Defensio Arnaldina siue Analytica synopsis libri de correptione et gratia quae ab Arnoldo, doctore sorbonico, edita est an. 1644 ab omnibus reprehensorum vindicata calumniis ..

231쪽

191 Defensio Arnaliana, ni conditione adoptantur quotidi millia senum, misi a juvenum, mi Llia parvulorum ; ct afιZibus gratia Chri unae etiam i a , quibus mu dus atteritur, arma famulantur. Ex his omnibus apertissime comficitur gratiam , quam & perpetuam 3c commUnem omnium E. seruit auctor, externam esse, non

interiorem, ideoque solam per sese non sufficere : quod postr mum nemo affirmaturus est, nisi qui Pelagiane sentit. 1, eui um ferme est quod objieitas solν, possit, illud nempe capitis 11. ubi

in rationem reddens, cur nationes, quibus data tantummodo est gratia communis, excusationem nutilam habere possint, adhibita enim semperest, inquit, universis hominibus quaedam superna mensura doctrinae: qua se si parcioris, occultiorisque gratia fuit, sufficit tamm, scut Deus judicavit, quibusdam ad

remedium, omnibus adtrestimonium: non dabiesed evidenter appareat, . quod

232쪽

sie mal sica Syno M. Im od nisi φ ubi abundavit peccatum , superabundaret & gratia,

nunc quoque universum genus humanum similis obcaecaret impietas. Loquitur de gratia communi externa , quam pluribus ante explicuit: atqui hanc sutacere ait pluribus ad remedium, omnibus ad testimonium.

Sed quisquis auctoris doctrinam. diligentius consideraverit, is loci obscuritate nihil movebitur. Fuit ille ab haeresi&Pelagi ana & S mipelagiana remotissimus ', qui

dona naturalia gratiam appellans tametsi aliter loquitur;ac plerique defensores gratiae . re nihiliomunus idem sentit: & gratiam communem , externamque negat ad bene agendum perse ipsam sustacere.Cum multa ad id confirman- . dum proferre pinsem; pauca tomen led apertissima proferam. Primum sit illud cxl. I. cap. 8. Si non operatur in nobis , nuEius

Astumui participes esse virtutis. SA

233쪽

Τρή Defensio Arnalgna, sec quippe bono nihil bonum, sine hac luce nihil est lucidum, &c. homo quippe mortalis damnata in

Adam origine carnaliter natus ad

spiritalem novi generis dignitatem nisi Spiritu sancto regente' pem venit. Sed nec ullo hanc desiderio appetit , qui calorem iesius desiderii non accepit a Deo, de quo dicit D minus: a ignem veni mittere in terram & quid volo nisi ut a deat Z Ignis autem iste dilectio es Dei s quam amaxor mundi coria capiti o non potes concipere e plenus es enim amore vanitatum;quas etiam potuerit aliqua ex parte vitare, ortranscensis temporalibus ad externao inmis uia intelligendoprofeceris psia colendis quoque simulacris necesserit , se venerari caelum ac temram , omniaque mundi hujus et menta destiterit dem tamen , dialectionemque Christ, conturbatus de ejus ipsa humilitate non capiet; essandalum Dominicae nativitatis ac mortis proprio Iudicio non evincet.

234쪽

sve Analytica Syno s. I9s Nec mirum s Evangelio Crucis Christi Philosephia obnititur: cui etiam Iudaica eruditio reluctatur. Nec doriri igitur , Aec indom, c j ibet sirpis aut ordinis, hum na ratione ad Dominum ducuntur; omnis homo qui ad Deum comvertitur , Dei primum gratia commovetur : non enim ipse bi tamen est, nec corsum radio propriae lucis accedit. Rationem subjicit plane neces ariam. Hiis ille erit qui tot opinionum colluctationes , tot vim cula consuetudinis, to reiudicia v iustitis suo tantum iudicio abrumpat, o sola voce extrinsec.s sonante doctoris, hoc tantum de putia ha-

eat , quod audivit; se totam de voluntate quod credidis 3 aluo ita esset, nihil inter gratiam , t gemque di aret nec indulgentiae quemquam spiritus vivificaret, si cridens titera permaneret.' Lex enim quod fieri aut nonfleri jubetnen praestat ut aut flat, aut non si i , M. Cum igitur verbum Dei per

235쪽

rys Defensio in Adina,

ministerium praedicantium auri scarnis infertur, miscetur operatio potentiae Divinae cum sono vocis h manae ; se qui incitavit Eva et nantis incium , audiemis quoque flrmavit assectum. Atque hic locus mea sentemtia sussicit ad repellendam o nem calumniam. enim non aliam gratiam generalem conc

Cedens , quam quae inhaeret in ipsa natura , in eleme iis, in Coelo, in specie corporea, & admirabili rerum omnium consensa gratiam interiorem simul contendit esse necessariam, d gratiam generalem,legem quΟ-que , vel praedicationem Evangelii negat sufficere, is nihil grariae communis fautoribus suffi satur, Vel Pelagio: auctor nost non aliam gratiam generalem 8gnoscit, quam quae inhaeret in natura ipsa, in elementis, in CC io, in specie corporea, sive in a mirabili rerum omnium concinis

