장음표시 사용
741쪽
suae l. III. Ann qualis con ensus requiratur c. 7II
aecesserint is vitia, vel graves minaeique vitae decursum . Et hoc idem parentum, aut Majorum, vel preces aicendum de precibus importunis importunae Ita S inchez eit per has intelligendo non quascunques & 7. Mastrius 7. nuin. preces; sed ea S solum, quae lunt in-rat are seclo. & plures alii, quos ci- ilantissimae; ispilisque repetitae, actant. inculcatae in si sunt coniunctae Metuixti, is se. Ubi notandum , quod per reverentiali. Siquidem eκ una parte
'Metum reverentialem hoc loco non eiusmodi importunitas parentum, vel intelligatur metus ille, seu verecun- Maiorum petentium. valde urget ,
. dia, quae naturaliter inest filiis re- vexat, quin & subiectos quandoque
spectu parentum, atque aliorum , qui- opprimit, ex altera vero parte reve-hus debetur reverentia . Sed in pro- retitia eis parentibus debita, tim queposito ille censetur Metus revereulia- ipsos cffendendi, haud leviter initat .lis, quando filius animo prorsus repu- Ergo non immerito ambae huiusmodignante, & quasi coactus, consentit caulae insimul coniunctae, censentur in matrimonium sibi a patre obla- efficere metum cadentem in virum
tum, non audens prae pudore ac re- constantem: nam , quae non prosunt verentia contradicere, timendo, ne multa juvant. arg. I IUru patrem offendat aut alium, cui de- menta. C. Probation. iuncta Glossa ibi-betur reverentia . Et ad hujusmodi dem. Metum reverentialem quandoque 36. CONCL U. Quam v Is ore ni accedunt frequm: es, ac importunae no decens sit , & conveniens reve. preces, vel blanditiae parentum: ut si rentiae parentibus debitae , ut filii parentes assidue , alque importune matrimonium inituri , consensum η sollicitent filium de tali ineundo mυ parentum reverentialiter requirant :trimonio , aut ad hoc obtinendum nihilominus ad illius valorem con- saepe saepius etiam bland tias adhi- sensus parentum , vel Curatorum ab- beant. Quandoque vero metui reve- solute loquendo, non est necessarius. rem tali luperveniunt graves minae , Conclusio quoad alteram partem dei vel etiam saevitia parentum: ut dum sumitur ex S. Scriptura T. blaee 7. ubi imperio parentis, aut Superioris, j iin- Tobias iunior de consilio Anzeli, si, guntur verbera, vel mala tractatio , ne parentum scitu, & assensu, legi
asperitas vultus, graves minae dimi- timum matrimonium contraxisse le-nuendae v g haereditatis, quas ille cre- gitur. Concordat textus e. Suffciat. ditur executurus, aut quando timetur 27. 2 . ubi Glossa notat, quod in diu duratura indignatio parentis , vel matrimonio consensus parentum re-
alterius personae . a qua plurimum qui litur ex honestate, non ex necem pendet fortuna filii . His praenota. tate . Id ipsum novissitne declaravittis Conc. Trid. Sess. 24 de Refmat r.ea' r. Ratio 33. Probatur Conclusio. Quia ubi eos anatbemate damnat , qtii fassa conclu- solus Metus reverentialis , nisi mi- a1rmant, matrimonia, ἀfiliis fundiasHπj1. nae, verbera, aut alia hujusmodi ad-isne consensu parentum contra a, Irii-jungantur, non cadit inconstantem ta esse, er parentes ea rata, vel irrita virum ; ergo nec annullat contra-sfacereposse. ctum matrimonialem. Secus dicen. 37 Caeterum prior pars, Videli D. fdum , si ad ejusmodi Metum re- cet quod filii mali Irnonium celebraverentialem accedat saevitia veta tum , parentum, aut si is Iam de fun- graves minae parentum , aut Ma- ctis) Curatorum conuntum , si fieri
Jorum e tunc enim merito cense- poterit, e X decentia, reveren ta &tur ejusmodi metus esse cadens in honestale requirere . atque ob inere
virum constantem, et, quod ab his debeant , est certa. Nam ipsain et r. admodum pendeat fortuna filio. 1 tio naturalis, & repula huniani con-
742쪽
7ri Tract XIV. De Sacramentis. Disi III.
