장음표시 사용
171쪽
1Jι rvLDENs IvM ANTIQv ITA Tu Minontium sauces, haud procul ab amne Fuldae, retrusum; religione capiti suo dispar, quam parentum memoria, clero non instequenti, tuebatur.
Ahno o C CCX v. dedicata est Ecclesia in Cellis Vir 2, .s ginum parthenone ab Helit alpho Moguntiacensi Ar chiepiscopo,rogatu Ratigeri Fuldensis Ecclesi Abbaatis,in honorem Domini nostri I E s v Christi, de S. Bonifacij inartyris S. Ioannis Baptistae, SS. Petri dc Pauli,
GVps p Martini,Benedicti Caeciliae. m , Anno 'o CCCXX. cum superiore primariam con-
,- .... secrasset Basilicam dedicata est Ecclesia in Ludeia ab .. ' Haistuli ho Moguntiacensi Archiepiscopo, rogatu Figil Abbatis in honorem S. Maiiae Dei genitricis, S. Pe
tri,&S. Sebastiani martyris. Anno Dominicae Incarnationis ' DC CCX C. dedica
ta Ecclesia in Salchenmunster,rogatu Huoggi Fuldensis Abbatis, a Luitperto Moguntiacensis Ecclesiae A chiepiseopo x ii. Kalend. Octob. in honorem Domini nostri Isis v Christi, S. Petri, V. Ioannis, Marci,Boni-
Reperi ai in vetustis membranis temere, ut assolet, incin riae caussa inspersos hos dedicationis titulos:
viai Din ANNO DOMINICAE INCARNATIONIS DCCCLII. 1N--, DICTIONE XV. MENSE SEPTEMBRI, PRIMA Di E MEN sisHOC TEMPLUM A HLUD VICO NOBILISSIMO REGE NO-vITER CONSTRVCTU EST, ET DEDICATUM PER I RABANV MOGvNTIACENSIS ECCLESIAE ANTISTITEM IN HO- ρ. D T. NOREM s. SALVATOR Is DOMINI VIDELICET IEsv CHRI-sTI , ET S. MARIAE SEMPER VIRGINIS, ET SS. XII. APOSTOLOR vM, M ARTYRUM ET CONFESsORVM A T Qv εsANCTA RVM v IRGINUM, NEC NON ET OMNIUM sANCTORUM.
Hanc Dedicationem, lonec aliunde res magis liquea equidem
172쪽
dem adscripserim vicinae nobis Hersset liensis Ecclesiae basilicae,cui meae coniecturae & Saluatoris ac XII.Apostolorum patrocinium, & Ludulci Regis munificentia, de Rhabani deniq. studium pariter fauent. Nec absterret Lamberti Chronologia vulgata, Rhabano,hanc dedicationem ad annum. DCCC L. a tribuentis, cum,prima Chronici parte satis mutila, baud paucae numerorum notae confus*,imponant lectori. Et templi hoc negotium fuisse multorum annorum idem fateatur Lamber- tu: cum ad annum DCCCXXXI. Brunonem Hersseidiensem unaque Rhabanum Abbates meminit eius Ecclcsiae sund menta iecisse vi. Idus Iulij, cuius patronorum nomina tempus& sera dies item mutarunt, cum iam S. Nigberti, primi conditoris iam Simonis & Iudae Apostolorum patrocinia usurparit. Indictio autem adscripta, cum publicis Annalium monumentis, tum hoc epitaphio quoque nostrate vindicatur:
anno Dominicae Incarnationis DCCCXLVI.
Sed Luduicum Regem obserues licet, Synodo Moguntiaci ri eodem anno,Prcside Rhabano,peracta,c'ncursasse Saxoniam,& per autumnum crebros conuentus egisse in Thuringia, de apud Visurgim: adhaec Ersorti, vicinisque locis, impense coluisse pacis art. - . i.
Dignum vero litteris nostris opus,Basilicam Heroliciscidi nam augusti cultus structuraeque ob magnitudinem rerum in ea gestarum in luce sua collocare, praesertim , quod haeresi iam deformata parietibus tectoque squaleat, tristique facie sua mi
Multus in eo Sanctorum honos extitit antiquitus, quorum etiam corpora suo gremio cohibuit. de iis vetus index ita lo suis A., quitur: Sauctus iste N. de legione S. I auritii toto munet hic corpore. S. conssantius integro parest uc corpore. S.C risitas Epist. Hartyr toto habetur bst corpore. S. Decentius Episc.. Martyr toto manet hic corpore.
