmodum refert Baronius ad annum Io 63. num. 3. & seqv. Siquidem Monachi illi Populum fere universum concitaverunt adversus retrum Florentiae Episcopum, quem simoniace electum praedicabant, atque turbas, comiliaque facientes a rehus acris a Petro celebratis abharrebant , eaque veluti sacrilegia damnabant : hine palam suadebant a in in urbe Sacramenta esse suscipienda, sed extra urbem in m n alteriis; imo quoties baptizandum esset, ipsi Sacramentum regenerationis administrabant, utentes aqua non chrismate benedicta, ns chrisma a Simoniaco e se. eratum tangerent. Tanta fuit, ac tam Perniciosa si ditio, ut opus fuerit eo Al xandri Papae decreto, quo Monachorum illorum inopportuna temeritas cohiber tur . Sane hujusmodi tempora paltim Μonachorum, Sc Clericorum contention thus occasionem praebuisIe nemo ignorat; cum ob lugenda Clericorum plurimorum vitia nonnullis visa fuerint Sacramenta per Monachos religiosius administranda. Et quidem alicubi res bene cessit, alicubi vero ubi acriores fuere contentiones , vix congruum adserri remedium potuit. Hinc Alexander idem l l. in epistola ad Lamfra cum Cantuariensem Episcopum , quae eit 39. apud Labbeum , redarguit noninnullos Anglicanos , qui Monachos omnino a clericalibus officiis expellendos voluerint , ibi et Accepimus a quibustam venientibus de partibus vesris, quod quidam Clerita a 'be ato Mi ιateorum auAilio mutantuν de Ecclesia S. Salvatoris Monachos expellere . . . Me et ijicere eonamtur , ut in Om i Sede Episcopali ordo Monachorum extirpetur, quasis eii non viserae asstoritas religionis. Viceversa ipse Alexander in adprobatione Cocigregitionis Monachorum Eremitarum Camal dolensium ordinis S. Benedicti , quae habetur in Bullario Romano ,-veritus , ne forte aliquando Clericorum inviis dia ri in se Monachi concitarent, ita cavit in S. 4. Volumus, ta constituimus, ut jam 4 Ium stratorism cum cellis suis omni sempore eo modo , αρυο ις re, quo prius inchoa E e e a lum
413쪽
4 4 . Para seeun D. Caput LXXXIII.
eum est , P ad nostra usque tempora profluctum maneat in suo vigore, atque flabiIstate,
scilicet ut semper eremitico tramite contemplativae vitae ceI tudine perseveret, nec liceat cuiquam unquam aut abbatem ibi ponere , aut caenobium facere, sed semper solitariae vitae locus ipse se deditus, ta Irmitate continus dedicatus .m Testatur Balvetius in notis ad Gratianum, in Panormia edita Basileae inscriptionem canonis I. Cau. IT qu. a. hanc esse : Cesiae III. Hugoni Treverens , Ihe
rico Virilinens Episeopo; in editione autem Lovaniensi lib. 3. cap. 183. hanc esse: Caliκ III. Hugoni Treveνens, ta Theorico 'νdunens Episcopis I melius in codice . Victorinor Alexander II. Hidoni Teruirens, ta Theodorico . Mihi recedendum no videtur a decreto Ivonis coaevi collectoris, unde non tam inscriptionem canonis , quam canonem ipsum integrum describere possumus. Hibet tuo in parte 6. cap. 418. Alexander II. doni Ereverens , ω Theodorico Virdunens Episcopis . I' semtium lator ODIdus Presbyter ad limina Apostolorum veniens querelam Apostolicae Sedideposuit, beneficia , fidi altaria , quae per canonicam Virdunenses Ecelsae obtinere sole-hat , a quodam Diacono Ricberio nomine Mi ablata esse. Dixit enim, quod quondam in infrmitate fervore passionis oppressus Monachum se sacere promiserit , non tamen ut
monasterio , vel Abbati se tradiderit, vel promissionem scripserit, sed confitetur , quod
. praefatum benescium in manu Advocari Ecclesae refutaverit . At postquam convaluit , Monachum facere mox nega vit. Dixit etiam , quod cum torm&s jaceret, praedictus Racherius benescium suum ab Episcopo Virdunens adquirere potuisset, quia dixit eum M nachum jam factum esse . Causta dissertur in Treverensem Θnodum, in qua praefatus Ricberius Diaconus mala Ide adquis se, ac mala intrasse convictos est . Ωuapropter ,
quia II. Benedicti, canonicaque, Eu praecipue Patris , ω Praedecessoris nostri X Gregorii Papae eonstitutio interdicit, ante unius anni probatιonem effici Monachum. s ita est, ut dixit, judicamus, ta auctoritate apostolica praecipimus, ut diligentia vestra, atque clementia horum portitor Cosaldus Presbio videlicet, ben scis, , altaria recipiat, habeat, quiete retineat. Memoratae hujus Trevirensis Synodi mentionem facit Mansius in iom. r. Supplementi Labbeant pag. r 371.