In consultis, aut rationabiliter invitis parentibus rem adeo gravem ,¨e totius vitae institutum pendet, aggredi non debeant. Λtque ideo plures sine consilio, ac consensu parentum contrahentes, nisi justa causa speciali
excusentur, non carent Omni culpa.Imb non pauci Doctores, qui S citat, atque s loquendo de non adhibito parentum consilio in sequitur Sanchercv. hb. q. io 23 π IO. censet, id esse peccatum mortale; cum sit res gravis, & multis periculis exposita . verum alii peccatum duntaxat veniale in hoc agnoscunt, eo quod filius caeteroquin ingenuus , in electionestatus sit sui juris: dummodo non concurrant aliae circumstantiae; ob quas etiam mortaliter in hoc delinqui potest ut puth si ex talibus nuptiis essent oritura jurga, dissensiones, scandala ,&e. Herine, disp. 3 de Matr.π.8 citans.
38. Λdditur superius , nisi justa
ea a excusentur. Hae enim existente nullum per hoc committeretur pecca
tum rut puta si parentes idem a potiori dicendum de Curatoribus) tentarent filium molesto, vel nimis difficili matrimonio copulare tradendo v. g. sibisceminam aegram , imprudentem, aut durioris cervicis, cum qua verisimiliter non esset pacem habiturus: aut si indiscrete vellent impedire matrimo. nium pland dignum, & utile e vel negligerent, sive nimium differrent
ei de convenienti matrimonio providere. Nam tunc existente tali justa causa fatentur omnes, filium non peccaturum, quamvis ineat matrimonium, parentibus invitis: cum hi sinti irationabiliter inviti, simulq; proles, caeteroquin ingenuae, quoad electionem status, existat sui juris.
rum H bella Pluralitas Uxorum.
O Uaestio praesens sub aliis teris
minis, videlicet, δε- Itas 'matrimonii , non raro oro poni solet . Μatris Pro cuj is resolutione iciendum, quod mani Un tas Matrimonii duplex conside- distex .. rari possit, videlicet vel respectu ejusdem tela poris, vel in ordine ad diversa tem mira . Priori unitati , juxta quam matrimonium ita debet elle unum, ut
non possit idem vir habere simul plures uxores, neque eadem mulier plures viros,opponitur Poluamia,quae est simultanea pluralitas uκorum . Posteriori modo opponitur unitati matrimonii Rigamra, Trigamia, &c. dum se ilicet quis successivd duas, tres, aut etiam plures accepit uxores, contrahendo secundas, tertias, aut ulteriores. Nuptias .
pluralitas simultanea uxorum , in Pobga- Lege Evangelica Iure Divino est prohibita; Ita omnes Catholici , de
habetur e . Gaudemus de Divortiis , est. Trigamia que novissimddes nitum in Concilio oeo. Trident. Sessa , ean. a. his verbis. 3ι quis dixerit, heere Christianis plures Fmul babere uxores, O Me nulla lege Dι- vina esse probibitum, anatbema fit. Ide ptobatur ex S. Scriptura, ut Matth. I9. Marci i o. o Db0. 4. ubi de coniugato dicitur , atque renovatur illud praeceptum Genes. c. a poseum: Adbarebit uxori suae, et erunt duo in carne una. Nam Sacer Teκtus ibidem non dixit: Erunt tres, vesplures, sed duo nee dixit, Adbiserebit uxoribus, sed ux ri ; uti notat, atque argumentatur Pontifeκ incit. e. Gaudemus, de divor riis . Confirmatur Conclusio ex illis verbis Christi. Lucae 36. Omnis, qui dimittit uxorem suam,Valtera ducit , moechatur: Θ qui dimissam a viro ducit,
moechatur. Si ergo juxta Christi prae ceptum, uxore dimissa duci alia de iure non potest; ergo a fortiori, ne que ipsa retenta : per quod evidenter appa
743쪽
IV. Utrum fit licisas pluralitas, oec. 7r I
apparet , pluralitatem simultaneam uxorum in Lege Evangelica reprobari . t. Nec obstat, quZd Abraham, Iacob, aliique Sancti Patriarchae, inveteri Testamento plures simul uxores habuisse legantur . Resp enim
