장음표시 사용
571쪽
De Divinatione. Lib. G. 363 roborandam argumentum aliquod ducant.Mista haec, atque ex diuersorum Autorum placitis collecta sen cbnsulatio tentia, prae se quidem probabilita- huius opin. tem aliquam fert; nonnulla tamen continet,a vera, solidaque Philosophia penitus aliena: quae refellere petr pretium est,priusquam de Oraculorum causis quid sentiam, in mediu asseram. Illud in primis Valde bet uisiuin hii surdum,& absonu existimo, huma- animus
. . . . ingenita dimam animum Ingenitam Tacultatem vinandi fa-
habere,qua futura pr sentiat, cum, hanc solius Dei pr rogatiuam esse,a- Dei propriss pertis verbis diuina Scriptura teste'U-- r. tur. At In anImo rami quida diuinita tis refulgent. Fateor, non tamen animus ipsa diuinitas est. Intelligit quude, contemplatur,prospicit,muliarureru est artifex, mouet, regit, guber nae, atq, ob hanc diuinitatem parti cipatam, idipsum est in paruo mundo,ut ait Philo, quod Delin magi O.
572쪽
Eius tamen cum gendi, tum intelligendi vis est limiti us circunscripta, di propterea nec aliquid ex nihilo Condere,nec certo futura praedicere potest. An id poterit Animus, quod deque D qmones,neque Angeli,n turς viribus longe praestantiores, efficere queunt Cur ergo, inquiunt, moribundi,cur ebrij interdum diu nare dicuntur Θ D e ebriis quaestio facile soluitur, de moribundis autem
difficiliores explicatus habet. Ideo
qu.ndoque ebri, quandoque diurnant, quia vim MMR vapores magno impetu ad cerebruelat innumeras rerum imagines nubi laxentes, perturbant, & excitant, hincque animus, diuersorum simulachrorum obiectu, ad varia intelligenda incitatur, ut mirandum non Molibutiat 'muix loquentes, casu quando- eur interdu que in veritatem incurrant. Moru ' ' bundi vero,& animam agentes non RMio pyi nunquam vaticinantur,quont m,Vς
573쪽
De Divinatione. Liber II. 36Fautor est Aristoteles, effectus quida tu. - illis accidit,quem syncopem, , ex ἴ- tasim appellare possumus:propterea cum multae rerum species eorum facultati fictrici tunc temporis obuersentur,quasi somniantes, in ea, quae ventura sunt,temere incidunt. Solet ει-
etiam polirema Verba illorum, qui morti proximi sunt, a consanguineis,& astantibus diligenter custodi-ri,atque ab eisdem crebris sermonubus,iucundaque recordatione commemorari. Si forte autem in rem albquampiam quadrent,quq interiecto temporis interuallo accidat, statim defunctum vaticinatum esse asseuerant,cum tamen eius Verba alio spectarent.Moribundi pr terea,immu - .- tata interdum a Daemone phantasia, aut occulta detegunt, aut quae ipsemet Daemon paulo post facturus est,praedicunt. Tunc enim discessurus a corpore animus visis quamplu-
574쪽
rimis agitatur, quibus f e Daemon ibbenter immiscet, opportunam inde occasionem nactus illam vulgi opinionem corroborandi, posse videliacet umbras, seu defunctorum animas id, quod Necromantae facere se
putant) ad abstrusum quippiam in
telligendum,ab inferis euocari.Neqi Ratio quar- omittendum illud censeo, permissu' quandoque Dei,&bonorum Angelorum ministerio fieri,ut in aliquo ruutilitatem,& commodum,moribu-di,priusquam e vita decedant,aliqua indicent, aut praenucient.His iam Vudeor sat como de causa aperuisse, cur moribundi aliquando vaticinenturiatq; adeo fundametu praecipua praedictae opinionis euertisse, quod quide erat, humanum animum ingeni-
e mi. rum praeterea est, quod a proposita ςψηβ' sententia me avocat, nullam scilicet ab eius autoribus satis valida i ratio,
575쪽
De Divinatione. Lib. II. 367nem allatam esse,cur Pythia,illiterata mulier,hexametro carmine Or -
cula reddiderit. Scio, illos terrestri
exhalationi, tanquam excitanti causis,portentosum istum effectum adscripsisse: quaero tamen ex eis,ingen, tam ne hadeat humanus animuS, Vt vaticinandi, ita conficiendi carmina facultatem,nec ne Si no habet, quid igitur poterunt terrestres halitusZe. tincti enim,aut nondum accensi caribones non indigent excitante. Si habet Dirum certe, cur eam in speluncis tantum exerceat λ Cur perturbarus potius,atq. confusus, quam inte- . iger,& quietus 3 An non, praeter speluncas,sunt etia atra, & solitaria loca,
ubi animuli a sensibus abduci, &ad meditationem erigi facile potestὶ At non est ubiq; halitus,inquiui,&sympathia illa. Bone Deus, no agit halit' proxime in animum, ut ipsi quoque
fatetur, sed coopus talumodo vexato
576쪽
3έ8 Georgis Rara ejhumores ciet, spiritus excitat. Cur igitur,si tanta estauimi ingenita visi non aliquando ipse per se, aut sciendi libidine, aut gloris cupiditate inflammatus , cum ad vaticinandum, tum ad fundenda carmina promouetur Cur quod impetus efficit e terior, non idem poterit impulsus interior 3 De Plutarcho , Cardano, aliisque huius classis autoribus, qui huic opinioni subscripserunt, nshilheic dico:miror tamen,& obstupesco, Iulium Sirentum , virum alioquin doctissimum, & Theologum praestantissimum , ut se magnum Philos phum praeberet, hanc eandem in seu eam cecidisse. Qu nam
igitur,dices,Oraculorun causa cem oraculoxv seri debet,si illa nec a Deo, neca na monibus, nec a caelestibus corporubus , nec ab atra bili, nec a spiritu animae mundi, nec a terr est ri halitu proiiciscuntur ' Rem, opino , a ui
577쪽
tangemus,si nullis autoribus, nullis que sententiis addicti,libere philosophari,veritatemque ipsam hinc inde
expiscari voluerimus. Aliorum enim Ailbiurierrores, in hac difficultate elucidan- ς φ φ I da,nis1 meum me fallit iudicium, in- α.Vnde otii de emerserunt, quod res illas , quae tanquam paries quaedam ad ess ctum gignendum concurrunt, tin tas,integrasque causas esse putarunt.
