장음표시 사용
51쪽
Iuvencus, quod III 425 Sed si discutiet doctorum frena duorum reddit utili. XVIII 17 Quod si et eos
non audierit . . . . , ante cul08 habebat equum serocem,
cui quamvis duo rena adhibeant, tamen ea discutit. Statim recordamur Vergili 0cum V 100, quo de Sibylla dieitur:
. . . . ea frena furenti Concutit . . . . Apollo, . Evangelistae Mith verba XXI 2 . . . . sed si monti
huic dimeritis Polle et iacta te in muros, fiet, reddit Iuvencus v. III 669 70:
Credentum verbo poterunt undisque profundi amplificatque v. Tl: Cum silvis pariter saxisque ferisque recondi .
In amplificationum poeticarum numero referendae sunt etiam solis ortus et Occa Su de Scriptiones, quae X primunt verba evangelistae simplicia velutie altera autem die vel vespere autem facto, vel
similia. Interdum Iuvencus in his Vergilium aut alios poetas imitatur. Iuvenei versus IV 586 8T: Sidera iam luci concedunt et rapidus sol Progreditur radiis terras residantibus implens, exornant utili verba XXVII Q Mane autem facto et versus III 224 25 et Conve aeum quotiens claudit no humida caelum Si ruber astrifero procedit esse Olympo exornant Mith. XVI eum sero factum fuerit, quoloe Iuveneus Vergilium Sequitur. Ut supra intelleximus uvencum plura e Va gelistae verba reddidisse nonnumquam Voce una, ita multo saepius amplificat vel ex Ornat unam evangelistae vocem pluribus verbis poetici S. Vocem , prophetare , c. I 6 reddit Iuveneus I lis: e canere venturi conscia dicta . - Vocem et oboedires Mith. VIII 27 cireum scribit Iuv. I 2, procellas humana specie induens, minis submittere colla . - Ocem uuam
52쪽
s unis, Mith. IX mn est opus sanis medicus exprimit
tu Veneus verbis II 354 5 ,:C. . . . ubi forti membra
item erat salus egetat virtutis honore, Verbum reficeres Mith. X 28 explieat Iuveneus II 55T: antiquas vires hilari reparare quiete . - implexu ,eabulum manducare, rutili XV 20 eircumscribit Iuv. III l75: Corporis arbitrio terrenum Sumere victum . - Pro mare diei Iuveneus III 257 liquid, terga profundis Nobis mentem venit, 'u0d dieit Homerus l42 et a tal3 V 4bρεα se et Q θα λάο ης Θ Verbavit h. XXIV 3 . . . . hic salvus erit, reddit Iuv. IV l6:
Aeternis vitae sertis redimitus adibit et eiusdem evangelistae verbum resuro ere, XXVII 63
si morti . . . . tenebris ad lumina vitae
Causa poetica est in attributis quoque, quae u- veneu non 80lum De Summo, Sed etiam personis et rebus addidit. De qua re eum iam Mar0ldus in benedi SSeruerit, ego non loquar Maroldus ubi de hac re egit id quoque e0mmemorat Iuvene in deliciis esse, vocem unam e X primere, eum Sub Stantivum eum adiecti v c0niungit, a quo substantivo pendet genetivu eiu vocis, quam poeta circumit, veluti vis tetra venenis. Recte adicit Maro idus et Dadurch omnit istoeilen fur risere suffassurigein ungehbrister Schwulsi in die sons ruhiste epische Euhiungo. Saepissime invenitur apud Iuv. circumlocuti per . substantias; veluti dieit Iuv. pro voae II l8 sonorae substanti vocis s. Plura exempla ollegit u emerus in editi0uis indie p. 724. v. substantias, ante eum Maro idus in editi0nis iudice . il8. Restat ut spectemus amplificationes qua p0 et avidetur explicandi causa confecisse. Quamquam Sunt
53쪽