173쪽
i FVLDENsIVM ANTI Q v IT ATVM S. Luctas Episcopus requissicit hic corpore. S ubertus Abbas totus hic praesens est corpore. S. Laurentii Disi. , Mirtyr integro pauset hic corpore. S. Florentius Epist. Mari r toto adest corpore. S. Iustinus Sacerdos in martyr totus corporaliter praesens.S Iuuinianus confessor totus corporaliter praesens. Chori vestibulo edito loco, ad quem gradibus aditur, ex candido marmore hinc deinde apua Odei ianuam adstructae tabulae quadratae veneranda imaginum sculptura; a quibus t incia non abstinuere manus iconomachi. Ad laevam Christus Dominus considet medius,stantibus utrimque Prophetiscius aduentum praedicantibus, qui hac sententia omnes una comprehensi:
ECCE v IRGO CONCIPIET ET PARIET FILIUM, ΕΤ VOCABITvR NOMEN EIUS EMMANVEL.
Versus autem per tabulς marginem in quadrum excurrunt.
PATRES BIS SENI DIVINO PNEM MATE PLENIORTvM NASCENTIS CLAUSO DE vENTRE PARENT Is, CERNvNT, EFFANTUR, PRAESIGNANT, TESTIFIC AN TvR, PECTORE, SERMONE, FACTIS, SCRIPTI RATIONE.
Dextrorsum Christus pari modo sedet, hinc inde stantibus discipulis; qui notum illud praeferunt:
Adduntur versus in eamdem sententiam:
Sed haec,ut in unam arborem plura insta fructuum genera vicino carpere fas fuit. Ad Fuldana regredimur ubi praeteriri nolim illustrem inscriptionem Georgiani parum comperti s celli,ob Hadamari Abbatum ocelli memoriam.
ANNO DOMINICAE INCARNATIONIS DCCCCXXXVI. INDICTIONE IX. VIII. IDVS IVNII D EDIC ATvM EST HOC ORATOR IvM AB HIL DEBERTO MOGUNT1NAE SE- Dis
174쪽
MARI, Qvi HOC CHRISTI OVILE XIII. ANNIS REXIT ET .pihv.D.r. HOC sACELLvM CONsTRVERE Ivs SIT IN HONORE DOMINI NOsTRI IEsv CHRisTI, ET IN VENERAT i ONEs. PETRI APOSTOLI, ET S. GEORGII MARTYRI s.
Rursum qua in Septemtrionem e principe basilica via ducit . occurrit porta hospitalis; & supra hanc s. Stepta ani ora
torium a Burchardo Abbate conditum. cuius dedicationis monuinciatum interiore parietum fronte,litteris praeclare con- -- signatur.
Anno Dominicae Incarnationis DCCCXix. Indictio-ysin.
ne X i l. mense Ianuarij xvi. Kalend. Febr. dedicatum est
hoc templuna ab Altuino Episcopo Eilistaciensis Ec- Gclesiae, in honorem S. Saluatoris Domini videlicet no . 'sii I si s v Christi,& S. Dei genitricis Mariae, &S. Ioannis Baptistae, id S. Petri Apostolid ceteroru Apostolorum Dat &S. Bonifacij Martyris Christi id aliorum plurium Martyrum, Conscissorum , dc SS. Virginum.
