장음표시 사용
261쪽
comnuniter , in periurio non dari parvitatem materiae, quae ipsum a mortali exculet, ob rationem praedictam: quia nimirum in quolibet Per-jurio , deliberato & advertentet facto tota hujus peccati malitia reperitur. Unde merito.Innocentius TR hane
inter alias,ordine 24. Propositionem damnavit e meare Deum in testem mem aeti levis non est tanta irriderentia, Wopter quam velit,aut possit --
Pots 3oo Additur notanter , deliberatesseri ve- ω advertenterfacto . Quia, ut notatu die ex Doctor noster in 39 q.uπ. estque communis, Perjurium sine delibera-
' tione factum, non est peccatum mor . tale e cum generalitere ad omnem actum humanum , ac praesertim ad peccatum mortale , requiratur voluntaria, ac lassiciens deliberatio
Undd quamvis nunquam ratione parvitatis materiae , adhuc tamen ratione- desectus. voluntarii . au
suffieientis deliberationis quandoque homines h peccato mortali contin- git excusari: dum videlicet proserunt verba, ex se quidem juramentum fal-riccat . sitim senantia , sed sine intentione, vel virtuali, Deum in testem η κ falsitatis addiicendi, aut quia id fa-
. cur a plena deliberatione :sia dem, uti notat-saem citatus D. Tnomas 2α. q. 73 art. Ea Peccata verborum maxime sunt ex istentione dicentis dijudicanda.
Molatis. Utrum violatio νWamet. vi. Iuramenti promissorii, piae- promisso- sertim in re parva sit peccatum modie , ρη is tale λ Resp.I: Si promissi uramento νος ro . firmata sit rei notabilis seu gravis ,
violatio ejus erit peccatum mortale . Ita in a ,res communiter . Ratio est:quia , iiij .nr dictumA. q. ad Iuramentum promissori uin requiritur dupleκ veritas, una intentionis seu i veritas di ii, qua quis in hinitio debet habe re intentionem servandi id ,
quod promittit οῦ & altera executionis, seta veritas facti, qua suo tempori servandum est id; quod sub , Iur 'menti religione quis promisit. itaq; si quisi cessante iusto impedimento , ae nulla subsistente conditione tacita ex quatuor illis m. a It assignatis, atque in omni juramento promissorio tae ite subintellectis, non impleat id , quod se facturum sub Iuramento, promisit, jurans: quantum in se est , facit, ut Deus falsum testatus sit: ' 3 a. Resp. II. Num autem idem dicendum, si materia sub Iuramen. 'to promuta sit levis, ac parvi moment , variant Doctores : Et quidem affirmativam, ob reverentiam Divini numinis:observare, procul dubio. laudabilissimum est, atque omnim disconsulendum . Negativam tamen sententiam,id est, peccatum mortale tuncnon committi, tenent Reginaldus ub. I 8.n. 9 7. SuareZ, Sanchez, S tus: pluresque alii. Ratio desumitur ex dictis nis a 3. ubi diximus., plures conditiones dari, quae excusent iurantem ab obligatione implendi I
ramentum promis Orium , quarum una est: si is, in evius gratiam Iura-tur , id remittat. Atqui nullus censetur faci id , & rationabiliter, velle obligare sub gravi culpa ad praesta
dam materiam Ievem , quam quis promisit tibi sub . Iuramento ; ergo non erit peccatum mortale , materiam levem sub Iuramento promi Diam non adimplere e idque tum ob tacitam remissionem alterius , in cujus favorem juratur ; tum ob levi- tatem materiae, utpote quae in simili. etiam in Votis excusat . . 33. Quaeritur II. An liceat Iura- aa Lisae mentu exigere ab eo, quemquis scit juramen- falso juraturum, gut juraturum per δum ex . falsos deos , vel per Machometem gera asι Pseudoprophetam λ Resp. I. Si quis earuro exigat juramentum ab al iquo, quem falsum. nescit juraturum falso, non peccat. Ita comitionis; & ratio clara est quia ignorantia ipsum eκcusat, praelertim accedente bona fide, qua siperat. alterum reverentia.Numinis . non ausurum falso jurare. Id tamen absque j
262쪽
sta causo non est faciendum: quia si- lcuti peccatum est, saltem veniale, labique necessitate verum jurare, ita etiam alterum absque necessa tate ad Iuramentum adigere,juxta illud Salvatoris Μatth s. a bus est , a malo est. 3 . Resp. II. cum Doctore fingelico 2.2.q.9 8.art.ε.& aliis , fas non esse, nisi iusta caula subsit , exigere Iuramentum ab eo, qui scitur pejera turus . Ratio est: quia inducere aliquem ad peccatum mortale, puta ad perjurium in cassi noli ro, eli pecca
tum mortale, tenemur enim, quan
tum in nobis est, tantam Dei injuriam , & proximi peccatum evitare . 3s. Dicitur notanter, absquejusa causa. Nam in primis Iudex, si tamquam persona publica secundum ordinem juris exigat a litigante Iuramentum, non peccat, si ve sciat eum falso juraturum, si ve non . Tum quia facit id , ad quod ex officio tenetur , Petente prssertim parte adversa: tum 'quia Iudex non debet sequi privatam sententiam, sed praescriptum juris,as hibendo ea, quibus solet allici veri. eas ; alioquin daret jullam causam scandali. Quando tamen Iudex id Commode potet declinare debet, ut notat inter alios Lem usta .c.6269. plures causas subjungens. Aui a 3ώ. Insuper ubi julla ratio addam-iuνaturo num , Vel injuriam cavendam suppe- ρε falsor tit,etiam in contractibus.& aliis cau-ιieos, vel sis, potest quis eligere Iuramentum Mabome- ab eo, qui per falsos deos, aut Μaho. ruo metem Pseudo prophetam noscitur juraturus; non quidem, ut determinate juret tali modo, sed absolute &in genere:sicuti post D. Augustinum s. a s .ad Publicolam, notant Doctores communiter. Sic Laban, iniens scedus cum Iacob, juravit per Deum Abraham,& Deum Nachor, Id ipsum est quotidianum apud Mercatores cum Infidelibus contrahentes . Id tamen sine justa causa exigere non licet neque etiam permissum est, aliquem inducere ad hoc determinatὰ quod per falsos deos juret, quia coo Peraretur peccato alterius.