conformitereti. e. Gaudemus, & communi Theologorum, illud Divina revelatione, Atque dispensatione, Sanctis illis Patriarchis fuisse concessum. Et id quidem factum ereditur ob paucitatem Fidelium, ut nimirum hoc modo vera Fides, & agnitio unius DEI, coeli, terreaeque Conditoris , quae ob grassantem tunc unde quaque idololatriam prope modiim extit .giae. batur saltom in pollaris Abrahae con
r. CONCL. II. Pluralitas sue- cessiva uxoru n post mortem prioris conjugis licita est inter Christianos , dc valida: patet hoc cum ex perpetuo sensu, & praxi Ecclesiae , tum ex illo Apostoli, r. Corint. 7. Mulier alligata est legi, quanto tempore vir ejus vivit: quod si dormierit vir ejus,liberata est; cui vult, nubat, tantum in Domino. Et hoc non solum de secundis, sed etiam de ulterioribus Nuptiis intelligendum est: unde nec Christus Mart. Σa. damnavit mulierem, qu Ad septem viros legitim d habuisset ς nee Samaritanam , quod quinque , Ioan. cap 3
4 v Nec obstat. quod Legibus Cilibus secundae Nuptiae sint exosae δά. variis poenis assiciantur ; imo mulier nubens intra annum tutius t hoc est infra annum a morte mariti no. tetur infamia a. C. de secundis Nuptiis. Ac alibi. Rela enim, hane poenam In semiae Iure Canonico esse sublatam, cap. penult. er uli. de secvn.dis Nuptiis, eo quod mulier iic nubens concessa sibi ab Apostolo utatur potestate.
. mae Nuptiae magis probentur, quam secundae, e Nuptiarum 27. q. . oe e. Pu'moso 3 a. qu. r. & alibi . Unde etiam secundae Nuptiae indu eunt Bi- gamiame. I. De B amis non ordinandis. Neque secundae Nuptiae benedicuntur: e. t es 3 desecans. Nuptiis, cum concordantiis: cum enim alter contrahentium saltem in primis Nuptiis fuerit benedictus, eaque benedictio temper duret, non est iteranda. Intellige, nisi consulta dine contrai tum alicubi sit introductum. Na-
s. CONCL. II l. Uxor non certiscata de morte viri prioris , dc econtili, nequit contrahere cum alio
etiamsi tacta diligenti inquisitione
igit orent, qu d contigerit circa mari tum pluribus jam annis non comparentem Ita habetur decisum c. in ρr.esentia δείροUah b. ubi Papa co. uultus quid agendum foemin s adhuc juvenibus, quae viros suos causa captivitatis, vel peregrinationis absentes , ultra septennium praestolatae sunt: nee certificari possunt de vita , vel morte ipsorum, lic8t super hoc inquisitionem adhibuerint diligentem. Respondet,
quod quantocunque annorum num eis Uxor no certifica,ta de
here cum alio. ro ita remaneant , viventibus viris
suls non possunt ad aliorum consortium canonice eon volare: nec autho. titate Ecclesiae permitti contrahere, donec certum nuntium recipiant de
6. Et hoc ipsum in vir Is observandum esse absentibus uxoribus, declaratur, e Dominus de secundis Nuptiis, ibi. Nullus amodo ad secundas Nu.ptias migrare praesumat,donec ei constat, quod ab hac vita migraverit conis juvetus. Ratio est c quia stante dubio de morte coniugis, prius Matrimonium stat in pniseisione. Λccedant plurima inconvenientia, quae ex secundis Nuptiis, temere, seu non habita certa notitia de morte prioris con . iugis initis, provenire solent.
Dioece sana recte alicubi monent Pa. roth s, ne faci te ad contrahendum Matrimonium admittant vagos &peregrinos, dc qui incertas sedes habent, non habita prius ordinarii li. centia. Neque item eos, qui antehconiugati fuerunt, ut sunt uxores mi inlitum , & captivorum, vel aliorum,
cenaeum de virII. Cautela RitualiuDioressa.
