장음표시 사용
271쪽
pulis, una eademque religione socialis varie celebrantur, qua te nil fiat lilii rimunt refert quo et humana ex hortetur vel toleretur infirmitas et divina non oppugnetur
XI. Quamobrem cum Christum dicamus Verbum Dei, per quod acta sunt omnia et de Filium quia I erbum. nec Verbum lictum atque transactum, Sed apud in Commutabilem Patrem incommutabile ipsum atque in Commutabiliter manens. Sub Cujus regimine universa Cred tura spiritalis et corp0ralis, pro Congruentia temporum locorianimite administratur, Cui moderandi et gubernandae, quid, quando et ubi, Circa eam fieri oporteat, sapientia et scientia pene ipsum Si profecto tam le- quam pr0pagaret Hebraeorum gentem per quam Sui adventus manifestationem Congrui saCranienti praesi guraret, et ipsis temporibus Israelitici regni et deinde Cum se in Carne de virgine accepta mortalibus mortaliter demonstravit et deinceps Sque nunc, Cum implet Omnia quae per Propheta ante praedixit et ab hinc usque ad sinem seculi, quo Sanctos ab impiis dirempturus est et Sua Cuique retributurus, id om ipse si Filius Boi Patri coaeternus, et incommutabili Sapientia per quam Creata eS Universa natura et Cujus participatione omnis rationalis anima fit beata. XII. itaque ab exordio generis humani quicumque iueum crediderunt eumque UtCum que intellexerunt et se cundum ejus prie repta pie et juste vixerunt quandolibeto tibi libet fuerint per eum proculdubio salvi acti sunt. Sicut enim nos in eum credimus et apud Patrem manentem. et qui in Cariae jam venerit: Sic Credebant in eum antiqui. et apud Patrem manentem, et in Carne Venturum. Nec quia pro te triporum arietate nun sa Clum annuntiatur. quod tunc suturum praenuntiabatur ideo fides ipsa a
272쪽
riata vel salus ipsa diversa est de quia una eademque res aliis atque aliis sacris et sacramentis vel praedicatur aut prophe latur ideo alias atque alias res, vel alias atque alias salutes oportet intelligi. Duid autem quando fiat quod ad unam eam deniqui fidelium et piorum liberationem pertineat consiliu in Deo tribuamus nobis obedientiam tenea iam s. Proinde aliis tunc nominibus et signis, aliis autem nunc, et prius occultius postea manifeSti US. st prius a paucioribus postea a pluribus. Una tamen eademque religio vera signissica ture obServatur. ΗΙ 'ec nos eis objicimus quod aliter uina ompilius deos colendos Romanis instituit atque aliter ab eis vel Italis antea Colebantur nec quod Pythagoreis temporibus illa philosophia celebrata est quae antea Vel Omnino non erat. Vel in paucissimis eadem sentientibus, non tamen eodem ritu viventibus fortasse latitabat sed utrum
illi dii, veri aut intendi sint et uirum illa philosophia
animarum saluti aliquid prosit hoc cum eis agimus hoc in quaestionem vocamus. hoc disputando repti vellimus. Desinant igitur objicere nobis. nud omni sectae, et Omnino mini religionis objici pulcst Cum enim non fortuito labi sed divina providentia tempora ordinari fateantur, quid cuique tempori aptum et opportunum sit, human Umconsilium praetergreditur et illinc dispertitur, undeipsa providentia rebus ConSulit. XIV. Si enim dixerint propterea non semper nec ubi
que suisse Pythagoricam disciplinam , quia Pythagoras
homo fuit, neque hoc in putes late habere potui : numquid hoc etiam dicere possunt, eo ipso tempore quandosuit, et in his isti rarum locis ubi illa philosophia viguit
omnes qui eum audire potuerunt, etiam Credere Sectarique voluisse Ac per hoc magis si tantae potestatis suisset Pythagoras ut ubi vellet, et quando vellet sua dogmata
273쪽
EPISTOLA GII. 63 praedicaret, etsi haberet etiam Cum ea potestate Summam rerum praescientiam, nusquam et nunqHam appareret,
nisi ubi et quando sibi homines Credituros SSe praenosiceret. Proinde cum diristo non objiciant qu0d ejusd0Ctri naui non omnes sequuntur sentiunt enim et ipsi nequaquam lio recte objici posse vel philosophorum sipientiae, vel etiam numini deorum suorum quid respondebunt si excepta illi altitudine sapientiae et scientiae Dei, ubi sortassis aliud divinum consilium longe secretius latet, sine praejudicio etiam aliarum sortem ad Saruin,
quae a prudentibus investigari queunt. 10 solum eis brevitatis gratia, in hujus quaestionis disputatione dicamus, tunc Voluisse hominibus apparere Christum 40 , et apud eos praedicari doctrinam suam, quando Ciebat, et ubi sciebat, esse qui iniurii fuerant credituri piis enim temporibus et his locis, quibus Evangelium ejus non est
praedicatu in tales omnes in ejus praedicatione futuros esse praesciebat, quales non quidem omnes, sed tamen multi in ejus corporali praesentia suerunt, qui in eum nec .uῖ- citatis db eo mortuis Credere voluerunt quales otium nun Inuh0S VidemuS, cum tanta manifestatione de illoc impleantur praeco uia Prophetarum, nolle adhuc redere, et malle humana astutia resistere, quam tam Clarae