Quod Iuvencus Vocabulum salvator, O set ρ Le. I lleireumit tot versu Pl67: Qui populis lucem mox laetitiamque propaget , hi verbis eum explicare voluisse puto, quatenus sit Iesus Salvator . - Versum I 234 Quique pKophetarum veterum praedicta recensent, existimo ampliseati0uem, quae fit explieandae causa ostis scribae s
Mith. II 4. - Sine dubi eadem res intellegitur exemplis his: bit, II 34 sq. III 06. -- 0eisci Tl et II 347 exprimit vocem publicani , loco P57 per essens dedit lueris loe II 34 Sq.: Public conductis qui vestigalia lucris
Professi capiunt alieno nomine praedam'. Lod III 06 denique exprimit simili modo v0cem meretrices : Corporis e vitiis quaerentes sordida lucra. silis in ireuiti0uibus verborum Iuvencus non Solum Xplient, sed etiam indignati0nem erumpit in duo genera horum hominum,
quorum alterum publicanorum λ fraude, alterum meretricum moribus impuris locupletatum est. Cum Iuvencus provinciae Romanae ing0la esset, vita moresque publican0rum ei haud ignoti erant, quapropter mirandum 110n St, qu0 Iuveneus tantopere in eo invehitur. Saepe in evangeliis sententiae, VerbR, RrrR-tiones aliis versibus intermissi Separant Πr, quam ob rem Iuvencus verba sententii c0ngruentia com-Ρ0nit, quo factum est ut saepe toto versus ei sint transponendi.
Ad exempla huius rei, quae Mar0ldus - attulit, duo addam: Lucae verba II 50 5l: Et ipsi non intellexerunt verbum quod locutus est ad illos 50y. Et descendit cum illis et enit in sareth et erat subditus illis Et mater eius conservabat
y De publieanis, maxime in evangelii commemoratis Vide Rosio WZeW: Ges hi Me der Maatvata in der i . miseraei bis Dio letian s. 5 sq. Leipriss I903. η l. c. p. 332 33.
54쪽
omnia verba haec in corde suo tran890nit IuVeneus sententias similes ita e0niungens I 302 306:Le. II 5 Haec ait et gressum sociat patriamque revisit Le. II 50 Nec enetriae tanti persensit pondera verbi,
i Ordine cuncta tamen cordi Secreta reServant.
Le. II 5 I puer obsequiis apte praedilicibus α=mbos Ad proprium semper osten nectebat amorem. Cum evangelisia verba, quae proprie sunt iniungenda: Missi non intelleaeerunt, quod locutus est ad illos Le. II 50 ,
et Et mater eius conservabat omnia verba haec in corde suo Le. II 5D, dirimat verbis interiectis deScendit . . . . erat subditus illis, componit ea Iuvencus, quae compositio esset sententiarum dispositionem elegantiorem. Ne narratio asinae et pullis interrumpatur, IuVeneus transponit evangelistae versus Mith. XX L is ita Incipita ei Si primo l), tum sequuntur versu 2, 3, tum 6, 7, deinde , 5, 8, 9, 0. Postquam enim evangeliSta narravitvv. - discipulos asinam et pullum adducere iusSOS esse, inserit nunc prophetae verba in v. 4 et 5. Tum pergitvv. 6 et 7 narrans discipul0s asinam et pullum ius80 ad- dueere, et in v. 8-l0 nos certi 0res facit de Iesu intr0itu solemni Ierusalem in urbem facto. Sed Iuvencus narrat primum asinam et pullum discipul0s adducere a Iesu iuberie0Sque eiu mandata XSequi, quae omnia continent Versus
Mith. XXI 2, 3, 6, 7 uv. III 625-632 deinde assert
prophetae verba in v. 633-635 Mith. XXI , 5 tum narrat Iesu introitum solemnem 35-64l tth. XXI 8,
9. 0 Haec versuum transpositio et dispositi sunt laudandae. Iuvencus praecipue eis quoque locis versuum transpositiones sibi Sumit, quibus exstant breves Orationes et responsiones. Quod volo Xempli manifestum sat Ι0hannes, quo in loco V 47 sq. narrat centurionem