744쪽
eo et iugiI, si contra Bat, non
praesertim peregrinantium, nisi ha bita cella notitia de morte prioris coniugis; aut in casu, quon'n adsunt indubitata talis mortis testimonia , causa ad ordinarium deferatur, eiusque iudicitiiii & consensus requiratur; ne alioquin ex incentivo libidi.
nis, ac postposito Dei timore, facilius contingat, secundas Nuptias iniri, non habita certa notitia de morte lprioris coniugis.
quaedam mulier deponat, aut etiam iuramento firmare velit , coniugem tuum, se vidente, atque praesente , tali tempore mortuum, atque sepultum fuisse λ Res p. Eam absque aliis testimoniis, vel indiciis secus si alia
praeter tim gravia concurrant non esse audiendam: quia nullus idoneus testis in re sua intelligitur, l. Nullussi. de Testibus. Accedit, quod iuramentum suppletorium probationis neque deserendum , neque admittendum si absque semiplena probation , & ajioquin, si praestaretur, nulla eius
habenda st ratio. Gobat. trac2.9.Tλο- log Experim. π arr. ubi ho declarat casu quodam Hungarico.
aliqua , dubitans de morte prioris coniugis absentis , contrahere praesumpserit, ei, quae sibi nupsit , debitum coniugale reddere tenetur, id tamen exigere non potest. Ita habetur expresse cit. east. Domino de secuniis Nuptiis, estque communis D D. Ratio est: quia, cum alter coniuX su inponatur bona fide contraxisse s nam, si etiam ipse scivisset incertitudinem mortis prioris coniugis , neuter posses et petere debitum ) stante dubio non est privandus iure suo cum sit in possessione iuris coniugii, ac stante dubio melior sit conditio possidentis. Secus dicendum de eo, qui mala fide , seu dubitans de morte prioris coniugis contraxit ; nam semper in pol sessione stat prius Μatrimonium contra ipsum e unde perie- Verante conicientia sua dubia , &nisii haec per acquisitam certam notitiam de morte prioris coniugis deponatur , is peccaret peten
a. Dices. Ergo stante tali dubio Cur pu-
neque poterit reddere alteri petenti. fit Rei p. negando sequelam. Etenim , si re pertire vera coniux prior mortuus fuit set, innoceti Matrimonium cum altera servatis caeteroquin servandis contractum eis et validum, non ob ltante alterius dubio : quia satis est, quod a parte rei coniux sit mortua. sicque Matrimonium contrahi possit. Proinde parti innocenti, seu quae bona fide contraxerat, ius suum , perseverante illo dubio, negandum non est.
si . Qeod si vero ex post secto , fi
quocunque tandem tempore, vel casu, coniux absens redierit, aut eum
superstitem esse constiterit , omnino necesse est, ut, qui alterum Matrimo pni una contraxerat squod non obstante bona fide, ipso iure irritum fuit) rclictis adulterinis complexibus ad priorem coniugem te vertatur; prout notatur cli. cap. Dominus de lecund. Nupi cum concordantiis. Si tamen ejut- modi Matrimonium fuit contrachum
ex iudicio & assensu Ecclesiae, filii eae ipso nati reputantur legitimi, & admittendi ad haereditatem, argc. Praelatum. suifllisint legitimi .
De In istabilitate Isairmonii. sa. Π Atrimonium dupliciter In - Μatrimo telligi potest esse Indistin nium duis lubile, nimirum vel qsoad vinculum, pliciter vel quoad thorum & cohabitationem. potest in- De Indissolubilitate Matrimonii hoc telligi in- postςriori modo accepta, dicetur ex dissolubi- professo VIII. per totum : dele quom priori autem impraetentiarum agitur, do 'investigando, an, & quomodo Matrimonium sit Indissolubile quoad vinculum; adeo, ut illo semel legitime contracto , non lice at conjugibus ab eodem recedere , atque ad alias nuptias, vivente adhuc priore
745쪽
topiuge transire . Hoc praenotato , i rim impraejudicaret bono prolos. Et sit Μιitri' sa. CONCL. I. Matrimonium mon Ium omne est indi solubile ac perpetuum, Omne est adeo ut propria contrahentium au-ilioritate dissolvi nequeat. Ita com-bile pro- munis; dc aper id traditur a Concilio pria con Trid Fels a inprimipio,ubi ait Marrubentin trimonii perpetuum , in dissolubilem authori que nexum primus humani generis rate. Parens Divini Spiritus instinctu pronuntiavit, cum dixit: Hoc nunc os ex olsibus meis,& caro de carne mea, quamobrem relinquet homo patrem suum, & matrem tuam: dc adhaerebitDκori suae, & etunt duo in carne una, Gen. 2. Idem patet ex definitione Matri mani in . . allata, ibi raraivι' duam vitae consuetudinem continens .