Hunc titulum interpretor ad S. Solς domicilium recte transferri,de quo iam verba facere aggredimur. V 2
175쪽
Hu i us monasterij antiquitatem hoc diligentius par fuit
inuestigare, quo iam longius a sui corporis diuulsum compage, paulotim eius obliuio aetatis quadam senecta obr pit. Loci sun lamenta Caroli Magni liberalitat S. Solaicci
Bonifach discipulus, & collega S. Nillibaldi, quocum in El-
statensis ditione Boiariae finitima, rem Christianam praeclare gestit. Etenim Carolus S Solae virtutum fama excitatus, quo apud caeleste Numen precatorem cum sibi faceret, Ermanrico narrante, tradidit ei firmissimo clausum munimento locum, quem incoluit; cui cum accolae regionis praedia culta, aliaque liberalitate possessiones adiecissen qua erat B. Sola in S. Boni- facium,ab eoque relictam familiam, praeclara voluntate, quin cumque illic bona peperit,Fuldens voluit esse monasterio addicta. Qua de re haec in S. Solae vita apud Ermanricum extat
oratio: EAccola regionum harum quocumque aduentantes est beato
Solae in chricti amore frequentius administrabant,aliquanti ω pr d ij sui partem tradebant. Σuam iisse, cum timore Domini accipiens, cum bis, quae dominus Aarolus Augustus ei donise dignatus est, ad egregium Fuldensi cornobium,potestatius manu contradidit. Ubi, Deo prouidente, mota incti simus, ac in omni arte ρeritissimus dominus obba Rhabanus pers icabiliter fulget e mi elicet nemini deuotior quam illi magistro puta S. Bonifacio quem qui ab exordio carporat, dique miliae, quae magistri suae institutionis imitatrix, ubique nobilis habetur. Porro crescente deinceps S. Solae patrimonio, quo tardius id heredes cernerent, interuenisse quippiam cupiditatis vel ambitionis apparet. Nam, ex actis S. Solae manis stum est, a Guntra mo Regis Caroli an Ludulci Capellano, Cellam cum basilin& oratoriis hospitaliter insessam & administratam . Creuerat Gunt ramus is a puero Fuldae in liberalibus disciplinis ac pietatis artibus, Rhabani ex fratre nepos;inde maturior, e monasterij gremio Diaconus abstractus, & palatinorum cohorti associatus , in asperrima illa iuga montium concesserat Regum iussit, praefectus Curiae S. Solae. Quo facilius
176쪽
Ilus inde impetratum reor a patruo, ut iusta tan lcm is publicaque donatione, in auitam possessionem vel postliminiose ais ,ri veniret. Enimuero, quo ex tempore Rhabanus Cellam hanc' '' adeptus est, omnibus inde secutis aetatibus, Abbas Fuldensis, praepositos istic ex sui monasterij corpore constituit, & mon
sterium id pleno sibi iure subiectum habuit. Situm est vero in
Eistatensi dioecesi apud riuum Altinonam piscibus foecun- uti adum, qui Danubio receptus, vulgo nomzn Alimullen iam , si sis a olim habuit, in ea soli regione, quam Marcgratiij Anelizba- 'ο- clienses, stirpis Brandeburgicae, insident. Cellae domicilium, quod tua 'cum oratoriis & basilica, Ermanricus in Sualae pago, Fran- u in K. corum more, describit, celsissimo montium iugo ab occasu: ἰ hi,
circumdatum, & vno vix angusto tramite peruium. Ritius Almonuiti-
Altinona subter ex Septemtrione labitur in Austrum, Versus . . Orientem Sola hosium lustrans. circum ager, arte cultorum quam natura feracior, taedis arborum ac pice frequens. Donationis vero a Luduico Pio facti ,tenor est eiusmodi:
Luduicus diuina ordinante prouidentia Rom. I . Augustus. Si t δε- 'V
inter mortales,mutua beneficiorum codatro, gratiam atque amicitiam μα
conciliaresolet quanto magis per id, quod in Sanctorum, ω iam cum Christo regnantium Martyrum in caelis honorem, quilibet de rebus ex diuisa largitate concessis,conferre curaueris,credendum est premereri, in Sanctos eius patronos, in intercessores feri. Beati sunt qui hoc d uota mente compleuerint. uapropter notum fieri volumus, omnium M lium nostrorum,praestentium scilicet in futurorum tertiae, qualiter nos,si gerente viro venerabili Ebabano obbate, miliam proprietat is nostrae,vocabulo mutenheimsitum tu pago Suales Ut iuxta uium Atmule, piam nos cum alio praedio nostro, id est cum Ceila, quae Solae vocatur, ad Fuldensem Ecclesiam pertinente, obheta villa quadam,quae omnia prius in nassia immunitate habuimus, eo quod locus venationis aut uorum Regum antecessorum nostrorum fuerit, S. Bonifacio martyri inius m pus sionemsempiternam tradimus; ea videlicet lege in conitione, ut locus illi sempiternάprotectione, sturguturi guserratione a Fulde monasterio muniatur. Cuius traditi nis chartam annuli nostri imprusione muniuimus, m nominis nostri conscripto clara iere confirmamus.