Con.22. Verba canonis 22. cau. xa. qu. 4. referenda videntur ad canonem 3. Concilii
Τ7 Constantinopolitani in templo S. Sophiae habiti a Photio, ubi ita legitur ex inter- '' '' pretatione Beveregit: Si quis laicus auctoritate usus, divisis quidem, eae regiis iumcontemtis , reverendisque Ecclesiae νitibus, ta legibus irriss aliquem Episcopum verberare ausus fuerit , vel in custodiam tradere, vel sne caussa , vel aliqua coocta causis, is si anathema. An haec , similisve sententia Alexandro Il. tribui quoquo modo possit, plurimum dubito, ex eo, quod nec apud Ivonem , nec apud alios Collectores coaevos aliquid tale sub Alexandri nomine reperiatur, nisi forte quemquam. detinere posset epistola ad Clerum V vulturnensem, quae est 3 o. inter Labbeanas,
Erula ex decreto Ivonis parte xo. cap. 16. , ubi paenitentia infligitur adversus percussores, atque occisores Presbyterorum . Non immoror in voce illa priorum interpretanda, ubi enim Gratianus immutavit canonum verba, quid interest, privati
Collectoris sententiam investigarer Mihi satis est retulisse Synodi Photianae verba, tanquam illa, ad quae Gratianeus canon exigatur, licet deinde Synodi illius auctoritas
nihili habeatur. s' Non quoque, cur ire morer in can. s. cala. 3 s. qu. f., utpote quem satiscu. s. expenderunt Romani Correctores, adseverantes illum non esse Alexandri, sed usque
ad s. uxor esse Gregorii Polycarpi, qui in lib. 6. suae collectionis Postquam coinstitu
414쪽
stitutionem Alexandri II. retulit, quae habetur apud Gratianum in can. 2. Cau. 3 qu. 1 haec verba de suo adjecit : Quod autem frater, sororue uxoris tuae cognati tui dicuntur, aequivocationis jure M , ω necessitate vulgaris appellationis potius, quam ulla caussa cognationis . Imprudens Gratianus putavit haec esse Alexandri , cui propterea statim adscripsit . Quae vero sequuntur , acceperat Polycarpus ex Isidoro in lib. s. Ethimologiarum cap. vit. ibi: Fratris uxor fratrissa vocatur: mariti frater ιeων dieitur : Duorum inter se fratrum uxores janitrices vocantur, quasi eandem januam terentes , vel per eandem januam iter habentes. Viri soror glas appellatur . Sororis vir speciale nomen non habet, nee uxoris frater. Consonant haec etiam cum L 4. S. 6. T de gradibus, Se assinibus, ubi Homeri auctoritate & viri frater le- vir , Se duorum fratrum uxores non janitrires , sed inaterra appellantur; ubi etiam viri soror galas apud Graecos dicitur, nos apud Latinos, quo pertinet versus Horatii : Vitricus, atque audax sequitur cum note noverca. . Apud Ivonem in parte a. Decreti cap. 8 i. eisdem verbis refertur Canon 3. de cis.st.