236쪽

tu: gratiam interiorem necessariam csse docet; externam naturae & legis negat sufficere: nihil ergo vel Pelagio, vel gratiae Communi, quae tota est interior sustragatur. Prima propositio manifesta est, & evidens. Assiimptionis primam partem apertissi: mis auctoris testimoniis ante confirmavi. Secundam partem multa superioris sententiae loca probant. Si non operatur in nobis , nullius possι sparticipes esse virtutis, &c. Homo mortalis damnata in Adam origine carnaliter natus ad spiritalem novi oneris dignisutem nisi Spiritu Saneto regente pervenit ,sed nec usio hanc desiderio appetit, qui calorem ip-ssus desiderii non accepit a Deo. Omnis homo qui ad Deum conve titur, Dei primum gratia commovetur, &c. Miscetur operatio scientiae disinae cum sono vocis humanae , &c. Tertiam denique pamtem , de qua maxime hoc loco

237쪽

is,s Defensis Arnaldina, agitur, probat illud ejusdem cspitis. Ignis iste dilectio est Dei, quam amator mundi qui gratia

generali minime caret ) corde captivo non potess concipere, m. Ioc idocti , ρm indocti cujuslibet sirpis , aut ordinis , humana r rione ad Dominum ducuntur, &c. Lex quod aut feri, aut non meri jubet , nonprcflat, ut aut at , aut

id est gentibus Barbaris, quibus gratia Christi nondum illuxit ) illa mensura generalis auxilii, quae desuper omnibus semper hominibus est praebita , non nega r quamvis tam acerbo natura tam na vulnere sauciata sit , ut ad c gnitionem Dei neminem contemplatio spontanea plane valeat erudire, nisi obumbrationem cordis vera Iux

discusserit, quam inscrutabili judiario Deus justus, ct bonus non itin

238쪽

e Analytica Syno s. I99 praeteritis seculis, quemadmodum in novismis diebus effudit. Alterum ex Epistosta ad Demetriadem, quae ejusdem auctoris esse creditur propter maximam styli, sententi arumque convenientiam. a Inpulcritudine coeli . . o Grea quadam sunt pagina ad omnium oculos semper patentes , o auιiorem suum nunquam tacentes: quarum prorepatio doctrinam imiaratur Magistrorum,se eloquia Scri turarum :sed quicquid illud es, quo corporeorum sensuum exuriora pulsantur, in agro cordis cui impenditur ista cultura, nec radicem ρρ est Aere , nec germen emitte

re , nisi ille summus se verus agria cola potentiam sivi operis adhibuerit , o ad mitalem profectum eaqμα sunt plantata perduxerit. Sive

esim contemplatio Creaturarum ,

sue sacrorum series voluminum , e scientia disserentium cero se siduo resimonio praedicet veritatem :h neque qui plantat est alia Κ iv

239쪽

quid, qui rigat, sed neque qui

incrementum dameus.Haec omnia descripsi paulo uberius, ne. qua positi esse de auctoris praes tantissimi sententia dubitatio. Quid inde consequens sit, vel rudioribus patet. Neque jam

necesse est ut admoneam locum

objectum sic intelligi debere , Ut

gratia generalis valuerit ad c sititionem Dei comparandam: quod ego verissimum esse arbitror: vel potius ut valuerit quugratia interi 1l. De his enim paucissimis loquitur , quos, ut in eodem Iibro cap. s. docet, inter gentes spiriti tus gratiae Dei discrevit. Est mmm naturae sedula contemplatio velut primus gradus ad Cognitionem unius Dei, quem gratia deinde accedens perficit , memtem illuminans simul & voIumtatem accendens.

Ergo quoniam auctor gratiam interiorem o mnino necessaxi am

240쪽

sse Analytica Syno s. 2oIad bene agendum asseruit, nec

aliam agnovit communem, quam externam , iis plane annumeramdus est qui gratiam communem

esse negaverunt.

Qui non vult media propria, eademque ad consequendum finem necessaria , is finem non

vult proprie. s aliquibus,'inquit Vasques , auxilia saltems ciemtia negaret Deus : sequeretur nulla- modo salutem eorum desiderare. Et Petavius. b Si Deus certis tantummodo necessaria praeberet auxilia , cum sine iis salus aeterna compar ri nequeat, non omnes salvos veste diceretur sed eos duntaxat, quia bus opem ferret; reliquos nolle omnino salvos esse. Habet enim hoc voluntas omnis , si est ma Fria , ut quicquid apperit, ejus οἱ-tinendi causa quae siunt nec arra conquirat, ac sebi aliisve procuret. Et Anonymus Historiae Janse Dianae sarptor, cujus potissimuin causa in disputationem hanc ii

a T. P. d. 97. cap. sat. 17.b Tom. r. L. x. cap. s. n. s.