Iesu petere filii sanationem, facit Iesum loquentem V 48: Visi signa et prodigia videritis non creditis , quibus verbis centurio re Spondet 49: Domine descende priusquam moriatur silius meus , quibus iterum Christus refert 50 de filius
55쪽
tuus vivit s. Sed Iuveneus comp0nens versus 4 et 49 II 332 335, 4 et 50 330 338 0mplectitur utriusque Verba, qua re effugit ter exprimere verba e diae it ergo Iesus ad eum Ss, et dicit ad eum regulus 49 dicit ei Iesus 50. - 0 aliter res se habet Iuv. II. 804 sq. Mith. XIII 27 sq.: Cum legatur apud evangelistam Accedentes autem servi .... diae erunt ei, Domine nonni bonum semen
seminasti in agro tuo Unde ergo habet zizania GD Et ait illis Inimieus homo hoc fecit Servi autem diae erunt ei, Tis, imus et colligimus est Et ait Non .... 2993,
profert Iuveneu primum continuo omnia Servorum VerbR,
quae apud evangelistam divulsa sunt, in v. II 80l-805: Tum domino famuli mirantes talia fantur Nonne bonum terrae semen per terga dedisti 'Unde igitur lolio turpi tua rura gravantur'
diae erunt ei, et et ait illis, Idem intellegitur e Iuv. III 336 sq. ut th. VII7 sq. Iuvencus coniungit Christi verba, quae apud evangelista si dividuntur in v v I et tum demum
sententia et quaestio altera.)Mtth. XVII Et aedessit Iesus et tetigit eos diaeitque Surgite et nolite timere mutth. VI 9: .... praecipit illis Iesus dicens Videte ne cui diaeeritis, donee silius hominis
saneto Christi nisi dextera tactu IDemuleens blandis firmasset
pectora verbis i Surgite et abiectum fortes calcate timorem Nec cuiquam prae8en pandatur visio verbis JNi prius huc hominis subole vectos reportet In lucem referens mortis de sede
56쪽
utili. XVII S L antes autem ociu0s suos eminem viderunt nisi soluin esum.
et voce requirunt Cur scripti veterum etc. utili XVII 10 Tunc interroga verunt illum dis eis uti di centes Quid ergo etc. etc.
intra unum quoque versum transponit Iuvencus interdum verba:
Veluti apud Le. I 48 legimus et . . . . et diaei mater eius ad illum Fili quid feeisti nobis sic ecce pater tuus et ego dolentes quaerebamus te, Sed Iuvencus verborum ordinemi inmutat I 296 sq.:
Nate, ait amissum lacrimis te quaero profusis Anaei cum genitore emens Quae causa parentum Discernit gressu templique in sede retentat' sPuto Iuvencum transp0suisse propter elegantem dispositionem. Itaque ponit primo loco rem, de qua agitur 296 97), quam sequitur quaestio 298), cui eontinuatur statim responsio
Matthaei verba VI 22 Multi dicent mihi in illa die
domine, domine, nonne in tuo nomine prophetavimus, et in nomine tuo daemonia eicimus, et in tuo nomine virtutes multas .fecimus Iuvencu. transponit, iuui sacit quaestionem evangelistae ultimam prima. 709 l0: Nonne tuo quondam magnile sub nomine nobis Virtutes unctis domuerunt omnia iussis 'sΤum affert quaestiones, quae apud evangelistam positae suntiost in priore et altero, earum ordinem btinens. Poeta hoc quoque loe quaestione transp0suisse mihi videtur propter disp0siti0nem elegantem. Primum facit illos in universum quaerentes: nonne virtutes multas fecimus, tum facit illos pro serentes quasi exempla paucas Virtute S, qua effecerunt, veluti se prophetavisses et daemonia eiecisse sub nomine eiu Sy.
