장음표시 사용
261쪽
de me te oris. χη ς ret composita ex materia in longum pro-isa, ita tamen ut in lateribus habeat fibrasasdam, quae cum ignem concipiant ; flam-ε videtur huc & illuc discurrere admodum aprae.Tertia impressio diciturDraco volans, ita componitur ex materia calida Strara quaersum ascendens; & occurrens nubi frigidaeis illa retundit'r, motuque illo & antiperista- accenditur , & ab impulsione nubis reflexa1rs anterior quae prima inflammatur,videtur uasi scintillas ex ore emittere, & repraesentat ollud raconis; pars media,ur poteἰcurva&obluua repraesentat ventrem: pars vero posterior,
tuta est c5prcsse, repraesentat caudam Draco- .iis. Quarta impressio vocatur lancea quae c6hat ex materia subtili modicae latitudinis, &n longum extensa , quae tota simul inflamma. ur. Quinta impressio dicitur columna pyramidalis, quia constat materia quae non est ubique aequaliter rara & subtiIis , quo fit ut partes subtiliores supremum locum occupent, crassiores vero infimum , quae proinde Columnae Basim repraesentent. Sexta & ultima
dieitur fax quia constat materia subtili quae in longum & latum aequaliter porrigitur , &tota simul inflammatur : eigo variae sunt impressiones ignitae quae apparent in aere.
Dicendum est x. hujusmodi impressiones ignitas componi ex exhalatione calida &
Prob. illa Meteora sunt ignita & inflammata , ut patet omni experientia, non enim
solis ra iis solaribus coruscant, cum etiam adcturno te ore resplendeant: atqui nulla
262쪽
materia potest tam ccleriter ignescere & i flammari quam exhalatio calida Sc sicca ; erisgo illa omnia meteora com nuntur ex exhalatione calida & sicca. Dicendum est a. & uir. plurimos alios ignes apparere in infima aeris regione. Prob.& exp.conc .Primus ignis dicitur fatuus qui componitur ex materia pingui, & viscosa quae motu proprio , & nocturni frigoris anti- peristasi ignem concipit & dementium more hue illuc discurrit, ita tamen ut fugientes sequatur , ut pote ad se auram attrahentes Α, &sugiat insequontes. Hic autem ignis solet apis parere in locis in quibus jacent mortuorum corpora ,& super capita eorum qui pendent in patibulis. Secundus ignis sanctus dicitur; ita ut si duo appareant , vocantur Castor &Pollux. Ille autem ignis provenit ex exhalatatione pingui & viscosa quae vi .& motu vent intum accenditur, & ille ignis in- magnis tempestatibus circa naveS apparet.
MEteora aerea sunt corona seu halo vim gae , Paretia, arcus coelestis, sed inter haec mereora praecipuum locum obtinent venti. De his omnibus agetur in is is quaestione.
263쪽
Otandum est I. quod non immerith a P Iatone admirationis filia nuncupata estis , quod scilicet non mediocri soleat admi itione intuentium animos assicere. plurimautem solent quaeri de iride.. I. Quid sit. auaenam causae concurrant ad iridis produ-tionem-3. Quinam sint colores iridis, de inde proveniam. 4,. An duo homines videant:andem iridem. s. An idem homo respiciens iridem, videat semper eandem. 6. utrum iris fuerit uuqurim ante diluvium. 7. Unde provenit quod duae irides simul appareant. Ultimo quid praesagiat iris ,. quae omnia hoc in articulo resolventur. Dicendum est r. Iridem definiri a Philo sophis arcum habentem multos colores in . nube rorida, &opaca ex radiorum Solis oppositi refractione apparentem oculis spectan
Prob. & expl. Illa definitio descriptiva.. i. Iris dicitur arcus habens multos colores, quia habet figuram arcus , & quia multos etiam habet colores de quibus infra agetur. a. Iris dicitur apparere in nube roridast opaca , ut denotetur quod ut Iris citarin
264쪽
metur in aliqua nube, illa nubes debet habere aliquas conditiones. I. Debet esse ro,
rida, hoc est in pluviam jam jam resolubilis,
ut lucem facilius in se recipiat tanquam aqua pellueens: 2. Debet esse Diaphana ex ea parte qua nos & solem respicit, sic enim facile lumen injectum recipi C: 3. Debet esse opaca ex aliqua parto, scilicet a tergo , nolumen tranfluat, sed ab ea ad nosti os oeu-Ios repercussiim tanquam ab speculo reis flectatur r 4.. Iris dicitur apparere radiorum solis oppositi refractione , quae verba denotant solem essicere Iridem in nube, sed ut sol Iridem faciat , debet constitui e regione & opposito nubis, ut radios in eam recta vibrare possit; unde patet experientia, quod si sol in oriente extiterit, Iris in occudente apparebit: Si vero sol fuerit in occasu, Iris apparebit in ortu vel Septentrione aergo &e Dicendum est x. solam esse causam emincientem iridis. Haec certe cos cIusio probatione non indiget, cum illud omnes communi consensu fateantur: non tamen a Sole tamiatum essicitur iris fit etiam inrerdum a Luna,
