장음표시 사용
291쪽
- Corollarium I. N64. Si Borealem Ecclipticae declinationem ab altitudine So'is meridiana subtrahas ; residua erit altitudo AEquatoris N. s 6 indeque ait ludo Poli assignari potest. N. 13. Declinati Australis additur. Corollarium a. Data Solis declinatione , & AEquat s adtitudine, facile eruἱ potest altitudo Solis me-xidiana r si altitudini AEquatoris declinationem Borealem addas,aut eidem subtrahas Australem. Problema I. ἐ6.Data AEquatoris altitudine, et altitudine Solis meridiana , locum Solis in Eccliptica
Resolutio. N Meridiano aeneo numera gradus declina a tionis aut Borealis aut Australis, globumque verte donec aliquis Eccliptica gradus ultimo declination s grad vj respondeat. Hic est locus Solis in Eccliptica.
s .Pmmam AEquatoris , quod cum Sole aut stella Metidianum trantit Ascilio recta nomina
problema 8. Rectam Solis ascensionem invenire. λResolutio. Loco solis in Eccliptica ad Meridianum adis ducto, gradus AEquatoris quaesitus erit pariter sub meridiano. De.
292쪽
Desinitio a a. 69. Obliqua stellae ascensio est punctum in ' uatoris. quod una cum stella oritura 'Obliqua . vero descensio est punctum AEquansris , uuod
Definitio 23. O. Disserentia ascensionalis est disserentia inter ascensionem rectam & obliquam. Differentia vero descensionalis est differentia interutramque descensionem. Problema p. r. Data Poli altitudine sive elevatione ac loco Solis, ascentonem S descensitonem ejus
obliquam indagare. Ille lutio. Polo globi artificialis ad altitudinem debitam supra HoriZontem elevato locum Sois is in Eccliptica HoriZonti ortivo applica, & ha-hebis simuI ascensionem obliquam : eodem loco Solis ad Horigontem occiduum adducto vide. his in AEquatore obliquam descensionem. . Problema I O.
Eeeliptica,longitudinem diei ae noctis una cum , tempore ortus & occasus invenire. Resolutio. s. Polum globi artificialis tantum eleva supra, Λ. Horizontem ligneum, qua in Polus Caeleius lupra Horizontem Verum elevatur.
293쪽
ra adEquatorem usque,& so is altitudinem ino, venisti. Problema Ia.
s. Data elevatione Poli, loco solis, ejusquialtitudine, horam diei indagare. Resolutio. GLobo collocato ac assixo quadrante altitudinum, globum & quadrantem tamdiu verte, donec quadrans locum solis secet ; tum index horarius horam quaestam indicabit. - Scholion. r. Si solis loco stellam eligas, horam noctis indagare poteris.
Definitio as. 3. . Distantia duarum stellarum est arcus ei culi inter illarum centra comprehensi. Problema Ι3. s. Distantiam duarum stellarum E F metiri.
Resolutio. OCtantem, sextantem aut quadrandem cirisculi ABC regula & doptris D C instructum installas illas dirige ut fig. ostendit, lumis 'que arcus D C stellarum ab invicem dis lanis
. Definitio a g. go.Si per Polos Ecclipticae Λ D & centrum si vitae B circulus A B C D circa mundi globum de- scribatur, arcus hujus circuli B C stellain B in- 7 ter &Εcelipticam FΕ comprehensus stelia la-
294쪽
titudo dicitur: arcus autem Ecclipticae ab initio. arietis usque ad punctum C, quo praefatus cit
culus AB CD Ecclipticam secat longitudo steliad
adrantem altitudinis affige Polo EccIIp
ticae, ita ut stellae centrum transeat, sicque in eo graduS latitudinis numerare poteriri Idem secat gradum longitudinis in Eccliptica. Hinc etiam patet , quod data latitudine stella rum, & longitudine in globo secundum justam proportionem delineari potuerint. Scholion I seto Circa numerum & discrimina stellarum nihil amrmari potest , nisi quantum ad speciem Vetexes Astronomii Ioa et e locis citra Aquatorem constitutis observarunt;quarum 48 Consteia lationes seu sisterismos, seuDuras distinxere; sexque discrimina quantum ad apparentem earum magnitudinem inter eaS statuerunt: adeo, ut quindecim dicantur primae magnitudinis scilicet Sirius, Arcturus, Capella &e. plures sini siecunia magnitudinis; Usella potaris,stella plaustri majoris Sc. plures adhuc tertia,quarte, quinte, &tandem siexcta magnitudinis, quae neblilosae Vocantur, quales sunt eae, ex quibus e stat Praesepe in
Ex his 48 Constellationibus numerantur arses tantrionales, ra in Lodiaeon is Australes.
