De philosophiae apud Romanos initio et progressu, Paganini Gaudentii volumen, in quo praeter historiam multa ad contemplationem rerum, & dissidentes veterum sapientium scholas facientia, enarrantur

발행: 1643년

분량: 730페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

381쪽

Minus etiam recte dixisset Arasioteler Antiquor H L4os docuisse tempus se Ucrs issesed nonsemper fuisse mundum . nam utrunq. dixissent uicet asseruissent mundum esse genitum i quod haberet causam. Viaerit lector, an haec recte proserantur ad defensionem Autiquorum , in legat dilegenter Simplicium.

De verbis quibusdam , quae obiicit Aristoteli

S. Iustinus, in quibus agitur de natura coeli. Cap. LXXVu a D i

rter illa,quae objcit Arimieli S.Iustinussunt etiam verisba infacundo de caelo tex. XLI. ut enim ignea dicentes esse ob hoc dicunt, quia id quod sursum est corpus ignem esse dicunt. De quo loquitur Arimules ρ de Platone, qui tamen sie exponendua est , ne quis putet eum docuisse caelum esse et

mentum ignis, cum asserat compositum ex quatuor eleme

iis , esse tamen natura ignea, ita qui ignis ille puripsimus diis , uer fis .ab inferiori isto sit,quatenus summam firmae perfectionem habet: lucidusq mnino, εν aspectabilirsit . Nam ut ignis splendor in idea artificis ect: ita inealopositus misibilissit, inferioremq. mundum illuctrat. Cui sententia Numenius , Plotinu . in libro de caelo absentitur ait enim bis, idcirco a Platone dici munuum silue caelum ex igne, terraq. componi, quod multum babeat ignea natura. idemus siquidem magnam sellarum carbq. lucem emicare qua ex ignea natura prouenit . ' Tris risius asseri firm sp ignea natura.

Ipse

382쪽

De Philosophia apud Romanos

se Aristoteles sorte in Exotericis docuit esca tum inea naturae, cum id tenetur Plutarchus de Placitis phil apborum. Simplicius in secundum de caelo tex. XLI quamuis V 92 ipsum ponatur tex.XX Lait Platonem totum mundum ex quatucir elemetis consisientem dicere, coelum autem ex summitatibus elementorum, oesicut in corporibus hic ex quatuor elementiso ipsis ronsistentibus, extremis autem exinentibus praedominatur elementum extremum si quia terreum, ita , diuinis corporibus ex summitatibus eos-ctentibus prae dominatur primi elementorum sumaestas βια

et senis . scribit igitur in Timaeo: Diuini quidem igitur pluamum speciem ex igne condidit , ut quod sulge tissimum ubiq & pulcherrimum esset.

Hine Munus atherem πυρώδη igneum appellauit. unum ex equis solis Droem dixit Ouidius. de i de equis legimus quod ignem elatis naribus olent .apud Lucretium haec loguntur :slammescere coelum ardescunt coelestia templa .

secretiq aetheris ignes. aether multos secum extulit ignes, inde aether igniser ipse. di lis aether. Lambinus explicat de aere . sed nescio quam bene. nam aetheris natura si ignea est , estq. lucida subtiliorum ess pax num , ἐν subtilitat verat aerem ..loqui Lucretium de

coelo, siue aetherea regione conctat ex atatecedentibus ', nam dixerat:

383쪽

primus se sustulit aether signifer, & multos secum leuis abstulit ignes. ρομea subiungit :Hunc exordia sunt solis, Iunaeq secuta.

Et quod natura caelisit ignea apud eundem Lucretium braitidem ostendunt:

inq dies quanto circum magis aetheris aestus& radii solis. inde mare, inde aer, inde aether ignifer ipse.

mides distingui aerim , ab aethere. Mox: &liquidissimus aether atq. leui stimus aereas super influit auras nec liquidum corpus turbantibus aeris auris commiscet sipse suos ignes certo fert impete labens inam modich fluere , atq. uno posse aethera nisu significat Ponti mare. Ad qua notat Lambinus Epieurum, ter Lucretium melle aethera esse igneum,-ex ignibus isquidissimis conctare, quod idem putabat Zeno, ἐν Anaxagoras qui aiebant ReLias esse queas. ex Stoicorum sententia funt ilia M. Tulli, II. de Nat. D orum hunc aera rurius amplectitur immensus aether, qui constat ex alti ssimis ignibus. ex aetheis re igitur innumerabilςs flammae siderum existunt. μ

Sustulit exutas vinclis ad sidera palmas UOS, aeterni ignes, di non violabile vestrum

Testor numen ait. Manilius non ea omittendus lib. I.