Hinc e. vlt. de Conditioni b. appositis o c. dicitur, quod conditio de distolubilitate matrimonii apposita , sit contra substantiam conjugii. Acce dit ratio; quia hujusino. li nexum in. dissolubilem matrimonii exigit bonum prolis, cujus bonae edocationi plurimum obe iset incertitudo, atque te paratio parentum.1 Et hae quidem rationes procedunt de quocunque Matrimoni , etiam infidelium, adeo, ut iplo quoque infideles nequeant Matrimonium
pro libitu , & propria aut horitate di Dibi vere: cum Lex Divina , ab origine Mundi lata, & per Protopi alien
promulgata, obliget Omn S. 31. Nec SicaSomnis rer .per quascunque causas nascitur , per ea demdi solvitur, c. I. de Reg. Iuris: atqui Matrimonium mu'uo contrahentium consensu nascitur ergo eodem
pariter dilsolvitur. Resp. enim, Re gulam illam procedere potissimum de obligationibus & contractibus temporalibus, qui, cum solo mutuo consensu fiant, eodem etiam dissolvun-l IO T. Gotam Π T. J II J μ
tur; secus dicendum de spiritualibus i discedan. ηδ enim servituti subjectus est obligationibus sic enim obligatio, & frater , aut soror in huiusmodi. Unde
haec quidem vera sunt, loquendo de dissolutione Matrimonii propria contrahentium authoritate facta ; nuat autem illud, extra casum mortis alterius conjugum , in nonnullis casibus aut horitate Divina aliquando fuerit , vel sit de facto dissolubile quoad vinculum , Quaest io remanet.
teri, seu Mosaica, licitum fuit Judaeis Repudium uxoris; idque Oblpecialem dispensationem Divinam , fuerit Iiqua Deus per manum Moysiis, pro-citus Iu pter duritiam Populi Iudaici, dce vitanda uxoricidia , concessit ipsis Deuter. a I. scribere Libellum Repu. dii, ita ut Iudaei hoc facientes non peccaverint. Ita Scotus in . dist. 33. ς 3. dc probabilior Doctorum, quamvis non desint oppositum tenentes
Ratio est: quia Moyses promulgavit iLegem DEl; atque ideo, quos ille per Legem a se promulgata .ra se Paravit. seu separari permisit, etiam DEUS separavit, seu separari permisit. Unde juxta est eaρ Deuter. l cuit uxori sie dimissae alterum ma ritum ducere; & consequenter per dationem Libelli Repudii, vere quoad vinculum fuit dissolutum prius Μatrimonium in Lege veteri. 3 . CONCL IlI. Matriminium inter Infideles contractum de facto
dissolvi potest, quoad vinculam, si
unus conjugum convertatur ad ve n s.
ram Chruli Fidem, alter vero nolit
converti, neque cohabitare converso sine injuria Creatoris, hunc videlicet blasphemando, aut sollicitando conversum ad Infidelitatem. 3ta, & communis omnium Theologorum, &Canon istarum; atque habetur decisume. Si infidelis oe e. suanto. de Divortiis. Idem deducitur ex illo T. Corinth . si infid lis discedit
Character Baptismi, vel ordinis , nequit amplius mutuo consensu dises olψiὶ ac praesertim de Matrimonim , quod ex Divina institutione indissi
lubila eit; dc cujus dissolubilitas plu-
patet.quod haec facultas solvendi matrimonium , Fideli ad Fidem converso concessa fuerit a Christo sua suprema auctoritate , dc ab Apostolo Pa u. lo ις. promulgata prout Ecclesia Ca.
