Acta eruditorum Lipsiensia, anno 1682 à 1776

발행: 1757년

분량: 577페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

41쪽

Ha AD NOVA ACTA ERUDITORUM

Sanguis Draeonis, Styrax solida, Tammaham; ex Suceis gum-mosis, Gummi Arabicum, Seneka, & nostras Tragacanthum. Manna solutiva; ex Gummi-resinis Ammoniacum, Asia Metida, Bdellium, Euphorbium, Galbanum, Myrrha, opoponax, Sagapenum, Sarcocolla, Cap. 8. Succi arte quadam e plantis extrassi, Aloe, Scammonium, Gummi Gutta, Opium, Acacia vera & postras, Hypocistis, Catechu, Suinis Glycvrrhietae, Saccharum, Tartarus, Cap. 9. Tubera Fungi, & adnata quaedam vegetabilia, Tubera cervina, Fungus Sambuci, Agaricus, Gallis, Grana Κermes, & Coccinella, occurrunt. Tomo denique III. Planis domesticae, quae in usum medicumveniunt, reservantur, ad literarum ordinem digestae, sed vix aene vix quidem dimidia parte expositae, quum ultra Melilotum

earum enarratio non Procedat, quarum tamen omnium nomina longo ordine enumerare, non opus est. Tam naviter vero, accurateque, omnem hanc de materie medim doctrinam

Cel. Auctor persequitur, ut non modo singulorum medic mentorum naturalem historiam, &kssit um genesin, atque Uegetabilium modum crescendi, floresque & fruitiis proserendi, eleganter, atque ex melioris notae scriptoribus, describat; varias, qabus a veteribus recentioribusque insignita suerunt, denominationes simul enumeret; & quibus bonitatis notis ad delectum habendum distinguantur, indicet: verum etiam vires illorum, tum la. go usu in medicina comprobatas, tum ab Auctoribus fide dignis obsera aras, tum propria experientia

conrirmli , ex Plicco, nonnulaquam etiarn essetfibus causas adjungat , . . . 'li λrum ana in chemicam subnectit, legitima aspuriis sectansit, varias quo dam seplasiariorum fraudes detegat, quἰ . .s in morbis , qua dosi, quibusve mutionibus adhiberc ea deceat, quibus indigeant praeparationibus, ad quae composita ossicinarum medicamenta recipiantur, & quando inutilia noxiave sint, sedulo moneat, illorum quoque praescribendorum specimina, ad areis regulas exacta, adjiciat, idque tam nervose & ceancinne, ut nihil alienum aut superfluum hic reperias, nihil, quod huc periincat, temere requiras, & liber hic, modo esset integer. locum eminentiorem inter prae-

42쪽

stantissimos materiae medicae commentarios mereretur. Atque

in tanta ubertate, difficillimum sane nobis seret, rerum notabiliorum, quas excerperemus, habere delectum, vel modum invenire. Quamobrem satius fore putamus, bina tantum specimina, eaque de vegetabilibus nondum adeo notis, hic exhibere, ut omnis tractandi ratio hinc eo clarius innotescat. Primum - itaque hunc in censum veniat radix Senelia, quae plantae radix est, quam Polygalam, caule simplici erecto, soliis ovato-lanceolatis, alternis integerrimis racemo terminatrice erecto, Grono-

vius Flor. Uir n. appellat. Alias etiam Polygala Uirginiana, foliis oblongis, floribus in thyrso candidis, radice alexipharmaca, a Millese, Anglice The Ratio Male mot, Gallice Racine

eontre la morsure si Serpent 4 Anneltes, Ou le Senua, vocatur.