57쪽
Eodem m0do transponit Iuvencus, qu0d apud utili XII 37 dicitur: Eae verbis enim tuis iustificaberis et eae verbis tuis condemnaberis, II 635 636: Verborum meritis veniet sub iudice poena Verborum meritis veniet sub iudice vita. Sabati erusi haud recte fecisse mihi videtur, quod versus
ita transponit, ut congruant cum evangelista Consulto tran890nit poeta, ut versus 34 et mala letifero procedunt ore venenas et 35 et Verborum meritis veniet sub iudice poenas bene inter Se cohaereant. Nunc transgrediamur ad observationes singulas: Saepissime invenimus apud evangeli Stam pauca verba recta narrationi intermixta veluti sive iussus sive adhortationes sive prece si V quae Stione S, quae Iuvencus plerumque facit pendentia a verbis finitis iubendi vel adhortandi vel precandi vel quaerendi et coniungit aut cum accusativo cum inlinitivo aut cum
ut, cum coniuncti v aut cum coniunctivo Solo. Iuvencu ergo rationem rectam facit narrationem.
Iussus vel adhortationes apud evangelistam verbis rectis traditi pendent apud Iuvencum a verbo sinit iubendi vel adh0rtandi: Qu0d Her0des Magis quaerentibus orati0ne recta mandate Ite et interrogette diligenter de suero, et cum inveneriti8, renuntiate mihi, ut ego veniens adorem eum reddit poeta
emno iubet Herodes Persas pertendere streSSum Inventumque sibi monstrare colendum . Quibus verbis Christus poenitentiam praedicat, ea tradit Matthaeus ratione recta IV 7 et Poenitentiam astite . . . . , cum Iuvencus ea pendentia faciens de vocabulo nuntiat,
et Ergo instare dei regnantis munera Christus Nuntiat increpitans praeconia larga SalutiS .
58쪽
Mariae verba ad ministros I0h. III Quodcumque dixerit vobis, facite, reddit Iuveneus II 39:
Mater et imperiis nati parere iubebat, . Eodem modo reddit Iuveneus Christi verba recta ad eosdem ministros Ioli. II 8 et Haurite nunc et ferte arcIὶitriclinio, ea aciens dependentia II 45: Hinc iubet, ut summo tradant gustanda ministros. Qu0d Christus dieit ad discipul0s verbis rectis Mith. XXVI 36: Sedete hic, donec vadam illic et orem, interpretatur Iuv. IV 48l: Atque illic reliquos iussit residere mini Stro S .
Eodem modo Iuvencu breves preces rectas reddit pendentes faciens a verbo finito Pauca exempla magno numero sufficiant:
Apud Ι0h. IV 3 petunt discipuli a Iesu verbis rectis: Rabbi manducas, quod Iuvencus I 302 reddit: Discipuli
interea rogitabant sumeret escas s. mulieri Chananaeae
preces Mith. XV 22 Miserere mei domine fili David, si liumea a daemonio male eaeatur , explicat Iuvencus narrando
. . . . non de Sinit anxia Christum orare, ut mentem eaeatam daemone aevo
Redderet et miserae tandem resipere liceret. γΕodem modo reddit, quod virgines stolidae verbis rectis petunt a prudentibus apud Mith. Date nobis de oleo vestro , Iuvencus V l in Mith. XXV Ilum stolidae rogitant olei sibi cedere partem s. - Εarundemque preces Mith. XXV ll: domine. Homine aperi nobis, interpretaturi eodem modo IV 223 et . . . . precibusque ingrata frequentant, ut liceat miseris penetrare in limina laetus. Quaestiones evangelii rectas subicit Iuveneus verbo sinito: Apud Mith. I 2 interrogant magi oratione recta et Ubi est qui natus est reae Iudaeorum 's, qu0d Iuvencus reddit 228 e. . . . orantque doceri Quae ressio imperio puerum Iudaea teneret .