Nos igitur scopulum euitabienus, i, in hoc pangendo Retu, singulis illis
rebus suam cuique efficientiae partem dederimus. Oraculorum itaque Oraeulotu causam triplicem esse existimo,natu- R xxi ratem, artificiosam , &supernaturalem. Causa naturalis est exhalatio te- oraculora
nuis non quidem ab animae Mundi talis. spiritu, aut a caelestibus corporibus excitata,sed vi sua ex terrae visceribus. erumpens. Non sunt autem ubique locorum expirationes eaedem , sed pro latentium metasiorum varieta
578쪽
te dissimiles, atq. adeo diuersis qualitatibus praeditae,queadmo dei etiam aquarum calidarum fontes; quos . h.1.is, ' thermas appellant. Nonnullos enim num effe- homines videas,ob haustum is & ab
forptum vaporem, itatIm exultare,
atque gestire,alios in rabiem,&furo. re agi,alios flupidos, & stolidos reda d alios tabe costumi,sanari alios,alios prorsus enecari,alios ad loquendum, canendum,disputandum, & vaticinandum promptos , & alacres fieri. Ex varia namque eorum, qui specus , ingrediuntur,affectione,varij quoq; oriuntur effectiis , ut nulla alia sym- pathia aut antipathia quςrεda sit.Sci. totamen,Vapore ilia terrestre neq. a. caelestibus corporibus,neque ab elementis, neque ab alia quacunque re vllam obtinuisse vim, qua rudes, &, imperitos homines Philosophos, Poetas,aut Vates essicere possit. Sed duntaxat natura sua , ad cerebrum
579쪽
De Divinatione. I lib. I i. 17telatum,ita spiritus excitare, & commouere,ut quiPhilosophia iam didicit,subtilius philosophetur,qui Po sim,liberalius carmina fundat,qui adloquendum procliuis est, tam multa loquatur,ut casu aliqua praenunciet, quς ventura sunt, hincque fatidicus
censeatur. Id, quod interdum etiam generosi vini exhalationes efficiunt; histi ''' quinimmis,ut nonnullis placuit,Hederae commanducata folia, ebrietatis quandam speciem referenda , &mentes ad furorem procliues, mirum in modum incitantia. Hincque ' . fortasse Poetis hederaceae coronae
dabantur,ut earum Vapores, in cere-
brum sensim penetrantes, nonnihil furoris inducerent: nam, ut Democritus, & Plato aiunt, sine furore Poetς magni esse non possunt. Ter-- ώρα restris igitur expiratio , ex 'adytis locis euadens, prima oraculorum origo,aut verius occasio fuit, ut de
580쪽
Trophonio ,&' Delphico Historib
tradidere , ne multa modo recenseam. Auxit deinde eorum faculi,eiosa. tem,& vim hominum industri aut,
quod magis crediderim , calliditas, atque V sititia. Ex multis enim, qui speluncas ingrediebantur, locorum praesides,& facerdotes illos prςcipue obseruabant, qui ad insaniam procliuiores erant,eosque ipsos, tanqua magis idoneos ad vaticinandum de luebant Cumque iama percrebesceret,alicubi Vates esse, qui consul rent, & futura praedicerent, multi largis muneribus eo aduolabant, ut Oracula peterent.Responsa accipie-mbigv - bant,ambigua, obscura , perplexa, etitissim o di sunt Astrologorum praedictiones,quae aliquando probabantur euentu. Hinc pietas,religi , cultus:hinc praeclara, & magnifica templa : binc grandia, & copiosa dona, lacerdotibus oblata, quorum Vi plerumque