Augustini Mascardi Romanae dissertationes de affectibus, sive perturbationibus animi, earumque characteribus

101쪽

latitudine linearum, ac longitudine plurimum inesse homitu caloris . ac is thisi ingenio. .

conjcias , quae calorem,ac sanguinem naitantur iisdem lineis ducibus deprehendes. Si manum hispidam, atque asprae albique fruticanti bus pilis hirsutam tanges cum isanctissimo, a coeco sene, manum Esau aoc est moresagrestes' ac plane subrusticos recognosces, nec blanda tibi vox delicati adolestentis imponet. a. optamus

veritatis interpres Iob ait, qui in manuomnium Iob. e 1

hominum Ararat rumuerant Dii operas . . In Iobi h oria vetba illa non diffiteor inuemn, verum nec 1 Iobo dicuntur, & in eorum interpretatione aut talit, aut fallitur Chiromantis. rem pluribus iacva in tuo. Franciscus Vilesius in iacta Philosephia artinus Dehio indisquisitionibus, & Ioannes de Pineta mi tri-io 2 mus Iobi Scholiastes, talde docent, verba haec ν'

non magis ad Chiromantes pertinere, quam

horrida coeli tempestas agricolarum laboribus inimica, ad lineas, aut ad areolas Iouis, Mar- tisue pertineat. dAtque hactenus de peregrinoChiromantum. studio dijutauimus, utinam vobis extra cla H. rum saltare visi non simus. In orbitam igitur re udeamus ἱ & oratoriam Chiminantiam. non dpermulgatam quillam , atque prouisain, et

102쪽

explicemus. Aio situr genus quoddam Chiro ,

mantiae apud Rinetores reperiri . cuius bene ficio retruis cordi affectiones nullos negotio declinantur. Si man et hispiciaturi quoties cmpi foratoris administra, vel vocem in diricendo subsequitur, vel ipsa etiam loquitur sino voce ,quicquid in animo delitescebat erum kάό, Pix DPitari tres est, atque admirationis plus habitura; quis fidei , manus vis, ad arcana pe- explicanda: vi non immerito apud Caseeρist. ... siodorvina Theodoricus. Italiae Rex, gestuum artem , musicam nautam , quae ore clauso mani

bus loquitur, appellarit. & loquitur profecto, 2 .i imo declamat. Hinc Apollonius Philostrati

menta ij quam propria virtute nobilior, cum L Pythagoraeorunn silentium toto quinquennio religiosissime coleret, Pamphiliam tamen, atque Ciliciam seditione laborantes, sola manus omitto hic loquaces,

De hoc ar- atque argutas manus,linguosos digitos, dc si qua .ide Cie- sunt alia, ab autoribus de manuum eloquentia Autum. Lx. sommemorata ; Telestem. ac Memphim, cae- bes terosque apud Athenaeum , ac Lucianum gestus gerit, Vt ariliacio memorabucs . hoc loco praetereo; taceo:τρα- apud AEgyptios linguam.subtusque manum is udum si . litam gi, ad blatu persiuisionis imaginem e mandam;

103쪽

efformandam ue Artemidori etiam somniatoris laruas commemorare supersedeo; qui Oratori in agendis causis laboranti victoriam portendit, si noctu dormiens Briareus fiat; pluresque,vt ille interpretatur, manus ornauerit ad dicendum, ut ego opinor, armauerit ad pugnandum. Ipsissima tantum coronidis loco Quintiliani verba perlegere satis sit, qui cimi optimus dicendi artifex fuerit,ea vel experimento discere potuit,quae posteritati reliquit imitanda. is ergo in rem nostram accommodate, vero , e quibiu Instit.orat.

trunca esset actio debilis, Giae diripuis ' quot motus habeatis, cum pene ipsam Verborum copiam persequantur. Nam catera partes loquentem adiuuant, hae sprope est vi diram)ipsa loquuntur. An non his poscimus Zpollicemur Zυocamus Zdimittimus Z minamur Z supplicamus Zabominamur ρ timemuου Zinterroga mus e negamin Zgaudium, tripitiam, dubitationem , confessonem , poenitentiam, . modum, copiam, numerum, te ψ, ostendimus Z Non eadem concitant e supplicant Z inlabent 2 probant Padmirantur P verecundantur Z Quae omnia clim oratoriam Clitromantiam, dc admirabilem sinis inter linguam, mansim' que cognationem intercedere liquido probent, futurae dissertationis argumentum esto, utrum

