Acta eruditorum Lipsiensia, anno 1682 à 1776

발행: 1757년

분량: 577페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

171쪽

Avarum venisse, comprobati Theophanes narravit, Con- . stantem II. ao. 6s7 expeditionem in Stavoniam suseepisse, pluribusque barbaris in captivitatem actis, provinciam illam subegisse. Hoc autem de Staris Dalmatis .capiendum, cum Avarum potentia jam antea conciderit, erudite common strat A. Slavos Dalmatas usque ad a. 827 Graecis Imperatori. hus subluisse, hoc autem tempore se in libertatem vindicasse, atque propriis legibus vivere coepisse, asseverat. Inter Dab matiae populos, Sorabi etiam fuerunt, quorum historia ad res Bohemiae illustrandas plurimum lacit, quoniam a. 67 colonia eorum in Thuringiam, Bohemiae vicinam, inter Albim ct Salam fluvios, occasione irruptionis Avarum, deducta est, quae & nomen Soraborum ibidem implantaviti De his igitur Sorabis multa profert Ill. Auctor in medium. Popinium Dalmaticum fuisse comprobat. Nomen eos a voce Sr falce, accepisse, monet. Eos primo a. 67 ex Dalmatia, cum

Avaribus Thuringiam invasisse, dein Saxoniam superiorem adHerciniam, nec non insulam S Lusatiam superiorem incoluisse, moneti Hunnorum S Avarum inde sata amplissime persequitur, inque quatuor epochas gentis imus historiam dispescit. Prima a seculo vergente quarto, seu a. 373 quo Hunni Romanis primum innotuerunt, orditur, & potentiam gentis subito formidabilem, sub Attila autem, ex quo solus regnavit, ad .sastigium Romanis serme exitiosum elatam, in transactis usque ad Attilae interitum octoginta annis, subito

iterum collapsam, complectitur. Secunda epocha, cum Hum

ius, Avarum nomine post demum insignitis, in auxilium Langobardorum contra Gepidas a Ponto Euxino evocatis, seculo sexto medio invecta est. Tertia, seculo octavo circa annum 744 inchoavit, ast eodem adhuc seculo a. 799 sub Carolo M. finem habuiti Quartam demum, hodiernae nationi Hungariete propriam esse, asseverat. Hymologiam vocis Hungari hac etiam o easoue adstruit. Hunni videlicet inoriSimocattae memorantur, quos contracte Hunnugarosis Hungaros dictos fuisse, existimati Irag. Is' Se ulo sexto ineunte, in Norico tres populos, Boioarios nempe. 'Mavos, ct Hunnos esse commoratos, Aventinus κradidit. Stivos

172쪽

Mavos in primis, eam Norici portionem, quae a sontibus m ri, Dravi, ct Savi, ad Aquileiensem agrum usque extendebatur, id est partem Styriae ad dextram ripam Muri, atque totam Carinthiam & Carnioliam insedisse, idem scriptor tradidit. Hae e vero Aventini tradita Brumerus, deprimoriis gentis Boi eae, pleraque ut sabulas traduxit, & partim ex suo sensu trans- sormavit. Aliorum etiam scriptorum v. c. Schoenissenii, &Ressensuem, hac de re sententias Ill. Auctor apponiti Brun- pag I77. neri igitur & Aventini diversas sententias operose examinavit, ct multus est in demonstrando, dudum ante seculum sextuin medium, itaque ante migrationem Stavorum Anularum in. Dalmatiam, Stavos alios, seu, specifico nomine Stavinos. circa terras Noricas, & partim in iisdem, domicilium habuisse. Unde & recte colligi posse statuit, inde quoque Stavos, Iga.

