Miscellaneorum ex mss. libris Bibliothecæ Collegii Romani Societatis Jesu tomus primus secundus Clarorum virorum Theodori Prodromi Dantis Alighierj. Franc. Petrarchæ Galeacii Vicecomitis ... et Jacobi Sadoleti epistolæ ex codd. mss. Bibliothecæ Colle

251쪽

aa4 EPOTO L RFas sit, ut hic inter nostros numereris amicos, Iacobus de Verme.

de Gambacurtis, Domino meo prae ceteris

singularissimo A. DE reliquiis tamen epistolae pridie Magnificem

tiae tuae per Vapnem' de Appiano praesentandae aliquid scribete restabam ; Veruntamen quOniam in praesentiarum non superfuit bonum tempus ; ex tragoedia quadam in expeditionibus mili-litaribus, decursa aetate conscripta, tuoque coepta nomine , & Deo finienda favente . chorum unum ne Vacuus ex me redeat Benencasa transmitto . Qui si placuerit, rescribito , quia dum totam completam Contexero , ut ad unctuem persectius corrigatur , dominationi tuae laetius & alacri ux destinabo. Quantum autem pro proposito 2 capta Civitate Veronae , & dedita sponte Vicentia i Scaliger Tyranno ad Illyricos sinus , Venetamque urbem profuge prosecto, gaudio populus pariter admirando , ut subinterea fluctuabat, talium verborum congratulans iusione; Fulis

252쪽

S a C. XIV. ET XV. se RIPT. 22 ς Fulgor militiae, dogmate clarus Heros fulgide , morumque nitens, tibi Di dent gaudii summam ,

O jubir splendens, Latiique sidus

Mi Benedicte. Ne mihi jam fluxus temporis esset Torpens , caestra quidem Principis abiens Scripsi carmina spectans

Ruinam , qua Scaliger altus olim , Infima tendit . Ecce fugit, quem chorus ovans,Veronaq. tota Miratur gaudens, cum fugit ille ferox Chorus . Vah, quantus volucris vertitur orbis i Sors hunc praecipitat, celsaque tendit Aricctus, scandens curribus altis Cespitat hic quidem , prominet alter .

Fortunae Varios cernite motus ,

Turbinibusque agitur sortiter unus, Flatibus hunc totis concutit illa , Verberat hunc tristem qui jacet infra Qui dolet ex multo turbine fraetus. Haec altum summis dotibus implet , Tranquillas tribuens aequoris undas i cc. Iohannes Mansinus vestrae dominationis devotissimus obsecutor Cum recΩ- mendatione se totum. Diex III. Februarii 1388.

P . XIII.

1 sequuntur plurimi alia versus, quos ne taeὀium lectori afferamas , di quod illorum coniecturam facere possit ea istis, Praeterimu . Diqiligod by COOste

253쪽

aa 6 EpIs T. fac. XIV. ET XV. SCRIPT. XIII. Praeclaro ct inelito tiro Laurentio de Gambacurtis Domino mihi quam praecipuo ἀΙΝsignis vir Benencasa familiaris domus vestrae

. praecipuus, Promptus, sedulus, Jc devotus, cum pro parte magnifici genitoris vestri legatus venerit Illustrissimo Principi Lombaidorum, nil mihi avidissime sciscitanti gratius aut acceptius reseravit, quam vos omnes , in quibus Omnem l pem meam tenaciter fixam & indubiam teneo , perfecta valetudine & incolumi jucunditate potiri. Ipsum e iam , haec rudia quaedam metra, sed ex mentis: devotione prolata, Vestrae ut praesentaret magnificentiae, sum precatus, quae supplico , qua soletis benevolentia , perlegatis φ.

versus quosdam subjungit, quos hic Produeere

IACOBI

254쪽

Ε PISTOLAE PONTIFICUM ROMANORUM

256쪽

IACOBIS ADOLET I

st. I. De Epistolis quas hoc libro vulgamus. In Ix ἰibentias facimus, quam tit BPs bi Sudoleti Oiri doctissimi atque eloque tegimi litteras evulgemus : ita sum ejus omnia scriptu in precis habita pira qua lucem nondum viderunt expectata atque ex lata . Et episolarum quidem alia , quas nomine ipsessio conscripsit , sapius edita sunt vetseorsum, vel tina cum ejus operibus omnibus . Auae Romanorum Pontificum Leonis X. , Clementis VII, Pauli III. nomine exaratat, ea nondum hacteηus in conspectam hominum data . aeuod mirum sane es; cum eorum temporum bifloriam multum omnino juvare possent: θsunt latino illo sermone, non fucato, non cor

257쪽

I3o IN EPISTOLAsrupto , sed nativo atque ingenuo seripta . Me vero ita erant omnibus omnino , ignota ut non sit de iis edendis saepius cogitatum . In ΠαοItiensibus monumentis A. MDCCI. J consilium hoc suum eruditis homiηibus aperuerat Dominicus de Colonia '. Consilium vero GIο-nia illud quid impedierit , feceritque , ut nondum Sadο- Ieti hujusmodi litterae in manus hominum venerint, vel ab eo , Gel ab aliis nam in Boxhornii monumentis lego

cI. Graverol volumen habuiisse visolarum Sadoleti, atque Ulud fortasse, quod memoravimus vulgata , nos

quidem ignoramus , utamurque , hanc occasionem oblatam esse nobis , de latinis litteris , atque horum etiam temporum bisoria , benemerendi. Edimus ergo has epi totis ex codice Bibliotheca

no irae , quem suspicor ex illo GIonia descriptum .