37. Quaeritur III. Λn liceat exi. 3υI agere Iuramentum ab eo,qui bona fide νat o Mujurabit contra veritatem,id est, firmiter sibi persuadens esse verum, de quo centra jurat, quod tamen a parte rei est fal- varietasum λ Resp. negative, prout notat rem. Herinex disp.6.de Religione n. 36.cum Doctoribus communiter, contra paucos alios: Ratio est quia respectu petentis est inductio ad falsitatem teiti-
scandam , & jurandam; quod eit in
38. Quaeritur IV. An liceat aequi- voce, vel cum restrictione mentali jurare λ Resip. I. Hic in primis cavendae .lunt Propositiones illae, quas InnOcentius XL scut facent, ut mιminum
tanquam standalosas in praxi μν- niciosas, merito damnavit; quarum prior , ordine , as . sic habet, cibo causa licitum est jurare sine animo jurandi fide res fit levis sive gravis. Altera ordine 26. est haec Si quis, vel suus , vel coram astis , sive interrogatus , sive propria sponte, sive remereationis causa , fide quocunque alio ne juret , se non iecisse aliquid, quia revera fecit, intelligendo intra se aliquid aliud, quod non fecit, vel alianν viam ab ea, in qua fecit, vel quod vis
aliud additum terum , revera rem mentitur, nec sperjurus. Tertia , ordinea 7.&itidem damnata, taliter sonat. Causa justa utendi bis amp&bougiis est, quoties idnecessarium, aut utile est a salutem corporis, honorem res familiares tuendas, vel ad quemlibet alium virtutis actum , itaut veritatis occultatio censeatur tunc expediens , oesudiosa. Quarta ordine I 8- est ista r Qui mediante commendati ne, vel munere ad Hagistratum, des eium publieum promotus es, poterit cum restrinctione mentali praestare iuramentum , quod de mandato Regis a
similibus f ut exigi, non habito respectu
ad intentIonem exigentis: quia non tenetur fateri crimen occultum. It3 Propositiones damnatae.
te offert ad jurandum ; vel si legitime . ad hoc compellitur, v. g. per Iudicem juridice interrogantem, peccat mor tali
263쪽
taliter, si alieno sensu iuret. Ita com-,senius verus est;ergo secundum illum munis; 3c patet tum ex Propositioni-lpostulante tali necessitate loeutio iubus proximὰ relatis , ac damnatis ;lla potest Iuramento confirmari; cum tum ex eo, quia si juridicd interroga- enim injuste quis cogatur ad Iuratus, aequivocd, atque in alio sensu ju-mmentum, non tenetur loqui ad me rare posset, lacild perverteretur judi-item alterius.cium . Accedit, quod juridice inter- I. Quaeritur V. & ultimo , quis rogatus teneatur obedire Iudici, sc- possit irritare, dispensare relaxare, ςtiisque jurare in sensu ab eodem intento; aut commutare Iuramentum promisi possis ἐν- ergo jurans aequi vocς, vel cum restri isoriumὸ Resp. de hoc inferius ta νirato , ctione mentali, committeret periu- sore dicendum , agendo de Volo. dispens rium . Nam qui potest Votum relaxare,disi re, com- ὸ ι Resp. III. Nihilominus, quan- pensare, irritare, vel commutare,pois mDtare do aliquis injustd cogitur ad Iurame-iterit etiam Iuramenta promissorium
tum , non peccat jurans a phibolo- soli Deo factum; quia Votum,& Iu-' ad Ioram gice ; si julia jurandi causa subsit ad ramentum pium, in Iure di apud D, i qq
n. veritatem aliquam dissimulandam .ictores aequiparatur quoad vinculum, Ita cit. Lessius n. 7. Dyman lib. .i&ambo similem erga solum Deum I . u 7.&alii. Atque haRc ex virtute Religionis obligationem doctrinam non eontineti sub censura,continent ideoque dispositum de uno Propositionum damnatarum supra censeri etiam debet dispositum de al- allegatarum, satis indicat Ioan. Car- tero. Sanchez lib. 8. de mirim. ἀθαdems in Christi Theolog. addictas pro- 7. n. I 8. Gymnisb. . tract. 3. c. II. positiones praesertimn 77. Ratio est : cum communiori , contra Nava quia ampni logicae locutionis unus rum, dc paucos alios.
