Eloquentiæ preludia, seu compendium eorum, quibus institui, & exerceri solent, qui literis humanioribus dant operam, & rhetoricæ initiantur; Ex Aristotile, Tullio Quintiliano, alijsque probatis authoribus, a P. D. Demetrio Supensio cler. regul. barna

발행: 1720년

분량: 464페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

191쪽

Latinus PacatusTheodosii beneficenis, tiam ab Antecedentibus eximie commendat ι a praeuijs scilicet promissi nibus, quibus tanta inerat humanitas,

di fi ies, ut iam pro summis essent beneficijs. Nihil ita primoribus labris polliceris, quin promisso fidem subdas, Severba re sancias. Nemo tam nemo beneficia , quae dederis, ab eo credit tempore computanda , quo dederis et quia tam certa sint, quae spondes , . vexum videantur accepta ; cum spondes.

Iam id ipsum , quod ante promittis, nonne de summo purissimae menti Rcandore proficiscitur λ Nam cuius est animi nec vota hominum fatigase, neet adhibere muneribus artem dissimili tis , sed denuntiare praestanda ut Seprolixior sit sensus bonorum; nec repentina felicitas attonitos , & si miles reddat ingratis ' Animos enim nostros subitis assectibu& impares perinde laetNtia , ae dolor, si deprehendat , externat. An non illa Romana pietatis notissimae mateT, nuntio mali Cannensis exterrimis, filio reduce , quem flebat di riguit in mortem, nec par esse gaudio potuit, quae superfiterat orbitati Comstius igitur Caelestis arcani& nat ratium depositorum, mavi&,ominibust sperata procedere , quam insperata

192쪽

De Loeis Rhetorkis. Ig' perti ni re benefletar nec immerito inanque fugitiva successuum repenti norum voluptas , ut occupat , sic relinquit : selicitas longior esit , expectare keurum . Itaque cum hactenus natura esset statutum , ut bona sua hombnes nescirent, & tum primum inciperent felicitate gaudere, cu in ecepissent esse selices a tu promittendo praestanda inuenisti tempus , quod nobis natura subtraxerat 3 At quos adepta soliti iuvabant , etiam adipiscenda dele

D. Ambrosius Protoparentis culpam Consequentibus malis exaggerat. vocatione Gentium I.pr. c. 3 . Omnes naturae nostrae incolumitatem primi hominis praeuaricatione perindidimus. Inde tracta mortalitas, inde multiplex animi, corporisque corruintio ; inde ignorantia , & difficultas, curae inutiles, illicitae cupiditates, sacri legi erroreS, timor vanus, amor anxius, . iniusta gaudia , poenitenda consilia ,&non minor . miteriarum multitudo , quam criminum.' Saepe aliquanto latius Antecedentia ,& Consequentia sumuntur pro ijs omnibus, quae rem praecedunt, vel su, sequuntur; atque naec frequentissima

sunt in Amplificationibus , ac Descrip uonibus. Quid enim visitatius , quam

193쪽

r o De Loeis Rhetorisis.

in variis retum humanarum vicibus ex. primendis praeteritorum cum praesentistius collatio, aut ex his coniectura futurorum 8 . Cicero pro L. Murena circa sinem Orationis, illius praesentem calamitatem ldeplorat praecedetnti dignitati compara

4 Modo maximo beneficio Populi Romani ornatus sertunatus videbatur , quod primus in familiam veterem, primus in municipium antiquissimul consulatum attulisset: nunc idem hi lore sordidus, confectus morbo, lacrymis, ac maerore perditus , vesterest supplex Iudices , vestram fidem obtestatur , misericordiam implorat

Latinus Pacatus in Paneg. Theod circa finem exordi j . - .

Quin illud me impulit ad dicet,

dum , quod ut dicerem nullus adige bat non enim iam coacta laudatio,& expressae metu Voces periculum , silenti j redimunt. Fuerit, abieritque: tristis illa secundiae ancillantis necelmtas; cum trucem dominum auras om oes plausuum publicorum ventosa popularitate captantem mendax assentatio titillabat i cum gratias agebant dolentes , & Tyrannum non praedicasse Tyrannidis accusatio voeabatur . Nunc par

194쪽

De Loela Rhetoricis. 17 rpax dicendi, tacendique libertas,& quam promptum laudare Principem , tam tutum siluisse de Principe. Libet igitur redditam postliminio securitatem l quendo experiri e libet inquam , quiae neminem magis laudari Imperatorem decet, quam quem minus necesse est. Ouidius lib. pr. Metam. in descripti

occupat hic collem, cγmba sedet

Et ducit remos illic , ubi nuper

Σt modo qua graciles grame ... carpsere capellae, . Nunc ibi deformes ponunt sua

. . corpora phocae.