sed raro & solum in plenilunio , & Iris Lunae
non habet tantam colorum varietatem &putaehritudinem , sed est tota candida secundum omnes semicirculos , . quia lumen Lunae, cum sit valde debile, non potest pcnetrare inferio-rcs partes nubis densari & proinde refrangitur in nubis superficie; & ita causatur solus color albus, nam lumen rcfractum ipsuperinficie alicujus corporis obscuri & opaci candescir. Iris etiam Lunae non apParet con Lia
265쪽
ct Meteoris.1 , sed lineis nigris intermediis distingui- . Illae autem lineae nigrae proveniunt e erso aspectu nubis ad Lunam: 'Dicendum est. 3. Quod licet ean Sem iri digatam efficientem agnoscant omnes, ncm Pellem. Tamen circa causam materialem, ea in m non est Omnium sententia. Iridem ergo
nube aliqua quibusdam affecta conditio-bus estor mari dicimus ; sed a nostra sen-ntia discedentes Cartesiani existimant quos quibusdam guttis sole illustratis efforma- sv , quod confirmari dicunt in aqua ore tesso difflata, & quasi in torantem diducta: 1 saponis bullis, quas pueri intincto in sapo-em aqua subactum calamo, inflare soleiar, t in fontibus artefactis, quorum opera aqua arsum summ' impetu erumpens, difflatur. Iae quidem diversae seωentiae quae varia vivlentur docere . in ianum ramea &.eundemensum abeunt ; dum enim dicimi. sei Aem in iube rorida efformari , per nubem roridam ntelligimus nubem innumeris guttis emis
fantem ; siquidem nubes rorida non est purus vapor, sed quae incipit distillare in quitulas adhuc in aere pendula a. Dicendum est ε. causam formalem iridia esse lucem. hane nobilissimam qualitatem ut causam formalem iridis noscunt Omnes , mirantur omnes pariter varios sin iride colores , sed tenent pauci , quomodo in tride mirifica adeo colarum diversitas procree
Vari' iridis colores explicandi eausa a. globulos caelestes non recte confugiunt Caria
leuaui, cum ab ipsis globuli, varii non po G
266쪽
sint oriri colores, ut prob. in tract. de anima ubi agetur de coloribus. Dicunt nonnulli quod illi diversi colores procreantur sola luminis reflexione vel reis fractione , sed non sufficit sola luminis reflexio ad mirificam tot colorum reflexionem 3Iux enim Solis saepius a div ersis reflexa specu lis in colorem non abit: non potest etiam sola luminis refractio tot varios colores generare, 'uia radij per tubum opticum refracti nullia imbuuntur coloribus & objecta per vitrum intuentibus majora quidem videntur, sed na
Asierunt alij quod illi diversi colores proveniunt a luce & diversa nubis opacitate .dis. ficultatis partem enodant isti, sed no omnem, ingenium quippe lucis est degenerare in coiniores, dum lux umbra & opacitate Permiscetur, unde color defigitur lux per opacitatem adumbrata. sua non ex lolo luminis & opacitatis coniugio tot & tam dissimiles nascuntur colores, sed opacitas , radiorum obliquitas, reflexio , & refractio simul ad colorum productionem concurrunt, siquidem haec omnia Iumen ea proportione debilitant, quae ad colorum procreationem exigitur. qua aurem ratione fit ut lux solaris a nube ita reflectatur ad nosint diluatur umbra & opacitate, illud certe facile intelligitur , sum nubes in qua efformatur Iris,sit quasi acervus Plurimarum guttularam rotundarum quarum quaelibet, qua parte Soli obvertitur, recipit lucem, sed qua parte adversa soli est,aliquid umbrae retinet,unde. radius lucis perspicua illam gut 'ελm Penetrans, ac deinde ex ejus profundi
267쪽
de ciueteoris. . as re reflexus ad oculum trajicitur per aliquid brae M opacitatis, & sic opacitate & umi Permixtus in colorem degenerat sed quid, cur Iux diversimode reflexa hos & nonos Colores efficiat, nemo certe homo nomna solvet , nihilque aliud in quo ingeniummu quiescat, proferri potest, nisi quod ait
assendus . hanc nempe esse lucis,humentitate aeris, roridaeque nubis naturam. Diceridum est. s. causam finalem iridis esse alchritudinem universi. ipsum enim meteoisim pulcherrimum omnia naturae opera pularitudine & praestantia vincit, nullum siquiem naturae opus quod cujusdam defectus t e deturpatum non invcniant homines in sua ententia instabiles, opus quantumvis perse tum suisque absolutum numeris ingeniosia latura construat , idem a natura conditum pus vident & contemplantur omnes, sed de rodem nusquam eadem in omnibus senteu-
ia , imo in diversas distracti sententias, mirantur ipsi quod ut vile & abjectum reputant alij, despiciunt isti quod omnium admiratione dignum nonnulli depraedicant; & siquis ipsum naturae opus prober, laudet & miretur , non eadem semper sententia de ejusdem objecti pulchritudine in eodem homine perseverat , quamvis eisdem praerogativis gaudeat semper idem naturae opus in eadem pulchritudine nusquam marcescente sceliciter constans: non semper in eadem sententia inia