ratum, ex se talem obligationem nonas uiae , et quotvplex sit Votum p inducit. Mastrius diis.4.ΤMolog.Μor. n.26. cum aliis. Hinc Promissio Deo μι- I. UNCL. I. Votum eis momi Disacta de bono meliori, concidit cumgo A. Lis sio deliberat8 facta Deo de Voto; &potest fieri non solumor meliori bono . Ita communis. Dici. tenus, sed etiam pro solum actum I tur, promissio. Quia ad Votum non eutionis interioris, dummodo fiat de- sufficit nudum & simplex proposi- liberato, & eum animo sese obligantum, aliquid melius agendi vel fa-idi. ciendi; sed ulterius requiritur promisi 3. Nec obstat. quod in promissione an proso cum vera voluntate lese obligan- homini facta secus fiat,neque sufficiat mino fridi, ut habetur cap. Litteraturam de sola interior promissio, nisi haec verrito. bis aut aliis signis exterioribus sum- concepto με a. Caeterum delibera-iciei ter manifestetur, atque a promisine let ta, &spontanea fidei obligatio facta i serio acceptetur. Resp. enim,dispa-7. ., alteri de re bona&possibili. Et di D l ritate esse: quia,ut dicitur r. Reg. 1 6.ν seri per hoc a simplici propolio, quod homo videt ea, quae patent, Deus au-ν h. indueat obligationem fa- teni intueturων. Unde promissio Deo
' ciendi id,quod promittitur; Proposi- facta , licet animo tantian interno ,
264쪽
mox a Deo cordium nostrorum imspectore videtur, &acceptatur; sic- quae it lico obligat, dummodc sit deliarate concepta. Secus fit in Promissione homini facta: nam haec neque cognosci potest ab homine , cui fit, neque ab ipso. acceptari , quousque verbis vel aliis signis exterioribus
D/b Dicitur II. in allata definiti Voti. - Ja promissio subita. , α inconsiderata, non sussicit
lex aliqua privata, qua quis Deo se obligat, nemo autem se obligare vere censetur , nisi plenam habet de- Iiberationem ejus, quod facit. Unde Vota infantium, ob desectum sufficientis usius rationis . non tenent; ne que etiam obligat Votum per semiplena mi duntaxat deliberationem editum p imo tanta talis requiritur deliberatio ad validitatem Vo-' ti , quanta requiritur ad peccatum mortale committendum , Heri nexdi ρε. δεν Io, , quaest. I. num. I. &atii passim.
φω-s s. Dicitur. III. Deo facta. Qula. sola cum Votum proprie sit actus Religionis, & Latriae soli Deci fieri debet. Quare dum aliquid vovemus, Sanctis, sensus est: illud voveri Deo, Sanctis nostri emissi Voti futuris testibus, vel .id Deo voveri in onorem Sanctorum: quomodo etiam, Tepla , ct Ait Mia aedificamus Deo inhon. rem Sanctorum,nam in Sanctis. ipsa Deum coli,ac venerari fatentur on
nes Catholici. Cirea quod D. Tho
Niambo-sio possit fieri homini qualis promis-minibur so de re bona homini iacta puta San- ρε- ctis in caelo, Praelatis ordinum , &c. potes cadere sub Voto, in quantum - homo vovet Deo, se impleturum , quod Sanctis, vel Praelatis promittit,
ιγ o. 6. Dicitur IV. De meliori bono. d. m. . . Quia-Votum duae ulterius. requi-υ bono. runtur conditiones : una est ut illud,
quod voUemus, sit opus bonum , sive deinde jam aliunde sit praecept si, sive Non. Λltera, ut bonum illud melius
lst,quam ejus oppositum,idest, ut eae
se non sit impeditivum alterius operis excellentioris, & persectiorist. Hinc matrimonium , regulari. ter loquendo , non est apta materia V ti , quia. melior est virginitas' v ,σπmatrimonio, unde ipsa semper po 'f. 'test eligi, ac lici id conservari obitante Voto de ineundo matrim nio. Dicitur, regulariter loquendo enam matrimonium etiam Poteii ca-.dere sub Voto , quando per matris monium ob speciales.circumstantias. teli procurari majus bonum; prout' seret , si . vovens frequenti periculo
peccati carnis obnoxius, voveat matrimonialem statum , tanquam rem dium suae incontinentiae , citius assumere. Μelius es enim nubere , qvgmuri, ut in lusit Apostolus s. Cor. 7.