E radice perenni, semispithamam vel etiam spithamam longa,

variae pro aetate crastitiei, utplurimum digitum circiter minimum crassa, varie contorta, in plures ramos divaricata, fibris stipata lateralibus, & margine velut membranaceo extuberante, secundum longitudinem decurrente, seris sublutea, intus alba, sapore acri amaricanti nonnihil aromatico praedita, multos proseri caules alios surrectos, alios humi sparsos tenues,

subluteos, simplicissimos, ramis destitutos, teretes, glabros, vix pedales, debiles, soliis vestitos ovato-lanceolatis, alternis, unciam circiter longis, glabris, integerrimis, Levibus, in petiolos desinentibus, vix manifestos, superioribus sensim majoribus. spica laxa florum polygalae vulgaris plane similium, aut minorum, alternorum sessilium, caules terminat mediante pe-durieulo, soliis breviore. Dignoscitur margine membranaceo exuberante, & secundum illius longitudinem decurrente. D. Tennet, Medicus Anglus, qui plures annos in Uirginia commoratus est, inEpistola Regiae Scient. Academ. scripta, & inΕssayon me pleurisy, virtutem huic radiei diaphoreticam, diureti-

eam, alexipharmaeam, sanguinem viscidum, tenacem, & inflammatorium resolventem, catharsin, interdum quoque vomitum moventem, tribuit, eamque ab Indis specificum adversus serpentis eaudisoni venenum haberi refert; ex quo etiam exempla incolarum, qui ab his serpentibus vulnerati, ct iisdem,

43쪽

34 AD NOVA ACTA ERUDITORUM

quibus pleuritici & peripneumonici symptomatibus laborantes, ipso mense Iulio, quo virus horum serpentum maxime est noxium, & virtus reliquorum antidotorum iri ita, perfecte convaluerunt, copiosius adducuntur. Perspecta hujus radicis essicacia & virtute, sanguinem coactum & tenacem resolvendi, idem D. Tennet eam in aliis morbis, ab inspissato Ianguine oriundis, fructuosam quoque fore intulit; & cum observasset, serpentis caudisoni veneno insectos, respirandi dissicultate, tussi, ac sanguinis sputo laborare, quasi pleuritide aut peripiammonia aegrotarent; S cum aliunde nosset, pleuritidemae peripneumoniam sanguine inspissato severi, idem remedium in utroque morbo tentavit, quod ei seliciter cessit. Hae autem methodo utebatur. In plethoricis, & ubi febris aderat, sanguinem ad uncias decem e brachio, dolenti lateri opposito, mittebat, vel e Saphena, si utrumquα latus doleret. Tum sequentis tincturae tria cochlearia, aegrotanti, sexta quaque hora, incipiendo statim a venaesectione, propinabat, S sic deinceps, donee remissiora fierent symptomata. Ret. Rad. Seneta Unc. tres, Valerianae Sylvestr. Unc. unam semis. Conterantur simul in mortario. Deinde in vini Canariensis veteris & generosi libris duabus digere igne arenae per sex horas, in vase idoneo operto, & decanta ad usum. De- inde Ree. Balsami Copaivae & Salis Uolatii. oleos ana gutt. Is .& hauriantur in cyatho potus consueti, secunda quaque hora, inter singulas tincturae superioris doses. Potus consuetus sit infusio tepida rad. Altheae, decoctum se. solius radicis, ad uncias tres, in aquae sontanae libris duabus, ad medietatis consumti nem, quovis Sympo pectorali e melle consecto edulcoratum.

Cessit quoque feliciter, dum aegro sanguis missis est, ubi primum aegrotare coepit, dummodo statim ab insultu morbi hoe demeto usus esset. At eum febris aliquatenus nervosa sit, timctura est anteponenda. In eo enim casu Rad. Valer. sylvestri

mira praestat, & Bais. Copaivae aut G1lead, cieteris pectoralibus. si qua adhiberi opus est, merito praeseruntur. Radicis quoque pulvis ad gr. . in morbi principio adhiberi potest; sed dolor hon tam cito remittit, ac si tinctura propinetur. Si

