장음표시 사용
61쪽
De epistolis ad Natalem Salonitanum Episcopum.
De Natali Salonitano Episcopo nonnullae jam disserui superius, ubi actum est de
Antonino in Dalmatia Subdiacono , praesertim quod spectat Honoratum Archidi conum, quem Natalis injuste, & praetextu promotionis ad majorem gradum honore, & ossicio exuerat. Erat Natalis in rebus ecclesiasticis administrandis maxime negligens, cognatis suis, & amicis indulgens. Ad eum scripta est epistola Gregorii et 4. lib. 2. in vulgari, & x8. lib. a. in Maurina editione, in cujus initio Can. s. legitur canon s. dist. 44. , ubi pro verbis illis s haec actionum tuarum , legendum .is. 4 , est ex integris codicibus: nis haec actionum tuarum. Exhibent haec perspicue indolem Episcopo indignam Natalis. Quae sequuntur in epistola, respiciunt caussam Honorati Archidiaconi; hunc enim, ut praefatus sum, cum obsisteret pravae rerum ecclesiasticarum, administrationi, Natalis ab Archidiaconatu transtulit ad Presbytexatus ordinem reluctantem, & invitum ; atque in locum ipsius alium sibi indulgentem ordinavit. Eamobrem irritam declaravit Gregorius utriusque ordinationem,c h. o. Voluitque substitutum Archidiaconum a ministerio perperam suscepto cessare, H aestu. 7. noratum vero in suum gradum restitui. Senteusia Gregorii integra habetur in ca-
Alia est epistola Gregorii ad Natalem 3 . in vulgari, sa. in Μaurina editione ean. 6. lib. 2. In ea ferme eadem repetit Gregorius, quae in praecedente, Natalem Epi. is scopum paterne corrigens, & ad meliorem frugem excitans. Quoniam vero Natalis laudaverat apud Gregorium frequentia, quibus delectabatur, convivia, quasi ad benevolentiam conciliandam instructa, respondet Gregorius : Convivia autem eommunia, qsae ex intentione impendendae charitatis sunt, recte Sanctitas vestra iis suis epistoIis laudat. Sed tamen sciendum est Uc. Haec retulit Gratianus in can. 6. dist. 44. Praeterea responderat Natalis se ordinem ecclesiasticum non ignorare, quod a Can. o. Gregorio in praecedente epistola sibi objectum fuerat. Rescripsit autem hoc in loco Gregorius : Quod autem vos fatemini ecclesasticos 'ordines ignorare non posse, ego quo- ' que hoe de sobis per omnia scio, atque idcirco valde contristor; quia cum rerum ordonem scitis, in me , quod pejus est, sciendo dereliquistis. Po quam enim ad Beatitudinem vestram , ω Decessoris mei, est mea in caussa Honorati Archidiaconi scripta directa sunt, tunc contemta utriusque sententia praefatus Honoratus proprio gradu privatus
es . Quod A quilibet ex quatuor Patriarchis secisset, Me gravi fimo scandalo tanta conismatia transre nullo modo potuisset. Tamen po quam Fraternitas metra ad suum ore. dinem rediit, nec ego meae , nec Decessoris mei injuriae memor sum . Quod vero dicitis nossis temporibus debere servari, haec retulit Gratianus in can. t O. cau. 2 s. qu. a. quae a meis quoque Praedecessoribus tradita , atque cusodita sunt , alfι Me a me , ut satura Majorum Consacerdotibus meis in qualibet Ecclesa infringam , quia mihi iniuriam facio , s Fratrum meorum iura perturbo . Sed cum responsales vestri advenerint , quae inter vos, ta praefatum Honoratum Archidiaconum sint gesta cognoscam, eae eae
ipso meo examine perpendetis, quia s pars vestra per justriam fulta es , nihil aduersa me perferetis, scut nec ante pertulisis. Sin vero saepefato Honorato Archidiac o in senione sua justitia suffragatur, ex ejus obsolutione onstrabo , quia personas, etiam quas novi, in judicio non cogoosco. De excommulcatienti vero articulo hic est canon
62쪽
