장음표시 사용
211쪽
te,constante ille voluntate, assiduoque vIuomonem pervicit obluctantis naturae vim, postr misque vitae annis frigidam solum ad potum usurpauit. Quoniam vero diuinae humanaeque charitatis stodia, perpeIuo se inuicem excipien tium officiorum cursu ita temperare consueuerat, ut neque diuinum studium ipsum redde- κret proximorum, S pauperum praesertim neglia sentem; neque horum cura a perpetuo cum Deo familiaritatis cursu auerteret; ad orphanos etiaeo tra ns ferendos, animum adiecit;quo facilius, post sancta Mariae otia, ad solita Mariae mini steria se conferret. Vno igitur Areis fastigio Patrum Domicilio occupato, remotiorem venatur pauperibus sedem, quam breui sibi illitique percommodam est nactus. Qua enim Adduam versus protenditur Arx, non continenti excurrit tractu sed quasi duas in partes saxea moles distinguitur, iuxtaq; spatij intercapedinem . duae rupes illae dissociantur. Sed incultus erat Iomnino locus dumetis, spinis, virgultisque obsitus; visus tamen Hieronymo ad rem idoneus, quod inter prominentia ingentium rupium saxa,ad Domicilium construendum, interiecta appareret satis lata,quam dixi, intercapedinis area. Itaque succidendis extirpandisque arbustis,loco purgando, manus omnium primus admmouit Hieronymus, rudera permulta inutilem. que materiem suis extulit humeris; tum, repur gata area,aequato solo,egesta, terra, scrobibusq; actis,posita sunt fundamenta, ducti parietesdm-
212쪽
Hieronymi labore & industria, breui domuncu la pauperibus excipiendis per idonea steterit.'Quibuscum fere degebat consuetis laboribus ,
Ee exercitijs occupa tus; hic eorum morbis me
debatur , hic de rebus diuinis eos instruebat, hic artium exercitia edoceri curabat, & siquando ad Patres in Arcis fastigio se se conserrebat, vel Somaschae degentes invisebat, aut circumiecta loca catechismi institutione lustraret,hilaris ad exiguam illam orphanorum vallem tanquam inquietis, & orationis portum redibat ; ita enim locum appellabant, quod inter summos Arcis vertices humiliori depressi oriq; loco concludatur, estque etiam hodie illi vulgo exiguae vallis nomen , Valletiam vocant. Illud vero omni admiratione dignum non praetermittendum,quod hic accidisse tradiderunt, &qui rem oculis eo tempore usurparunt , & qui ab eisdem certa narratione acceperunt,eo scilicet in loco cum aquae inopia maximὰ fuisse Hieronymo obluctandum , quae ad nullum prorsus suppetebat usum,neque unde colligi, aut hauriri posset, omnino apparebat. Sed admirabilis plane diui nar bonitatis vis indigentibus affuit, siquidem novo, & ad eum diem quod quidem
sciri possiυ eo in loco inusitato euentu, exalta montis rupe ipsoque saxo erumpente aqua , Besensim gutta iugiter perstillante, subiectoq; vase collecta,abunde in omnes usus S cibi, S potus, de ablutionum suppetebat. Ad annos permultos integrum stetit, post Hieronymum Domici lium,douec & vetuitate,& assiduis imbribus
213쪽
ruente primum fastigio, dissolutaque contignatione, & parietum caeterorum compage delapsa atque disiecta, nemine penitus reficiente, cor ruit uniuersum. Sed proximis annis Patris Baris
tholomaei Brocchi Somaschen fis domus Praepositi singulari pietate & industria iterum repurgato loco, ducto muro, instauratoque aedificio, ecepit pristina religio longo veluti postlimis nio veteri suo loco restitui. Uintus lim annus ferm8 appetebat a Hi
ronymi discessu Venet ijs,quod totum te pus in Gallia Cisalpina multis rebus, e communi animarum salute, Dei que gloria praeclare gerendis, impenderat: cum Venetae reuersionis,&videndae Patriae occasionem quaedam pietatis opera attulere, quae iamdiu inchoata Parentis opem, qua perficerentur, postulabant. Sed &ipsum visitationis tempus Hieronymi reuersionem urgebat ; nam piae institutionis propaganindae consilium ne alicubi in sodalium pectoribuς eongelaret, vel obiectae difficultates bene coepta retardarent, certam anni partem locorum
