Augustini Mascardi Romanae dissertationes de affectibus, sive perturbationibus animi, earumque characteribus

191쪽

aspero illo Germaniae tractu pertimescis 3 num gentilis patriae ritus te adhuc de matre rubentem , in torpentia gelu flumina demersum, ad omnem immanislimi sideris asperitatem obdurauit 3 Atqui ut Ceneus sis nullis Neptuni bene Fficio vulneribus obnoxius, aut Talus aere a Vulcano fabrefactus, aut Achilles fatalibus Sivgis

undis ablutus, ita in corpus tuum voluntas, ocratio dominatur,ut nulla tibi turpitudo metuendasit, nisi eas corporis partes, ab hominum conspectu mature subducas, quas in aperto bestiis tantum, hoc est tuis similibus animantibus, natura prostituit 3 Atque duplex haec ratio est, cur vestis post miserabilem innocentiae casum mortalibus data sic; verecundia videlicet, ac tutela; ornatum his addidit, paulo post etiam superbiam adiecit, humanae mentis incogitantia, ut diserte Tertullianus assirmat. Quod ego ubi paucissimis probauero, tum vero quasi iam satis pro lusium sit, disputationem illam aggrediar, utrum ex corporis vestibus conijcere de perturbationibus animorum possimus ; quae quoniam multiplicem vestimentorum luxuriam, luculenta argumenti varietate videtur aemulari, totum hoc

disputationis genus in partes ita distribuam, ut de sordibus hodierna dissertatione quaeratur.

Sub ipsa igitur huius uniuersitatis initia vestis

192쪽

mortalibus data est. Neque enim audiendi sunt ij, qui prima mortalitatis saecula tis prope ,

belluarum vita abfuisse fabulantur, ut non tam homines, quam ferina hominum simulachra nobis obtrudant. omitto hic decantatas saepsi s. naturae dapes,nullo gulae artificioconditas, andium pabulum, & aquae pocula profluentis, in quibus primigeniam humanae vitae stelicitatem Poetae posuerunt; ne scilicet a sue, quem libidinosis moribus exprimebant, in vitius etiam ratione homines discreparent , at de vestium usu . quid comminiscuntur Z Egregius sane Latinitatis artifex Lucretius ; & qui inter Poetarum deliramenta philosbphum audit, haec habet, i. 2 Lee dum res igni scibant tractar neque uti

Ailibus oestolys corpus vestire ferarum,

Sed nemora, at1ue cavos montes,sita que colebant,

Et stultera inter condebant squallida mebra,

Verbera vemorum vitare,imbre Me coam. At contra Plato grauior, ut op inor nani Poetarum testimonio autor, a mortalium vetustifimis ait in Protagora, belluas caedi solitas, non

ut earum tantum carnibus vesceretur, VeIum

etiam ut pellibus tegerentur: qui vestium cultus ex pellibus ita apud nationes fere omnes inole-x uit, ut apud Strabonem Indorum philosophi,

193쪽

apud Hieronymum in epitaphio ad Nepotia ἡ Hieron. num Scythae, apud Propertium Romanae Curiae Senatores pelliti dicantur; curiapraetexto, qua nunc nitet alta Senatu, νωμα.LL. Pellitos habuit rusticis corda Patres. Hinc quadruplicem bestiarum usum in Tuscu- Haeomnia lanis suis Tullius agnoscit, ad vescendum scili, phie..tib...cet, adaginum cultum, ad onera subvehenda, ad hominum denique corpora vestienda: cuius rei origo ultima in Deum ipsum referenda est, quem Adamo, uxorique eius tunicas pelliceas recisse diuini codicis monumenta testantur. &sane ut caetera omnia sapientissime. Semel enim

a primis humani generis parentibus diuini imperii legibus violatis, in alium quodammodo

terrarum orbem ab amoenissimo voluptatis viridario uterque pellendus, iam tum aduersus caeli saeuientis iniurias muniri debuit: & quoniam excusso rationis iugo sentientis animi facultates seditiose tumultuari iam caeperant, ne incompositus corporis motus, quam impudentem nouitatem Augustinus appellauis, modestiani omnem labefactaret, indecens tum primum

nuditas visa est hvestium indiga. quod insanae superstitionis assecla, hoc est nugacissimus I daeorum sapiens Hierer; inimaduertens, camiam quam iurem vestishuenta sit, stolide ita