De Gregorio Magηθ. et s. cau. 24. D. quae tamen interposta conditione gradus, secvηdo, vel tento, jam ut ita cis ibi, dieam, ex necessitate subjuncta est, Beatitudo vesra immerito queritur, cum Paullus Apo- cati. 1 solus dicat: In promtu habentes ulcisci omnem inobedientiam. Sed ista jam transeunt , qu. 3. ad nostra redeamus. Si enim recte agit, ego Domno Natali non possum conjunctus non esse, eujus me assectui valde esse debitorem novi. Sic recte conjuncti sunt canones , quos ex eodem contextu diversas in partes disciderat Gratianus. Ex his autem , quae descripta sunt, liquet integram hanc Gregorii epistolam objectam fuisse responsionibus Natalis Salonitani, qui conquestus fuerat se a Gregorio redargui, quod Ordinum ecclesiasticorum rationem ignoraret, sive Praelatis suis minime obtemperaret, item quod non aequo judicio communione ecclesiastica privatus esset. Qui-hus rescripsit Gregorius, primo Ordinem ecclesiaiticum non visum fuisse notum Natali , ubi non paruit Romanis Antistitibus, a quibus Praeceptum erat, ut Honoratus in pristinum statum restitueretur ' quod si Natalis se ordinem ecclesiasticum
non ignorare asseruit, eo vehementius conquestus est Gregorius, cum videret negligi a Natali Ordinem ecclesiasticum non ex ignorantia, sed sponte, & animo deliberato. Ex quibus magis magisque intelligitur Gregorii sententia in memorato canone s. dist. 44. .ibi: Ipsum quoque usum eccloastici ordinis ignores. Deinde ait Gregorius, se quidem minitatum fuisse Natali poenam excommunicationis, sed post secundam, vel tertiam monitionem, imo & adjecta conditione , nisi resipuerit . Notant in iis verbis Μaurini, vocem illam gradus, quae legitur in dicto canone is.,
in plerisque ΜSS. Codicibus desiderari ; quidquid ibidem observaverint Romani
Ad eandem Honorati Archidiaconi Salonitani caussam Pertinet canon a. dist. 74. c..depromtus ex epistola Gregorii 19. lib. i. eisdem omnino verbis . Quod ibidem dili νι. dicitur de Secretario, in quo confecta fuerant gesta Concilii habiti in caussa Honorati, reserenda sunt ad veterem Episcoporum morem, qui in Secretario Eccle-sae suae Concilia Dioecesina celebrare solebant. Porro Secretarium idem erat, ac Diaconicum, sive pars templi secreta, in quam Episcopus sese recipere solebat ante, Ac post Sacra celebrata, quemadmodum commode deducitur ex Concilio Laodiceno can. at . , & Sidonio Apollinari lib. s. epistola 17. Cum hac musset .
Honorati similis fuit caussa IEtii Archidiaconi Constantinopolitani; quemadmodum enim Honoratus sub promotionis specie dejectus est a Natali Salonitano, ita AE tius sub eodem praetextu deiectus est ab Anatolio Constantinopolitano. Hinc quemadmodum Gregorius dejectionem Honorati improbavit in locis nuper Iaudatis, ita Leo Μagnus jamdudum improbaverat dejectionem AE,tii, ita scribens ad Marcianum epist. 84. 2ui nimirum Anatolius non inveniena quod argueret in Ide, quod improbarest in moribus , dejoctionem innocentis per speciem honoris impievit.
De epistola ad omnes Salonae Consistentes.
' Reco enda sunt iterum hoc in Ioco, quae superius tradidi ad epistolas Gregorii Can. a. ad Maximum Salonitanum , qui nimirum impetu ficto Ecclesiam Salonita nam invaserat) ut facilius percipiatur argumentum Gregorianae epistolae 26. in vulgari Edi- eo . ,.tlame lib. f., in Μaurina lib. 6. , cui haec inest inscriptio : Gregorius dilassissimis eou. i.
Filiis Ciero , di Nobilibus Salanae con seηtibus. Cum enim Gresorius adversus Mam 2 si
63쪽
34 Pars secunda. Caput L .mum vehementissime fuerit indignatus, hac epistola certiores fecit Salonitanos C,
Ves , se non privato odio ea in caussa duci, sed ex zelo ecclesiasticae disciplinae , mirari tamen interea , quod ex tot Salonitanis Civibus, ac Clericis perpauci admo-C . t. dum fuerunt, qui a Μaximi communione abstinuerint. Gregorii verba , ad quae μμ ἡ ' exigendus erit canon 2. cau. r. qu. 6., haec sunt: Pervenit ad me quosdam perversae mentis homines, ut dilectionis vestrae animos vulnerarent, vobis insenuare conatos, quia ean. a. ego contra Maximum quodam odio movear, eae non magis quae canonico, sed ea, qua. s s3- furoris sunt, exequi concupiscam . Sed ab st hoc, iam a sacerdotali animo, M in qua libet caussa privato gela moveatur. Ego autem ει vestrae dilectioni providens Sc., qua. leguntur ita memorato canone a. Polt nonnulla sequuntur in epistola verba canonita. dist. 93., in quibus nihil est singulare, & dignum animadversione.
De epistola ad Sabinianum Episcopum Iadertinum.