177쪽
118 3vLDENsIVM ANTI Q v I T AT v Ms Dbρυ- Cererum mansit haec Cella,quictis rebus, in fide & potesta- iis. . te Fuldensis Abbatis,u'. ad annum Christi MCCCCXxcvii. quo tempore, Ioanne Hennebergensi Comite Abbatis munus gerente, ob Godes calcia Buchena V istic Praepositi parum s licem administrationem , Solent,ofium recusare praepositos coepit Fulda submissos; & ex suo coetu constituere sibi praes istos, Marcgrauiorum eam in rem adhibens tutelam & aucto ritatem. Haec deinde controuersia Romae & alibi agitata, ad annum Christi MDxxi X. usque partes tenuit,donec Georgij Marchionis tandem auctoritate sic discussa, ut inter arma iere leges coactae sint: & haeresis quoque mox superueniens, re- liuionem loco detraxit.
Confisso it is Francis Orsentalibus S, Thuringis
coram Sacerdote memaculosermones ri lusum
si iptioni quadam limitum huius Ecclesiae.
vi A ab antiquitate nomen libris hisce dedimus, ne pam erga quidem haec omittere placuit, quae religionem maiorum,non citra imitationem excin pli,apud posteros commendent. Itaque, quam Qrmulam in Fuldensis Ecclesiae in numentis sacerdoti peccata detegendi maioribus usurpatam inuenimus,hanc Teutonistancico sermone, Latinoque ex hoc conuerso ubiicere visum est.
178쪽
Confiteor Deo omnipotenti, o bus Dei Sanctis, O tibi viro Dei omnia peccata mea, iniquas cogitationes, iniqua merba , iniqua opera mea sive male ea locutus sim, siue male audiuerim, siue se fecerim; quidquid tandem contra iei moluntatem patraui, Gunt iuramen iata On maledicta mea mendacia furta, Ornicationes,homicida, iniuueparta,quae vel per pueritiam si re ignorauliam commisi, Ne er ebrietate v per me sium,aut alium deniqui. Confiteor ωauaritiam meam, Iudentiam,inuidia detrastiones, prauas delectationes, concupiascentias; quodque cum ex ossicio debebam, ad templum non et enerim, quod temporis rationem nou tabuerim,ieiunia non obseruauerim, eleemos nas non dederim,proximo peccata non condonarim, prout debui. Festos cysanctum Dominicam non coluerim, ad sanctam missam praedicationem non accesserim, mi debui. Haec omnia peccata, alia multiplicia , quoris coram mutpotente leo reus sum, in quae m
h, i liamsino meo, Deo om ipotenti promisi,me memorsim, siue Oxlitus sim e fecerim, siue ae erim, siue dormienti acciderint , me via silanti sue ambulanti uestanti, siue sidenti sue iacenti haec inquam
omnia leo omnipotenti confiteor, omnibus Dei San iis, ω tibi, rane. An vir Dei: promitto libens poenitetiam, emendationem, quantum conscius ac testis mihi ieus ω auxilium viresque mihi dabit. Amen. μης, Atque h. aec ex Gradisca lingua, quam retinuere Franci Ger- Dominiat lc,maniae incolae, liuersa quidem ab illa, quam Frari ci Galliarum 22. i. domini usurparunt, &Romanain a linguae Latinae vestistiis appellarunt. Neque taceo in Nithardi Angilberti historia, Ca- Minoi. lib.,. roli Ludulci Pij liiij, pactionem , qua fraternam concordiam sanciunt, dein formula concludi, qua consessio haec absoluitur. Ait enim Nithardus ista Carolum Teia disca lingua prolo- 'Mantum culum: Frum semis Golge id ei indi ma borribit. quc totidem paene verbis arne expressa , lucem ab interpretatione nostra ac cipiunt.