cons. dili. x. , neque ego dubitarem , quominus jure tribuendus esset Alexandro II., δε ηι si Alexandro ll. idem ivo adscripsisset . Verum tantum Alexandrum Papam Do. - 'minavit, quin indicaret, primusne esset, an secundus . Quamobrem res admodum incerta esse videtur, eo vel magis, quia similia quaedam habemur in excerptionibus Egberti Eboracensis Alexandro Il. longe antiquioris, nam in cap. s .isa legitur : Et f Vicit Saeerdoti unam missam in una die celebrare, quia christuι semel pastus est, is totum mundum re emit: in levitico quoque scriptum es, non debere . Aaron ingredi aindue interius in sancta. Hinc non videtur adsentiendum Severi noninio, qui eum canonem referendum putavit ad Synodum Romanam sub Alexandro Il. celebratam, utut inter ejusdem Synodi canones desideretur . lmere vero non video, sententiam ejusdem canonis temporibus Alexandri II. dissonare. Etenim cum ea aetate plures essent Sacerdotes simoniace ordinati , ut acta illius temporis palsim testantur, facile eo adducebantur ex avaritia, ut missarum sacris ficia quotidie ingeminarent turpis lucri caussa, praesertim quod, ut scribit Petrus Dimiani in lib. s. epiit. x s. , privatarum jam invectus esset usus eicemosynarum, Ee extra Ecclesiam datarum, quamquam hic usus poli saeculum demum duodecimum generaliter in latina Ecclesia obtinuerit, quemadmodum docet Μabillonilia in Pra fatione ad i. partem saeculi 3. Benedictinorum num. 61.
415쪽
Gregorio VH. Pontifici haec apud Gratianum capita tribuuntur.
Can. a. dist. 83. referendus ad Comilium R-anum V.
Can. 113. ca . 1. qu. I. referendus ad Concilium Romanum V. N. 12 . cau. I. F. I. reserendus ad Concilium Romanum V. 'Can. F. s v. 1. qu. 3. referendus ad Cencilium Romanum V.Can. I 3. coci. 13. qu. 3. jumen in cum ca . . caia. 13. qu. αCam. 4. cau. 12. F. α referendus ad Concilium Romanum MCan. q. cm. 1 F. qu. 6. exigendus ad Concilium Romanum LV. n. v. caia. 16. qs. 7. reserendus ad Concilium Romanum V emendandus. Cam 12. eas. 16. qu. I. referendus ad Coneruum Romanum VILcan. 13. ωώ. 16. F. I. referendus ad Conrilsum Romanum V Can. 6. de parn. inst. s. reserendus ad Concilium Romarium est ex eo emendandus .
n. 69. de cons dis. r. referendus ad Conciliam Romanum rita emendandus. Can. a s. de cons dist. s. ad rilapsae di xi. eodices e,igendus. n. 31. de cons dis. ,- referendus ad Loncilium Romanam ri
Omnes per Regnum Italicum,& Theutonicum.