Consequentia ominationibus , ac suturorum Descriptionibus aptissima sunt. Ex hoc loco Tullius in Cat. q. si biicit oculis excidium quod futurum. praeuidet , nisi perduellium furor comprimatur . - Videor enim mihi hanc Urbem ubdere , lucem orbis terrλrum , atque arcem omnium gentium P subito uno imcendio concidentem. Cerno, animo

sepult*m Patriam , atque insepultos actauos ciuium . Versatur mihi ante oculos aspectus Cethegi , & suror in , vestra caede bacchantis . Cum vero

Mibi proposui regnantem Lentulum, H . . sicut

195쪽

1'Σ De Loeis Rhetorisisseut ipse se ex faetis sperasse consumi est, purpuratum hunc esse Gabinium

cum exercitu venisse Catilinam , tum lamentationem matrum lamilias , tum fugam virginum , atque puerorum , ac vexatiqnem Virginum Vestalium re horresco.

De Repuraantibus.

REPVU NANTIA sunt ea qua

neque certa iege , neque certo πω

mero inter se dissident, at simul stare non

possunt; ut amare, & nocere . A Boetio definiuntur Contrariorum consequeri tia et , quare toties fiunt Repugnantia, quoties uni Contrariorum opponum tur , quae alteri conueniunt. Vt si edendi auiditas, & mensarum luxu S, quae intemeerantiae conueniunt, cum telo perantia conferantur. - Α liqui huc omnia reserunt, quae sunt inter se diuersa, ac disparata. -Et ita innumera certo sunt Repugnanti Ictim res quaelibet caeteris repugnet, quae non sunt sesa: lapis enim ex. gr. repia

gnat arbori, pisci , vol acri, & culeumque rei . quae sit aliquid aliud , quam .

Idem lapis . .

196쪽

De Loeis Rhetoricis, . 3 7 3

Repugnantibus illius innocentiam , 3c confictum ab Erucio crimen refellit, Ipsum accusatorem alloquitur Et simul tibi in mentςm veniat facito, quemadmodum vitam huiusce depinxeris Hunc hominem serum , atque agrestem sui sis , nunquam cum homine quoquam collocutum esse , nunquam in oppido constitisse . Qua ἱn re praetereo illud , quod mihi maxi mo argumento ad huius innocentiam poterat esse, in rusticis moribus , ii

victu arido, in hac horrida, incultaqu*vita huiusmodi maleficia gigni non

. Illud quaero; is homo, qui ut tu tη dicis nunquam inter homines suerit,

per quos homines hoc tantum facinus , tam occultum , absens praesertim consi cere potuit Z o Pro P. Sylla eundem tuetur ex hoc ioco a suspicione coniurationis.

In hoc vos pudore iudici j, & in hac vita, tanto sceleri locum fuisse credibris i aspicite ipsumi contuemini os δέ onserte crimen cum vita, 3sque ad hoc tempus explicata: tum crimen re cognoscite. Μitto Remp. , quae suit semper Syllae carissima ; hos ne amicos,' tales viros, tam cupidos sui , 'per quo res eius secundae quondam erant OInλ tae , niuac subleuantur adueris , cru-

197쪽

t η De Loris Rhetorisis . det i tum ε perire voluit;vt cum Lentulo,& Catilina, & Cethego foedissimatria vitam, ac miserrimam turpissima mo te proposita degeret Non , inquam ἀcadit in hos mores, non in hunc pudorem , non in hanc vitam non in hune hominem ista suspicio. Idem pro L. Murena sellatoris comuitium, quod in eum Cato coniecerat, a Repugnantibus dikiit. Saltatorem appellat L. Murenam Cato, maledictum est, si vere obi jcitur, vehementis accusatoris, sin falso, malindici conuitiatoris . Quare, cum illa sis authoritate, non debes M.Cato arripere maledictum ex triuio , aut ex scurrarum aliquo eonuitio, neq; temerε Con sulem populi Romani saltatorem V care; sed conspicere , quibus praeterea vitiis affectum esse necelle sit eum , cui vere illud obi jei possit. Nemo eniri sere saltat sobrius , nisi sorte insanit , neque in solitudine, neque in conuiuio moderato, atque honesto. Intempestiui conuiuij, amoeni loci, multarum deli clarum comes est extrema saltatio . Tamihi arripis id, quod necesse est om nium vitiorum esse postremum , relinquis illa, quibus remotis hoc vitium omnino esse non potest y Nullum turpe conuiuium, non amor , non come D