104쪽

loquentis oratio, & scribentis stylus dici possint

animi caracteres, quam tamen non nisi longo proximam interuallo vobis laturam esse praenunci' imorum, perturbationum coniectura in D 1ssERTATIO OCTAVA. V M sapientissimus rerum omniummoti tor Deus tantam nobis:Naturae maiesta

tem indiderit,ut homo ab AEgyptiorum. er- dotibus adorandum animal appelletur, faciem' tamen erosius explicauiti veluti speciesum di uinitatis, ab anima in corpus emanantis ; vel cae terorum, quae sunt in homine compendium minraculorum. Quemadmodum enim in coelum illustri nocte contuentes, tot inter astrorum ignes, virtute dispares, & loco seiunctos, inter'

uali etiam sine lumine contemplantur , lactei vero circuli, angulos vel 1 positos gal iam Graeci dicunt multiplici, ac maxime conserto siderum globo illuminatos vident ; ita si quis

humani praesertim corporis structuram animaduertat, reliquarum quidem partium ornamenta nonnulla numerabit at iaciem prodigiorum

ex vocet

105쪽

omnium comprehensione prorsus admirandam, tacita veneratione suspiciet. Longum esset in singulis immorari, & multa nos hactenus hac super re , in Physiognomicis delibauimus. Illud tantum hoc loco perpendite, quod Aur s. August. gustino doctissimo pariter, atque sanctiis odiuinae Ciuitatis conditori tam admirabile vi-

sum est. Sic haberesingulos singulvi facies , ut nisi inter se similes essent, non discernerentur pecies eorum ab animalibus caeteris; es' rur-θι nisi inter se di miles essent, non discerne- - rentur singuli ab hominibus cateris. A quibus

Augustini verbis nec discrepat in Epistolis Sene- sen ς ε .ca, nec in naturae historia Plinius 1ssentit, sed ν. c. i. Vterque in tam praeclara iaciei molitione diuini artiscis ingenium adorat. Quod hactenus de facie dictum est, si ad hominis vocem hodierna dissertatione traduxero, nae ego viam insistam, non popularem illam quidem, ac multitudinis vestigijs pene contritam, silminis tamen viris Quintiliano, ac Plinio sceliciter usurpatam. Vt Gi. .

enimDciris ait praeclarus eloquendi artifex Fabius 2 quamquam ex pauci mu constat in Liam habet disserentiam: ita vox si pauca , quae nominari possunt, continet steries, propria

cuique est. Plinius vero, Vox, inquit, in homine Plin. lib. mo Am vvom habet partem ue agnoscimus '' 'in'

106쪽

initio.

illud quaerendum nobis obijcitur, utrum vox etiam in homine latentes animorum aegritudines prodat. Vocem ego cum dico, sonum intelligo, non sermonem, nam peculiaris de sermone disputatio instituenda est. Et sane Philosophus plures in species vocem distribuit, tum libro de historia animalium quar- : 'Ri

. to, tum multo luculentius in ea operis parte Quae luperest de rebus auditione percipiendis inscripta ; multus etiam in hoc argumento est Ptolo- Ptolom.timaeus Harmonicorum primo ; sed omnium copiosissime in Onomastico Iulius Pollux viginti

ferme vitia vocis enumerat, quibus totidem Onomast. etiam virtutes ex aequo respondent. Omitto hic

lepidissimum eorum commentum, qui fabulas interpretantur Mythologi a Graecis appellant rue) Ii nouem Musas decimo cum Apolline a ' veteribus inductas ideo fuisse testantur, atque cum decachorda etiam cithara Apollinem pingi selitum, quod decem omnino humanae vocis modulamina musices praeceptores Observent. Elegantissimis quippe Rethorum alia vocis partitionem video placuisse: nam Fabius quide Aristoxenu, & Pythagoricos imitatus, eam quantitate& qualitate desinit; Tullius vero Uibus om- c;.. ita Iuno sonis, inflexo, acuto, &graui, Omnem vocis varietatem circumscribit : id autem a priscis

107쪽

νι Avo. MAs CARDI fortasse artis musicae institutoribus hauserati apud quos organum tres olim habuisse intentiones, grauem, mediam, & acutam discimus quae tribus tantum Musis apud eruditam antiquitatem locum fecerunt , quibus Hipate, Mese ,Nepe nomen erat. QEoniam vero inania haec rerum nomina, ad modulationem subtiliter excogitata , ab argumento quo de agimus videntur aliena, ijs in praesentia praetermissis, grandem tantum , atque ut loquitur Tullius, pene tragaedorum vocem ue mox etiam demiusam, ac prope surdam, in domestica consuetudine, perpendemus: tum quia innumera pene 'sunt inter summam, infimamque in ordine posita diastemata, quae magnam illam vocum varietatem complectuntur: tum quia duplici hac vocisdifferentia quod maxime ad institutum facit ad eruendam animorum notitiam utitur Clemens Alexandrinus. Et inconditus quidem clamor, quo domesticus praeco amicorum aures obtundit, homines praesertim rusticos, iracundos, superb6sque e dem nota apud Theophrastum in caracteribus, arguit. Hinc Stratyllax in Truculento Plautinatam proterve latrat potius, quam canit, ut Astaphiu ancilla non optimae coeteroquin notae, nec moi ibus modestissimis, rus illud merum mees

ta tastetur.