Ρostquam Romani discissi fuerunt ab imperio Graecorum, vix quisquam inν ni et , per plura succedentia tacula Occidenti universo firmam aliquam , aut . diarurnam pacem, tranquillitatemque adquisitam ; non solum enim barbararum. genuum A can. t s. dist. 8 t. periiset M Cοηcisium Romanum anni xor
416쪽
gentium arma ad totam sere Europam devastandam accesserunt , verum etiam istestinis concertationibus obnoxiae Provinciae omnes suismet armis in extremum. interitum corruebant. Nimirum ea rebus publicis Perpetuo imminuit calamitas , quoties in uovam regiminis sormam transfer mur, ut Plurimos regnandi cupHi-ias invaderet, in varia studia diitractis sufflagiis populorum. Hinc apud Historicos legimus, post interitum Orientalis in Romanos Imperii non paucos in Europa Principes prodiisse de variis ditionibus inter sese contendentes, variasque etiam provi, fatoque armorum provincias occupantes, ac sibi vindicantes imperium . His sane in caustis si multum poterat auctoritas Sacrorum Antistitum in singulis Diae. cesibus constitutorum, quos tamquam Parentes OPIimos Populi venerabantur, quos etiam velut onsiliarios prudentillimos ipsi met populorum Principes colebant quam frequentillime , nemo statim non videt, quanta fuerit auctoritas Pontificum Maximorum , qui Occidentali Ecclesiae lingulari etiam jure praeerant, ut semper praefuerunt, quique illi urbi, ac populo regendo addicti specialiter ex Sancti Petri Apollo orum Principis successione suerunt, qui popuIus, quaeve urbs Imperatoribus ipsiis nomen dabat, & reparatam quodammodo vetuit illimi Imperii dignitatem cum Potestate . Urgebant etiam populorum animos aliquot Religionis caussae cum I Perii translatione conjunctae ; Graecorum ambitus, qui univcrsa Ecclesiae Primatum in Constantinopolitano Episcopo renovato , idemtidem Conatu constituebant; Gm-corum eorundem haeresis adversus sacras Imagines non ubique locorum , nec perpetuo consecta, atque alia his ii milia. quae a populis in libertatem quandam proclamantibus Uium Principem, in sacras imagines religiosum , Apostolicaeque Sedis tiliorem eligendum exposcere videbantur. Quamobrem eo deducta res fuit , ut a Romanis Pontificibus post octavum Ecclasiae saeculum usque donec stabilia fuerunti vel Imperia, vel Regna, universae propemodum Principum in Europa pote-teitates . pendere potissimum videremur, in illos ut Plurimum ex populorum consensionibus, ac suffragiis translato Principatu, quorum fidem, religionem, pietatem, virtutem, ceterasque dotes Summo Imperante dignas viximus Pontifex probavisset. Erat tum fluctuans inter diversas gentes imperium a Graecis jamdiu abscissum modo apud Francos, modo apud Germanos transferendum . Quis autem non videat , in his temporum, locorum, ac caussarum adjunctis qualis esse potuerit Sacerdotii , & Imperii imago, imo & utriusque conjunctio: - nimirum qui rebus sacris. Praeerat, regna etiam administrare quodammodo videbatur , cum ejus essent
maximae in eligendis Principibus partes; illi vero , qui Principatum gerebant, nihil. antiquius habebant, quam curare , ut electiones Sanctorum Antistitum, quoad fieri Posset, ad suam potestatem devolveremur, rati fuIurum tum, uti simius in se. . ac sitis regnum, vel imperium obtinerent , cum sibi, ac Ris chariores, ac Proinpensiores esigerent. Est haec imago Christiani incidentalis Orbis mediae aetatis , quae ex temporibus Gregorii VII. exhiberi potest. Sedem ipse Pontificiam consecutus. est anno Io 3., tenuitque usque ad annum ro8s. Testatur ipse , pertinuisio tunc ad dura Sancti Petri plura Europae Regna et De Regno Galliae ita scribit ilia .epilicia.ad Philippum Regem Francorum lib. 8. Regini epist. ao. Maxime eni- .sere, ut L. Petrum , in cuisu potestate es tum regnum . . . tibi facias debitorem τ item in epistola a 3. lib. 8. asserit jam ab aetate Caroli Magni Gallos omnes am gruum tributum Romanae Ecclesiae persolvisse; praeterea in lib. s. Regesti epist. ra.
xhibetur juramentum deliratis, quod Romano Pontifici praestitit Bertrannus Pro-
417쪽
4o 8 Pars secunda. Caput Lxx V.