Urbs Archiepiscopalis Illyrici est Iadera, vulgo Zara adpellata, cujus Antistest
Gn. 3. Gregorii Magni tempore erat Sabinianus. Ad ipsum scripta est epistola as. lib. 7..is. I . in vulgari, & 24. lib. 8. in Μaurina editione . Ei gratulatur Sanctus Pontifex , quod abstinuisset a communione Μaximi Salonitani, cui ipse Gregorius , ut s Perius dictum est, sua communione interdixerat , eaque occasione nonnulla subjecit in caussa cujusdam lapsi Presbyteri, quem non esse in gradu pristino rec, Piendum docet, quemadmodum refert Gratianus in can. 3. diit. so ., cujus Prima verba ita legenda sunt ex optimis epistolae exemplaribus: Presbterum vero, de quo nos Frateriatas tua latoris praesentium relatione consuluit in. Ex his sane deducitur, Gregorium fuisse vigilantissimum veteris eccIesiasticae discipIinae custodem , atque adsertorem, juxta quam Clericis semel lapsis nulla restitutionis spes supererat, quemadmodum & idem Gregorius alibi docet, nimirum in epistola ad Ianuarium CDlaritanum, ex qua desumtus est canon ς. diit. so. , & in epistola ad Petrum Su, diaconum, quae est 18. lib. x. in fine. Hinc postrema eanonis verba, quibus di citur cum reo mitius agendum esse , quia facili professione facinus suum consessus fuerat, non ita intelligenda sunt, ut reus idem in suum ordinem restituatur, sed ut mitiori poenitentiae subjiciatur.
De epistilis per Apuliam , O Calabriam directis. .
De epistola ad Andream Tarentinum.
Tarentum olim magnae Graeciae, nunc Regni Neapolitani pars est in Provineta Hydruntina, hodie Civitas Archiepiscopalis. Tempore Gregorii erat ejus Urbis Antistes Andreas, quem de concubinatu reprehendit Sanctus Pontifex in epistola 44. lib. a. in vulgari, & 4s. lib. 3. in inurina editione his verbis: Tribu I IMMO AE emi securuι adspiciti, quisquis realtu sui conscisa digna eum modo poenitentia a
64쪽
' De Gregorio Magno. Iacare tantenrit. Habuisse te Auidem concubinam manifesta veritate comperimus , Nee iIIius criminis participationem habere. De qua etiam contraria es quibusdam nata suspicio Me. Ex his supplendus erit, atque emendandus canon I. dist. 33. De eadem caussa scripsit Gregorius ad Iohannem Episcopum Callipolitanum his verbis rEκ gesis, quae ad Nos Fraternitas rua direxit, inventum est Andream fratrem , ω Coepiscopum nostrum habuisse sne dubio concubinam . Sed quia incertum est , s eam in
sacro ordine cossitutus contigerit, necesse est, ut eum sollicita adhortatione commoneas ,
ut i postus in sacro ordine cum ea se novit immixtum, ab eo, in quo est, oscio quiescat, is nullatenus administrare praesumat.
De epistolis ad Sergium Defensorem, & Vitalianum Episcopum Sipontinum.
Urbs Apuliae Episcopalis olim erat Sipontum, cujus dirutae loco sita deinde est Manisedonia in ora maritima ad radices montis Gargani. In hac Urbe munere Defensoris fungebatur Sergius. Porro Defensoris ossicium duplex erat; alii enim ci- ': viles Defensores, & publici Urbibus Imperiali auctoritate praesidebant; alii ecclesiastici, qui singularem viduarum, pauperum, Monachorum , & Clericorum curam gerebant utraque freti auctoritate , civili nimirum, atque ecclesiastica, de quibus mentio fit in Novella Iustiniani s6. Ex hoc posteriori genere erat Sergius, ad quem habemus epistolam io. lib 7. in vulgari, & p. lib. 8. in Μaurina editione
relatam integre apud Gratianum in can. I9. cau. 27. qu. I. Ibi Gregorius Sergium monet, ut una cum Vitaliano Sipontino Episcopo curet, virginem quandam e monasterio post elicitam professionem regressam in monasterium reverti. Verba epistolae paullo discrepant a verbis Gratiant; nam ubi Gratianus legite Nuncius pervenerit . . . ubi diffriae . . . poena posae reseran re . . . quae modo facere praeceperis, a re debueramus etiam cum ultione ante facta cognoscere, legitur in epistola e Nuncius perveniret . . . ubi fricte . . . poena pess resecante . . . sex modo sacere praeciperis, a te debueramus etiam cum ultione facta cognoscere.