295쪽
Prima Septentrionalium est Ursa minor, seu CPosma. cujus extrema stella prope Polum d citur Stella Potiris. Secunda est insa major, seu Helice, quar 28 stellas continet: quarum 7 magis, conspicuae vocantur Septentrio lauPlaustrum majusl nam in Ursa minore est Plaustrum minus. G tia est Draco Custos Hesperidum. Quarta est Booten seu Bubulcus, seu Arctophylax; in quo conspicua est stella primae magnitudinis, quae Arctvrus dicitur.. Quinta est Serpens cim lapi, Sexincta est Serpentar ius seu Ophiuchus, seu ci culapius. Septima est Corona borealis, seu coroηa Ariadnes. Octava Vultur quae eti m l3ra dicitur, &habet tellam primae magnitudinis, quae lucida l3-
ra vocatur. Nona est Hercules pede premens ea.
put dracon s. Decima Delphinus Servator Oris Onis. Undecima Sagitta seu telum. Duodecima Aquila seu vu tur volans, ubi stella est primae magnitudinis. Huic 'bpicitur Antinous. Declinma tertia est Ognus seu olor. Decima quarta Pegasus seu equus majori Decima quinta Equus minor, sive hinnulus . Decima sexta Mainritus Cassiopeae. Decima septima Calpopea. Decima octi vaAndromeda filia Cephei,& Calliopea in qua duae sunt stellae secundae magnitudinis magis conspicuae ; altera dicitur umbilicus Androis . . medae. altera lucida pedis Andromede. Decima nona est triangulum boreale, seu Delloton. Vigesima Persi us maritus Andromedae. . Vigcssama prima Acir a seu Eristonius, in euyus altero humero lucida est stesta, quae Capella dicitur , juxtaque i 'am tres aliae nil noreS in trianguli isost lis formam dispositae, quae dicuntur Ludi. Ou-
296쪽
- Constellationes seu signa Zodiaci sunt nume- eo duodecim. Primum signum est Ariri. Secun dum est Taurus, in quo tum Plejades sive Pallinaria. tum mades sive Succula reperiuntur eum una stella primae magnitudinis, quae oculas tauri, arabice Aldebaran vocatur. Τertium Gemini
Quartum Cancer in quo praesepe seu fulgor sub
albicanS cernitur, cujuS ex utraque parte sunt Aselli, alter Borealis, alter Australis. Quintiam. Leo in quo duae stellae primae magnitudiniS nempe cor&calida Leonis: in extremo autem cau- dae curvamine coma Berenices statuitur. Sextummo, in qua una est stella primae magitudin s , quae Vindemiatrix appellatur. Septimum Libra. iu dum seorpio cujus cor est stella primae magnitudinis. Nonum Sagitams, sive incitenens, feri Centaurus, sive Chiron'. Decimum Caper silve Cain tricornus. Undecimum Aquarius sive Amphora. Buod imumPisces, qui nodo inter se ligantur Constellationum meridionalium prima est 'citus, sive balena. Secunda Orion, ubi duae sunt stellae primae magnitudinis; altera rubens in humero, quae Bellatrix dicitur: altera caerulea in ' pede . Praeterea extat in eo Balteus, sive cingulum tribus constans stellis. quae cum duabus aliis infra positis rastri tormam exhibent, Tertia Fluvius Eridanus. Quarta Lepus. Quinta Canis major, in cujus ore stella exstat omnium fulgentillisma, quae vocatur Sirius, ad quam, ubi Sol accedit, dies facit Caniculares. Sexta Canis in or sivei Proc on. aut antecanis. Septima Ddra. Oetava Navis Argo. Nona Crater sive patera, sive urna.
297쪽
Decima Corvus. . Undecima centaurus: Duodecima Lupus. Decima tertia Thuribulum. seu ara.