visitationi destinarat, quam pedes semper obibat. Cum igitur modo ex Insubriae locis rediret, alia etiam in Veneta ditione posita aliquando reuisere statuit; licet enim domus illas periti, S integri moderarentur administri,ad uniuersa tamen amolienda, quae suborirentur, incom-
214쪽
moda eius praesentia permagni erat momentit quin etiam extra ipsum tempus visitationis siquid uspiam priuati negotij accidisset, in quo praesens ipse utilem operam praestare posset, eo lubinde accitus impigrὰ se conferebat. Quare
locum etiam caeteris antiquiorem, ex longo an norum interuallo, reuisurus, in viam sedat. Venetias ut appulit,quam ingenti animorum gaudio, & quam multis officiorum obsequi js sit *xceptus,quippe iam sanctitatis famam, & muli rum operum gloria inclytus, silentio facilius, qua oratione consequi possem: sed non minori forta laetitia & ipse perfusus ex eius loci inspectione , qui veluti primus laborum suorum fructus, S in dustriae foetus, ei maximὰ semper cordi fuit; quo in loco tam affinium quam amicorum omnium nobili hospitio constanter recusato, veteri sua consuetudine inter Christi pauperes esse voluit, ubi omnia vidit summa cum voluptate meliota esse facta,familiath primis,quam ipse abiens
reliquerat multo maiorem, accessione videlicet tum puerorum , tum operarum non exigua. Ibi aggressus uniuersa de more recognoscere, colloquium cum unoquoque instituebat, de animae corporisque rebus edoceri, de totius familiae re
gimine commonefieri volebat I idque singilla tim ,&remotis arbitris, quo liberior omnibus animi sensa depromendi facultas esset: quae di. cerentur,attente& diligenter excipiebat: metu vel verecundia inter loquendum forte haesitanti,
oris & vultus hilaritas, tum blanda subinde in-xerpellatio animos ad dicendum addebat . . si
215쪽
quid vero vel ad communem familiae guberna tionem, vel ad priuata cuiusqua commoda, sua
opera procurandum aut constituendum erat, id totum prudenter ει opportune praestabat; nee
fere quisquam erat tristi cotractoque animo ad Hieronymum accedes, qui depulso moerore disiectaque tri stitiae nebula,hilaris & laetus ab eius colloquio non rediret. Sed, cum domi rebus
omnibus prudentia & diligentia pari prospiceret,iaris etiam non tenui elaborabat prouenis tu ; frequentissimi ad hominem confluebant, sed, magno etiam animorum commodo reporintato, discedebant; adeo enim v beres coelestis disciplinae riuos in omnes derivabat, ut salutaribus monitis,& rerum coelestium ardore complerentur uniuersi. Vnum inter caetera sunt Vene
ii eo tempore in Hieronymo admirati, quod miseram scilicet perditorum hominum vicem tam acerbo animi sensu m doleret; ut nullam capere quietem,nullo frui commodo posset, donec ab exitiali animae sopore,& longo scelerum veterno sopitos excitasset ,&lethali noxae facta medicina,ab inueteratis abstractos sagit ijs,ad
sanitatem traduxisset; id vero tanto cum animi ardore,& in perditissimos quosque paterno beneuolentiar& charitatis affectu procurabat; ut id unum omnibus maxim8 esset admirationi vere tum illud oculis cernentibus,quod S. Greg mm;l. t. rius aiebat: Qui a vera iustitia compassionem bais in Evang. bet. Quam magno successu quanto animarum
prouetu in hoc opere laborarit, piget hic iusius referre, cum in promptu sit coniectura assequi,
216쪽