aeger Disilired by oste

44쪽

aeger aliquot dies prius aegrotaverit, quam Tinctura fuerit usus, Balsami usus continuandus est, etiam si melius se habu ris. Altero die, si dolor & febris non multum remrserint, venae sectio ad uncias decem repetenda est. Uerum raro opus habetur. Namque 24 horarum intervallo, symptomata utplu- imum usu hujus tincturae quam maxime remittunti In valde plethoricis tamen, S ubi solida inter & fluida admodum labesa. latum fuerit aequilibrium, aliquando eodem die, urgentibus sumptomatibus, repetenda est sanguinis missio, idque hora quarta, post primam tincturae dosin exhibitam; rarissime tertio requiritur. Vomitus & catharsis interdum hocce remedio benigne cientur, idque satis feliciter. At si aegrotus admodum debilitatus fuerit, noer vomitum facile pertulerit, emesin sistent absorbentia quaevis testacea, tincturae immixta, vel gr. II. Salis Tartari, in modica aquae Cinamomi debilitata dos propinata. Testatur D. Tennet, hocce remedio, ea methodo exhibito, plurimo. pleuritide ac peripneumonia aegrotantes. ab orci faucibus ereptos fuisse. In morbis etiam nervosis, s se-bribus lentis, pleuritidem aut perapneumoniam mentientibus, eadem tine iura, absque ulla sanguinis missione, utitur Prospero eventu, & intra paucos dies sanitati integrae restitui aegros asseverati Exhibita quoque sitit polygalae vulgaris nostrae radix. sub forma pulveris ad gr. ia. plurimis pleuriticis, cum sat prosPeris aegrotantium rebus. Screatus movit copiosos, & sanguis, postero die ab hujusee radicis usu missus, minus coriaceus, &ιnulto fluidior apparuit. At Senelia radix, multo uberiores screatus ciet, ct sanguinem lymphamque viscidam potentius atterit, & dividit. Alterum, de quo hie speciminis loco rcferemus, vegetabile exoticum, cortex Codaga-pala esto. Codaga- pala vocatur alias Nerium Inditum, siliquis angustis erems longis geminis, Apoeynum erectum Malabaricum frutescens, Jasmini flore eandido, Arbor Malabarica lactescens, Jas nitiore odorato, siliquis oblongis. Apud Malabares & Zeylonenses frequens nascitur haec arbuscula, ex radice minus submisse se demittente. fibras late diffundente, cortice rubro susco,

dc lactio, saporis amari, di minus pungentis. Caules firmi La lignos

45쪽

36 AD NOVA ACTA ERUDITORUM

lignos rotundi, varios proserunt ramos, cortice nigricante, lignum albicans tegente, cinctos, solia gerentes bina, sibi mutuo opposita, cum brevi petiolo, oblongo-lanceolata. acuta glabra necvosa, variae magnitudinis, at utraque parte laete viridia, lacteum succum landentia. In summo caulium varii egredium tur flores tubulosi, in quinque segmenta divisi, monoperata, staminibus quinque in conum acutum collectis ornati, albissimi,

jucundi odoris & aspectus. Calix flores sustinens esst stellatus, in quinque lacinias divisus, qui satis longo & tenui ac varie multiplicato innititur pedunculo, & perpetuus est. Floribus

enim emarcidis, ex uno tali calice duae simul eriguntur siliquae angustis, erectae, longissimae, miro modo in summo per apicem aeutissimum circumvolutum sibi junctae ct connexae, lanugine albissima repletae, qua semina coronantur plurima, longa, angusta, striata, cinerea, & pappo, veluti fimiculo umbilicati, placentae adhaerentia. Cortex contritus, & epotus in lacte acido, commendatur in fluxu ventris. Radicis quoque cortex laudatur, codem modo sumtus in fluxu ventris quocunque, sive dysenterico, sive lienterico, & in studiu haemorrhoidali. Idem in aqua decoctus & epotus, servit contra tumores corporis. Radix trita, & cum aqua, in qua oryza lota fuit, decocta, consere pro angina gutturis & colli salta lotione. Servit quoque in tumoribus corporis eodem modo usurpata, neque minus in dolore anhritico partibus asseclis appotita. Dentium quoque dolores sedat, vermes in iis necando, ejus decocto in ore detento. Semina in decocto data, prosunt in febre calida, ardore jecinoris, atque in podagra. Lumbricos quoque ene