108쪽

ROMANAE DIssERTATIONES.

Erubui mecastormiserapropter vimore tuum. Ia Et initio Mostellariae Grunio, cuius non sermonem modo verbis sed terga verberibus exci. id m iri

pit Tranio, tam illiberali voce VIM Implet, ut Ob- statim inis

leratas domini fores velle perfringere, valentis simae vocis impetu vocalis aries videatur. Hos ego circumforaneos Stentores obseruaui incuriose p*: vias errabundos, de rebus, ut ipsi pu- tant, se ijs, tanti vocis contentione conferentes , ut auxiliares laboranti lunae copias, ad aera quatienda,excitatas fuisse suspiceris: arcana ona ni silentio sepelienda in os etiam nolentibus ingerunt , inertissimo vocis strepitu alienis cutis interueniunt; impunita vehementis loquacitaritis iniuria irae, domos, coelum exsurdiat M

perinde quasi in Nili catadupis degerent , popu

lares suos, quos surdastros arbitrantur, inurba no clamore transverberant. At hoc si nescitis Tibicties non est surdos explorare, sed facere

Carneadem Cyrenensem dialecticum in paucis

acutum μογαῖ-ωνοπῶν fuisse Plutarchus est autor; ut eum gymnasiij moderator commone facere cogeretur, ut clamoribus temperaret: quaesiuit ille vocis modum, ac sines , at socios.

quibus cum loqueris habes sinquit gymnasij princeps qui modum, praescribant. Nimia ' rum oraculum illud est, quod LClemente Ale--LI

109쪽

,6 A v c. M As C A R D Ixandrino, si animum aduertere velimus, accopimus , ita vocem in familiari consuetudine mo- derandam, ut amicorum auribus seruiat, capiti non insultetue responsum prouocet , non dolorem. Atqui ventosa haec loquentiae organa, tacere , aut intus cum Aspendio canere sibi videntur, si ad proximos tantum pertingat clamor , si blaterantibus ipsis, aut aues impune supelaolent, aut literarum studiosus in rerum contemplatione conquiescat , aut in tota vicinia obdor- miscat aeger. Mentior, Auditores, si haec ipsit de

clamore commentatio , medios inter nebulonum clamores exorta non est : rem paucis acci- pite. In obscurissimum urbis angulum mea me fortuna coniecit, ut Cynicum opinor iaceret,

quem Stoicum propemodum inuehisset. Excu- biculo satis angusto Diogenis dolium cogita- te in in subiectam Cauponam prospeetias patet, 4- in quem omnis sycophahorum colluvies c6n- ρfluit ad comitia, Senatum diceres Silanorum, concisum Coribantum; tantae ibi concertationes , tam incondita vociferatio. Nulla ibi clepsido, calices multi: neque enim ad aquam, sed ad vinum declamatores perorant. Insanis illis vocibus ebrietati praeluditur; quae ut venalisves

tantum contingat, aut alteri, in ludum descen .

ditur, nullis hic talis vini regna sortiri placet; nullus

110쪽

nullus Veneris iactus aut infelix, aut faustus; fortuita manuum proiectione numeros colli- gentes, ipsis clamoribus sitim exacuunt ue hinciam maioribus poculis agitur,& plusquam Graeco more alter alterius hilaritati propinat. Hic ego quid facerem a literarum studijs continenter auocatus, nisi petulantes ebriosorum voces ulciscerer Z Vlciscor, ut possum, Viri clarissimi,& a popina tandem, inquam me clamor plane subrusticus impulerat, ad institutum redeo. -- cis magnitudinem Heroibus a poeta Graecorum maximo adsicribi solitam, testatur eruditisse simus Schesiastes, siue enim id pulmonis viribus fiat, siue caloris exuberantia contingat, quod ad Galenus tamen inficiatur, granditatem in voce peculiarem generosae naturae notam Aristoteles interpretatur; ut mirum sane videri omnibus de- ibeat, cur Eustatius nobilis in primis Homericae

poeseos enarrator , animalia maxime timida φωνηπι- caeteris animantibus existimarit; cum Leonem, ac Taurum ita vocis magnitudine, ut

praestantia indolis caetera omnia. superare philosorhus fateatur. Vtcumque sit, stiperbia at- nόA 'que iracundia elatae veluti vocis tuba triumphum sibi occinere gloriantur ; cuius rei cau' traia . iam a naturae contemplatoribus repetitam tunc exactius explicabimus, cum de utraque