vinciae Comes, ut adpareat, Provinciae Comitatum in Gallia singuIari jure a Pomtificibus Μaximis accepto ferendum fuisse . Praeterea in Dalmatia Regem auctoritas Apostolica con lituit sunt eadem verba Gregorii in epistola an weZelinum lib. r. Regesti epist. 4. Exhibetur in lib. 7. Regesti post epistolam x. investitura a Romano Pontifice concessa Apuliae , Calabriae, ac Siciliae, item juramentum fidelitatis a Roberto facti, imo & jura proponuntur ejusdem Papae quoad Salernum, Amalphiam, & partem Μarchiae Firmanae. Corsicam etiam infulam pertinuisse ad jura Apostolicae Sedis idem Gregorius testatus est in epistola ad Corsos 4. lib. s. Regesti ibit Scitis Fratres, ta charisimi in Christo filii non solum vobis , sed muIto gentibus manifestum esse, insulam, quam inhabitatis , nulli mortalsum, nullique pol sati, nis Sanctae Romanae Ecclesin ex debito, veι juris proprietate pertinere atque . haec eadem insula dicitur in epistola ad Landulphum in. in lib. 6. a jure G d minio Sanctae Romanae Ecelsae per quorundam pravorum hominum in sonem subtracta. Regnum quoque Hispaniae reseri Gregorius Romanae Ecclesiae fuisse subjemim; αit enim epist. 7. ad Principes Hispaniae lib. r. Regesti: Non latere vos credimus,
Regnum Hispaniae ab antiquo proprii juris Sancti Petri fuisse, M adhue liere dis a
Patanis sit occupatum tege tamen justitiae non evacuata nulli mortalium , sed soli μι- flesteae Sedi ex aequo pertinere. Et in lib. 4. epist. 28. ad Hispanos scribit, Regnum Hispaniae ex antiquis Constitutionibus B. Petro , ta Sanctae Romanae EeeIesae in jusM 0rietatem e se traditum , licet postea subjiciat , barbarorum tyrannide ita fuisse occupatum, ut proprietatis memoria dilabi coeperit. Simile jus ruisse Romanae Sedi Gregorius adseruit in Regno Hungariae in epist. ad Salomonem Hungarorum Regem 13. lib. t. Regesti ibi: Regnum Hungariae Misae Romanae Ecelsae pre-prium es a Rege Stepbano olim B. Petro cum omni jure , ω potestate sua oblatum , Mdoote traditum. Curam quoque ac sollicitudinem se non mediocrem adhibuisse Etetur Gregorius in Rege Angliae constituendo epist. 23. lib. 7. Quid plura' Liquet ex his abunde, Gregorii UlI. Pontificis tempore quae, quantaque fuerint Sedis Apostolicae jura in universa propemodum Europae Regna, ae Principatus, unde videretur supremae ac generali spiritualium rerum Potestati, summa quoqueae generalis imperii in occidente constituti auctoritas accessisse. Quod quidem non satis placuisse videtur Imperatori , qui tunc erat Henricus IV. Henrici III. fi- Iius , licet & ipse dignitatem a Sede Apostolica consequutus; etenim Gregorias in Epistola ad Rodulphum Sueviae Ducem I9. lib. a. testatur se Henricum D Regem Hegisse, & in epistola ad Salomonem Hungarorum Regem I 3. lib. a. asserit Henricum Imperatorem defunctum jura imperii a Sede Apostolica agnovi sse. Displicuit, inquam , Henrico, qui ubi agnovit viros ecclesiasticos, praesertim Pomtificem Μaximum, plurimum potuisse tunc in imperiis, regnisque firmandis, tran ferendisve , solertissime curavit, ut ad se sacrorum eorundem Antistitum inaug rationem , ipsius etiam Pontificis Μaximi electionem pertraheret. En originem satis undique pervagati dissidii inter Pontificem Maximum , ac Principes nonnullos, unde plurima in Rempublicam, & Ecclesiam ipsam ineom moda derivaverunt. Gregorius Regi Angliae indixit, ut si modum in conferendis Episcopalibus minime servet, se sciat iram B. Petri in se graviter provoeaturum. lib. r. Regesti epist. r. ad Humbertum. Regem Galliarum monuit , ut resipissceret, secus futurum comminatus est, ut Franci generalis anathematis mucrone perincus illi fuerisi obtemperare recusent, ta lib. r Regesti epist. 3 s. ad Rodericum