8. CONCL. II. Plures sunt di-rit. M. visiones Voti ; ex quibus tamen visiones praecipua eli illa, qua Votum divi. ditur in simplex, & solemne. Ita communis , & patebit explicando. singulas divisiones ejus . Igitur , . quantum attinetiad praemissam divi- Vortim Ionem , Votum simplex consiliat in septiae nuda & simplici promissione Deo facta sine alia sblemnitate. Votum solemne dicitur illud, quod solemni-Zatur per susceptionem lacri ordi- s,nis, aut per Prosessionem Religionis
ab Ecclesiia, approbatae , ut' dicitur ψω;a. ' cap. un. de Voto in s. Et tale Votum solemne, est Votum perpetuae Castitatis ordinibus sacris annexum : adiquod pariter spectant tria Vota su stantialia . Religionum, , nimirun Obedientiae, Paupertatis, ac per Pe tuae Castitatis, & si quae alia sunt vota Religionum approbatarum. 9. Undenon exeo Votum solemne differt a Volo simplici, quod hoc sit factu in privatim , illud publice ,
cum econtra possit accidere : sed eo, quod Votum solemne solemniete- tur Dei sceptionem ordinis, facri , vel Prosemionem Religiosam, ratione cujus aliquis magis se ponit in potestate Ecclesiae, quantum ad mater. tiam voti. Hoc quippd non fit in v
to simplici, cum ob id Ecclesia noni
265쪽
aeripiat maiorem potestatem in se ivoventem , sicuti vi Uoti solemnis accipit in Clericos in Saeris constitutos , ac in Religios leniter pro- fetas, qua de causa hos ad matrimonium ex postfacto contrahendum il- legitimavit Ecclesia non autem contrahentes cum simplici voto Ca-sitatis, sed istos reliquit Divino ju dicio, Scitus . dist. ai. q. un. dc alii. Io. Votum ulterius dividitur in sonale,&reale . Personale est, quo
eo promittitur aliqua actio ipsius personae voventis rut cum quis vovet peregrinationem , jejunium , Orationem,aut hujusmodi . Vagum reale est , quo res aliqua Deo promittitur I ut puta largitio eleemosynae , aut aliares externa pretio aestimabilis . Λddunt Doctores tertium membrum Est mἰκ- nempe Votum mixtum s estque illud , quod ex utroque participat : ut 'si quis voveat peregrinationem ad D. Virginem Lauretanam , ibique largiri cer- eam eleemosFnam ad Ecclesiae illius rutilitatem, vel hujulmodi. tar. Votum dividitur rursus in absolutum,& conditionatum . est, quod independenter ab umni c6m c um ditione emittitur . Conditionatum Ue Q, quod fit sub conditione , ac proin dd non impleta 'conditione illa nul- Iam obligationem inducit : ut si quis voveat peregrinationem , si a tali morbo convalescat , si suus filius sit sanitatem recuperaturus , nam non secuta convalescentia , aut i initate filii ad implendum Votum non tene-etur. Et idem dicend una de similibus.
ob levitatem materiae itransgressio voti quandoque essicitur venialis . Ita pariter communis . Quia Votum
est quasi privata lex , quam sibi quis
imponito: atqui in legibus excusare parvitatem materiae a culpa morta li, aliunde liquet. Sic qui singulis die- bus vovit dicere tria Patre ave ,& postmodum quandoque , secluso con
temptu, Omittit recitare , non peccat mortaliter , ob levitatem materiae .
Similiter si quis vovit reditare R sarium in honorem B. Μ Λ R I AEvirginis, & postmodum omittit dicere pauca aliquot Ave , 'pari ratione non peccat mortaliter Idem dicendum de similibus. Nec dicas , Iurans fialsum ,
Voti ex genere suo eit pec catum mortale . Ita communis Raralis ex tio est : quia Votum tendit ad Fideli- genero . ratem Deo ex virtute Religionis praestandam . Unde dicitur Eeclesiastici .s. Si quid vovisi Deo ne moreris
reddere; dilatuet enim ei infidelis , orsulta promίssio, sed quodcunque vote-
etiamsi res sit parva , peccat mortali- AE-ter; ergo. Relp. enim negando conse- meto fa/quentiam , dc Paritatem e quia in omnisen ue*perjusio, etiam circa rem levem de , mr i
liberald commissio , intervenit tota malitia perjurii , dum Deus adduci re '. se tur in festem falsitatis bὶ secus est in. Voto circa materiam leuem vio- qiato , ubi proinde excusat levitas ma-
teriae, pon minus, ac in fim O . Accedit, quod quamvis in Iuramento asta sertorio levitas materiae non excuset
, peccato mortali , si quis des betate salsum juret , ob rptionem prae miliam et nihilominiis 'iolatio Iuramenti promissarii . si materia sub jurameto promissa ut levis , a pluribus D ribus excusator a culpa mortali prout didim Diuinct praec. n. s. CONCL. ili. Qui dubitat , δε νου
num Votum emiserit, necne , non to obligatur Volo : dc idem ii cendam , δι , norasi dubitat, fuerit ne Votum , vel dus - tenetiae . taxat Propositium s praesumitur e sim is non fuisse Votum . lia Enget tit demto n. a. Regina Idus lib. I g. n. 116. , aliis comm iter , paucis exceptis.
statio cst, quia in du4io messor e constitiopossidemis, juxta Reg. Iiaris In 6. Talis autem dubitans , eli in possessione suae lil ertatis. i 6. Nec obstist illa communis
266쪽
Sohit, , quod in dubiis tutior pars Bi ai a. tene da , c. Iuvenis, de Sponsalibus , cum concordantiis. Resp. enim, hanc regulam plerumque esse tantiim de consilio, non de praecepto. Vel quando est de praecepto , loquitur praeci- pud de dubio practico , ad cujus depositionem quis se reflectere non potesti r quia stante dubio practico non Iicet contra conscientiam practicd dubiam cperari, ut jam suo locos e dictum .ret. CONCL. IV. E contra si
C. ii 2 certuβ sit de Voto, dubitet avi Vbio sed te in , habuerit intentionem sed,b; is,, obligandi , aut iussicientem delibera- de ἐκρὸ- tionem, tenetur Voto . Ita Sancherrione se lib. I. demtrim. disp.': Sannig. distobi sandi de Relig. q. a. n. 6. A alii . Ratio est ;νemrων. quia tunc Votum θat in possessione, ae proind8 obligat: praesumitur enim , Votum esse editum juxta naturam Voti, id est, eum animo obligandi se, ae lassicienti deliberatione , quando
quidem' de opposito post susscientem
disquisitionem constare nequeat.
