Augustini Mascardi Romanae dissertationes de affectibus, sive perturbationibus animi, earumque characteribus

171쪽

quae viris prudentibus non probantur quandoque tamen siue consilio, siue casu, tam apposite, cordateque pronunciat, nihil ut maiorum gentium Philo ophis de sapientiae laude concedat.

Parcemias lila non commemoro, quae Vtcumque quotidianis vulgi sermonibus lam vulgares, usuque contritae, ipsis tamen Pythagorae symbolis antecellunt, & aliquid semper c reconditioribus prudentiae penetralibus ingerunt audienti. Vnum illud conuiciandi genus attingo, aganeonibus in popinis, a mulionibus in stabulis, a lupis in fornicibus, in anoportis a lenis, intonstrinis a tonsoribus, a vectoribus in tabernis, ab omnibus ubique usurpatum, quo aliquis per

contumeliam hircus nominatur. Vestris sit honor auribus, amiconisque capitibus, Audito Ies, dum hircum auditis. Huiusmodi tamen contumeliae nomen non lita natum,aut nudius tertius,sed a prima usque antiquitate repetitum, mirum quantum efficacitatis habet, ac virium, ad impudentis, obscaeni, sordidi tum petulan- riam, tum illuuiem exaggerandam. nescio i

men qua plebis imperitia factum sit, ut post hir, , i ci appellationem, cornua liberaliter pullularint; ii quasi cornutus ille satis naturae ingenio non in

set, nisi cornutus a conuiciatore diceretur VXω

rem lapido Ausoni; epigrammate nobilem,me-

172쪽

oim si placet, in memoriam reuocate.Haec cum venenum marito propinasset,quod nimis tamen lentum, ac minus ad interimendum essicax e periebatur, ut scelere scelus augeret, venenum veneno addidit, ipso nimirum nocendi studio innocens ; nam vitam fortunae beneficium rest tuit immerenti, quam coniugis veneficium

propemodum ademisset ue posteriolis siquidem veneni vis, prioris malignitatem obstupefecit, ac retudit ; illudque tandem extitit, ut duplici grassante lue penitus conualesceret is, qui una tantum saeuiente perierat ue & secunda veneni propinatio veneficam absolueret, quam veluti homicidij ream prima damnauerat; &noua aemum flagitij repetitio antiqui fieret sceleris obliteratio. ita in rem nostram video ceci disse, clim ad hirci contumeliam inconsiderata.

cornuum accessio facta est prioris: enim conuibvia. c.- cij turpitudinem honestissimum cornuum addistanaentum non secus aboleuit, ac si aquas vene- ι':ὸ - fici orruptas unicornis expiasset. Cum enimo in in cornua non in prophanis minus, quam in sacris

t. e .ὸ literis potentiae imperiique symbolum sint,quid

I pastim, multitudinem impulit imprudentem, A,'M.'cut ignominiam coronaret, umbrasque infamiae, R A:ώ hoc quasi gloriae radio ill uminaret;ci radium, atque coronam recte cornibus explicari. AEgy-

cornu.

173쪽

ptiae sapientiete interpretes arbitrentur Nam tinniorum ego deliramenta, ab Artemidota primum, mox etiam a Cardano infeliciter excogitata, addormiturientes libenter ablego , cum praesertim si haereamus in cornibus, Alcem peregrinum nobis animal,& Ceruos, longe hircis antecellere manifestum sit; quod amoenus inprimis aetatis nostrae scriptor Obseruauit. Sapien hi Elius ergo, mea quidem sententia, & ad rei naturam accommodatius, prisci loquebantur, qui probrosam hanc hirci appellationem in barbam rei jciebant. Hinc Plautinus ille in Pseudulo sycophanta. Itiussuquiomlini ad 3baaeba, res=--

nec insulse in Iulianum desertorem stoitimata a Constanti j familiaribus iaciebantur,ctim & pur- iii, ν puratam' simiam. dc Graecum literionem dc qu d ad rem maxime facit, capellam, ivt Marrit a icestinus est autor, non hominem appellabant. Hoc autem contumeliae genus ab Antiochenis

deinceps in se paulo intemperantius usurpatum, praeclaro illo volumine, quod Antiochense, siue Mysepogonem inscripsit, eleganter est ultus: in quo hircinam quidem sibi barbam esse diffiteri

non potest,uerum ad masculam muliebris ornatus negligentiam conuictu ingeniose detorquet.