746쪽
718 Tract. X IV. De Sacramentis. Disi X III.
tholica hactenus semper intellexit , Iris granuis c. Ex parte m. 8. de Couec intelligit. vers. conjugat. cum quibusdam aliis. 38. CONCL. IV. MatrImonium εο. CONCL. V. Matrimonium miνι- . ratum Fidelium, seu Christianorum, nondum tamen consumma tu, dissolvitur quoad vinculum per ingressum alterius conjugis in Religionem; ita ut conjunx in saeculo relicta, emissay per consortem Prosessione, licitὸ possμ ρμ'ssa iit transire ad alias nuptias. Ita communis Docturum Catholicorum I &habetur non solum c. verum esse. Ex Conυ. covjugat. sed etiam
novissimo definitum fuit in Conc. Trid. Sessa .can. 6 his verbis: Si quis dixerit, matrimonium ratum , non consummatum , per solemnem Religionis professionem alterius coniugum non dirimi: anathema sit. s . Secos est dicendum de voto Non υμ Callitatis s olemni rato per susceptio- νῆρ:r M. nem ordinis Sacri, ut puta Subdia r m Ca- conatus, Diaconatus, &c. Quam 'sitatis , vis enim hujusmodi Votum impediat sive sis. matrimonium coimrahendum , tamnietatu men non lassicit ad dissolvendum per Ordue matrimonium prius contractum , nem Ia- lichi necdum consummatum: Cum crum . nec jure Divino, nec per sacros reperiatur Canones hoc statutum G pro ut argumentatur atque ' declarat Ioannes XXII. In Extra vag. Antiquae: de Voto oe voti redempl. Multo minus quoad vinculum dissolvitur Matrimonium ante 1 contractum, &non consummat , per Uotum smplex Castitatis, text. clar. cit c. Ex parte tua de Convers conjugat. Nam
dictum privilegium est speciale Pro. sessionis Religiosae , sive jure Divino , atque ex Christi institutione
eidem concessum uti cum suis cen-1et Doctor Subtilis 4. dist. 3 r. quas.
I. ac sequitur SancheZhbr. a. dena. rrim. diis. I9. citans plures alios :quod initium hujus privilegii non reperiatur in Iure Ecclesiastico , sed extet a primordiis Ecclesiae, atque desumatur ex facto Christi, vocantis Ioannem Apostolum, & Evangelistam, ii nuptiis ad Apostolatum, Ioan r. Sive saltem jure Ecclesiastico , licet antiquissimo , prout vult
ratum , non consummatum, extra moηium
casum Prosessionis Religiosae potest rotum etiam alia gravi, & justa de causa , potest e- dissolvi auctoritate seu dispentione Summi Pontificis, ita ut ambo con. Iuvidisse juges licite possint ad alia vota tran. pensatio-sire. Ita D. Λntoninus, Caietanus, ness.P. Bellarminus , Bonacina , Navar-rus, & plurimi alii, quos citat, &sequitur Santheae eit lib. 2. δίρ. I .&Mastrius iv diis. 7. u. I98. asse rens, hanc modo esse communem s. ac probabiliorem sententiam , magis
ue Pontificiae Λuthoritati in re justa
6 r. Fundatur haec Conclusio in il Probaturia generali potestate pascendi oves , CDi οὐ seu Fideles, 1 Christo Domino concessa D. Petro , ejusque legitimis
successoribus, Ioan a I. ibi: Pasce oves; meas. Quae verba Christus, ad ostendendam dictae potestatis amplitudinem, trina vice repetere voluit: sieque , quia ad hoc, ut oves concreditae rite pascantur, multum juvat facultas dispensandi in Votis , jura mentis, Matrimonio rato, ac hujusmodi, quando ad bonum Ecclesiae regimen expedit, merito de talis quoque potestatis concessione intelliguntur . Unde quod summi Pontifices aliquoties dispensaverint in Matrimonio rato, & non tum consummato Fidelium, plures reserunt Authores,
ae in specie id traditur de Martino U. Eugenio IV. Paulo III. Pio IV.
Imb SanchezDe. eit. addit, Grego rium X III. una die cum undecim di Dpensasse: non est autem credendum, tot Pontifices in facto tam gravi, atque conscientioso errasse. Accedit ,
quod in dubio standum fit judicio Su- Μatri- periorum , ac vel maxime Summi monium Pontificis, cui totius Ecclesiae regi. men incumbit , cuique Spiritus S. matvFi specialiter assistit. delium 6a CONCL. VI. Matrinionium quo a valide inter Christianos contractum, vinculu& consummatum, quoad 9 inculum in is ita est indissolubile , ut extra mor--
747쪽
de B Igamfs non ordin. Accedit, quo a Matrimonii consummati em naturalem a terius coniugum nulla de causa nisi immediate Divina aut horitate, dissolvi valeat. Ita communis Catholicorum : estque contra
Haereticos, volentes , illud dissolvi posse propter supervenientem serni Cationem alterius conjugum. & ob nonnullas alias causas, novissim d de . finitum in Cone. Trid. IV 26 ean. I. ibi: siquis dixerit, propter haeresian , aut molestam cohabitationem , aut ais ctatam absentiam 1 conjuge, dii solvi posse matrimonii vinculum ranathema sit. Et ean '. Si quis diverit , Ecclesiam errare, cum docuit, &docet juxta Evangelieam dc Apostolicam doctrinam, propter adulterium alterius conjugis, matrimonii vinculum non posse dissolvi, &c. anathema sit. m LA. Id ipsum constat tum ex perpetua traditione . at sensu Ecclesiae;
ν μ' tum ex ill s verbis Christi, Matib. t p. ' ubi revocans Libellum Repudii, &elevans Matriinonium ad rationem
Sacramenti, subjunxit: Quod Deus conjunxit, homo non separet. Item ex illo Rom. 7. Mulier vivente viro alligata est legi. Et Corinth 7. His , qui matrimonio juncti sunt, praecipio non ego, sed Dominus, uxnrem v vi ro non discedere: quod si di esserit .