qui postea Bohemi, dudum itidem ante seculum sextum medium, in Bohemiam emigrare potuisse. Duces Boioriorum sepe jugum Francicum a se amoliri, & independentes se reddere laborarunt, nexu clientelari enim Francis obstrie i erant. uti ex loco Aventini Ill. Auctor ostendit I) quod tamen iis semper infeliciter cessisse, eosque armis Francorum ad fidelitatem iterum coactos esse, variis exemplis commonstrat. Thuringos, quondam vicinos Bohemiae, circa Albim & hodiernam Thuringiam fuisse, ex loco Ptolemaei demonstrare annititur. Thuringos Attilae socios suiste, ex Sidonio constat. Eorum I 83. bella contra Francos Ill. Audior exponiti Moenum eos transgressos esse, terras Suevorum ad Danubium usque sibi sui,jeces e, ultra Danubium quoque in Noricum grassatos esse, ostendit. Augustatum Imperatorem Thuringis sedes in Franeorum regionem extensas confirmasse, monet. Postea F raneis tributarii laeti sunt. Multa deinceps bella cum Francis pariter ac aliis gentibus gesserunt, usque dum eo tempore. quo majores domus in Francia regnabant, majorem sibi liber.

ratem assererent. De dominatu Francorum excutiendo sae.

Pius quidem cogitarunt, regno tamen Francico postea penitus adserti sunt. Unde regio illa, sensim, respectu Franciae . . Menensis antiquae, nova Francia, item respectu Franciae ad

173쪽

r AD NOVA ACTA ERUDITORUM

Oeeidentem sitae, Francia Orientassis, nee non dimimitive Hamonia, appellata est. ' Cum de populi Saxonici situ& si tu antiquo, usque ad medium seculi noni. originibus Marici Pag. I 8s. quaedam necessario interserenda sui sie, varias ob rationes e istimaret, ducibus, Georgio Fabricio in opere, rerum Gem . niae magnae-Saxoniae uraversas memoratilium, Reginone Ara te. Annalibus Francorum, Aldenstar. Postume Georgio ab . ' Eelhard in rebus Franciae Orienvsis. Saxonum historiam ordine chronologico suppeditavit. Moravorum historiam praestantissimis commentariis illustrarunt scriptores varii, quorum 1 89. opera Ill. Auctor recenseti Ast in primordiis novi regni Moravici, Quadicum insecuti. aliter plane ordiendum. &in summa antiquitatum obscuritate, omnem lucem ferme ex aliarum gentium historiis eliciendam esse monet. Ditionem adeo Quadicam partim sub Attila, panim pOsh eum, ex vo . texi amplissimo ambitu, in limites solius Morariae hodiernae, S partis superioris Silesiae, coarctatam suisse, pro certo sumitias I. ct Quadicie ditionis decrementa edisseriti Ex ruinis autem Quadici regni, Moraricum quasi surrexit. Paulus Diaeon nimirum memorat, a Langobardis, post devictos & expulsos . Herulos, etiam Mavos subjugatos esse: quod non de aliis,

nisi de Suevis Quadis, ob viciniam sedium rapi posse, Ill.

ctor eenseti Clades autem & emigratio Herulorum non. dum rem Romanam sublevare poterat, quamdiu Langobardi: in campis patentibus haerebant; dubitari enim nequit, Lam gobardos victores, in devictorum locum, sedes suas extendisse. Dum autem Langobaxse terras transdanubianas der linquerent, & totam gentem suam in Pannoniam transferrent, amplam oecasionem Moravi, sese in pristinas Quadorum pra decessorum terras dilatandi nanciscebantur. Sed eum ter xis illis replendis solae Moravorum coloniae nullatenus suffiem Tent, alias gentes in societatem sedium adsciscere cogebantur. Gentem vero hane Stavos suisse, sit. Auctor pro certo habet, variisque argumentis, quibus utique maximum ines pondus, comprobati Seculo sexto, rempublicam Stavo-MO. 3 s 3, inicam rassitisse statuit: ante seculi autem septuni finem reges