atque perspicuae tamque sublimi et sublimiter dissa malae divinae cedere auctoritati. Quandiu parvus et infirmus
est intellectui hominis, divinae debet cedere veritali. Quid
ergo mirum si tam insidelibus plenum orbem terrarum Christus prioribus saeculis noVerat, ut ei apparere, Vel praedicari merito nollet quos nec verbis, neC miraculis suis credituros esse praesciebat Neque enim incredibile est tales fuisse tunc omnes, quales ab ejus adventu usque ad hoc tempus tam multos fuisse et esse miramur. XV. Eu tamen ab initi generis humani alias om
274쪽
tius alia evidentilis. Sicut congruere tena porthus divi, nitus Vis una est, nec prophetari destitit, nec qui in eum crederent desuerunt ab Adam usque ad Moysen , et in ipso populo Israel quae speciali quodam mysterio gens prophetica fuit . et in his gentibus antequam Venisset in cartie. Cum enim nonnulli commemorantur in sanctis laebraicis libris jam ex tempore Abraliae nec de Stirpe carnis ejus ne ex populo Israel, ne ex adventilia societate in populo Israel . qui tamen hujus Sacramenti participes suerunt: Cur non credamus etiam in caeteris hac atque illa gentibus alias alios fuisSe quam-Vi eos commemoratos in eisdem auctoritatibus non legamus Ita salus religionis hujus, per quam Olam Veram Salus Vera Veraciterque promittitur, nulli unquam defuit
ilia dignus fuit et cui de suit dignus non fuit 4 i . Et
ab exordio propagationis humanae usque in me m. quibusdam ad praemium , quibusdam ad judicium praedicatur. A per hoc et quibus omnino annuntiata non est non redituri praesciebantur et quibus non credituris tamen annuntiata est, in illoriam exemplum demon Strantur : quibus autem credituris annuntiatur hi
regu C Elorum et sanctorum Angelorum Ocietati praeparantur.
De sacrificiorum distinctione.
XU. JΛu videamus eam, quae equitur, quaeStiotiem. ii Accusant inquit, ritu Sacrorum 'OStia . thura , et Caetera quae templorum Cultus exercuit cum idem cultus ab ipsis, inquit vel a Deo quem colunt exorsus Sttemporibus priscis cum inducitur, Deus primitiis e-
275쪽
XV . IIui responcletur quoniam ex illo Scriptura-rtim nostrarum loco ιδ' quaestio proposita agnoSCitur, ubi scriptum est uia ui ex fructibus terrae obel au- γ tem X primitivis ovium obtulisse munus Deo . Diinc potius esse intelligendum , quam sit res antiqua sacrili cium is uod non nisi uni Deo vero Offerri oportere Vera CeS et Sa Ci E I ittera monent non quod illo egeat Deus, Cumisi eis dum ipsis cilleris apertissime sit scriptum Di Xi
, Domino, Deus meus est tu , quoniam honorum co- rum non eges Sed quod etiam in his vel acceptandis vel reprobandis vel percipiendis non iis hominibus consulat 'obis enim prodest olere Deum , non ipsi Dco. Cum ergo inspirat et docet quomodo colendus Sit non solum sua nulla indigentia sacit , sed n0stra maxima utilitate Signiscativa sunt autem omnia talia sacrificia . et quarumdam rerum similitudines, quibus admoneri nos oportet ad ea ipsa , quorum innititudines
Sunt, Si Ve Crutanda, Si V no SCenda , sive recolenda. De quare, quantum Sati est disserenda non brevis sermo
flagitandus est, quo nunc respondere nobis propoSi tum est praesertim quia in aliis opusculis nostris ' de hac re multa jam diximus. Et qui ante nos Dei eloquia tractaverunt, de similitudinibus sacrificiorum Veteris 103- tamenti tanquam umbris figurisque suturorum copiose locuti sunt. l. Hoc sane nec in ista brevitatu praetereundUm est quod templum . sacerdotium, sacrificium, et alia quaecumque ad haec portinentia nisi uni vero Deo dehor nossent dii salsici hoc est daemones, qui Sunt prae-VariCatore angeli, nunquam haec sibi a cultoribus suis quo decipiunt expetis sunt. Verum haec cum exhibentur Deo . Secundum ejus inspirationem atque doctrinam
276쪽
q66 A. At GLUTINI PISCO'lvera religio est : Cum autem daemonibus secundum O-rum impiam superbiam , noxia superstitio. Quapropter qui Christianas litteras utriusque Testamenti Seiunt non hoc culpant in sacrilegis riti tali piga Ciolum, quod Onstruant templa . et instituant sacerdotia et sactant sacrificiari sed quod haec idolis et daemoniis exhibeant. Et idola quidem omni sensu carere quis dubitet Verumtamen cum his locantur sedibus honorabili sublimitate, ut a precantibus atque mira olantibus altendantur, ipsa
similitudine animatorum membrorum atque SenSuum quam Vis insensata et exanima , iliciunt infirmos ani-INOS, Ut Vi Uere ac spirare videantur in Cedente praesertim veneratione multitudinis qua tantia eis cultus impenditur.