Te Ignis

384쪽

3 3 o De Philosophia apud Romanos

Ignis in aethereas volucer se sustulit auras, Summa q. complexus stellantis culmina coeli. Flammarum vallo naturae moenia fecit. Me agnoscit aliud Manilius quam aerem, quem, terram, Mare, visit mundus perfectus .

Hoc opus immensi constructum corpore Mundi Membraq. Naturae diuersa condita forma Aeris, at q. Ignis , Terrae, pelagiq. iacentis Vis animae diuina regit. Adde quod nisi dicatur esse natura ignea caelum, dissetis est

explicare,quomodo calor manet Vopera regione. hine S. Im

Iinus; si id , quod motum calefacit alia, non potest hoc eficere nisi prius seipsum motu suo calefaciat, quomodo caes estis globus, & quae in eo sunt sidera

motu suo calefaciunt aerem, cum ipsa non calescantqNamq.interpretes magnam experiuntur di cultatem In exponendo Aristitele dum ait tex.XLII infecundo de caeli: Calorem generari ab astris attrito aere ab illorum latione, addita rationia. nam natura aptus est motus ignire S i igna, S lapides, S serrum. Certe Alpinos mertierasi eo condas etiam tempore aestivo aerem longe minus ealiis dum deprehendes , quam in imis locis. imo refocillaberis non parum relictis vallibus quas radij ealefaciunt. Opori bat autem, iratio Aristotelis mera est δε ιν deprehendi calidiorem aerem, quo vicinior sa caelo .fed legatur Sim.

plicius ad verba illa Aristotelis.

385쪽

- Liber Paganini Gaudentii. 33r

. . Nouissime cum S. Iustino obi jciente Aristoteli perpenduntur duo loci ex Tertio de calotex. I. Cap. C UllI.

AS. Iactino tandem ad alior eradum transferemus, si

prius perpenderimus argumentationem, qua imp eit Ariauelem,tribuendo ei quandam velut repugnantiam , prolatis verbis ipsius ex tertio de caelo tex I. dico autem

substantias quidem simplicia corpora,& quaecumo

Iuti totum cassum. ex quibus merbis sic ratiocinature quomodo nunc ait ex ijsdem elementis constare coelum , ex quibus, & plantas , S animalia e Objeιι etiam verba illa, quae kguntur in eodem textu primor et ἰ μὲν ἔν του πρώτου etων - ει- ἐδητου de primo igitur elementorum dictum est . ita autem colligit S. Ioninus contra Arinotelem: si elementum est ex quo

fit quod fit insitum ipsi, qui fieri po test, ut idem sit, &

elementum & ingenitum e nam in hoc in tertio libro temAXXse tradis Arι soteles quid sit eis inentum: est illud in quod corpora ditatuuntur & sunt in eo aut potentia uacitur describit Averroes adtex XXXI. elementuest aliquid in actu,cum compositu dissoluatur in ipsum sed ipsum non dissoluitur in alia existentia in actu mce S. Iuctinus loquens usus est verbo Aristoteleo ἐν άρχον. nam elementum ab Aristotelesiegrece definitum eis: εις ἄτα

386쪽

33x De Philosophia apud Romanos

Hoteles dicere caelum esse compositum ex quatuor elementis more Platonico, Itiendum in versione qua αγ-s ea Aue