258쪽

I A o B I-S A D O L E T I. a 3Isadoleti ipsius manu emendato exscriptas fuiste . Hoc etiam amplius invenimus in nutrο ; ut sciremus nihil propius factum esse , quam , ut nescio cujus negligentia sive imperitia , Iiιtera illa interirent; jamque ad salarii tabernas delata fuerant atque inter rejectanea chartarum abjecta . Narratur hoc in episola nuncupatoria epistolis his praeposita , post Sadoleti ipsius laudes; Τale luit de hoc Leonis X. popularis tui judicium ,

a quo una cum Petro Cardinali Bembo accitus est, ut ab epistolis & secretis esset, cumque ambo apud

eum eodem munere fungerentur, multas ad diversos Principes & Europae Reges, nomine hujus Pontificis epistolas conscripserunt. Quas Bembus scripserat , subinde cum aliis ejus operibus in lucem prodierunt . Quas autem Sadoletus , nunquam apparuerunt , sed post centum & viginti circiter annos in propolae apotheca, inter vastam papyroium molem , quae vestiendo halec aut piperi destinata erat,repertae sunt,cura & studio viri de re litteraria benemeriti; quas ab imminenti periculo non minus curiose quam feliciter eripuit, & ab interitu vindicavit. Haec in ea epis. ad Florentinum hominem scripta,eujus tamen nomen reticetur quam integram non pro tuli,quod nihil habeat praeterea dignum cur proferatur. Ceterum , quod solas ipsas pertinet codice no- Iro comprehensas , eas non ita desideratas dicimus , ut latuerint omnes omnino , bibliothecarum tenebris oceu rata . Erat enim epi sola ad Bembum , cum ei orationem

mitteret Agidii Cardinalis quam in Lateranensi Conci-

259쪽

a 32 IN EPIs Tot AsIio habuit. Hanc cum Oratione ipsa Conciliorum editores vulgarunt ut Labbaus ' , Harduintis φ, ctc. solam Gero solam Veronensis editio repraesentavit. Duae praeterea alia T. epi sola Carolo V. Imperatori, cum Caroli ipsus litteris quibus illi respondet, edtrafuit hoc titulo Epistolae duae , altei a Clementis VII. Papae ad Carolum V. Imperatorem Aug. &c. Altera Caroli V. Imp. Aug. Clementi respondentis. Legisse juvabit. A. D. M DXXVII. mense Martio . a. episola Ludovica EMOIsmensi legitur tom. a. Historiae Sabaudiae a Gui-eheron scripta Τ. Ex his primam , quod tam facile quarenti occurrat, praetermisimus ι alteram ct tertiam ma-Iuimus iterum repraesentare , quod licet editas , non tamen ita facile reperire fit, praesertim ad Carolum illam. In eodem codice ninro, quo hujusmodi episola contin bantur , erat ct oratio In promulgatione generalium induciarum habita XIX. Kal. April. MDxv III. iuB. Virg. ad Minervam . Hanc invenies in novissema editione Uerum Sadoleti Veronensia. Μ DCCXXXV II. Ideo ab ea etiam absinuimus . Feci tamen, ut quod Omis atque omittendum omnino videbatur alio Sadoleri praeclarigmmo scriptorum genere sarcirem . Nam subjeci illius epistolis , ejusdem proemium in Opus , quod aggressus ille erat , e meditabatur, de Rep. Chri1hiana ; quod nimirum multa ibidem de Sita sua habeat, desudiu ad mores corrigendos; ct quod intercidere , aut non eoemri foras egregium monumentum cum studii,tum pietatis scri

260쪽

I xc o EI SA DOLET I. a33 scriptoris nUri nefas esse videretur . Dubitavi aliis quando, an idem esser hoc opus atque illud quod Dion o Cardinali scribens ,- Marcello CerSino ' vocat de aedificatione Catholicae Ecclesiae, in episeola Danni Salviato i de extructione Catholicae Ecclesiae; in Iitteris vero Ambrosis Catharino ' De ordinibus &constructione Catholicae Ecclesiae . Et congruere quidem argumentum videbatur quod e hac operis inscriptionemniscat, Me indicat episola illa ad Diου- sum , cum eo quod in praemio habet . Verum omnino tempus repΠgnare videtur . Nam illius quidem de aedificatione Ecclesiae duos jam Iibros confecerat

A. MD XXIX.; resabant vero alii duo; atque in tertio Iucubrando occupabatur A. Mox LI. nec laboribus nec

vigiliis parcens , ut Cardinali Dioysio scribit θ Camdinati Ravenna . In proemio vero quoa nos vulgamus

opus se aggredi virmat senectute jam gravem;quippe

qui ad LXX. annum accesserit: erat autem ei annus LXX. R. S. MDXLVI I. qui fuit etiam Uita pinremus. Suod si quis contendat, Iibris jam confectis , proemium scripsisse in quo illa dixerit, non magnopere repugnabo; dolebo solum , paucula hac tanti operis ad nos pervenisse . Atque hae de codice illo nonro quibus Sadoleti epytοIa continebantur. Non omnes quas Sadolarus scripsit eo fuisse contentas facile judicabit, qui noverit, quam multa quoti-ἐie ejus generis episola Romanorum Pontificum nomi