eant. Commendatur in Ast Edimb. recentiorum minor lim que ramorum cortex, arboris musco, & quadam veluti linea

exterioti & insipida minime obductus. Hic cortex, musto diligenter eraso, in tenuissimum pulverem contritus, & cum Syr. Auranti in elemiarium redactus, laudatur ut specificum in diarrhoeis. Huius Electuarii uncia semis vel amplius, quarta quaque hora quotidie exhibetur, per tres quatuorve dies. De-jectiones primo die frequentiores & copiosiores fiunt, sed sine torminibus. . Altero die color lacum in melius mutatur. Tertio Diuilired by Cooste

46쪽

Tertio autem vel quarto, si medicamentum penitus seeeesi rit, feces ad naturales, qua consistentiam, proxime accedunt. Rarissime fallit hocce remedium in diaret eis recentibus, ab inordinato victu ortis, modo labris absit, si prius Ipe cu- asiae dosis aegrotanti suerit propinata. Non minori successu, dc eadem ratione datist Electuarium iis, qui laxo corporis habitu instructi, cum pluviosum ac humidum est coelum, in diarrhoeas facillime incidunt; imo per aliquot dies post curatam diarrhoeam mane & vesperi est continuandum, aquam D .ae propinando pro potu consueto, vel etiam si opus suerit, emuloones ex seminibus frigidis & Sale prunullae. At si sebris diarinoeam comitetur, reprimenda prius erit febris venae sectione, & emulsionibus refrigerantibus, vel decocto albo cum Sale prunellae.

ys. GRAVΠ, PROFESSORIS ASTRONO.

miae in Academia Oxoriensi, Opera miscellanea, quorum aliqua nunc primum eduasum, cet. Londini I737, Tom. L Alph. I. plag. 2. Tom. II. Alph. I.

Plag. I a. Praeter vitam auctoris.

Io. Gravii scripta satis jam sunt eruditis nota. Ea vero

universa si quis duobus hisce voluminibus comprehensa suspicetur, magnopere erraverit. Sunt enim praete missa illa, quae literas Arabicas ct Persicas ad edendum postulassent. Quamobrem fidei nostrae satisfacturi, diligenter pedisequemur nomina librorum, quos duo haec volumina complectuntur. Primum igitur locum obtinet auctoris Pyramidingraphia, seu PγTamidum AEguptiarum descriptio, cum longe plurimis additamentis & correctionibus, e quodam auctoris exemplari depromtis. Alterum, dissertatio de pede Romano S Denario, a quibus veterum mensurae & pondera sumta

videntiu . Quae res utraque, quum nostra etiam aetate accuralissime sit pertractata, explanationem nostram ex Gravio nemo