XIX. Quibus morbidis et pestilentiosis affectibus medetur Scriptura divina . quae rem quidem notam . Sed tamen ahibri remedio admonitionis inculcat diceni re oculos hahent et non vident aures habent et non au- diunt et caetera talia. Haec enim verba quo magis aperta et populariter Vera sunt, eo magis incutiunt salubrem pudorem illis qui cum talibus simulacris divinum cum timore cultum exhibe ut eaque viventibus similia
Venerante ad Orantesque contuentur . eisque Velut praesentilius preces alleg in . Victimas immolant, Vota persolvunt, si asticiuntur omnino . Ut ea Sensu Carentia
putare non audeant. Ne arbitrentur autem isti hoc solum nostro libros velle sonare quod liujuscemodi assectustium ano cordi ex dulis innascitur apertissime scriptum est et uoniam omnes dii gentium daemonia p. inde et apostolica disciplina non solun dicit quod apud Joannem legitur .u Fratres, caVetera simulacris ci strum etiam
quod apud Paulum. Quid ergo Ddico quod idolis im
277쪽
nanotatum sit aliquid aut idolum est aliquid Sed quae
immolant gentes daemoniis et non Deo immo in rn nolo autem vos socios fieri daemoniorum . indu satis
intelligi potest non tam ipsam immolationem, nam Vero Deo prisci sancti immolaverunt sed quod diis falsis et impiis daemoniis immolatur . reprehendi a Vera religione in superstitionibus gentium. Sicut enim Verita Shortatur liomines fieri socios sanctorum Angelorum, ita seducit impietas ad societatem daemoniorum, Cui praeparatur ignis aeternus sicut regnum aeternum OCietati
XX. Neque illinc excusant impii sua sacrilega SaCra et simulacra, quod eleganter interpretantur quid quae que significent. Omnis quippe illa interpretatio ad Crea
furam resertur non ad Creatorem . Cui uni debetur Servitus religionis illa . quae uno nomine λατcξία graece appellatur. Nec nos dicimus terram maria. O lum. 80'lem, lunam , stellas, o quasdam non in promptu itas Coelites potestates esse d Emoniaci sed cum omnis Creatura
Partim Corporalis sit partim vero in Corporalis, quam etiam Spiritalem vocamus manifestum os t. id qu0d a nobis pie ac religiose sit a voluntatu animi proficisci, quae Creatura spiritalis est et omni corporali praesu benda. Unde coli igitur corporali creaturae non SSe SarCrisi Candum. Restat spiritalis, quae vel pia vel impia est pia scisi cet in hominibus et Angelis justis , et Deo rite Servientibus ; impia vero in h0minibus et angelis iniquis, quos etiam dis mones dicimus. Ac per hoc nec spiritali quam Vis justae creaturae sacrificandum est. Quoniam quanto magis pia est et subdita Deo , tanto minus se tali honore dignatur quem scit non deberi nisi Deo. Quant' ergo perniciosius est sacrificare daemoniis, hoc est iniqui
278쪽
spiritali creaturae, quae in hoc proximo et caliginoso coeloliabitans . tanquan in Cri Carcere u , praedestinata
est supplicio se inpiterno Quamobrem etiam cum Se ho-nrines superioribus CoeleStibus potestatibus quae non Suntd emonia, sacrificare dicunt . et solius nominis interesse arbitrantur, quod illi deos non eo, Angelo appessam US, non se opponunt eis ludificandis multiplici fallacia, nisidiae mones, qui errore deleCtantur , et quodammodo paSCuntur humano Quoniam Sancti Angeli non approbant sacrificium nisi quod ex doctrina vero Sapientiae , Ver E-que religionis offertur uni vero Deo , cui sancta societate deserviunt. Proinde sicut impia superbia sive hominum,
sive daemonum , sibi hos divinos honores exhiberi vel jubet vel cupita ita pia humilitas vel hominum, vel Angelorum sanctorum , haec sibi oblata recusavit, et cui deberentur , ostendit. Cujus rei manifestissima in sacris
J itteris nostri S exempla monStrantur.