temporis determinatione editum exedere cutioni mandari debet , eum primi imcommode potest . Ita communis r &desumitur exe. 1 3. Llaut. ibi: Cirm -- tum vovreis Domino , non tardabis' reddere , requiret Dominus Deusinus rex fimoratus fueris , reputabitur tibi in peccatum .
V t. M ti est personalis , ita ut solum vovens tem ,&non aliam personam obliget ,
persona- dummodo excipiantur Vota realia . Ita Laynaan lib. q. trσῆ. . c. 3. n. 1 o. cum communi . Ratio desumitur
ex illo Psal. 63 Reddam tibi vota parea quae distinxerunt labia mea . Accedit ratio r quia obligatio voti ex propriae voluntatis consensu nasci debet , cumst quasi privata quaedam lex ; eigo non alium , quam ipsum voventem ,
aut consentientem obligat . Λccedit hic notanter , aut consentientem: quia
si quis in se sponte suscipiat obligationem exequendam alterius Voto , tenetur ἔ nam tunc non ex aliena , sed ex propria voluntate obligatur , quia Vorum
oblit obligationem alterius in se spont8 suscipit. ao. Dicitur in Conclusone , dum-num αmodo excipiantur Vota realia, siquidem dὸ excἐ- horum Votorum obligatio transit ad piantur haeredes, arg. e. Ex pari. de Censibus p Vota rea-& fatentur passim Doctores Ratio si est: quia Uota realia obligant voventem , non quomodocunque , sed qua tenos est dominus rei proni issa: ἰ ergo sicut dominium rei illius, ita de obligatio, vi emisti Voti realis eidem amnexa , transi ad haeredem; nam hoc ipso, quod quis haereditatem adit,cen setur contractum inivisse ad solvenda omnia defuncti debita, & Vota realia . Hinc Sanchez lib. 4. in Decri. c. II. n. 13. ait haeredem obligari ad solvenda defuncti vota realia,non vi v ti na & hoe solum voventem afficere potest sed vi contractus memorati e - .at. Ex data Conclusione , ac prae- sertim priori parte ipsius , insertur. I. cum Layman lib. q. ιMact. 4. e: i. n. 6. 2 citante Suarratum, Vasquea ,&Sam 'chea , quod si Communitas aliqua certum votum ediderit , quotannis v. g. peregrinationem instituendi , p
steri eorum, non obligentur ex virtute Religionis , seu vi Voti , in quod
ipsi non consenserunt : quamvis interdum ratione pacti, vel statuti, aut longae consuetudinis ab Oidinatio loci tacita vel expresse approbatae , subsit obligatio ejusmodi Vctum o servandi prout amplius explicat Sanchezrit. c. I I. 26 oseqq. FaHi a I. Ir Rrtur li. Quod factum alienum voveri non posuit, V.g. alium je- voveais junaturum , Religionem ingressurum, rur, qu dcc. Ne autem irrita omnino sit ejuse modo e
modi Voti promissio, non raro usur- plicanda. pata, ita exsticari debet, quod animus voventis fuerit , oblig re se ad curandum , quantum in ipso est , ut alterprounissum adimpleat : sic enim non alunum, sed potius proprium factum orc mittitur . Unde libcta non obligantur Voto parentum offerentium eos Religioni , nisi ex debito quodam honestatis , aut nisi intellige 'tes consentiant ves poste, ratificent : Ali quin jure contradicere possent , eo
267쪽
quod Religionis ingressus liber esse
23. Insertur III. Quod vovens teneatur Votum perlbnale per seipsum implere, & non liberetur, si per alium impleat: v. g. qui vovit, se jejunaturum, vel peregrinaturum &c. non satis tacit, si alium roget, ut loco suo jejanet, peregrinetur &c. Ratio est rquia vovens factum proprium promisit; ergo ad illud ip emet obligatur. Ex quoa . Insertur ulteri eis, quod si quis Votum suum personale ipsemet implere non possit, non teneatur alium rogare, vel subit tuere, qui impleat . Ratio est; quia a tusse non eκ tendit ultra intentionem agentis, caρ- t. de Praeben is, cum concordantiis:
atqui intentio voventis suit uti supponitur) se facturum , v. g. se oraturum, jejunaturum, peregrinaturum&c. ergo ipse lotus obligatur , & consequenter, si id praestare nan possit, cessat obligatio Voti, nec tenetur illud per alium implere , nisi etiam ad hoc lese obligare intenderit . Quamquam sublii tuere alium in casu julli impedimenti, procul dubio sit laudabile. i
rio voti communiter , qua- quatuor po ii sim lina modis obligationem m.Hi Voti desinere polle. I. Pen Cessatio- de nere cum nempe Votum ex seipso potes. celsat obligare, absque alia commutatione, irritatione, vel dispensatione, quod viariis ex causis contingere Dicit, uti mox dicetur. I l. per Commutationem . III. Per Irritatioinem Uoti, auctoritate Superioris factam ;IV. Per legitimam Dispensationem , quae contingit tunc, quando legitima Superioris auctoritate , ex causa rationabili , cum vovente super Uoto dispensatur l e quibus tribus prio-vibus per sequentes Conclusiones put-ra, de Dispensu one vero in subsequenti Quae ilione: as. CONCL. I. Quantum in pri- Cessante mis attinet ad Cessationem Votin causa 6-rum , eessante causa finali, ac prin- nati e ι cipali Voti, cessat quoque obligatio vo- ejus; v. g. si vovisti, te peregrina- tum. turum pro impetranda valetudine filii , is vero ante peractam peregri nationem moriatur , liberatus es hvoto. Ita Suare Zhb. q. Usto,P. II.