194쪽

niosus excogitauit Iudaea caecitate dignissimam Primorum hominum carnem unguium seliditate concretam fuisse ait; sed cutein illam' diriorem . post lapsum a Deo illis detractam ariolatur ; cuius deinde loco opportune fissistitutast vestis. an non corneas habuit fibras, qui hominum carnem ex osse compegit 3 qui miserrimos Marsyas crudeliter excoriavit, ut eos pro pria nudatos pelle aliena vestiret 3 qui non tam nudos exhibuit, quam cruentos, ut Deo lanienam impius exprobraret 3 qui suam cerebri, orisque duritiem in Adami transtulit pellem, ut pudorem,quem ipse impudenter mendax uebat,

facti poenitens Adamus indueret Sed procul

hinc recutitorum i facessat inscitia. Vestis igitur& tempore antiquissima, & usu neces arta est utrum autem multiplex illius usus varias etiam animi aegritudines ita prodat, ut Verax a vesti' bus ad feliciendas perturbationes pateret via, hoc tandem diligentius quaerendum est Verum non longe abierimus, Auditotes, tum sacris,

tum prophanis lites rum testimoni, aperte do

195쪽

ROMANAE DLis ERT AT, ONE s. 373ciare de illo in Ecclesiastico sancitum est. Et sa- ne si totius conuersionem In eiij siab Andronia. co iuniore ex sola vestium mutatione coniecere sapientes viri . ut Gregoras testis est , cur odorari aliquid, quod ad animum, pertineat, e corporis indumento non liceat , cum animae diuersorium corpus sit a natura constitutum, e cuius ornatu, ac supellectile, de hospitis conditione possiimus non tam conijcere , quam iudicare ὶ Praeclare hanc in sententiam Platoin Teetheto cum enim in hominem liberaliter educatum cum eo confer ' 'ret, qui ingenuo cultu caruerit, ubi notas ad discrimen inter. utrumque constit*endum idoneas rapti casset; nun inuit egregie addidit Dos

qui ingenue Dieque vestem induere, nesciunt, nunquam Deorum, atque fortunatorum hominum vitas recte celebraturos ; ut non immerito

apud Lucianum in libris de histori constribenda, primunt illiberalis hominis indicium ab inmdumentis, culilique corporis desumatur. Sacerdotis olina apud Iudaeos yestis, mi triplici opere

discriminata . totius praesertim fuit renarum o di bis imagineluculenter insciipta; ut quicumque in illana oculps curior Oisjcelet , rerum hanc reniuersitatem Italo negotio contemplaretusi ςgoria socJodo non persequor, situ Philar Allegor. α

μ in vita sit, siue Hieronymi in Epistola ad II

196쪽

4 . A V A s C A RU ira , Iaritide Fabiolam, silue Bedae, rionis, & Alexandrini Clementis. illud in rem meam accurate consi-α. dero, unumquemque nostrum mundi minoris,

hoc est sui ipsius, imaginem in vestibus circum latre, ut ex diligenti illarum contemplatione, quantus quantus est animus prodeat, dc sub as- peetiim cadat. Hinc elegantissimo ingenio Sa pho utinam moribus perinde compositis, atque carminibus nobilitata) subrusticam versi-Athe. ιι bus suis Andromedaris apud Athenaeum, eo pia' tissimum nomine deridet, quod vestem componere ex modestiae praescripto nesciret, Moribus quMiam male o prorsin Rusticis, mentem fovet, atque mulcet, i talos nescit uosim ad imos Ponere vestem. quo in argumento plura a veteribus congeruidenti, qui coenas tamlaute sepientibus instruxit Athenaeus Hoc igitur constituto, libero fidem

meam, deesordido primum cultaconiectiiram paucis attingo. Qua super re varias autorum,pugnantes ue seritentias otiose non colligo: siue erum huiusmodi cultus negligentii ex. quadam honorisomnii dispicientia oriatur; ut in magni animi vitis otinsolet siue ex eo; quia a rebiu huminisauulsus animus in sola mentis pulsui-'' tudine conquiescit ; ut eorum plerumque mos

197쪽

est, qui diuinitatis contemplationi diutius adhaesere, siue demum quod grauioribus quis distractiis curis, de minuto corporis ornatu ma gnopere non laborat; animum semper indicat excelsum, actu Osum, grauem,& nunquam le- oribus occupatum. At verὁ ubi haec omnia desiderentur, quae aut virtus sunt,aut cum Virtute coniuncta, sordes corporis animi sordibus ex aequo respondent, dc auaritiam, socordiam, arrogantiam arguunt. Vbetior est, ut videtis, idisputationis seges, quam ut breuissimo, quod superest ad dicendum, spatio colligi possit. Remigitur ita moderabor, ut duplex tantum hominum genus, in pari vestium neglectu dispar,&velmoderationis cupidissimum, vel ambitionis maxime studiosum oratione describam. Nec leuior illorum cura videri cuipiam debet, qui virtutis studio in vestium negligentia diligentes,

tum maxime venerabili sesquiline pretioses, ut de Apollonio ait Sidonius , arbitrantur, obsoleto, tritaque corporis cultu elatae fastum ad tin mentis edomarinto Ardua quippe res est innatam elegantiae cupiditatem radicitus extirpare ι, omnes enim opulentiae, oritatusque splendore

perstringimur, & quoniam animae pulchritudo, quae post corporis scenam latet, mortalium oculis ululari non potest, extimam saltem illium