Eandem ob caussam scripsit Gregorius ad Vitalianum Sipontinum Episcopum, cisa. ix epist. s. lib. I. in vulgari, & 8. lib. 8. in Μaurina editione; quae integra reser- cau. antur in Car. x8. Cau. 27. qu. I. Levia nonnulla emendare oportebit, ut canon Gra- qu
tianeus omnino cum integris epistolae exemplaribus conveniat. Nimirum ubi legit Gratianus: Nam si ut praefati fumus . . . quia ergo tam&m habes ... in Mon steris LM. Legendum est: Nam scin praefati sumus . . . quia ergo tantum hebes ...is Monasterium M. Μonent etiam Μaurini Μonachi in illis verbis: Non credimus Iaicorum μ. in nonnullis ΜSS.Codicibus legi: Non credimus Clericorum, et et La eorum eri. Ex toto autem contextu liquet, ideo Gregorium de ea re ad Vitalia-nom stripsissis, quia, Vitalianus parum de eo crimine puniendo, emendandove soblicitus videbatur, quando potius, ac prius de poena inflicta certiorem Pontificem Μaximum reddere debuisset, quam Pontifici Maximo quid actum esset, renuntiaret. Haec sententia plurimum convenit cum lege 3. cod. de ossicio Praefecti Pratoriorum Orientis, & Illyrici, qua cavetur, ab judicibus inserioribus ad Supre- mos Magistratus, non erimina, sed vindictam ipsam referri; sive Romanorum mii nores vigistratus paratos esse debuisse ad animadvertendum in facinorosos homines, non supremi Magistratus jussionem expectare. SECTIO Disiligod by Cooste
65쪽
De episeolis directis per Lucaniam , O Brtitios.
De epistolis ad Bonifacium Episcopum Regiensem.
Gratianus relaturus in ean. s. dist. 32. Gregorii monumentum, quo ostenderet Subdiaconis servandae castitatis obligationem imminere , refert quidem integrum, accommodatumque fragmentum epist. s. lib. 3. in vulgari, & lib. 4. in Μaurina editione ad Bonifacium Episcopum Regiensem; ex eo tamen non satis aperte
liquet Gregorii propositum, nil aliud adserentis, quam a Subdiaconis Regiensibus illud ipsum servandum esse, quod jam pridem custodiendum mandatum fuerat Subdiaconis Siciliae. Quamobrem huc revocanda erit epistola Gregorii ad Petrum Subdiaconum in Sicilia, ex qua depromti sunt canon I. dist. 28. , & can. r. dist. 3t.: ex illis enim aperte liquet, Siciliae Subdiaconos continentiae servandae lege obstrictos fuisse. Ad eundem Bonifacium Regiensem scripta est epistola 43. lib. 2. indist in . In vulgari editione , 44. lib. 3. in Μaurina, ubi Gregorius Bonifacium monet, ut Deminae cuidam restituat ea bona, quae Lucius Bonifacii decessor, cum ad illam pertinerent, per vim occupaverat, & Ecclesiae addixerat. Initium hujus epitiolae
eisdem omnino verbis legitur in can. 49. cau. 12. qu. a.
Non idem sane Bonifacius Regiensis est, ad quem scripta est Gregorii epistola,
ex qua legimus Canonem a. Cau. 27. qu. x. , quemadmodum nec idem est Gregorius Magnus illius auctor . Ivo in cap. 63. partis et . eadem verba referens laudavit
fragmentum his verbis: Ex epistola S. Gregorii Papae missa ad Bonifacium. Eodem fere modo Burchardus in cap. 4s. lib. 8. Ex epistola Gregorii Pap.e missa ad B nifacium . Regino Prumiensis eadem retulit tum in cap. 16. prioris appendicis, tum in cap. 41., & 46. posterioris cum hac inscriptione: Ex epistola B. Grego-νii Papae Bonifacio Archiepiscopo missa , in qua inter cetera ita legitur. Idem titulus habetur in additione 4. Capitularium cap. 88. Ex quo facile liquet, hanc epistolam tribuendam esse potius aut Gregorio II., aut Gregorio III. in epistola ad Bonifacium Episcopum in Germaniam missum, nisi sorte quispiam malit epist iam hanc ipsim adscribere Zachariae Gregorii III. succetari, cujus epistolae etiam plures extant ad Bonifacium eundem scriptae, atque ad eandem propemodum caussam pertinentes; quae propterea a collectoribus confundi facile potuerunt, ut aliae pro aliis sumerentur . Quicumque autem ex iis Pontificibus auctor fuerit Gratianei monumenti, parum referre videtur, dummodo animadvertamus, disciplinam ibidem traditam recte congruere initio octavi faeculi, quo iidem Pontifices floruerunt; dummodo praeterea epistola non referatur ad ipsa initia missionis Bonifacit Episcopi in Germaniam; etenim quod in memorato canone a. traditur, supponit Germanorum Ecclesiam jam suscepisse tunc non tantum Christi Fidem, quae praecipua erat, sed Ecclesiasticam etiam disciplinam. Interea nonnihil intererit eadem verba canonis referre, prout in Capitularibus leguntur, tamquam in eo
66쪽