198쪽

De Loeis Rhetoricis. I sditur 3 & cum ea non reperiantur, qtiae Uluptat A nomen habent , quaeque vistiosa sunt f in quo ipso luxuriam repe rire non potes, in eo te umbram lux riae reperturum putas

CAUSA est , qua per se pro eis

essectum ρ Ita Deus prima est rerum creatarum Causa, quas omnes infinita sui virtute producit, , φ .

Quatuor sunt Caula, EFFICIENS, MATERIALIS , FORMALIS , σFINAL s. - CAUSA EFFICIENS est , a qua νει st. Sic Pictor est Causa Effetens

picturae . Mute subduntur Cauta adiuuantes , seu instrumentales; cuiusmodi sunt instrviventa, quibus utitur EiF- ciens ad producendum cilaetum. Hue etiam reseruntur Causae interimentes εseu destruentes: ut morbi s qui sanitatem, seditiones, quae publicam quietem

euertunt.

ctitur omnem materiam. MATERIA est id, ex quo, ves in quo ressunt, vel circa quod escientis actio mersatur . Ita colores sunt materia , ex qua fid

199쪽

3 6 De Locis Rhetoriere. pictura ι tabula est materia, in qua pictura exprimitur ; res pingendae sunt

materia , circa quam Pictor artem suam eXercet.

CAUSA FORMALIS i omnςs r rum formas complectitur. FORMA est, per quam res est id quod est,s distinguitur a cateris . Diuiditur in intimam, & externam. Forma. int i mata est, quam Philosophi essentialem vocant, pertinens ad . res 'substantiam . Sic anima rationalis est hominis fodi

Externa est subiecta sensibus rerum species, siue sit a natura , siue ab arri proueniat s & consistit in certa quadam figura, partium dispositione, colore . Ita corporis pulchritudo externa hominis forma est ι elegantia, ct proportio membrorum forma simular

CAUSA FINA LES est Anis, propteri

quem aliquid M. Sic praeda reserenda est Causa Finalis seu finis ven

tionis, lucrum mercaturae, praemium laboris. ε

A Causis Essicientibus illud est Cicer

Multa & in Deos in homines impie, nefataeque commisit, quorram scelerum pinnis agitatur, dia mente, consilioque deducitur. Agunt eum Prae-

200쪽

De Locis Rhetoricis. II sipitem poenae ciuitan Romanorum, quos partim securi percussit, partim in vinculis necauit ue partim imploran- res iura libertatis,& ciuitatis in crucem sustulit. Rapiunt eum ad supplicium 1 ij pati ij: quod iste inuentus est, qui e complexu parentum abreptos filios ad necem duceret , & par tes pretium tuo sepultura liberum posceret. Reli-

giones Vero, caeremoniaeque omnium

lacrorum, fanorumque violatae, simulacraque Deorum . quae non modo ex suis templis ablata sunt, sed etiam iacent in tenebris ab ilio retrusa , atque abdita , constitere eius animum sine furore ,

atque amentia non sinunt.

Ex hoc eodem loco illud est Senecae epist. 78. ad Lucillum, ubi de inltaurata bona valetudine loquitur. ., Quae milii tunc suerit solatio dicam, , si prius hoc dixero, ea, quibus acquiescebam, vim medicinae habuisse. In remedium cedunt honesta solatia,& quidquid animum erexit etiam cor pori prodest. Studia mihi nostra saluti fuerunt. Philosophiae, acceptum sero, quod surrexi , . quod conualui r illi vitam debeo , & nihil minus debeo. Multum mihi contulerunt ad bonam valetudinem amici, quorum adhortωtionibus , vigilijs, sermonibus alleu

SEARCH

MENU NAVIGATION