179쪽
cipiunt. Ceterum ad hoc idioma proxime quidem accedit, etsi forte sequioris aetatis, limitum quaedam descriptio ab Erkan-baldo litteris mandata, qui ex Abbate Fuldensi Moguntinus factus Archiepiscopus,ante DC.admodum annos. Ex ea qui quis haec loca compararit, perspiciet facile, quam sit iam inde lanus & usus idiomatis vernaculi demutatus. Terminorum autem finitio fuit huiuscemodi: Vbi Iaraba influit in Fuidam: hinc adpendendo ex ista parte Brun-fursi,vs ue in tu deum pontem. Inri ad pendendo per Hunam, que in Friti mala ; per Fribosianabam adscendendo, usique Ruothai des. Vbi obliquesiver Obolesbere inter duarum ullgarum Pieterichfhausi v ω He enses: sic oblique super iliam Hardi. Inde defiendendo in Haholdestach: ibi obluque super Iuthram, sique ad en-rod in illam fontem; cin sic recte antesie in Midenbach ; per αί denbach deorsum in Fuidam. Ibi oblique super Fuldam, usique in mi V - - tim Schmutinaba. Et si er Niam,quae Clericorum quia dicitur, usque in Todii oubeth; m per Tugilum defendendo usique in Moseiadam. Inde per Scansiuidam deorsum in Hegibacb. Inde per Heribach ad cendendo, que in Ammenbramnum; sic adscendendo, usque a Stennensiamus. ζην ibi defendendo in nigram Kalbaba. hinc Uque in F denum. Inde per In enum deorsum in Viseide antetbruche. Et sic' ηιυρi- rursum in Reinen' ech: inde usique ad Sterc , ' an den Stela in Mo s.Misiaris,. sum Inde in meterem Schlieresam; in sic dependendo, usque ad te, minos vilia Heribrachisbusin. Inde ad Regifenfeldi sic deorsum, saris h. per Schlieresem. que in Schbtisam. Et ibi per quandam viam, que in melle schei δε n ligam gratam. Et sic per ligam piratam destemdendo,usque in Iarbita. Inde deorsum per Iaetabam usque in Fuldum. Scripta X v I ii. Kalend. Diij, anno primo Pontificatus Domini Er- unbaldi Archiepiscopi.
- isi L Atque haec limitis circumscriptio, plurimum soli suit monasterio propinqui;&qua aduocatus rem ecclcsiae, pro concesso ad tempus imperio,gessit. Alioqui longe plus obtinuisseter rarum undique,ex iis quς loco dicenda,scribenda manifestum fiet. Et multas retro limitum vicissitudines extitisse, facile do cuerim ; quamquam Iractus terrarum habitatos nihil aeque te stantur ac nemorum stexus,quae a Buchoniae incolis partim in sessa , partim corona suere circumdata; ipsique riui,& amnes,
180쪽
licet nori maximi piscium tamen & varietate & luxuriosa sce- AὸM ἡο, tura vel maxime iscunt. Nam praeter Fuidam cognatosque minores rivos,per Nerrae ripas, Buclionii Thuringiae & Has sae limitem, si equentarunt iac Moenum alicubi transgressi, ut Regum tulit liberalitas, sparsim posuere sedes. Pago Folcfel- .diae, Huiggi Abbati, vide sis, quid una Arnulphi Imperatori, & fili, Luditici donatione illic cesserit terrarum i Fo babasu. F.hiath.
Caesares; probarunt Hatto Magontinus, & Adelbero Nirciburgensis, Antistites, apud Triburias. Loca sunt in collimitio Franconiae obuia, & magnam partem vestigiis suis deprehensu facillima. De saltuum vero finibus, per famosissimam Hercyniam sparsis, quos intra extraque se gens Buchonia tenuit, quid memorem t ut enim de interioribus sileam, ubi terminus adhuc Legitima Fervat credita rura fide. Branseretium in pr is adire libet , quod apud Iazaham citra ἴ-η τ ι Fuidam amnem exoriens abit in occasum; ramosque versus Logonam Hassiae riuum, & Blers et nium lsenburgi gentis oblique porrigit. Id nemus ita prisce ab immunitate dicti 's venatu ferarum saginaque iuxta amoenum, Abbatis nomen retinet, indicem & titulum iustae, at non illibatae possessionis. 'φρ Notae quoque celebritatis speclites hartum est; quod nemus θω,
iuxta Moenum attollitur Magontina ditione, & ab Austro , ..,Σ . quam longissime offunditur in Buchoniae plagam dorealem, qua patuit olim mapalibus & pastui pecorum. Etenim Rhaba-hia.. Tunum in hoc saltu legimus haud pauca occupasse loca, agrorum portione cum ' Poppone Comite permutata. Aditus ab hq μ. Ortu quo ue seu Franconiae vestibulo in hanc siluam patefaetiis Caroli Magni benescentia , ex quo attrasensi pago, Holigkiricha a saltu sic dicta monastica colonia propagata. M s ti Sed e lucis opacis iam migremus, qui quod minime luceant cum ita dicantur,locis interdum apytioribus ain ant leuari. ':