νοes sicis fit intelligo per substantias quatuor corpora simplicia, ut terram, ignem,& duo corpora alia simplicia, & quod fit ex eis, ut animalia, & plantas. eisder quam parum fido interprete sit ustis Averroes, et trorsus digni simi magna reprebensione philosopbi nostra

aetatis, qui eontemnentes linguam Graecam, Aragotelem non posunt audire in sua loquentem lingua,necesse nam .eseo quandoq. impingere non inspectograeco fonte. Nee tameniando audaciam Francisci meomereatι, qui cum esset per tur sermonia Graeci non pauca torrexit ex proprio iudicio ιmmutauit quem more nonnulli etiam notant in Antonio F seo , ingenios lurisconsulto. qui tamen passim inuertit Iurisconsultorum merba ,-corrigendo aufus es abo contor quere . cuius culpa non desunt qui dieant non esse immunem ipsum Culaeiun. certe Ed mundus Meridus vis inprimis eruditus Ostendit in multis debere retineri lectio. nem Pandectarum, ex Floreatina editione, nae abis. δε- bio optima omnium ea. sed ad rem.

Eesi admodum diserte Ar*titeles videatur dixisse ea iam ese compositum ex quatuor elementis , quod ei objeu S.

Dumus,interpretes famen recent ores conantur aceptorem

Duma repugnantia incommodo liberare,de quo quιdem conatu uberum e uo La ri iudicare . Nam Simplicius nodum non videtur voluisse soluere, autum enimfcribit: ignem & terram cum dixisset, adiecit in coniugata his alia tria dicens simplicia scilicet quintum aerem ,& aquam . hoc autem & quae

387쪽

e es Uber Paganini Gaudentis. 33 ,

cumq. ex his composita omnia significat, quae coninsequenter nominat scilicet totum coelum dicens aeth reum omne, & partes eius. , L. . is Diaeetius vir doctissimus expatritia nobilitate Furenistinorum in sua parvisast sile rem totam eampo fuit, ne in soteles iideatura perere caelum esse compositum ex quatuor elementis: sunt autem, inquit, corpora naturalia, quatuor elementa, qua . ex his coagmentantur. Praeter haec totum coelum eiu . partes, animalia,& stirpes.

ita nodum relinquit ιWolutum. . . a ἰ

LMeillius Philalebaeus egregius professor Peripateticae pbil sopbia sic segessit, ut scripseris caeli nomine intelligi mumdum,qui constat ex quin corporibus.mundana enim coagmentatio ex coelo, & elementis conficitur atq. . aliter uniuersum constat ex elementis, & corpora mixta:nam mundus ex his constat velut e partibus perta cientibus molem eius sine permixtione horum inter se, & mutua alteratione. Fatetur tamen nosnullos putasse caelum intelligi quintum corpus caeli aestum. idcirco admiratιμος, caelum componi

ex elementis, ἐν pueriliter censuerunt id diei ad opinionem Empedoclia. interpres fane, qua et us esit Averroes turbatus itali effato prorsus omisit, quod tamen reperιebatur apud Aristotelem. hine Aoerroes Ro uibit plave protulit, quia fueret ad dissipandam nebulam. tantum scripsit per subinantιas intelligi eo pera simplicia mobilia , qua Dot qu tuor elementa, sist compo'a ex eis, mi animalia piam ea. Moxsubistit Naturalem considerare de corpore come lesti, quod tantum nou est ex quat sinest ex compinsito

388쪽

33 . De philosophia a d Romanos

sto ex eis . Atqui Aristoteles in graea exemplari, ea 's' fundum, videtur commariam agerere. Viderint admiratores Averrois, ansast ab . haesitatione eius ρομ-re vectigia in exponendo Anmteis. Ego prosecto , si Diss evitam dederit, suo tempora ostendam, quam mutiu

-i Ad Philalthaei expositionem quod attinet, etsi non indigandum sic coelum quando ..copi με tuo munda , νο μrnificatu accepit ipsum malo in sine noeaei, re Arinoulis