47쪽

33 AD NOVA Ac TA ERUDITORUM

desideraverit. Tantum hic monere liceat, p. 269.&2so. SLelum saniniarii ideo dictum videri auctori nostro, quod pondera in templo asservarentur. Neque lector nos er expectabit, ut hie demum ostendatur, Drachmam Atticam graviorem esse Denario Consulari, & Semi - siclo Hebraeorum Nam nostris temporibus, non modo lancibus h&c res explorata est. sed ipsa etiam liquefactione, & ceteris rei metallicae peritorum subsidiis. Author tamen privari non debet laude solertii aediligentiae, in re olim minus comperta. Tomus Secundus exorditur descriptionem artis AEgyptiacae, excludendi pullos gallinarum in furnis, quorum structuram ct incalescendi modum. etiam figuris additis, auctor diligenter persequitur a pag. 3s 9 ad pag. 363. Hanc artem, quum libris quoque Germanicis dudum explicatam esset novimus, hic repetendam esse nemo contendet. Ea ipsa auctoris descriptio inserta fuit Transaction. Anglican. mens Ianuar. S Februar. anni I 67.. Tum La. litudo Byetantii definitur XLI. gradibus min. m. & Rhodi gr. XXXVII. min. L. a pag. 364. ad 37I. Eam primum ediderat Thouuis Sinita, in Transact. Anglic. mens Decembr. I 6 8 s. Deinde adnotatio Gravit, ad osehamis me consilium de Ca lendario decem diebus privando, ut anni inde a Concilio Ni-eaeno elapsi ad cursum solis accommodarentur, integra proponitur: quanquam ea in easdem illas Transactiones mens Octobr. anni i699. jam illata suerat, a pag. 372. ad 378. suaserat autem Gravius, ut per annos quadraginta, dies inter- ι calares e stilis emitterentur. Postea a pag. 379. ad 392. reperiuntur Nobilis euiusdam Montferratensis cogitata, de am- plificatione artis navigandi, a Ioan. Gravio ad praesectum classium Anglicarum Anglice scripta, ex Italico sermone conversa, nune primum ex quodam Bibliothecae Savillanae Nisto eodice edita. Has meditationes sequitur epistola Gravit ad D. Sear-borugium , quae altitudinem maximae Pyramidis AEgyptiaeae

spectat, in prima editione Pyramidograptitar ipsus signatam. Has literas excipit consideratio Gravianae Pyramidographue ab Anonymo scripta, statim ab edito Gravii libro, nunc primum ex MSto quodam bibliothecae favillanae expressa. Pag.

48쪽

s. & subsequentibus, legitur dissertatio qukdam de Mero

Iudaeorum cubito, & aliatrum nationum cubitis, in qua ex di- . mensionibus maximae AEguptiorum Pyramidis, a Io. Graviosactis, vetustus rubitus Memphitanus est definitus, translata ex latino Vinci Ne vloni, nondum edito. Mox literae comparent Gravit ad viros eximios scriptae, quarum aliquae nunc . Primum editae dicuntur. Prima epistola queritur de indigna Cyrilli Lascaris morte, quae iter Gravit in montem Atho impedieriti Altera est Andr. Moreui latine scripta, in qua praeter alia narrat, Angelum Ephemerides suas Senatui Veneto 'dedicasse, ab eodemque aureum torquem ducentorum aure rum, S dignitatem equestrem, accepisse. Tertia est Gravit Ἀ- . tina ad Claud. Hardy, qua, ex oriente redux, negat se Constantinopoli idoneum Arabicae linguae magistrum reperisse, attamen multos Arabicos, Persicos, Turcicos, omnis generis scientiarum codices, attulisse, Mathematicos praesertim Graecos in Arabicum conversos, atque in his Apollonium Pergaeum. Ne-xxndriae, dicit, se pluvias media praecipue hyeme, contra rei piam opinionem, D' erebras re violentas sensisse. Quarta est

responsio Hardii ad petitionem Gravit, pondera & mensuras. Gallicas desiderantis. Quinta & Sexta jam alibi fuerant sormis aeneis exscriptae. Septima Io. Halesii Angliea, de i a midum nyptiarum usu agiti Oflava ad Jac. Golium, no- .mina plerorumque intorum, a Gravio ex oriente in Britanniam illatorum, mitti significat. Nona Hardii, de libris quibusdam Mathematicis agit, praesertim Gemini exegesibus Geometricis. & Apollonii Arabico codice antiquissimo, quem habeat quidam Christianus Ravius, Berotinas. Decima Gravit itidem Latina, de editis ab ipso Uur Belgi Εpoeliis potissimum exponiti Undecima nihil habet memorabile. Duodecima . Francisci Iunii, narrat, reginam velle aliqliem mittere in Turciam, libris graecis coemendis. Epistolis histe subjiciuntur experimenta Gravit, de vi tormentorum, in Transactionibus Anglicanis l68s. jam edita: mox fragmentum libelli cujusdam Gravit, de montibus terrae secundum Maias, ubi mons Sina