De Gregorio Magra. F exemplari, quod ceteri Collectores sequuti suille videntur . Ita exhibet Capitularium Collector in addit. 4. cap. 88. Viduas a proposto discedentes viduitatis, super quibus nos consulere voluit dilectio tua, Frater charibsime, credo te nosse a Sancto Apὐ- solo Paullo , EN a multis Sanctis Patribtis , nis tonvertantur, olim se damnatas, quas di nos Apostolica auctoritate damnandas, S a communione fidelium atque a liminibus Ecclesae arcendas fore 'densemus , u uequo obediant Episcopis suis, ta ad bonum, quia
carperunt invitae , ω voluntariae reuertantur. De virginibus autem non velatis , s demiaverint, a sanctae memoriae Praedecestore nostrρ Ι'apa Innocentio raliter decretum habemus . Hae vero , quae nec dum sacro uelamine tectae, tamen in proposto virginali sempeν se smulaverunt permanere, lιcet velatae non fuerint, s nupserint, his agenda aliquanto tempore poenitentia est; quia sponso earum a Domino tenebatur. Si enim inter homines jolet bonae siles contractus nulla ratione dissorii. quanto magis ista pollicitatio, quam cum Deo pepigit, solvi sne vindicta non poterit ' ω cetera. Nam s virgines nondum velatae taliter paenitentia publica puniuntur , EN a coetu Idelium usque ad satiosactionem excluduntur, quanto potius viduae , quae perfectioris aetatis , fae maturioris sapientiae, at-qse consili exsunt, virorumque consortio multoties usae sunt, velari se permiserunt, habitumque religionis a D erunt, P demum apostataverunt, atque ad priorem vomitum sunt reviem
sis, a Nobis , EP ab omnibus Idelibus a liminibus Ecclesα, ta a cxtu fidelium usqueas sitisfactionem sunt eliminandae, eae carceribus tradendae , qualiter iuxta IL Apostolam PauIIum , tradentes huj/modi hominem satanae in interitum carnis, ut spiritus salis, si in die Domini. De talibus enim. P Dominus per Mo en loquitur, dicens rAuferte malum de medio vestri. De qγibus ta per Prophetam au : Laetabitur justis, eum uiderit vindictam: Manus suas lamabit in sanguine piccatoris . De talibus namque , eors se similibus , atque eisdem cresemientibus, qcita non solum qui faciuηt, sed etiam qui facientibus consentiunt, rei sunt) Dominus per eandem Propbetam David loquitur , dicens: Videbas furem , currebas cum eo, edi cum adulteris portionem tuam ponebas . Et multa talia, eorumque smilia. Tales vero personae indubitanter adulterae esse mani testantur, quεniam, relicto immortali sponso , ad anteriorem ut eanes , ad proprium reversae sunt vomitum , ω apostatae fassae inlicita, ac sacrilega se contagione po luentes, viris mortalibus se conglutinaverunt , quae Giam juxta eundem Apostolum PatiIIum , eo quod viduitatis propos tum dimiIerunt, P sdem , quam cum Deo pepigerunt, frangere praesumserunt i atque primam Idem prinvaricaverunt, sunt damnandae a nobisque , edi a vobis , atque a reIiquis nostrι ordinis viris , o sngulis videlicet sua in Disces , a liminibus Ecessae , edi a coets sdelium, UIGe ad satisfacitonem, ut praedictumes, sunt eliminandae . A talium autem consortio , ω socieιate omnes si Ies in omnibus abstinere mandamus . Super quibus etiam placuit , quousque in ipso detestando, ed in- Iicito , atque sacrilego carnis contubernio perseveraηι, ut nullui chrisianorum , nis quihus proprius su iis corrigendi iusseris Episcopus, cum eis in quρquam communico , aut ad domum , in qua sunt, accedat; cum quibus etiam , ut jam dictus Sanctus praecipie solus, nulli Idelium cibum sumere licet. Iuod squis ex his quidquam tentare, aut temerare praesumserit, pari cum eis excommunicationis sententia ferimuν c. Integrum exscripsi monumentum , quod sub Gregorii ad Bonifacium Archiepiscopum scribentis nomine in Capitularibus adjectis refertur, non tantum ut ex eo suppleretur quidquid Gratianeo canoni deest, sed etiam ut exinde dignosceretur, an ea omnia, quae ibidem traduntur, jure optimo aut Gregorio II., aut Gregorio III., aut Zachariae Pontificibus tribuamur; plurimum enim vereor, ne multa sub Gregorii
67쪽
nomine eongesta sint, quorum quidem pars eundem Pontificem deceat, pars vero ab eodem, vel ejusdem temporis Pontificibus facile abiudicetur. Sane in eo nulla dubitatio esse potest, quod dici solet, viduas a proposito recedentes Episcoporum po testati fuisse obnoxias, quemadmodum inter cetera perspicue deducitur ex Capi tutari anni 779. cap. s. ibi: it Episcopi . . . de viduis infra suam parochiam potestatem habeant ad corrigendum . Verum haec Episcoporum potestas in sola admonitione coqsistebat, non in poenis gravioribus instigendis , quod exprimit luculenter Zacharias Papa in epistola ad Pippinum Majorem-domus, itemque ad Episcopos, Abbates, & Proceres Francorum, quae incipit