eam Diuiti ed by Cooste

174쪽

SUPPLEMENTA. Tom. VIII. Sect. N. Ios

ram habuisse, negati Hunnos, novae reipublicae multa negotia facessivisse ostenditi Reges deinde Moravorum, & vero S salso pro talibus habitos, recenset, & memorabilia, quae sub eis aeciderunt, edisseriti Seculo nono Getam apud eos regnasse quidam scriptores tradiderunt, quem tamen ex serie regum expungendum esse, cum ductor exercitus Ne uarii, prineipis Bohemiae, contra Caroli M. filium silerit, inculcati His vero absolutis, in specie ad origines Bohemo - Slavicas, quae precipuum in originibus Stavicis contexendis objectum sent, elucidandas, sese convertiti Basin hujus tractationis notionem distinctam esse, quibus populis ante immigrationem Cetechi & Lechi, fratrum S ductorum gentis Stavicae, lum insessa, tum circumdata suerit Bohemia, moneti Luculentam hae in disquisitione sarem, pro aevo suo, Tacitum de moribus Germanorum, S Ptolemaeum in geographia praetulisse, profitetur; subsidia etiam nonnulla in Strabonis opere, Heluis Paterculo, & Tabula Peutingerum inveniri. Ad meliorem vero dicendorum intelligentiam, ideam genericam Plinii & Taciti, de Germaniae totius populis, ample praemit tit. Populos ad orientem Bohemiae, seu versus Vistulam ει pag. I I. . uium, in hodierna Silesia varios fuisse, qui generalibus nom, bus Mevi, aut maritali, aut Lym dicebantur, in parte Mor viae autem Quados sedisse, pronuntiati De populis igitur veteris Silesiae fuse disputat. Ad septentrionem Bohemiae, ab Oceano incipiendo, & Bohemiam versus, inter fluvios H- surgim & Uiadrum seu oderam progrediendo, varii ordines

populorum a Ptolemaeo traduntur. Primus ordo ad oras

maris, a Visurgi ad Albim, ubi in ducatu Bremensi Cauchi majores, ab Ubi ad Chalusum, seu Trave fluvium, in Hol- .

satia Saxones. Α Chaluso ad Suevum, seu Marne fluvium, - - in ducatu Mekyenburgico, Farodent, seu Warini; a Suevo ad Viad iram, in Pomerania eis oderam, Sidini. Secundum ordinem in mediterraneis Ptolemaeus ponit, sequendo Albim versus caput ejus. A Uisurgi usque ad Albim medium, stu, qui magis ad Orientem vergit, in partibus Luneburgicis &veteris Marchiae Brandelaburgensis, Suevi Angili, Populus ,

175쪽

major fuiti sub his, & secundum Ptolemaeum sub Albi, si

cundum Strabonem & Uellejum vero ad utramque ripam Albis, in ducatu Magdeburgico, Langobardi. Infra hori. itidem sub Albi usque ad Miuniam, Dulgumnii. Ε regione horum populorum autem Semnones, populus magnus. Sub his, supra Albim usque ad Misaiam, Illingae. Tertius ordo sub Chaucis majoribus insea Visurgim, in parte circuli Westph, lici, Angrivarios complectitur , fissi Saxonibus φ Warinis. inter Albim & Hadrum, usque ad Semnones, in partibus Melaenburgicis S Brandenburgicis, Teutonovos, Visunos, Teutones, & Avarpos. In ordine quarto Cherusci ad Uisurgim superiorem, serundum Uelirium, Chamavi ad Melibo.

cum montem, circa comitatum Mansset densem, & Lucones apud Albim fluvium ex utraque ripa, collocantur. Sub his Baenoehaemae, in Miunia usque ad Bohemiam, dein Bateini, in in Lusatia inter Semnones & Bohemiam, tandem etiam Coo conti aeque inter Semnones & Bohemiam, sub monte Asciburgio habitantes. Ad occidentem Bohemiae Ptolemaeum etiam quatuor ordines ponere Ill. Auctor observat, eosqueror η- eadem ratione recenset: quos tamen hic adscribere nolumus, ne justos recensionis limites transgrediamur. Fata dein populorum Bohemiae vicinorum doctissime enarrat, ct deinceps ad ipsam Bohemiam delatus. ex annalibus Francorum ostendit, cam anno 8os armis Caroli M. & quidem triplici exercitu, ex partibus Boiaricis, Franconicis, & Saxon, eis irrumpente, petitam, atque in potestatem redactam esse. Oecisus eo in bello ex Bohemis resertur Leano s. Lecho, i. e. Lech, dux eorum. Illum autem non ducem provinciae, sed