49쪽

o AD NOVA ACTA ERUDITORUM

mirifice varia esse dicitur rupes rubra ex nigro & albo co- , lore. Quae causa sit cur Saxa ex eo aliorsum asportentur. Proximum locum tenent observationes Gravit in itineribus suis, e bibliotheca saviliana editae. Eae versantur in declarandis memorabilibus quibusdam rebus biburni, Florentiae, Lucae, Pistojae, Senae, Frestatae, Romae, Constantinopolis, AE pti, aliunde jam satis notis. Postea exhibentur Gravi' Poemata & Epitaphia, magnam partem nunc primum edita. Ergo ut appareat, qui poeta suerit Gravius, in amplissima illa sua mathematicarum scientiarum & linguarum orientalium laude, apponemus carmen ad Ferdinandum II, magnum

Etrurne Ducem. Tyrrheni domitor maris, metusque

Clases Barbaricae nimis potentis Regum dissidiis, vagas per undasCog rans fremit mrica, impotensque Vindit De Di, a inmistit ira, optas a Venetis dolens triremes, Classemque a Venetis dolens fugatam. Hinc sylvas spoliat comis virentes,

Pinosque aereas parat tarinis, Prorisque aere recurva rostra euest,

Et ventis sinuosa vela laxat. Conturrunt Arabes Opem ferentes, Et dextram quatiunt graves sagittis; ' Distringit gladium acer undulatum Maurus, quem exacuit manus Damasci;

Nodosum elymum ferox NigritaVibrat, trinibus horridus retortis:

Dispersi Nomades, greges peros, Armant spicula livido venens. Omnis barbara semcta vis resurgit,

Ut major tibi fama sit triumphi

Patrum re sanguine clarius trophaeum. Sismerge, Oceano favente, FUFI Infames Diuitiam by Corale

50쪽

Iisfames sesere, re sacris rapinis,

Et dextra aequora Cindica Potente, 'Dux magne, auoicus tuis pacatas Concludit haec opera descriptio aulae Turcicae Constantinopolitariis. Huius agnificentia, supremum tribunal, consuetudo excipiendi legatos externorum principum, personae utriusque sexus ibi habitantes, schol e, in quibus ad rem civilem &militarem adolescentium exercentur ingenia, inferioris sortis personae, v. c. scitreae, muti, musici, Eunuchi albi, & presecti excellentiores, item spadones nigri, Aethiopes & Aethiopissae puellae & mulieres, medici, S Imperatoris liberi, coqui & culinae. Imperatorum cibi, & Eborum sumendorum tempora Smodi, supellectilia & victus apparatus, leta, xenodochia, Imperatorum heredi s & impense. oblectamenta, excutitones, libellorum supplicum receptio, stabula, & solennia festa, copiose deseribuntur; sed ab aliis quoque haec jamdudum sunt exposita. Ueteris aulae mulieres habitatrices, connubia S liberi. servorum venditio & testimonis, religio, opiniones, eserici, tempora. spatia, & ritus sacri, & mulierum mores parum religioli, etiam attinguntur. Illud ad extremum non pnetermittendum est, quod auctor homines quosdam, qui e stirpe Muhammedis Propagatos se profitentur, omnium lacinorosissimos, & a testimonii fide ac religione alienissimos esse, testatur. Gravius hic, ceteroquin, literis & literatis quam maxime se eommodare studuit, itineribus etiam susceptis perquam sumtuosis ae periculosis, temporum suorum communi serie non contentus. Recte igitur, editor horum opusculorum, memoriam ejus renovare & conservare studuit.

C. de Furoraviis ortamundanis commentam, documen. iis genuinιs, re nunquam antehac edilrs, variisque ob rυationibus, Comitum maxime Oxumundanmum bisoriam illuminantibus, ligushaia.

SEARCH

MENU NAVIGATION