418쪽
Cabilonensem Episcopum . Urget praeterea in lib. 2. epist. s. ad Episcopos l) ran. corum ibi : Quo.i s nec huius, iii disriqione voluerit respiscere nulli clam, aut dubium esse volumus, quin modis omnibus Regnum iranciae de ejus occupatione MD:aIte Deo tentemus eripere, quod ipsum repetit in epist. 18. lib. a. ad Guillielmum
Comitem Pictavensem. Tandem sententia prodiit non semel, sed pluries pronunciria adversus Henricum Imperatorem, qualem legimus in Regeito lib. 3. ad calcem epistolae 6. nec non in Concilio III. Romano sub Gregorio. At vero econtrario Reges ac Principes facto suo Episcopos sibi non adhaerentes Hecerunt, recepto aliquando pretio alios Hectorum in locum subitituerunt. Henricus lIL Germaniae Rex Gregorium UI. Pontificem deturbavit suffecto in ejus locum Suid- gero, qui dictus est Clemens iI., ac deinde Nicolaus II., Si Alexander II. aliis subiti tulis a Sede Pontificia semel adepta dejecti sunt; atque, ut ad Gregorium VII. deveniam, ipse antequam in Henricum IV. in Romano Concilio sententiam pro nunciaret, depositionis suae sententiam ab eodem Henrico latam in ipso Concilio
praelens audivit, eam pronunciante Imperatoris Legito: quibus sane contentioni bus conciatiebatur propemodum Christianus orbis, dum Pontifices ac Reges mutuis sudoethionibus lacessirent, dum tamen interea aequalia viderentur utriusque Pariis studia, unde improbi homines occasionem sumserunt, impune multa flagitia per petrandi; siquidem ex istis qui Regum ac Principum minas gravillimorum criminum reus spernere voluisset, adsumta decora Religionis specie, Pontificiaeque lententiae titulo inobedientiam tuam protegebat; qui vero irreligiosus res ecclesiasti, cas pessundare meditabatur, Regium facile patrocinium se obtinuisse jactabat . . ' Et quidem gravissima haec in Rempublicam universam incommoda agnoverunt Ze Gregorius Papa, & Imperator Henricus; ille clum metuendum Theutonicorum, aliorumque adhaerentium schisma adversus Romanam Ecclesiam concitatu sensit, hic dum plures a suo defic e re in dies imperio animadvertebat; eam Propterea ob rem mitius utrimque agi coepit, ac conclamatum nihil aliud nisi pacem, unitatemque exoptari. Pacem conclamavit Sanctissimus Pontifex lugens ex acer rimis contentionibus suborientia mala, in epist. 3 . lib. r. ad Woetelinum Magdeburgensem Archiepiscopum, & alios ibi: Verum inter ceteras curarum anxietates ea nos maxime soliicitudo coarctat, quod inter vos ta Henricum Regem vestrum videlicet δε- minum tantam discordiam, Et tam inimica studia exorta esse cognovimus , ut exinde multa homicidia, incendia, depraedationes hcessarum , ω pauperum, ac miserabilem Patriae vestrae vastitatem seri audiamus. 9ua de re Rcgi in mus exhoriantes , ta euparte Apostolorum Petri, ω Paulli eum admonentes, ut interim sese ab armis, Momni bellorium infestatione contineat, donee tales ad eum ab Apostolica Sede Nuntios di rigamus , qui tantae dissensonis causas ta diligenter iuuirere, ta annuente Deo ab
pacem, ta concordiam aequa valeanι determinatione perducere . Atque itidem vos ex ratos ly Apostolica auctoritate commoniis esse volumus, ut ex vesra parte omni m tione sopita easdem paci3 inducias observetis, nec aliqua occasone nobis cum Dei adjutorio ad ruendae pacis impedimentum opponatis. Eandem concordiae voluntatem, larius etiam exhibuit in epiliolis ad Germanos, S ad monem Trevirensem, quae sunt a s , & x6. in lib. s. Regesti , ubi scripsit gravissimam sibi sollicitudinem , imo& tristitiam fuisse de perturbatione ac dillidio Germanici Regni, eo etiam vehementiorem in dies augeri animi curam, quo diuturnior, ac perniciosior res in