174쪽

Videtis opinor pro sapientia vestra quid agam,

Auditores, neque enim praeclaram virilis elegantiae appendicem, quatum a foeminis, tum a semiuitis naturae beneficio segregamur,in hone stissima concione traduco, & barbae desperationem amo, quod tantopere Satyricus auersatur: verum hominis moribus, ac perturbationibus capillorum indicio proxima dissertatione patefactis, oraculum nunc demum consulo, quod in barba tripodem ad responsa collocauit. Fatidicam ergo barbae doctrinam vobis audientibus

enarrabo, vestrorum aegritudines animorum ex

uniuscuiusque barba certo diuinaturus. Nec ludicrum a me susceptum disputationisargumentum, ad fallendos inclementissimae tempestatis aestus aliquis argutetur, nam serio , dc prorsus philosophice agimus. Halicarnassenses de rebus dubijs consulturos, Mineruae suae supplicare so- i. litos tradit Herodotus, dc ab ipso Numinis an-' tistite euentuum indicia solerter aucupari. Nulla hic cortina, nullae quercus, nulla carmina, nec vox quidem ulla. Vnam sacerdotis barbam , oculo nunquam connivente, contemplabantur. Si ergo in eliciter casura res erat, de qua scitabantur oraculum, tunc enimuero, ut in

luculosis fieri sol oc. in immensum succrescens barba promittebatur ad pectus, quasi tragicum

175쪽

doloris syrma, aut ferale minacis sideris capiti, mentum. In eo umbrosi veluti nemo is squaliore moerebat enthusiasmus, euentuum Lilicet commiseratione perculsus. At vero si omnia, e percontantis sententia prospera pollicebatur numen, ecce tibi de repente siluestre illud vatici-nij fruticetum sponte depascitur, & fato ipsb : 'ton re, balbula exilit acuminata, concisa, arguta, diuinacula, omni motacillae cauda mobilior. Si ergo Halicarnassaeis de rebus & euenturis, dc longe positis barbam cum fructii licuit

interrogare, cur idem mihi non liceat, de perturbationibus animi, quae hominem tam intime contingunt, anquirenti 3 Illud igitur initio statuamus : si sua permittan- tur naturae iura, ad utilitatem simul, ornatumque barbam mortalibus attributam censent sapientes viri. Duplex autem compendij genus ex

usu ipsius elicitur: cum enim inter corporis recrementa a medicis numeretur, eorum etiam opinioneexcrescentem illum humorem exugit, ,

qui dentes alioquin inficere, ac labeia hue pintuisset; faciem vero omnibus caeli iniuiijs expositam ita tuetur, ut nec nimio Elis ardore torreatur, nec asperitate hiemis obrigescat, nec ventorum inclementia feriatur. Hinc AEsculapium artis medicae vel praesidem, vel autorem, V

176쪽

promisso baibitio a vetetibus fabularuni

interpretes opinantur. Verum ambitiose ne ista dicatarur a Medicis, an potius ex arte, non disp. to, illud libentius cum morum magistris animaduerto, admonere nos barbam omcij, dc ab ' omni leuitatis,ac effoeminatae turpitudinis suspicione reuocare. Hinc Diogenes, & Lacon ille percelebris, barbam gestare se dicunt, ut se viros esse subinde recordentur: ut secum autem, tanquam cum viro agendum sibi caeteri, vel hoc barbae praeiudicio putent apud Arrianum Lib. 4 Epitectus fetio profitetur. Praeclare siquidem

Theodoretus, nuces nobis relinquendas, & seria capessenda tacito barbae d umerito test tur. De illius autem ornamento quid dicam 3 tam multa passim in hanc sententiam ab avictoribus congeruntur, siue sacris, siue prophanis, ut diutius in obuio , peruulgatiueque argumento versati , hominis sit ingenio, atque otiona turpiter abutentis. Consulantur in Problematis z et . Aristoteles, Galenus de partium humani corporis usu, Alexandiinus Clemens in Paedagogo, Augustinus in Ciuitate, Lactantius, Qui tilianus , Plutarchus, Artemidorus, omnes: ego Poliphemum testem dabo, delicatulum ibium amasium Galateae, Vnoculum Veneris pu-siunculum, glabrum Charitum delicium , de

177쪽

quo iam amatore , dc omnis elegantiae, quae nymphae animum praedari posset, architecto, diserte canit Ouidius,