198쪽

imaginem , in vano corporis instructu contem plamu .Qui sane amor elegantiae corruptae men iis, hoc est laesi, conturbatique iudicij; aberrantis , dc delusae rationis indicium a Chrysostomo dictus est. Tam alte autem in hominum animis licentiae lenocinio, tamque impotenter insedit, ut fortissimorum alioqui Regunt mentes, illecebra ambitionis infregerit. Neruose siquidem de fortunato Macedonum principe Tertullianus,

tin,in capriu a bara decessio pect quam L . marumst aculis disculptum, textu pellucido tetenti nudavit; anhelum adhuc ab opere belli,s ut mollius ventilante serico extinxit. Hinc factum sapienter simul, ac sancte est, ut a primis v Re Apostolorum temporibus, quicumque inito melioris vitae consilio religiosos ritus profiteri vellet, a vestium mutatione nouum institati genus auspicaretur, & pro molli, ac florida,

i quam exuerat, vilem, asperamque indueret, co- late subfuscam, nec a sordibus expurgatam. ita

Dioni :44 diserte post Areopagitam Dionysium, Chryso-

reb. e.ε. stomuS, Hieronymus, Paulinus, & in Trullo Synodus prodidere. Nec aliorsum spectauit unquam erudita, & grauis Tertulliani de pallio declamatio, siue enim a toga ad pallium , cum primum

199쪽

ptimum Christianis sacris initiata est, ille trantierit;viluculeiitus in Eusebium scriptes,vtinam etiam pius,opinaturuesiue tum demum,cum inter Romanae Ecclesiaemystas adlectus est,quod do- istum virum sensisse video ; vestis certe genus ab Philosophis usurpatum adhibuit, humile, despicatum, beatorum. hominum opinione deforme. Hinc ad Rusticum Monachum Hierony- Hieroisin.

mus, Sordida, inquit, vestes candida mentis 2 '' indicia sint. Hinc sanctae illud prodigium solitudinis Hilarion, saccum, quo semel fuerat indutus, nunquam lauans, & superfluum esse dicens munditias in cilicio quaerere, alteram tunicam non mutauit, nisi prior penitus scissa esset. Has autemnon Herculei Leonis,sed verae virtutis exuuias, hoc innocentiae sagulum, sanctitatis hoc paludamentum, omni serico gloriosius, quis in sincerae demissionis atque modestiae argumenta non vocet 3 Tondeant alijs oues Mile-sij arbores pectant Seres, Tyrij tingant, Phryges

insuant, intexant Babyloni j ; vera morum sanctitas centone suo inuoluta, omnem principum luxum, vel respuit, vel proculcat. atque ut sinas si maculas non inuideat quibus mortalium oculis, mundo iam senescente spectabilior apparuit in honestissimis in sordibus volutatur. Quo ego libentimuin loco commemoraui,ut

200쪽

acerrim Christitis nominis hostis. mpius contumelias suas iii se ipsum recississe ringatur; . dc Poeticum hoc est enissimum inanitatis Ru

Numae in . . . . - -

rias, quas inviros itinctissimos Caprariisinsulae incolas impudenter evomuit, i uasei lucis is insula plara viris.

ri lisputat illuvie calestia pasci Seque premit suis sevior ipse Seis. Q. D.

Aliud ergo genus hominum superest excutie dum ambitioni deuotum, arrogatiae saginatimninuerecundiae sacrum, ipsa impudelia impudentius,quod affectat, idonio teste,De mestium discretione superbiam nitore pompam, siqualor, iactantiam. Vidit hocapud Laertium Socrates, terrestre illud oraculum, qui Antisthenem conspicatus in publi m scissa, tritaque abolla pro 'talis i . deuntem, Video, ait, per scissuram pallii tui Va-

vide C itu nitatem : quem irrideret etiam apud Arrianum uar 24. Epitectus, Stoicorum caeteroqui princeps,hoc est consanguineus Cynicorum: quare acutissi- Aristoni. . mus rerum aestimator Aristoteles, in morum Mooph in doctrina, inter arrogantiae latentis indicia, subiae a Q. strictas, & obsoletas Lacedaemoniorum vestes Σφ M a Xenophoi te commemoratas, Macornico Platone in Legatis irrisas. Postem hic