stabilis homo cui fastidio est idem videre, quia novum semper quaerit & amar. quod revera pulcnrum est & praestans desinit esse pulchrum', quis semper ab eodem videtur idem,
268쪽
ita ut nimia diuturni lcmporis assiduitate apud hominem inconstantem vilescat forens
semper pulchritudo objecti nusquam perituri,
quas majestatis aliquid &pulchritudinis novolnusitati latrocinij gcnere tolleret assidua intuentis contemplatio. At iri dena probant,
mirantur & laudant singuli, quia sua nasibi propriam iridem videt unusquisque: duo enim simul eandem nubem solis splendore collustratam intuentes,eandem nusquam
iridem' videre ita pulchram & Praestantem Iridem depraedicant omnes, & cum probatur ab uno , probatur semper , quia sine fastidio& satietate Iridis pulchritudo circumspicitur. Quid novum in objecto viso des derat semia
per curiosa inconstantis hominis impatientia. Vult ut res non sibi constent , qui nusquam sibi constat homo novitatis amantissimus, ita ut qui nusquam idem manet,diu idem probare non potest. habet certe quod desiderat in Iride quae nusquam eadem ab eodem vidctur; perit enim ubi nascitur, desinit ubi incipit, evane cit ubi videtur, siquidem quando quis curiose perscrutaturus ipsius novae Iridis naturam &ex omni parte illam attente cjrcumspecturus movetur & situm mutat ; mutatur & ipsa iris, perit prima , nascitur altera , ita ut nubem Solis splendore collustratam intuens , brevi infinitas irides videar. N cc fabulam dico, dum assero quod duo homines nusquam vident eandem Iridem , nec 'idem homo videt semper eandem , quia cum colores Iridis sint apparentes tantum , & ex varia lucis reflexione procedant ; cum duo ocul, non possint esse simul in eodem puncto , non potest
269쪽
de diueteoris. 263m eadem lucis reflexio simul in utroque eriri , nec consequenter eadem Iris ab que videri simul , nec etiam succestive, a continuo hujusmodi reflexio mutatur obtinuum Solis motum Z O pulchrum ergor aestans Meteorum. Quod cum gloria alid commune habet,quae sequentes fugit,&ientes insequitur fugit & iris ad se acce-tes, & a se recedetes insequitur , &quod
jus hoc prodigiu fuit, fugit & insequitur,
tamen mutat locii: immota aut e videturere, quia dum fugit vel accedit Iridemien S., mutatur reflexio, mutatur & triste transferri de loco in locum apparet I rino in sua origine praestans dicitur, cum a
tuor causis praestantibuS producatur. So- habet ut causam efficientem a quae causatilior atque perfectior; nubem quam va- illustratam coloribus, ut causam mare
em agnoscit ρ quod subjectum jucundius, d formosius: ipsam lucem divesimode ream, ut causam sormalem de prq dicat quae ina praestantior : ipsam denique universi chritudinem, ut causam finalem jactitat iis unquam nobilior finis. Iicendum est ult. Iridem nihil mali 'praeire , nihil tristitiae significare ; pluviam dem portendit iris , siquidem. Nuntia Junonis, varios induta colares, Concipit bis aquas , alimentaque nubibus assert. . 'luviam significat; ideo placet agricolis, a ipsa terra opportuna ipsius pluvia irro-ionc iscundata, uberrimas fruges polli-ur. Placet ipsis, nec terret unquam, quia
270쪽
magnam aquarum eluvionem non praesagit; siquidem , ut bene ait S. Tho m. quot. Arro 3. iris est signum naturale non futurae ingentis aquarum cluvionis, pro tempore quo apparet; si quidem ut sit ingens aquarum eluvio, debent e se nubes retrae , maximeque gravidae et atqui tempore quo apparet iris, non sunt
tetrae nubes, cum tunc non sit magna vaporum copia; ergo tempore quo apparet iris, no potest e se ingens aquarii eluvio. Praetereatris est signum supernaturale non amplius futuri diluvii universalis. r. est signum supernaturale, quia hoc ex Dei bc ne placito significat. i. Dicitur signum non amplius futuri diluvii universalis , non vero particularis, nam post diluvium generale , plurima alia particularia contigere.
ARTICULUS II. De parebis, virgis , halane sive
corona. DIcendum est l. paret ea e sic imagines solis in nube ex prelsas, quae ad nos traductae plures soles nobis lepraesentant. Prob. & ex pl. con . quando ad latus solis est aliqua nubes rorida, sive in pluviam proxime resolvenda, & qvie ex parte exteriori sit diaphana, ex parte vero interiori opaca, tunc sol in illa nube sui imaginem exprimit, sicut in speculo , & sicut ex reflexiors specierum ex uno speculo repraesentantur in alio