s modo Hieronymum ratis huculque nouimus Abeunte iam anno, discessit, duoque maximZhominis profectionem nobile reddiderunt atq; illustrem i alterum aduentantis suae mortis vaticinatio, alterum communis omnium fletus de ingens miror: amico enim illi suo perfamiliari, Cuius supra meminimus,eiusq; postea vitae scriptori, Salijs, iam digrediens aperid significa uit, suam ex hac vita migrationem, non mulisto post hunc Venet ijs discessum,subsectituram tproinde ita valerent , veluti Hieronymum non amplius in hac vita reuisuri . Nec vana cecidit denunciatio: vix enim elapso anno, Somaschae obijt Hieronymus. Tam ingens vero omnium fetus abeuntem est prosecutus, ut occumbenta verius, quam discedente flere viderentur; meis ritoque illud hoc loco usurpare nobis liceat rMagnus autem fletus factus est omnium : dolentes M. maiis in verbo , quod dixerat, quoniam amplius DGriem eius non essens inpuri: in deducebam eum ad
venetis rediens, mira alstinentiae do
O in praesens & proximum sequens cap
reiicimus, scio ab alijs tanquam ab Hi ronymo gesta, cum primum Venet ijs discessit, sexto ab hinc anno recenseri. Sed grauiter tu batosias dubio temporum ordine, & h litori
217쪽
veritate, ut ea fidem tactu ut, quae Pater Euange lista Auratus olim Praepositus noster Generalis plane sanctae memoriae vir a Stephano BertaZolo Salo diensi Sacerdote accepta literis conmpnauit, qui una cum multis alijs hoc tempore fuit Hierorymi in itinere comes, & rerum tunc
pestatum inspector. Hic de Hieronymi rebus a Patre Euangelista aliquando Salo dij interroga tus haec,quae dicemus, aliaque plura, testis oculatus, apud eum deposuit, singula scripto excipiente Patre Aurato, quod adhuc apud nos sua
manu exaratum asseruatur, ut nulla prorsus mea
id ac ij suspicio penes eos residere possit, quibus eximia tanti Patris integritas est nota, & Stephani item optimi Sacerdotis comendata morum probitas.Ita igitur se res habuit. Cum V rona Salodium discedens vix ad Martinianos . campos peruenisset in nobilem plane comita
tum in ei dit diuina scilicet prouidentia illustria
virtutum exemplis testes submittente Salo dici enim Veronam Stephanus Beria2olus Salodi cis Sacerdos,Bartholomaeus,& Ioannes Baptista Scaini fratres paulo ante aduenerant, ut vetere amicum Ioannem Petrum Carassam, tum apud Matthaeum Gibertum Antistitem Veronensem commorantem, Romamque statim discessurum officii causa contalutarent, ct nescio quid negoti j cum eo transigerent, quo mutuae beneu lentiae officio persoluto , Salodiensem Patriam repetebant:Hos igitur comites casu nactus Hi
ronymus pedes subsequebatur equitantes. Sed illi,cum vacuoa etiam adducerent equos, rubec Junum
218쪽
unum Hieronymo admoueri, enixeque rogant, ut conscendat; verum ille gratijs actis, & collaudata comitum humanitate , eo beneficio uti noluit;cumque precibus ardentius urgeretur, adduci non potuit,ut annueret .Pischeriam ut ventum est, Cenomanorum Oppidum opere, muni
tione,& amaenitate cospicuum ad Mint ij caput inter duas nobilissimas Vrbes Mantuam , &Veronam, aliquandiu subsistunt, siue loci a maeanitate illecti, siue itineris fatigatione coacti, &data quiete corporibus, mensam sterni iubent, quae laute admodum instruitur pretiosioribus piscibus e vicino lacu Benaco allatis ; ad Septentrionem enim Mincio, ad Meridiem continenti, ad Occidentem autem Solem Pischeria Benaco iungitur , Orientem Arx nobilissima spectat. Vescebantur alii lautioribus cibis satis naturae, & appetitui indulgentes, Hieronymus in eadem mensa solo pane & aqua contentus , nullis conuiuarum offici jς, nullis ciborum vel gulae irritamentis perpelli potuit, ut quidquam aliud ad esum. admitteret. Cui cum postremo Stephanus illud tam vulgo protritum, quasi per iocum , ob ij ceret: omnis repletio mala, panis autem pessima; arridens Hieronymus utique verum e sse dictum respodit in ijs, qui plus aequo eo cibo se replerent. Quod certe ab eo longe aberat qui ne in cibario quidem pane, quidquade strictis teperantiae legibus remitteret. A pradio iter repetentes,Salodium perueniunt: apud Bartholomaeum inuitatus diuertit Hieronymus.