Decima quarta Corona Australis. Decima quinta Piscis Australis. Nuperis autem navigationibus in Austrum detectae sunt stellae Priscis incognitae, quae ad duodecim Constellationesi sunt reda me: suntque Pham x, Grus, Indus, Paυο, Pica, H drus, Oorado, Columba Noemi. Chamrieon, Musa, Triangulum Aomum , is Indica. Seholion a 83. Stellae quae inconstellationum interstitiis relictae,ac ideo informes ab Antiquis dictae,m agona ex parte in certaS constellationes novis no is minibus donatas a recentioribus Altronomis
sunt redactae. Κjusmodi constellationes sunt. Mutum Sobiescanum , Sextans, Monocerbs, Cameia spardalus, Robur Caroli, Triangulam minas, Lacerta, Cerberus, &aliae plures. Scholion s. c8ι. Constellationibus annumeratur Galaxia , quae per Calla ope am, Perseum, Aurigam,pedes
Geminorum, Orionem, caudam canis majoris, Navem pedes Centauri, Aram, caudam-Scor
pionis, pedem Ophiuchi, arcum Sagittarii, &Cygnum transit. Adhibitis tubis Astronomiis eis tandem compertum est,quod Galaxi a meris constet itellulis ; ut Democritus apud Pluta chum l. 3 de placit. Philos. bene autumavit. Item quod stellae nebulosae sint plurium itellularum congeries, quemadmodum Galli latus in stella
nebulosa Cancti ope telescopii 36 observavit S stellulas. Idem
298쪽
Idem in parva Orionis parte 4oo numeravit stellulas. In Orione autem integro Antonius Maria Schyrtaeus tellescopio Hollandico a G. sullas numeravit Seholion. s.
8χ. Quod stellae suam mutent longitudinem
in viri demonstravit Ptolomaeus ex comparati one observationum propriarum cum observati
. onibus praecipue Hipparchi, qui tribus ante ipsum faecuta vixit. Iuxta ilIius computum fixae
intra ι - annos non nisi gradum unum conficiebant. Verum postquam accuratius. stellarum motus observari coepit, fixae so ab ariete quo annis recedunt; proin Jeque gradum integrum. intra To annoS motu proprio complent.
, Problema I s. 86. Ascensionem &descensionem stellae obliquam in v euire, una & tempus, quo supra hOrigontem stella videtur i Resolutio. Polo ad altitudinem debitam elevato.stellam. Hori Zonti ortivo & occiduo applica, sicque ascensionem & descensionem obliquam videbis. Simulque horam ortus & occasus, proindeque tempus, quo stella in Horirante apparet : si illa exis tente in Horigonte ortivo inebcem horar:i in horam ortus dirigas. Problema Icl. 87. Dato loco Solis in Ecc iptica tempus invenire, quo stilla culminat, sive meridianum attingit, simulque horam ortus & occatus stel
299쪽
Resolutio. . GLobo&indice in horam i et collocato N.
a. stellam ad Meridianum ad dueito ic-que index horam culminationis indicat . idem horam ortus stellae monstrabit, si Horigonti orti vo &occasuS horam, ii horizonti occiduo applicetur stella.. Scholiom
ridianum transit, stellaead Meridianum geneum adducta reperis, Eadem autem globo rite collocato ad Hori Zonte mortisum & oetiduum ad ducta. gradum Ecclipticae reperis . qui simul cum stella oritur & occidit. Corollarium. '
enlario. quod HoriZonti ligneo appingi solet, scire possis, quo tempore Sol in hoc Ecclipticae gradu vesset Uris cie g. pariter qua die Sol & stella data simul culminem: qua die simul oriantur&occidant: quaque die stella oriatur, dum Sol o
Polo ad debitam altitudinem elevato globum
verte, & mox videbis ansella supra Horizontem appareat, proindeque an sub data Polielevationet oriatur, nec ne,
300쪽
'I. Dum sole oriente oritur stella aut oecidit, illius ortus & occasus dicitur Comius. Dum autem Sole occidente oritur aut occidit stella, illius orius & occasus dicitur Acron stati Seholion. 92. Quoniam post Solis oeeasum lux non statim deficit, ac ante Solis ortum iam apparet stellae nec videri possuntllatim post SoIis occasum, neque immediate ante illius ortum. Quaini propter etiamsi stella paulo post Solis oecasum
occidat, aut paulo ante illius ortum oriatur;stelinula tamen non statim apparet, sed Sol magis aut minus juxta proportionem apparensis magnitudinis stellae infra Hor Zontem esse opportet, ut illa videatur. Distantia Solis infra Horizontem examinaturine irculo verticali, estque arcus ilislius circuli intra HoriZontem & Solem conten- . tus, qui hoc casu arc us visionis appςllatur. Minimae stellae fixae exigunt arcum rision s r 8 , sexistae magnitudinis I7', quintae magnitudinis i si quartae magnitudinis I s' , tertiae I ', secundae
Iom; 3'. stellae e solaribus radiis emersio itin ius ortus Minus, ejusdem vero in Solis radios
immersio occasus heliacus nominaturi ' Problema II.
y3. Dato visionis arcu ia ', & punctoEeclipticae, quod eum stella ori tui, invenire punctum Ec- clipticae, ubi Sol versatur, dum stella heliace o