Iamq; tibi forma,iam; est tibi cura placendi,

Iam rigidos peris rastro Tolipheme, capillos, Iam et hirsutam tibi falce recidere barbam, Et spectare seros in aqua,s coponere vulnu. is inquam ne puellae, quam deperibat, teneritudo , immanem illam barbae siluam securibus excindendam exhorresceret, pulchritudinis suae suscepto patrocinio ita perorat ue emea quod rigidis horrent densissima sectis Corpora,turpeputa turpissime frondibus arbor, Turpis equus nisi colla iuba uentia velent; Pluma tegit volucrra, ovibus sua lana δε ri est: Barba viros; hirtaque decent in corpore feta. Si naturae igitur ius suum constare velimus,ut decet, ipsius potius ingenium , atque sapientiam admirabimur, quod ad ornatum simul, S: praesidium humani corporis, subtilissimi operis artificium machinata est. Verum quoniam non uno ab omnibus studio excolitur barba , peruidendum nobis pro instituto diligenter puto,

utrum haec in barba componenda varietas, varias item arguat Milmoruiti propensiones; an ab

erudita potias totis uitate proficiscato. Ne

178쪽

iues A via. MAs CARDI autem dissertationem meam minutatim . &velut in frusta concidam, ut barbam plerique solent , de ijs tantum nunc dissero, qui vel ιέ. J: Pygmeos a Phinis memoratos imitamur, qui cieti se denso promisitaque barbae vellere circumue-

rebus Indi- , . 3 . . .

stium: vel genas ita per otium expollunt, atque deplumam, ut ne pilus quidem illis boni, & verecundi adolescentis supersit in facie. Atque ijs sane qui lanificium vultu exercent, diduct6que liberaliter, & inculto barbitio genas inumbrant , setas quidem semper in mento video,sem sum inmentoplerumque non video. Aut enim foedissimasum, & sordi , deuota lixula,quae illuvie, situ, pedore pascuntur, aut atroci an, mo, ac truculento ue Mit esse ae demum gradiuitatis captatores: nunc si libet pauca de singulis. Cynicos memorant, lutulentos illos e ster quilinio philosophos, sola scilicet sapientiae lacerna male vestitos, caetera seminudos, ad reliquum corporis squalorem oppido foedum, barbae etiam illuuiem addidisse. Hinc Cosmum describit initialis, Cum baculo ,peraq; senem, cui coaputres que Stat coma, s in pectus sordida barba cadit.

nec elegantior apud eundem Linus, Lib. . epi- Cuius livida naribur caninis S '' glacies ,ribique barba,

179쪽

ROMANAE DissERTATIONES. Isr

Tonsor cyniphio Cilix marito.& ego quidem dum in Lanarios istos incogitan- viaeter offendo, messores avide quaero, ad segetem i,'e'pei- demetendam, quae utinam odiosam hanc annonae caritatem, aliquando laxaret. Ammia- Lib. 1. Annus vero venustissimus inter Graecos epigram- νsubE 'matum concinnator,huiusmodi balbam ad abi 'μ' 'gendas muscas peniculum appellauit: ingeniose, sed pro rei ignitate, ieiune. Neque enim muscas abigere , animalculum immemor, &illico impudenter rediturum, tantae barbae amplitudinem , ac maiestatem decet , clim illas praestet uniuersas occidione delere. In Carnarijs tabernis illud aliquando obseruasse me, summis praesertim in caloribus , memini: manipulum varijs quidem ramusculis, sed filice praesertim ex arte compingunt: hunc vero aut guttis mellis interlitum, aut lacte leuiter aspersum, aut m- 'guine delibutum, ad muscarum aucupium sparteo filo suspendunt. aduolat statim stolidum an, mal, dc cibo non tantum vescitur, sed indormit. Lanius interim manipulum muscis frequentem diripit , dc inuolutum saepius ad parietem allidit, muscarum strage non minus miserabili, quam secura: huic ergo carnificinae barbam intemperanter effusan magno utique compendio,dest

V iij

180쪽

narem, nam ut densus, olidusque vultus sudor,

puluere, ac sordibus in umbrosis illis latebris pene concretus, barbam satis perfundere non pos- set ipse per sese: ipsis tamen inter vescendum, iuris alieni appetens, sui retinens, quas non eu caret ex intima Apulia muscas, per otium interimendas 3 5 te semper,dc in grauioribus etiam negotijs magis stolidum Domitiane, qui muscarum caede, inter caesareas animi tui sollicitudines relata, nescio quem stylum ad eas singillatim configendas, configendus ipse adhibuisti,

cinnunica unius Cynici barba omnem exhau-

rire muscarum populum posses. Sed parum idonee de barba hactenus egimus, quae ut muscas vel abigere possit, vel etiam perdere, bestiolas tamen alias mirabili foecunditate progignit, &nutrit, cuius rei testis est paulo ante laudatus Ammianus, qui lanosam illam Cynici sylvam

tasse .scurriliter in sordibus volutamur; verum dum turpissimam Cynicorum illuuiern pro instituta disceptatione describimus, aurum, electriamque loqui, purpurato, aut byssinosermone non possumus. Quid autemsi primi nominis Principem eadem prope de se publice fatentem, dc quidem edito libro produxero, an indecore cum Auditoribus meis egero, quodea comme