- . belli, ex magnatibus Nectant, principis adhue impuberis, P Iaa7, suish, Illi Auctor observati Causa hujus belli in Bohemosa Reginone & an Ilus Laurenamen us assertur, quod Slavi, & nominetenus quoque Bohemi. Avaros nuper Chii manos factos, in sedibus suis, Austria nempe hodierna eis &erans Danubiana, ininaverint. In divisione regni inter filios Ludovici Pii, Ludoviso Germanico, Stavi qui a parte orienta'

li Baioarta sunt, igitur di Moraria cum Bohemia cessit. Quam-

176쪽

. . - .

vis autem Stari hoc pacto sub ditionem Francorum venerint, nunquam tamen in provinciae formam redacti, aut rein .gno Francorum inserti sunt, uti aliis gentibus devictis aceidit; verum, ut natione S lingua sejuncti, ita & suorum imrium compotes manserunti Nexu quidem fidelitatis imperio Franeico erant obstricti, & tributum annuum ipsis erat e solvendum: summam rerum tamen apud suos constanter re. tinuerunt. Hinc enim duces peculiares habuere, inter quos inprimis minuitus eminet, qui foedus novum S aequum eum Imperatore Ludovico Pio, paulo post mortuo, percussit.& regimen in suos sibi eonfirmari secit. Cum Moravis varia illis bella intercesserunt, ita ut duces eorum auxilium ab Imperatore Amul o petere cogerentur; etsi in posterum nihil a Moravis, qui domesticis turbis, nec non Boio riorum S Hungarorum incursionibus vehementer vexabam tur, illis esset metuendum. Ludovici insantis tempore, sub quo Omnia turbata erant, Francos tributi jure se abdicasse,& Bohemos plena libertate gaudere coepisse, BL Auctor observati Moravi etiam tunc potentia sua cadebant, maxima pag. 2 eorum portio Bohemiae accrevit, & Sorabi, cum res Franeiae post mortem Amulphi xd insantem recidissent, & spetra nullam duraturae Francorum gloriae darent, popularibus suis Bohemis, pro communi libertate tuenda sese adunarunti Duravit hoc usque ad Hemici Aumpis tempora, qui Sorabos devicit, ct Saxoniae univit, Bohemiam vero postea etiam eum exercitu invasit, sibique tributariam reddidit. Et haec quidem simipotiora capita quae tomo primo hujus operis continentur. Alter tomus in tres partes subdivisus, tripli- ieem apparatum, chronologicum nempe, geographicum, atque historicum, eomplectitur. In chronologieo apparatu

primo disquiritur, quo tempore Roma sit condita: cum hareaera, uti in omni historia, ita & hie notatu dignissima sit, ct si

accurate, atque secundum ordinem ehronologicum res gestas antiquarum gentium enarrare velis, retto constitui necessaria

debeati Romam igitur, anno primo septimae Olympiadistae conditam. A statuit; quam sententiam indite atqu. sat,

177쪽

163 AD NOVA ACTA ERUDITORUM

. . in

subtiliter in subsequentibus eonfirmat, aliorumque qui dissien-

P. II. p. I tiunt opiniones recenset, atque confutati Aedificatam esse 6. Romam ad diem undecimum Kal. M i ostendit. Ad diver- statem anni consularis exponendam postea progreditur. Initium nempe anni Romani triplex potissimum dici potest, gentilitium, naturale, ex civile. Gentilitium a natali, urbis procediti naturale apud diversas gentes diversum fuit, de quo Censorinus de dis natali descriptionem suggerit. Romani, ver pro initio habuerunt. Initium tertium, civile est. a quo magistratuum mutationes, caeteraeque ordinationes publicae inchoabantnr; quod variis mutationibus obnoxium suisse, Ill. Auctor observat. Multa dein erudita de mensium apud Romanos nominibus disputat. Morem, consularem annum 17 Kalendis Sextilibus inchoandi, quondam obtinuisse, docet, postea Idibus Maiis, dein Idibus Decembris ejus anni auspicium suisse, & successu temporis in vernum tempus illud rejectum esse, ostendit. Kalendis Ianuariis tandem incepisse

hunc annum, commonstrat. Diversitatem computi anno-' . . rum urbis conditae, nec non Olympiadicorum, deinceps exponit. . Cum nempe certum sit, annos urbis conditae proprie