in inscriptione librorum de Caelo, tamen in morbis Matis apparet non debere sie arripi, nam sit mentis Hemmiorum ,-plantarum , anιmalium coeli, quod si vimine calis iste ueretur totus mundus non singillatim nominaretur eaelum quasi distinctum a quatuor elementis, a Fotis , cranimalibus, quae composita sunt ex elementis. maleas et tur Philalthaeas cu ira expositione. Et si autem nullum viderim, qui mihistisfaciat , puto tamen facile possesolui nodum , modo recte collocentur Ner ba ,- 'Ut collocatio requirit legantur. sic verba babent sdico substantiar simplicia corpora, ut ignem , ἐν terramgαν τἀρ κω γῆν, &quae sunt eiusdem cum his ordinis arara o - σποιχα τουτως id est qua sunt partes mundi εος enim indicat σωοιχω quasi eoelementum id est simul γri mundi. subdit: κα οσα εκ τουτων & quaecumq. ex hisiae referuntur ad illud quod dixerat:ρο- quae rennexa bis scilicet quatuor elemetis.deinde enumerat 'tistatim, qua sim connexa quatuor elementis, m loquitur de toto creti, hoc est de octo Abaris Jue omnibus corporibus eaelectibus, qua re Gisine dicuntur quatuor σοιχειως. nam natim

389쪽

psir elementum ignis riperator corpus ea tirua si ii i asta επισω νμεια quae ex his, vi uni coniungraia is cum ιοιο caelo, π eius potibus ,sed referenda ad anima iis, ἐν plantat, qua componuntur ex quatuor elementis . .mιιaretur autem omnia ans erravius quis legereι hoc modo Ῥιroa Aristotelis r dita substantias simplicia corporos, qua sunt eiusdem ordinis vι totum caelum,'eiurpam re , ω quacumg. componuntur ex elementis, ut planitas, o animalia. qui inspexerit perpenderatque merba grecaab . dubio Ratim mihi assentietur.

Soperest, νι intengamus qua ratione interpretentur imurpretes Aristotelim iocante caelum primum elemeistorum. Nam quod inmisat caelum animalibus evidetur ex eo

Rest colligi quia Aristoteles alibi dixit, semini inesse at

quid respondens elemento stellarum. vides bis nomina ri elementum aestarum , miris aliquid reperiri in semine, via est a stillis. calorem eaelestem vocanι interpretes. Ergo evidetur elementum stellarum esse igneum a quo proficia scitar ealor. sq. ealor videtur redire ad illas ,si di sisto posito unaquaeq. para redit, sar resoluitur in suum et

mentum , a quo manauerat .

Simplicius*scribis: Elementum autem coeleste ut simplex vocat, quia non mundi elementum est , ut ait Alexander, sed pars magis. Nam elementum per totum id , quod elementis constat penetrat his qua cum ipso elementis simul commiscetur . primum di. xit πρωτον σοι ἰον tanquam & posnione, &tempore, & ratione cauis, Diaeetius simpliciter ais caelum dictam elementum, quia,

390쪽

33s De Philosophia apud Romanos

quia pars mundi praestantisma eLI . R tib .Pθι ait baeus diserit voca uis caelum elementum , quia pars est uniuersi,' elementum pars totius diei solet , eras litterae partes syllabarum elementa motantur. reprehendis Simplicium,quod dixerιt appellatum elementum obsimplicia tarem.

- caelum est elementum non permixtum, fedefficientia suas r potestate miseet, , sipportunum ea ad perficienda omnia . Ergo fallem mirtute re potessate adit mixta. Solybomo generant hominem . vis ergo caelestιι necessaris es ad permixtionem corporum. Averroes innuit fid non diserte dicit diei caelum eleaee, tum, quia covus simplex. suodsi dixisset in praecedentibus verbis Aristiteles ea iam componi ex quatuor elementis, mortuisset postia ipsum appellare primum elementum. Sed quid uicemus de ealore coelecti, qui reperitur in f mine , ἐν respondet elemento stillarum ρ eoscitur ei Bovicalor , non autem manat tanquam pars aliqua ab elemem

rastillarum. bine ait mim illam respondere hoc est a nitatem habere eum stellis. qui modus loquendi improprietatem denotat. nee stella proprie foui elementum , sed ob vim, quam exerunt in inferiora corpora, inq. animalia pratisica dicuntur elementum eo frὸ modo quo Aristiteles appellauis

erium elementum.

His interpretationibus si quis velit repugnare , eontem dere q. non esse satisfactum S. Iussino, me quidem non inu

niet moroseis molestum'. altercatorem .

' Potu ι sane Aricto teles ab Itinere is eo loquendi in odo

SEARCH

MENU NAVIGATION