oblipatio Voti ob mutationem materiae, si videlicet ea fiat impossibilis, ob illicita, indisserens, aut majoris boni impeditiva. Ratio est: quia in ejus sta ocli casu neque Votum incipere I --.tuisset, cum hoe debeat esse de re possibili, licita, bona, & majoris b5ni
non impeditiva. Idem dicendum in calta, si poste , t Zim notabilis rerum mutatio accillat, vel spetialis & inopinatus casus orcirrrat, ut rationabiliter praesumi postit. voventis intentionem ad ejus rhodi eventum , aut casum specialem, sὰ non extendis: e. Ratio elle quia actus non te extend cultra intentionem agentis . Accedit
quod lex positiva in ejus inodi casibus per Epichriam soleat admittere benignam interpretationemr ergo idem .iaicendum de Uoto, utpote quae est lex quaedam privata, quam iptem et vovens sibi imposuit. - .
28. Quinimo in omni Voto tacitὰ CLtus . ν subintelligitur.isthaec conditio: Si res in o molin eois βύu permar erit, prout a pa- Vo: o . b. viiii pra si) de Iuramento dictum eis. intcά Sic qui vovit peregrinationem lon- dra id gana, Vel magnam eleemosynam; su- Dist.
perveniente gravi morbo, aut inopi - praec n. nata depauperatione , non ten.tur Σῖ. Volo. Similiter sicut aegritudo V. R.
excusata praecepto jejunii Ecclesiastici, ita etiam sufficit ad excusandum ab observatione jejunii Voto promis- Vo timsi, & idem de similibus . cou LI.ο- 19. CONCL. III. Votum condi- nalec tionatum cessat obligare, si non im- Iat, noupleatur condit apposita; sic qui vo- impletavit peregrinationem , si lanitatemfi- eovit. lio, vel aliud beneficium obtineat, ne. hoc
268쪽
hac non obtento ad Votum non tenetur . Ratio est: quia generaliter eonditio apposita iuspendit actum, eaque non eveniente nihil debetur ; climnon fuerit animus sese obligandi, nisi in eventum ipsius conditionis.
Votis te- temporale en i sit , v. g. Votum Cato, ali- stitatis ad biennium , et aptis biennio bur tel liber est a Uoto . Idem est de Voto a se affixis fixo certo tempori, puta jejunandiceitore 4 diebus sabbatinis inhonorem Beatae pori MAR E Virginis . nam si intermis te, die jejunium , sive culpabiliter, sive sine culpa , amplius alio die non tenetur jejunium istud peragere. Ita Doctores communiter, ac praesertim Her inex pari. 3. Theu disp.d ι 'οquis. q. Neque enim vovens voluit, se obligare, nisi prot1m determina-
Votorum, M. CONCL. V. Quantum atti-COnis,u net ad Votorum Commutationem , tutio oro vovens proprio arbitrio poteli Uopria au- tum suum commutare in id, quod i pectoritate ctatis omnibus manifestd melius, seup,18st fis praestantius est. Ita communior Dor in me- ctorum apud SancheZtib. A. in Moral. lius. & Lay mancit. trm2. q. c 3. π I9. Et delumitur ex Iure nonico, cap. Pervenit de Iure iurando. ibi: Non enim propo sim aut promissum infringit , qui in melius illud commutat. Limita- 32. Hoc tamen intelligendum , si rhoe . opus sit manifeste melius: nam indubio stat possessio pro obligatione Voti ad rem promissam quς proinde mutari non potest sine Sia per oris autho. ritate . Excipi etiam debent Vota Summo Pontifici reservata ; qualia sunt quinaue, videlicet Volumisperia petuae Castitatis, Religionis, Peregrina nis Romanae seu ad limina Ap stolorum, Peregrinationis ad S. I ac hum in Compostellam, & Peregrinationis in Terram Sanctam Siquidem horum commutationem ipsemet Papa sibi propriam reservavit, ac proinde in alia, etiam manifestὰ praestantiora opera sola prosessione Religiosa exceptain sine Summi Pontificis auctoritate commutari nequeunt.
I ,sola Professione Religio su Nam in Votum Religiost In Pr
prosestionis possunt commutari om-s ponens nia Vota antecedentia, tam realia , Religio- quam personalia,etiam Summo Pon- fam omintifici reser vata , prout habetur e Scri- nia Votapturae de Voto, ubi dicitur: Reus fracti ce--M-
vati Houatenis non babetur qui Iempo- tautur. rais οἱ se rum in perpetuam voscitur Religionis observantiam committare.