a ar. Aprilis inchoari, & eodem die insequentis anni iterum finiri: consequitur, quemlibet annum consularem, de duplici anno urbis conditae participare. Illustrat eam obser. vationem quodam exemplo. In bstemate quarto, seu ultimo anni consularis, a Kalendis Ianuuii ineuntis, annus consularis, quo Iulius Caesar a Senatoribus confossus est, participat de anno Tos quatuor menses, Mnnvarus m. Februar sum, Martium ,- rilem pro parte maxima. de anno II o reliquam partem Aprilis, dein reliquos menses subsequentes iisque ad Decembrem inclusive. Qui igitur aecurate & stricte tempora urbis conditae computare volet, gesta consularis hujus amni, per quatuor primos menses, itaque de necem Iulii Caesaris, quae Idibus Martiis contigit, anno urbis conditae To9, gesta autem ultimorum octo mensium anno TIO addicere debet. Qui vero omnia gesta hujus anni consularis, vel anno posvel anno rao soli addicit, is i merUrie atque lacie annos

178쪽

SUPPLEMENTA. Tom. Um Sect. IV. I69

urbis conditae numerat. Ultimam hanc de qua diximus computationem, Ill. Auctor laxam primam vocat, eamque ab ialtera quadam, cui laxae seundae nomen tribuit, discernit, quae supradictum annum consularem, quo Iulius Caesar occisus est, ' sne differentia mensium, pro anno V. C. TIO habet, adeoque annum cossularem totum, anno urbis conditae jungit; o qui tamen in quarto demum mense consulari, nempe Aprili,

incipit. Hujus computationis diverse quamplurima e em' pag. 3s. pia suppeditat. Annorum Olympiadicorum computatio iti- sqq. dem triplex est. Ρrima, fritia dicitur, dum anni consulariso de quo agitur, gesta, in duas partes scito intur, S ea, qua mentis Iulii medium, adeoque novae Olympiadis initium antecedunt, anno Olympiadico priori, quae vero Iulii mensis medium subsequuntur, anno Olympiadico posteriori accensentur. Secunda dicitur laxa prima, dum gesta totius anni consularis, ct ante & post Iulium, anno Olympiaclico finienti accensentur. Tertia est laxa secunda, quando o. qq. gesta totius anni consularis, anno Olympiadico inchoanti addicuntur. Ut quae hac de re tradiderat eo magis illustraret, tabulam quandain Olympiadum, cum annis urbis conditie comparatarum, adjecit, quam Fasti Consulares Romani exci- .piunt. Systemata etiam diversa chronologiae, diversariim auctorum examinati Memorabilia deinde, quae sub Augusto M.- rop.

ante natum Christum acciderunt, ordine chronologico exponit, & initium imperii Augusti quadruplex diversum statui

posse asseverat. Primum statim a nece Iulii Caesaris, alte- ito. rum a primo consulatu, tertium ab Actiaca victoria, & quartum a solenniter per Senatum decreto summo imperio. Diem, hujus decreti auoror mscellae hsoriae UUL Idus Ianuarii de- . signat, cum Augustus triplici triumpho urbem ingrederetur. De annis arrae Christianae admodum operose deinceps disputat. Christum mense Decembri natum esse sibi persuadet.

Dionysianain tamen arram, qua vulgo utimur, justo breviorem Ir4. esse, concedit. Chronologiam specialem Romanorum Impe- M8.ratorum usque ad Carolum M. dein adiicit. De usu genuino S perverso compuli, per annos in bis conditae, consulatuum Romanorum, S Olympiadum Graecanicarum aeque commen-Υ . tatur, Divitigeo by GOoste

179쪽

r o AD NOVA ACTA ERUDITORUM

tatur, ealendaria Romana & ordinem indictionum adiicit Chronologicam quoque seriem regum Francorum usque ad Carolum M. inprimisque eonim qui Franciae Orientali pra suerunt, ex commentario D. Georgii as Echhares, de rebus Is 6. sqq. Frunciae orientalis, proponiti Cum autem lit. Auctori, ortigines Stavicas indaganti, in progressit operis necesse videre tur, historicis excerptis, geographica quaedam circa situm terrarum Danubianarum & Scythicarum adjungere, ut, prin, cognitis locis, tanto dilucidiores evaderent historicae traditi nes : diligentissime eam ob causam veteres scriptores, qui vel data opera situm errarum descripserunt, vel οα ετ quaedam huc facientia scriptis suis inseruerunt, contulit. Miratus autem est, geographiam Ptolemaei, quae per gradus