manere innuptam, aut viro suo recon. ciliari , cum concordantiis: Quae verba S. Mater Ecclesia de Matrimonio consummato inter Fideles contracto semper intellexit . ae proinde in eo. dem pro nullo prorsus casu dispensa Dis legitur. 6 . Nee obstat, qudi Matrimo- . nium ratum Fidelium possit in aliquo easu dissolvi, ut dictum nu. 8. Θ εο .nium ra diibaritatem esse: quia - ωia Matrimonium ratum significat duncummis ' eonjunctionem Christi eum: anima fideli per gratiam sive Charitatem quae non est in dissolubilis, imbperditur per quodcunque peccatum mortale : Matrimonium vero consummatum signiscat coniunctionem Christi cum Ecclesia per assumptam humanitatem , quae amplios est in
posset redundare in injuriam prolis parque ideo praeter immediatam pDieitatem Divinam. ex Christi institutione in nullo casu istud est separabile quoad vinculum, nisi per mortem naturalem alterius conjugum.
61. obiicies cum Haereticis Christus Molib. Is dixit: Quicunque dimi. serit uxorem suam, nisi ob fornicatio nem , & aliam duXerit, maechatur; e pΟ, cum exceptio firmet regulam n ioppositum ob sornicationem ab ea fa- tam, licitum est dimittere uxorem,& aliam ducere. Resp. negando consequentiam ; nam ly, ni ob fornica. t Iovem, refertur solum ad prius, ac denotat, ob eam esse licitam dimissionem υκoris quoad thorum & eo. habitationem ; non autem inde sequitur , esse licitam dissolutionem Matrimonii quoad vinculum ob ea usam fornicationis; prout semper intellexit, docuit, & docet S. Mater Ecclesia. Alioquin cerid lata porta aperiretur adulteriis, ut sic conjuges, caeteroquin mald cohabitantes, possent hoc titulo separari, atque aliis pro libitu nubere.
De Cobabitatione, oe onere debiti
ipsiusque Eeclesiae propagationem ac proinde finis ejus Principalior lim Dee sit Bonum prolis, hinc generatim ad tendat . duo sese extendit obligatio coniugum videlicet ad mutuam cohabitationem& ad redditionem debiti conjugalis . Proinde, ut intelligatur, quae , &quanta sit ejusmodi obligatio, sit. 61. CONCL. I. Tenentur con Conques iuges simul cohabitare in eadem do. tenenturmo, mensa , &lecto; quae quidem lababita- obligatio descendit tum ex Iure Di-re in ea-
vino, tum ex natura contractus con- de Gms
jugalis. Hinc si quidem Gen. a.dicitur: mensa, Duua- lecto.
748쪽
ro Tra A XIV De Sacramentἰs. Dist. XIII
Quamobrem relinquet homo patrem suum & trat em , adhaerebit uxori suae: & trunt duo in carne un . Iden patet ex definitione Matrimonii, ibi: indididuam vitae consuetudinem retinens. Proinde.