3 . CONCL. V l. Commutatio sus
Voti in aliud opus aequale, proprio Commu- voventis arbitrios eri non potest , sed latione opus est auctoritate Praelati , puta et si in Papae, vel Episcopi, aut ejus, qui opus est ab li s habet coministionem seu pote- quale. statem delegatam . Ita Sanchezlib .
qui putant, per quemlibet Consessarium posse Votum commutari in opus aequale. Ratio Conclusionis est :quia commutatio Voti est ictus juri Ddictionis, ar. cap. I. de Volo, ergo ea non competit Con illario , nisi ha beat potestatem delegatam, sed solis Praelatis. Nec obstat, quod qui libit possit Uotum suum comi mutare in id, quod est manifeste melius, absque alia jurisdietione. Res p. en in , id fieri ex eo, partim quia prona illio rei min ris abundd solvitur in praestatione rei maloris; partim quia is , cui fit Uotum nempe Deus in consentit in solutionem melioris, assi. c t. c. Scripturae in Uoto.
3s. CONCL. VII. Quantum at- aetinet ad Irritationem Votorum, Vota bbur facta de re in alterius potes Me consti' irritari tuta irritantur, si hic contradicat, & p, snt. opus promissum absolutε nolit fieri.
Ita D. Thomas a. q. 88. art. 8. αDoctores communiter . idque intellμge, quod ad huiusmodi Irritationis
validitatem nulla alia requiratur causa, praeter ip am Superioris voluntatem. Ratio est; quia, ut Votum obliget praeter alia requiritur, qu6d periona vovens sit sui juris quoad illud. m. quod Voto promittitur : neque enim
potest quis per promissionem sese firmiter obligare ad id , quod non est in . sua potestate,sed in potestate alterius 36. Hinci
269쪽
cuae'. III. De Cessatisne, Commutatione , M.
quod si mulier, quae vel est in domo
pa ris, atque in aetate adhue puellari, vel maritum habuerit, quidpiam voverit, & sic se Iuramento constrinxerit, tam vota, quam Iuramenta ejus irrita lint, nec eam obligent, eo ouod pater,aut maritus contradixerit. Et hoc idem dicendum eli de aliis hujusmodi personis, quae non lunt omnimode in sua potestate, sed lub potestate alterius, atque ideo non habent liberam facultatem vovendi; ut sunt
Religiosi, servi , filii familias. , &c.
Hi tamen vovendo non peccant: quia in eorum Votis subintelligitur tacita conditio si placuerit superioribus mers, voveo, hoc vel illud me facturum , ut
m Dist. dictum superius. e prae c. n. 37 CONCL. VIII. Nihilo minusas. allata doctrina , seu Conclusio proxi- Lim ta- ma , intelligenda est de iis duntaxatiso circa votorum materiis, in quibus praefat ppotesta- personae voventes non sunt sui juris , rem irri- sed subiectae potellati alterius: nam ranaei Vota 'quoad alias materias facta inrita. quibus dictae peribnae non subjiciuntur alterius potestati, valida sunt, neque irritari possunt. Eli satis communis inter Doctores: quia tunc cessat ratio in priori Conclusione allata , nempe subjectio respectu alterius , ob quam duntaxat datur pote uas irritandi Vota. Res tota magis patebit exemplis atque inductione: itaque s. l. Conveniunt Doctores- cum 2q 88 ar. 9. Omnia Vota im-
is omnia puberum, si ve personalia, sive realia, possunt irritari posse a patre, tutore, aut aliistisitari a personis, quarum potestati subsunt: patentι- idque accidit tum ob desectum ratio bui . ni , qu ni impuberes patiuntur: tum quia sunt naturaliter sub cura parentum , vel Tutorum , qui eis loco parentum sunt. Porro in masculis ad pubertatem requiruntur quatuordecim anni completi, in sceminis vero dum decim anni completi antea vero cen-Pubis. sentur impuberes. Nec obstat, quod ras oum quandoque ante dictam aetatem cui-Aοιὴ es adveniat judicii maturitas, aut orat δ qais etiam Votum ingrediendae Reli-δ gionis emiserit. Adhuc enim irritari
possunt talia Vota ab impubere edita, ut docet Sanchra lib. q. Decal. cap. 3 I.