XXI. Dispertita autem divinis eloquiis sacrificia pro
temporum Congruentia, ut alia fierent ante manifestationem diovi Testamenti, quod ex ipsa Iera et uni u Sacerdotis victima , hoc est, ex effuso Christi sangui uena inistratur et aliud nunc quod inii manifestationi congruum, qui jam deChirato nomine Christiani appellamur.
Offerimus non solum Vangelicis Verum etiam propheticis litteris demonstratur. Mutatio quippe non Dei, non ipsius religionis sed sacrificiorum et sacramentorum impudenter UriC Videretur praedicata . nisi fuisset lintepraedicta. Quemadmodum enim unus idemque homo si Deo mane aliud flerat, aliud Vespere, pro Congruentia diurni temporis non Deum mutat ne religionem, sicut nec salutem qui alio modo mane , alio VeSpere Salutatra ita in universo tractu mulorum, cuna aliud oblatum ab antiquis sanctis . aliud ab eis, qui nunc sunt
279쪽
ossertur, non humana prdeSumptione, sed auctoritate divina , temporibu Congrua Sacra mySteria Celebrantur. non Deus aut religio Commutatur.
QUAESTIO QUARTA. De eo quod seriptum est, in qua melisura mensi fuerilis remetie uir vobis.
XXII. Au nunc deinde videamus , quale sit quod demensura peccati atque Supplicii proposuit , sic Evangelio calumniatus si Minatur , inquit, Christus sibi non credentibus , aeterna suppii Cia : et alibi ait si in qua
D mensura mensi fueritis, remetietur Obis'. n Satis inquit, ridicule atque contrarie. Nam si ad mensuram redditurus est poenam , et Omni mensura Circum Scripta
est sine temporis . quid sibi volunt minae infiniti sup
XX li I. Istam quaestionem a qualicumque philosolitio esse objectam atque propositam , dissicile est credero quippe qui ait u omni men Sura Circumscribtur om-pore, o quasi non Oleat niSi temporum SSe men Sura Sicut horarum et dierum et annorum vel sicut dicimus brevem syllabam simplum habere temporis, ad syllabam longam Puto enim modio et rationes, urnas et amphora S, non temporum CSS men Susa S Uuomodo ergo omnis mensura circumscribitur tempore Nonne ipsi dicunt. Solem istum sempiternum eSS qui tamen quantus sit ad terram, men Suri geometrici perscrutari audent et renuntiare Quod sive posSint Sive non poSSint CODStat eum tamen propriam ui orbis habere mensuram. Quia et si comprehendunt quantus Sit , men Suram ejus Com-
280쪽
prehendunt; et Si lio non a SSequuntur, menSUram ejus utique non Compreliendunt nec ideo nulla est quia tio-mine eam OSSe non possunt. Potest igitur aliquid et sempiternum esse et certam sui modi habere mensuram. Secundum ipsos en in de solis aeternitate locutus Sum, ut Sua Sententia ConVincantur atque Concedant Sse posse
aliquid cum mensura sempiternum. Ac sic non ideo putent non SSe credendum de supplicio sempiterno, quod minatus est Christus quia idem dixit, in qua mensuran mensi fueritis , remetietur ObiS.
XXIV. Si enim dixisset, Quod mensi fueritis, huc metietur vobis etiam si 1aon omnino ad eamdem erit ex omni parte necesse esset referre sententiam. Possumus
enim recte dicere, Quod plantaveris , huc decerpes quamvis nemo plantet pomum sed lignum decerpat autem pomum magis quam lignum : sed illud dicimus se cundum arboris genus quia non sicum plantat unde nucem decerpat. Ita dici posset, Quod seceris patieris non ut Si stuprum secerit, stuprum patiatur sed quod
peccato isto secit legi, hoc ei lex saciat id est quia legem
talia prohibentem de sua vita abstulit, auserat eum etiam ipsa lex de hominum vita quam regit. Item si dixisset, Quantum mensi fueritis, tantum remetietur vobis; nec Sic SSet ConSequens , ut Omni modo aequales peccatis poenas intelligere deberemus. Neque enim aequalia Sunt verbi gratia, triticum et hordeum ; et prosecto dici p0S-Set, Quantum mensi fueritis, tantum remetietur Vobis, hoc est quantum tritici tantum hordei. Quod si de doloribus ageretur, atque diceretur, uantum Olorem ingesseritis , tantus ingeretur vobis fieri posset ut tantius dolor esset, quamvis C in porc diuturnior, hoc est mora major, i par. Neque enim si de duabus lucernis