dies fieri dignoscebatur; proindeque se quidquid consultius visum esset, maturare
419쪽
4to Pars secInda. Caput LXXXIV. coepisse , deque ineunda firmandaque pace sedulo meditari , professus tandem se
Legatos missurum , quorum interventu, quae juris essent, communi consilio definirentur , eaque ratione concordia, in quam toto animi sui conatu intendebat,
repararetur; quae ipsa Gregorius idem repetiit in epist. ad omnes Clericos, &Laicos Regni Τheutonici, quae in Regesto est l. lib. 6. Pacem quoque aliquando conclamavisse Henricum Gregorius ipse testatus videtur in epistola ad Her. Iembaldum Mediolanensem a s. lib. t. ibi: Henricum Regem praeterea scias dulcedinis ει obedientiae plena nobis verba misse, ta talia, qualia neque ipsum , neque Antecessores suos recordamur Romanis Pontificibus misse. Sed magis id ostendit Henri. eus idem in epistola ad Gregorium, quae est in lib. t. Gregoriani Regesti ad calcem epistola: 29., cujus priora verba haec sunt: Cum enim Regnum, edi Sacemiatium, ut in Christo rite administrata sub flant, vicaria sui ope semper indigeant, opo tet nimirum Domine mi, ω Pater amantissime , quatenus ab invicem minime dissentiant, verum potius Christi glutino conjunctissima indissolubiter sbs co creant. Namque se, est non aliter eonservatur in vinesto perfectae charitatis, edi pacis, ta Christi ae mordia unitatis, EP eccissasticae smul statur reIigionis. Aurea sane sententia, quaes perpetuo menti Henrici insedisset, Gregorio annuente , facile erat futurum, ut pacatis Ecclesiae & Imperii rebus nec Gregorius in exilio Henrico insequente obiisset, nec Henricus urgente Gregorio Rodulphum Imperii aemulum, ac detur.
batorem expertus fuisser. Haec omnia per brevem veluti historiam paucis collecta satius duxi praenotam da, antequam Gregorianos canones, qui apud Gratianum Proponuntur, expenderem, ut aequus sacrorum Canonum Interpres exinde rationem sumat, Gregorianas ipsas Constitutiones, atque epistolas suis temporibus , ac caussarum suarum adjunctis, uti decet, accommodare. Nemo enim non videt ex illis, qualis fuerit & quam tristis saeculo undecimo Ecclesiae facies, quam scilicet turpiter labefactatam Gregorius pluries lugebat, epist. 42. , & o. lib. r. inter cetera ita scribens in epist. 9. lib. 2. Pene in oculis nostris naufragantem Ecelsam nullo valemus eripere gubernaculo , & epist. 4 s. lib. 2. Instliciora tempera nemo viventium vidit, nec a tempore B. Θluestri Patris nostri scripturarum traditione reperis. Conferatur cum
his epistola 4 ., s. lib. ., & epist ρ. lib. 8. Quod si fervidis hisce diutumnisque Sacerdotii, & Imperii contentionibus addas corruptam Clericorum nom mi. norum tantum , sed & majorum disciplinam, quemadmodum ex simoniacis Episeeopatuum, ceterorumque beneficiorum inferiorum collationibus, depravatisque virorum ecclesiasticorum moribuq, quales historici exhibent universi, facile constat, nemo dubitabit, quin res plena periculi esset tunc temporis in officio sngula continere , quum nec qui auctoritate continendi pollebant, ea facile experiri potuin send. In referendis autem Gratiani capitibun Gregorii ejusdem nomine memoraris, ea Primum recensebo, quae spectant Romana concilia ejus Pontifici ς auctoritate celebrata, deinde illa, quae ex illius epistoIis, ceterisque monumentis decerpta dignoscuntur.