& aliis, eo quod Jura quoad hoc norudistinguant. 39. II. Conveniunt Doctores, id quod proxim8 dictum eisde impi be- ω re, videlicet omnia Vota ejus irr: tari potis a patre, pariter intelligendum esse de Resigiolis professis; utpote qui '
per votum Obedientiae penitus abne garunt propriam voluntatem , neque amplius habent velle & nolle. Exci- pe tamen Votum Religionis arctioris ingrediendae, utpote ad quam transitus ei idem Religiosis jure conceditur,e. Licet de Regularibus, simulque ea Vota , quae ipsiam et ordinis constitutio efflagitat ; nam talia non posse a Praelatis irritari, palam est. o. III. Loquendo de Votis libero- sufd Z rum puberum adhuc in patria pol otii li- state existentium, quidquid pauci c bejο, timi radicant, satis etiam inter Doctores pube, iaconvenit, qu bd pater non Possit Om ωθντο nia vota liberorum puberum irrita re, sed ea tant lim, quae patriae pet stati praejudicium afferunt: puta, quaeliberam & expeditam familiae gubernationem impediunt, vel filium aut filiam nimis abstrahunt ab ohedientia dc cura paterna , & hujusmodi; nam in his solam filius puber est subsectus patri. Et eadem ratione Vota servorum, si ve mancipiorum, illa tantum a dominis irritari possunt, quaere quatenus servitutis obligationi o
r. IV. Conveniunt passim Do- Et quidctores, quod maritus non possit Om- de 'tirnia Vota uxoris irritare, sedeat an conju-
tum, quae& quatensis juri suo , quod habet ad conjugii usum, & familiae
gubernationem, praejudicium asterre possunt. Prout vicissim etiam uxor ea solummodo vota mariti rescindere, atque irritare potest, quae derogant juri suo: quod habet in corpus mariti: v. g. ne abstinentia imm Ude' Risurata affligatur,& huiusmodi. Ratio oeiseris- horum omnium generalis ea est,qi ae affertur utraque praemissa Conclusione i quia Vota Possunt irritari 1
270쪽
Superiore in his tantum , in quibus alter ipsi subjicitur: atqui filii familias, servi, uMor&c. non subjicium Ur, parenvibus, domini S, marito, dic. quoad omnia, sed tantum quoad aliqua , ip bruin latum conccrnentia , de quibus passim , & fusius Authores, ergo.
Datur Iu i ONCL. I. Certum est Inter E Catholicos, dari potestatem
Disi ob 'Ecelesia Dei dii pernandi super Vo-,bstis, a Christo concessam . Patet i stonia tum e X perpetua praxi, &tradi sis, 1 ta Eccletiar, tum ex illa generali iotb potestate , D. Petro, ac legitimis
e us Successoribus, ii Christo concessa. Mati. i 6 .& 8. Tibi dabo claves Regni Caelorum erc. Et quodcunque so et errs super terram, erit solatum es in Coelis. Nam ly , quod linquefoldfris, . etiam dispensationem , seu s lutionem a Volo& Juramento, comple.
Scitur : Qtiomodo autem Dispensatio in Votis,& Iuramentis fieri possit, non obstante , quod eorum oblisatio sit de iure Divino, dictum est supr1
r. ilas re- εἶ - CONCL. ll. Ejusmodi pote- .s G, stas dispensandi in Votis, primario , D ,. stes ac generaliter pro toto orbe, ex Iurer stri t o d. ivino residet in Summo Pontifice, O .fisi, tanqVam legitimum Petri Successiore , Christique in terris Vicario: ut patet ex citato S. Scripturae textu , specialiter de D Petro, ac legitimis . ejus Successoribus loquente. Quibussu bu,' utem, si se Iure ex delegata po.n is ea aut privilegiis a Summo Pon
coibi die concessis, id competat, qui-istre. particulari, considerato tuom melius dignoscere poterit. Ni hilominus loquendo de Seraphici Ordinis pri*ilegiis, si suam . CONCL II l. Confessarii ordinum Mendicantium,& qui partici-it m di dant in eorum privilegiis, habent po- Ie 'san- testa e .n delegatam laispensandi in
omnibuς Votis simulque commutan- δι lamadi omnia Uota, etiam jurata , ex ex-tis B tensione G egorii Papae XIlI. in qui- beant . bus de jure ordinario dispensare pos- Confessum Episcopi . ita Herinex dis de sarii η-Voto,q. 6.n 66.id ex plurium Summo- dinuorum Pontificum Concessionibus co- Nfendisiose demonitrans . Ouamvis enim cantium. nnocentius VIII hinc exceperit v ta peregrinationis ultra duas dietas rtamen ex concessione aliorum Pontis cum . ac nominatim Eugenii IU.
Pauli III. & Gregorii XII l. dicta re- seriistio est sublata ut patet ex Cominpendio Privilegiorum Mendican
yure erivaria dis*ensare I sunt Di-Siquidem Epit copi, etsi jure ordinario possint dispensare in omnibus sentiata aliis Votis, non tamen in iis sextra casum necem talis, re impedimenti recursius ad Summum Pontificem quae sunt Papae specialiter refervata. Et quidem ejusmodi Vota Summo Pontifici reservata regulariter sunt quinque , scilicet Votum Canitatis perpetuae subintellige, & integrae λVotum Religionis ab Ecclesia approbatae , Votum Peregrinationis Ro- , mam ad limina Apostolorum , Peregrinationis ad S. Iacobum in Compo- stella, & Peregrinationis in Terram Sanctam . Undὰ in his neque Consessarii ordinum Mendicantium di D ensare possunt, utpote quae Summo ontifici specialiter reservantur, rein Regularium privilegiis communiter excipiuntur.
6. Porro exceptiones , cum juri s nordinario Episcoporum praejudicent, ceu odiosae sunt strictae interpretati nis , ac proindd in propria verborum signi hcatione accipiendae. Und8 Episcopi jure ordinario consequenter GonsesIarii ordinum Mendica tium, & Communicantium in privilegiis eorum , rite approbatis, ex
delegata potestate sibi , Summis Pontificibus concessa possunt di- 'spen Care in Volo Castitatis non per