Gaudio magno cap. 6. ibi: De viduis , s possint in propriis habitaculis suis salvare animas, item' ex eodem Iora cap. 21. ita continetur. Ut viduae non velentur a Ponti cibus, ta s professam continentiam, proposio mutato, calcaverint, ipse pro se rationem Deo pro suis snt actibus redditurae. Nam de viduis sub nulla benedissione velandis superius latius duximus disserendum, quae s propria voluntate pr fessam conjugii castitatem mutabili mente calcaverint, per culi earum intererit, quali Deum debeant satisfadrione placare . Sicut enim, s se sor- stan continere non poterant, secundum Apostolum nullatenus nubere vetabantur, sed habita secum deliberatione promissam Deo pudicitiae fidem debuerunt custodire. Nos autem nullum talibus laqueum debemus injicere, sed solam adhortationem praemii sempiterni, poenasque proponere divini judicii, ut nastrast absoluta conficientia, ta illarum pro se rationem Deo reddat intentio. Igitur Zacharias aut velari viduas pati noluit, quod& vetustiores Pontifices tradiderant, aut nullis poenis affligendas esse jussit viduas a sancto proposito recedentes, sed prudentibus tantummodo monitis adjuvandas. At si haec servari debuerunt apud Episcopos Francorum, apud quos sacrae disciplinae vigor jamdiu fuerat institutus, quomodo aut Gregorius sive II., sive III., aut idem Zacharias arctiorem proponere voluit disciplinam Germanis nuper ad Fidem conversis, quorum ratione nonnulla ab eisdem Fontificibus fuisse scimus maxima cum indulgentia remissa y De virginibus sane similis constitutio ibidem a Z charia lata demonstratur cap. ai. ibi: Item de non velatis virginibus, s deviaverint,
in eodem libro sto. capite continetur: Hae vero qui necdum sacro velamine teίω, --men in proposto virginali semper se Imulaverunt permanere, licet velatae non fuerint, A forte nupserint, his agenda sIiquanto tempore poenitentia es , quis sponso earum a Domino tenebatur. Si enim inteν homines solet bonae fidei contractus nulla ratione dissolvi , quanto magis ista pollicitatio , quam cum Deε pepigit, solvi sne vindicta non poterit Τ Nam s Apostolus Paullus, quae a preposto viduitatis discesserant, dixit eas habere damnationem, quae primam Idem irritam fecerunt, quanto potius virgines, quin pri ris promissionis Idem frangere sunt conatae ' His, arbitror , Zachariae fragmentis usus est, qui memoratum Gratiani canonem consarcinavit, & viduis accommodavit, quod de virginibus traditum fuerat, praesertim vero viduis haec accommodare se posseratus est ex eo , quod similia quaedam legerat in Concilio Germanico habito a Bonifacio Archiepiscopo sub eodem Zacharia Pontifice anno 42. , ubi caP. 6. ita decretum fuit r Statuimus smiliter, ut post hanc Ssnodum, quae fuit xx. X ai. Mase quisquis servorum Dei, vel Ancillarum Christi, in crimen fornicationis lapsus suerit, in ca cere paenitentiam faciat in pane , ta aqua. Et s ordinatus Fresbyter se, duos annos in carcere permaneat, ει antea flagellatus, ta scorticatus videatur, ta post Episcopus adaugeat . Si autem Clericus, vel Monaebus in hoc peccatum inciderit, post tertiam verbe- ωιionem in carcerem missus, verse uete Mno ibi parsitentiam arat . Similiter ω Nonnae
68쪽
De Gregorio Magno . syvelatae eadem paenitentia contineantur, se radantur omnes eapilli capitis ejus. Quod
ibi dicitur de Nonnis, quispiam forte de viduis intellexit juxta illud Hieronymi ad
Eustochium : Et quia maritorum expertae dominatum viduitatis praeferunt libertatem, castae vocantur, ει Nonnae. Sed aliter in Regula S. Benedicti, & in Concilio Aquis-granensi anni 8 6. can. 18. Nonni, & Nonnae vocantur, ii nimirum, eaeque, qui in Monasteriis praefecti ceteris erant, praefectaeve, qua nimirum significatione . Itali etiamnum designant avos, aviasque in signum Paternae reverentiae. Itaque Bonifacius Archiepiscopus voluit IV nas poenitentiam gerere debere in carcere ad instar Clericorum, & Μonachorum, scilicet ut illae remotae a ceterarum consortio manerent, non tam poenitentiae caussa , quam ne quotidianum inter Sanctimoniales pravae anteactae vitae veltigium superesset. Hujusmodi carceres apud veteres
Pontifices ergastula nuncupata fuerunt, ut in epistola Siricii ad Himerium Episco. pum Tarraconensem cap. 6. Ex his facile colligi potest, memoratum Gratiani canonem , prout in Gratiani codicibus jacet, non facile tribui posse Gregorio II. aut III., aut etiam Zachariae, in ea parte, in qua de viduis agitur, quamquam in altera parte, in qua agitur de virginibus, apprime conveniat.