420쪽
De Romanis Conciliis sub Gregorio celebratis.
Plura sub Gregorio VII. celebrata suerunt Romae Concilia, quorum canonibus potis limum lapsus propemodum apud Clericos ecclesiasticae disciplinae vigor restauraretur. Decem apud Labbeum recensentur, ex quibus tria tantummodo memoravit Gratianus, nimirum quartum, quintum, & septimum. In Concilio 4., quod anno io 78. fertur celebratum, interfuere centum fere Episcopi, praeter Abbates, aliosque ex Clericis, laicisve quam plurimos. In eo primum damnati sunt Episcopi quidam, atque e gradu suo dejecti, quod simoniace ordinati fuissent, aliosque etiam simoniace ordinavissent. Hi fuerunt Thealdus Mediolanensis, Guibertus Ravennas, Arnulphus Cremonensis, Rotandus Tarvisiensis, Hugo Cardinalis, & Gaulaedus Narbonensis. Deinde vero oculos convertens Gregorius ad discissum Imperium inter fautores Henrici, & Rodulphi, sese paratum ad pacem inter utramque partem conciliandam exhibuit. Itaque constituit , se Legatos missurum in Theutonicum Regnum, quorum opera schismata sedarentur: animo vero perpendens, futuros fuisse non paucos, praesertim ex Archiepiscopis, Episcopis, Comitibus, Ducibus, ac militibus, qui minime passi fuissent controversiam jamdiu agitatam componi, sed sorte pro sua singuli fastione decertassent, hujusmodi deturbatores pacis generaliter ab Ecclesiae communione alienos essu voluit , innuitumque ipsis certaminis exitum deprecatus est. Post haec in ipsius Comcilii actis subjiciuntur quaedam capitula ad disciplinam ecclesiasticam pertinentia,
praesertim ad caussas excommunicatorum: nimirum ea aetate frequentior erat excommunicationum usus, uti patet ex epistolis Gregorii , cui visum fuit acriori quadam regiminis asperitate corruptos sui saeculi mores in pristinam virtutem, simplicitatemque revocare. Inter haec capita Synodalia legitur canon Φ. cau. I s. qu. 6. his verbis: Ordinationes vero illorum, qui ob excommunicatis sunt ordinati, Con. 4. Sanctorum Patrum sequentes vestigia irritas seri decernimus. Iterum Sanctorum Prae u. 3 s. decessorum nostrorum statuta tenentes, eos, qui excommunicatis fidelitate, aut Sacramento
constricti sunt , apostolica auctoritate a Sacramento absolvimur , ta ne sibi fidelitatem obferuent, omnibus modis prohibemus . Apud Gratianum sequuntur haec verba: stu
usque is ad satisfactionem veniant , quae in Codice MS. Vaticano desiderari jam
animadverterunt Correctores Romani, quae etiam in editis apud Labbeum Conis cilii exemplaribus non leguntur, eamque ob rem facile quisquam judicabit adjecta fuisse a quodam Interprete vel Glossographo, & primum fortassis ad marginem, deinde translata incuria librariorum in textum , ut in aliis monumentis saepissime contigit. Sunt qui canonem istum judicaverunt spectare caussam Henrici Imperatoris, & subditorum ipsius. Vorum toro caelo falluntur: etenim adnotat Seu
rinus Binius ad hoc Concilium, Henrico Regi non fuisse suffectum Rodulphomaa Saxonibus, & Principibus imperii, nisi biennio post hanc Synodum . Praeterea in hoc ipso Concilio Gregorius professus est, se pacis, justitiaque fovendae caussa
I.egatos destinare, qui omnia componenda curarent , cui parti magis justitia laaveret addiscerent, deinde operam sollicitam darent, ut omnis controversia finiretur . Sane verosimile non eli, Sanctissimum Pontificem, ubi pacem sperabat sanciendam, imo di sanciendam meditabatur, legatione missi de dissocianda communione