219쪽
eres dies Salodii com- Non a s sitia maeno cum ani moratus est,sed 'ς .iitutum exemplos morum fructu, illustriu Π ' ibidem accidisse e quibus duo insig0 Q δ uenerant sequenti Te feruntur, subiici ' -e,inum reliqui pri die apud Bartholom. Vs' dium vocati, ille diani itineris comite pre, ei peret, sati S co quo amicius nouos bosp inensam; cumque/ Piosam S lautam inst imis guttatis epuini siam accubuissent, ει ν)η p rateronymus, itisubinde lautiores in iis x ' effusus, eductis ab Commotus est, ut in laςxy sei,sum grauissi-
imo pectore suspirij , TR se hiis meniae lauti
me reprehendete, as 'ς P tanto doloris sensu grauiter accusare - ui etiam lacrym di ardore uerborum, VI hq mi temperanti v ςita erit ubertim,qui H n a, bibus reiectiss Πος Ih ζ meter permoti G P - sensum nec coerce zib . . a ψ 'simulare internum δ ueeunt. Res certe fui ' ' vrumpentem set PQ solita. HieronymV δm admiranda , Π δ' umus, & abstinφ' ληφnim victus licet parς tiliten nobilium x p Pς studiosus interdiam ' eonuiuia non asper
220쪽
sto luctataceret. Et aute qu3dem apud alios victitans , appositis, ex eiusdem Christi doctrina, cibis, ut Iconiueuerat: ut permirum fuerit, eo
die apud 'caluum a lacrymis sibi temperare nopotuisse; quin adeo grauiter in abstinentiae te pes peccasse sibi visum; ut, remotis dapibus, hospitalis mensae lautitiam,triduano ieiunio pane S aqua traducto,vindicaret. Prabuit ea res gratum &salutare spectaculum omnibus Hieronymi abstinentiam S religionem admirantiis bus. Sed interim, qui cibi & gulae blandimentis capi non potuit, amoenitate loci & iucunditate plus nimio fere captus est; solitudinis enim cupidissimo arrisit quamaxime tum Salodien fis Patriae, tum Benacensis orae amqna iucundiatas , quam haud ingratam arbitror, legenti, fuisturam , si subi jciatur. Benacus celebris est tota Italia lacus, cuius longitudo ab occasu bruma. Ii ad aquilonem triginta passuum millia ex cur rit, latitudo admodum minor. C lebs non degit Sarcha: S Ponalis fluuiorum dignatus connubia; a septetrione sarcham, a Borea Ponatim hibit; hie e Valle Leudri per auia & abrupta montium in lacum demittitur; ille vero e Nam-bino monte exortus, perpetuo, di sonoro suis minis amne subiectam Randenam vallem scinis dit& irrigat, donec in Benacu euoluatur. Nec sterile coniugium, nam qua ad meridiem veringit Benacus, Pischeriamq; interluit, nobilissimam sobolem Mincium flumen latissimo guringite ex se fundit, Pischeria ipsa suo in sinu parienti Benaco obstetricis vices persoluente. N a Per