59쪽
Discipulorum quaestionem vitth. XIII J0 Quare in parabolis loqueris ad eos, reddit Iuv. II 55 56:
. . . . di Scipuli . . . . requirunt
Implicitis populo cur clam deret omnia verbi8 .E0dem m0do diseiput 0rum quaestionem Muli. XVIII 8 Quareno non potuimus eicere illum Iuv. III ill72: Discipuli rogitant cur non Succe S Serit . . . . B.
Id quoque, quod discipuli quaerunt Mith. VIII L Quis erit maior in regno coelorum , Iuv. III 396 97: Discipuli post inde rogant, quis maTimus alto
In caeli regno meritis pro qualibus esset. Multa alia exempla mitto. Cum Christus saepe in orationibus Suis alium quoque saeiat orationem rectam loquentem, Iuvencu Splerumque illam alius cuiusdam rationem rectam reddit subiectam verbo dicendi. Qua tu parabola Christus caelorum regnum 0mparat cum rege, qui voluit rationem ponere cum servis suis Mith. VIII 23 saei servum loquentem ad regem: Patientiam si bein me, et ego reddam omnias; sed Iuveneus reddit verba
Et spondet, spatii sibi si foret ulla facultas
Omnem nummorum domino di S Solvere Summam s. Item re se habet in parabola, quae agit de operariis in vineam mi S8is. Verba, quae Christus et patrem familias et operari0s oratione recta l0quentes acit, subicit Iuveneusv0cabulo nit vel dicendi vel iubendi vel quaerendi.
4 . . . et illis dixit Ite et nos in vineam meam et quod iustum fuerit dabo vobiS . 6 . . . . et di in illis ut L hiestatis tota die otiosi'
557l58: Ῥerique adcre8cereii xiii Pro meritis operis promittens pr-- mi digna. 565 566: .... crevsasque requirit Cur pigris unum torperent otia lenta.
60쪽
T: Dixerunt ei Qui nemo no Sconduxit. Dies illis Ite ei ros, operamini in vineam
567 - 569 niunt, conductoris quod pruece Flu fuissent Nulla sibi Dominus m0 ho Sinsistere ruri Tunc etiam iussit. 570 Tl Praecisit, ut cuncti caperent mercedis honorem Aequalique omne portarent praemia nummo. 8 . . . . dicit dominu Pineae procurat0ri suo Voca operarioSei redde illis mercedem, incisiens a novissim usque red
Sed postea retinet Iuvencus recta Verba eorum perni Um, qui Heruntur, Se quamquam a prima luce Sque ad 80lem oesti dentem laboravissent, tantundem argenti accepisse quantum qui unam horam laboravissent i 2), et quae paterfamilias illis respondet rati0ne recta. Facillime intellegimus, cur Iuvencus ita egerit. His enim verbis dependet tota imago, quae oratione recta reddita multo magis perspicua est quam oratione obliqua eXpreSSI. Qu0dsi quaerimus, cur Iuveneus plerumque a breves orationes rectas fecerit obliquas, id fecisse videtur, ne laederet carminis epici vim et naturam, quae in
Semel, nisi allor, poeta id, quod ab evangelista narratur, mutat oratione. 0eus est hie Matth. VI 20 et 1: Punc praecepit discipulis suis, ne cui dicerent, quia isse est Christus 20 . Eae illo die coepit Iesus ostendere discipulis suis, quia oporteret illum ire in Hierosolyma, et
multa uti a senioribus, et principibus sacerdotum, et ab scribis, et occidi, et tertia die resumeres, quae verba IuvencuSoratione recta adicit verbis Christi reetis ante dedentibus III 287 295. Haud scio an Iuvencus commotus Sit, ut an narrati0nem fecerit rationem, Mith loco XX 8 q. quo eadem sere verba traduntur oratione recta Quem locum XX 8 sq. tractat Iuv. III 86 589. Nunc pauca verba actamus, qua rati0ne Iuvencus evangeli 0rum synta Xim tractaverit. Evangelistae magis