Iongitudinis & latitudinis loca quaelibet perample designa plerumque negligi, & per transennam quasi, adhibita exigua valde gradibus ejus fide, citari. Absoluta igitur disquisitionestuum Danubianorum, seeundum adminicula & indicia itinerariorum Romanorum, & instituta quoque oculari inspecti ne locorum, ad quae ob alia negotia ipsi pertingere licuit, apud animum constituit, Ptolemaei geographicam concinnationem, rutpote quae multum luminis assundere posset, dumis modo in gradibus expositis geometrica saltem aliqua proportio reperiatur,) penitius investigare. Prima ipsi rura fuit, Ptolemaeum in illis partibus ad Danubium visere, ubi inter Romanos olim & Slavos inprimis agebatur, id ess a divertigio Arabonis, usque ad divertigium Savi fluvii; quoniam inte pretes geographiae in sitibus ibidem graviter inter se colluctantur, & itineraria Romana, tanquam ambiguitatibus involu .la, quin & vitio librariorum corrupta, incusant. Ill. Aue orexpertus est, designationem graduum Ptolemaicam, si cum mensuris itinerariorum combinetur, totum illum Danubii tractum ab omni serme ambiguitate liberare. Quam itaque hoe in tractu utilitatem Ptolemaici operis deprehenderat. eam itidem aliis in partibus Danubii superioris reperturiam se eonfiditi est ibidem in tantam commixtionem graduum

incidit, ut mirari jam deflagret. cur interpretes geographici,

180쪽

de tam eonfusis graduum dispositionibus manum detraxerint. Cum tamen summa merito sit Ptolemaei auctoritas, ea ad altius investiganda ejus principia Ill. Auctorem eum pulit. Qui-hus editionibus, & Latinis & Graecis, Ptolemaei usus sit, decla.

Tati Graecum ejus textum ad codicem MStum, qui in bi-hliotheca Uindobonensi asservatur, contulit, atque ministerio hujus codicis Ptolemaeum multis in locis emendavit. Ut autem geographum hunc recte in usus suos converteret, primo disquisivit, qualem in systemate generali Europae ratio. Mem S proportionem geometricam servaverit. Comparavit

adeo Ptolemaeum cum chartis recentioribus tib ira Ini Norimbergensis, S le Fer Parisiensis, nec non, quantum ad Italiam speciat, Cantellii Modenensis, chartas etiam speciales, re exigente, contulit. Diversitatem adeo dimensionis Ptolemaei aemcentiorum operosis lime observat, ct ut res eo clarior fieret, schemata nonnulla hujus dimensionis apponit, de quibus illud modo dixisse sussciat, neminem lacile ex recentioribus historicis, Ill. Auctoris curam, subtilitatem, diligentiam, ingenium, atque doctrinam, sicile adaequasse. Itineraria Romana eadem eruditione in usus suos convenit. Triplex itinerarium Romanum ad tempora nostra pervenisse contendit, nempe An- 29. toninianum, tabulam Peutingerianam, ct Hierosolymitanum. Itinerarium Antonini ipsum quidem illum principem aucto-Tem non habere, sed quia, uti cx. Capitolino constat, Antoninus itinerum vias diligentissime curavit, e omnia ejus facta summis laudibus apud posteros extollebantur, facile vel Imperator, vel privatus aliquis, qui compilationem generalis itinerarii vel jussit, vel exegit, permoveri potuerunt, ut eidem nomen M. Antonini, cujus curae inserta plurima originem debebant, praeficeret. Tabula, quae, ab ejus posses . fore P tingero, Peutingeriana vocatur, & nunc in Bibliotheca Vindobonensi, in antiquissimo codice membranaceo exstatia nonnullis tempori Theodosii junioris addicitur, rectius tamen eam Proho aut Diocletiano adscribi, Ill. Auctor con- 3o. tendit, variaque circa hanc tabulam notatu digniora adspergit. Hierosolymitanum itinerarium, quod di Burdigalense Υ a audit,

SEARCH

MENU NAVIGATION