De epistola ad Felicem Episcopum de Acropoli.
Cum plures Ecclesiae in Lucania constitutae vacassent, scilicet Velia Urbs olim cis, i . Episcopalis in ora littorali maris Tyrreni Pextum inter, & Bruxentum constituta eau. a. item Bluxentum Urbs Italiae, quae nunc dicitur Polisastro sub Archiepiscopo SaIer- ς' - nitano, ubi nunc est Principatus citerior in Regno Neapolitano ; item Blanda , quam olim suisse Lucaniae Urbem tradit Cluverius Italiae antiquae lib. 4. Pag. I 263., quaeque hodie appellatur Porto di Sapri; harum omnium visitationem juxta morem sui temporis mandavit Gregorius Felici de Acropoli Episcopo in earundem Urbium vicinia constituto. Erat olim Acropolis Urbs Episcopalis, licet modo sit Oppidum obscuri nominis in sinu Salernitano situm. Hanc ad rem pertinet epistola Gregorii in Μaurina editione 43., in vulgari 29. lib. 2. , ex qua legitur canon 24. Cau. I 2. P. I. , ubi Pro Verbo injunximus legendum est, iniungimus; item postrema verba ita supplere oportebit ex integris exemplaribus: Districte, canoniceque υτ vivant modis emnibus studebis .
De epistolis ad Iohannem Episcopum Squillatinum.
Scillaetum utor verbis Cassiodori libro 12. variar. cap. 13. prima Urbium Brutiorum, quam Trojae destructor Ulysses creditur condidisse , Civitas supra sinum Arabicum constituta, nunc adhuc Episcopalis est sub Archiepiscopo Regiensi, stain ora maris Ionii in Calabria ulteriore, & Regno Neapolitano inter Locros, MCosentiam . De ea mentio fit in can. 2 s. cau. 2 s. qu. a. , qui Gelasium praesesertauctorem. Eadem in epistolis Gregorii appellatur Squillatium, & Iohannes ejusdem Episcopus Squillatinus in epistola as. in vulgari, & 3 . in Maurina editionaliti. a. Ibidem Sanctus Pontilax eidem Iohanni jam Episcopo Lissitano, sed a sede sua impetu hostili depulso Ecclesiam Squillatinam regendam commisit. Initium. H a epi-
69쪽
epistolae legitur in ean. 42. cau. 7. qu. r. , post quae statim sequuntur uno contextu, quae habentur in can. Io. dist. 34., ibi: Praecipim ιν autem, ne un7vam se. , deinde his adnectenda sunt verba canonis 3. dist. 98. juncta Romanorum Correctorum animadversione. Ex quibus una compositis liquet, Gregorium normam episcopalis vitae, ac sollicitudinis tradere. Ecclesia Lissi tana, seu Lyssitana, quae in aliquibus etiam codicibus Lusitana perperam dicitur, a qua ad Squillatinam translatus est Iohannes, erat in Urbe Lisso, quae hodie dicitur Alesso in ora Provinciae Praevalitanae in Illyrico ad mare Adriaticum. Est ad eundem Iohannem epistola in Μaurina editione 34. lib. 8., in vulgari 33. lib. 7. , ad quam pertinet canon 63. cau. 17. qu. q. , ubi Gregorius Μonachorum indemnitati vigilantissime prospicit; jam enim superius animadvertimus non uno in loco, ab Episcopis nonnullis ea aetate monasteria turbata fuisse , alias autem Sanctum eundem Pontificem ita consuluisse, ut Μonachorum quies 'incolumis haberetur. In eo canone mendum irrepsit in codices Gratianeos, ubi enim Iegitur, Scillacenum castrum, quae in CD. pedes extenditur, ex optimis epistolae codicibus legendum est: Scillacenum eastrum, quae in D C. pedes extenditur. Dicendum hoc in loco videretur de canone 42. cau. II. qu. 4., utpote qui adsutus est canoni praecedenti. Verum ad hanc epistolam minime pertinet, ac perperam ab auctore Palearum huc loci relatus. Quamobrem cum alias a Gratiano describatur in ult. canonis s. cau. 18. qu. 2. , ideo inserius commodius expendetur.
De epistola ad Sabinum Subdiaconum in Lucania.
Ex Subdiaconis Regionariis, qui per Suburbicarias Provincias eccles astici Ro-hau. ij manae Ecclesiae Patrimonii conservandi caussa mittebantur, erat Sabinus in Lucania,qu. q. ad quem scripsit Gregorius epistola 6. lib. 8. in vulgari editione , s. lib. xo. tria Μaurina, ut scilicet curaret, ne ea, quae certae Ecclesiae ultima pii testatoris voluntate relicta fuerant , a privatis detinerentur , sed ipsi Ecclesiae concederentur, ratione adjecta, quod qui res Ecclesiae relictas retinet, sacrilegii crimen admittat. Verba Gregorii ad hanc sententiam pertinentia integra retulit Gratianus in can. 4.
De epistolis directis per Siciliam . Gregorii Magni temporibus singulari etiam jure , sive metropolitico suberant
Romanae universae Siculorum Ecclesiae ; etenim nulli in Sicilia erant Archiepiscopi; hine ubi Episcopatus in Sicilia vacabat, confirmatio , S consecratio a Romano Antistite omnino pendebat, in Conciliis provincialibus celebrandis Romam conflue-hant Siciliae Episcopi; & si quae etiam leviores caussae ibidem emergebant , nihil propemodum irrequisito Romano Antistite dirimebatur. Haec facile deducuntur ex epistola Gregorii ad Petrum Subdiaconum 18. lib. r. , ad Μaximianum Siracusanum 4. lib. 2. , & aliis. Haec initio praenotanda duxi, ut exinde adpareret, quare peculiaris fuerit in Siculorum rebus Gregorii cura, ac pastoralis sollicitudo. De
70쪽
De epistolis ad Cyprianum Diaconum.
Duae memorantur a Gratiano Gregorii epistolae ad Cyprianum , quem idem Pontifex appellavit Diaeonum no rum, ta Siciliae Rectorem. Erat itaque Cyprianus Rector ecclesiastici Patrimonii in Sicilia a Romano Antistite ita praesectus Ecclesiae bonis, ut curaret, nequid ex illis aut Episcoporum, aut Clericorum incuria deperiret . Prior epiliola est in vetere editione 22. lib. 4., in Maurina 27. lib. F., S fere integra refertur in can. a. cau. ia. qu. s. Commendabat Cypriano Grego gorius res Ecclesiae, ne ex testamento a Theodoro Episcopo facto res ecclesiasticae diminuerentur . Is erat Theodorus Episcopus Lilibetanus pluries in operibus Gregorii Μagni memoratus ; Lilibaeum enim erat Urbs Siciliae, hodie Marsalla, in valle Μazarae , cujus Episcopus aliquando legatione Sedis Apostolicae functus est, quemadmodum Paschalinus Lilibetanus in Concilio Chalcedonensi vices gessit Μagni Leonis. Altera Gregorii epistola est 6. lib. 3. in vulgari, & 6. lib. 4. in Maurina editione . Ex ea depromtus est canon 8. cau. 19. qu. 3. , ubi tamen nil nisi facti cujuspiam enarratio continetur , quae sane nihil probare potest , quod conveniat Gratiani proposito. Haec canoni praefigitur rubrica: Post Monaserit ingressum elitem Monasterio omnia sunt conferenda. At non haec est fragmenti Gregoriani sententia, ubi tantum exponitur, Petronillam quandam virginem religiosam vestem sumsisse, unaque res suas in Μonasterium speciali donationis titulo contulisse. Quae in epistola sequuntur ad rem Gratiani ne facere quidem possunt , etenim Gregorii r scriptum ad Gratiani quaestionem minime pertinet.
De epistola ad Donum Messanensem Episcopum.
Eximiam Sancti Pontificis pietatem praesesert epistola in vulgari editione as. Iib. 6., in Μaurina 38. lib. 7. ad Donum Messancnsem Episcopum , quem aliqui codices Bonum adpellant , alii Dominum , alii Domninum . Ibi Gregorius
suadet, etiam sacra ministeria in captivorum redemtionem esse vendenda. Priora,& postrema epistolae verba leguntur in can. 14. , & Can. I 6. Cau. I a. qu. 2. ,
quae ut uno contextu jungantur, integram hic epistolam exhibeo: Et sacrorum canonum hic est canon i4. , ω legalia statuta permittunt, ministeria Eecissae pro captivorum esse redemtione vendenda. Et ideo quoniam Faustinus lator praesentium , utilias suas de iugo potuisset captivitatis exuere , trecentorum triginta sesidorum probatur debitum contraxese, ex quibus triginta redditis , ad reliqsae quantitatis resitutionem . eum renum es non posse sufficere, Fraternitatem tuam bis hortamur astatibus , ut de a
gento Merientis legunt alii Μileos Eccissae , cujus miles esse dignoscituν , quos apis vos es, quindecim ei libras, accepto ab eo desuscepto, dare modis omnibus debeatu : ut eo venumdato, ta restituto debito, necessitate valeat obligationis absoles. Sed tautad Fraternitas vestra debet esse sollicita, ut s quidem de praedicta Ecclesa usuale argentum es, suprascriptam quantitatem accipiat; alioquin de sacratis vos vos hae in re eam, quam μή isim ἔ, q.-titatem prαbere necesse es. Nam scut omηino hic