Illa Itui Infertur I. Quamvis maritus .in rati Cne negotii gerendi possit mod cotempore abesse, id tamen non esse c75 . ndo ἰ tempore longo : ni si accedat alia gravis. &justa causa, ut putri sileneatur Principem comitari in bellum ; aut si hoc necessarium sit ad gubernationem Familiae, vel conservandas res familiares. Sanchezlib s. de Matrim disp. 4 num. 3. Re alii Ratio est e quia conjuges Iure Di vino tenentur cohabitare ; unde cap. r. de Conjugio leprosorum, inquit Pontifex: Cum vir oe uxor una caro sint , non debet alteν sine altero ese diutius. Verum cum hoc loco ti mpus absentiae non definiatur, hinc Glossa ibidem, di Di ctores censent, id arbitrio viri prudentis, pensatis absentiae causis , ae periculo incontinentiar, definiendum esse : al oquin poli diuturnam moram Iude κ ab altero conjuge requisitus , vel , si notorie constet , quod vivant incontinenter, etiam ex officio, potest eos cogere ad cohabi. tandum. Abbas ad cit. cap. I. Conjugio
lepros Uuor his ε' Insertur II. Uxorem teneri adleu attiη Virum, si hic aliorsum
ι , . mutaverit domicilium : idque ob ra-kiii tionem dictam. Secus, si vire mei aran em tu vagabundus, & ante contractum omici non fuisset talis: tune hvi enim uxor ipsum hinc inde vagantem sequi non tenetur, utpote quod hoc sordi gravissimum onus. Bene tamen, si vir more histrionum jam ant8 nuptias vagus extitisset: quia tunc ipsa censeretur approbasse mores suos. Α,
bas Deo citato. Fallit Insuper allata doctrina , quando uxor absque gravi detrimento virum sequi non potest ;tunc enim ipsum non tenetur se. qui, σα. eap. si quis inevitabili 3 .
Et ων τα Insertur III. inod si uxor ex uxorem. causa necessaria recedit 1 loco priori& aliorsum transfert domicillum .eti in maritus sequi teneatur . Ita colligitur ex est eaρ t. de Conjug. Ie-pros ac notat Glossa ibidem: quia quoad mutua obsequia conjdgalia, vir&uxor pares sunt. Est tamen inter eos nonnulla distbrentia : nam quia vir est caput mulieris, atque ejus sit gubernare , hinc potest ad libitum eligere domicilium, teneturque uxor ipsum sequi: uxor vero, clim sit subdita marito , domicilium pro libitum utare, vel eligere nequit; si tamen necessitate cogente i d faciat, vir o, . tuenda jura matrimonii tenebitur eam sequi. Sanche L lib. t. disp. I. π.i s. eos.
i. CONCL. II. Actus coniuga- Actus lis ex se est licitus; &, si fuerit uestitus debitis circumstantiis, honestus, lis ex feac me: itorius. Ita communis; idqaellitus est patet ex eo: quia eli midium ex natu- ω hone. ra rei ordinatum ad finem bonum, at- stus . que ii 'ni stum, si ve ad leguimam propagationem generis humani. Unde& DEUS protoparentibus nostris praecepit actum conjugalem, Gen 2. ibi: Crescite,ω mult*licamini. Atque blasphemum foret dicere, quod Deus aliquid ex se malum praeceperit. Hinc . ad Heb. ev. i 3. ait Apostolus: Hono. rabile connubium in omnibus, &tho-irus immaculatus.l a. Additur notanter, vestitus de Dummo.l bitis circumstantiis, nimirum ut non-fitet, nisi loco, tempore, modo, fineque flvus A. de bito eliciatur. alioquin enim culpa non vacaret. Hinc Angelus Raphael eumflan.
Tobiae, east 6. dixit: vulcοπ Uium tur . ita luscipiunt , ut DEUM a se , o a
sua mente exeludant, et suae libidini ita vacent sicut equus o mulus quibus non est intellectus , habet potestatem daemonium super eos. Et conformiter
huic essato Angelico, meritissim ε In- li nocentius XI. sequentem inter alias, at ordine s. Propositionein damnavit : i opus conjugii ob solam voluptatem
exercitum omni penitus caret culpa,&defectus veniali.
3. Caeteram multiplex finis es- μυ se potest , licit ἡ ac honeste exer- tio dam cendi actum conjugalem. I. obnata.
749쪽
peterat Ionem prolis: am proles suscipienda , & religiose educanda ad Cul. tum Divinum , est finis primarius
II satis. satisfactionem debit I actio dὸ ςQΠjugJlis , atque ad vitandam imbifι eois continentiam ex parte alterius eonisi pis IH ω Siquidem uxori expresse , vel - tacu8 petenti, tenetur vir, & d contra
uxor viro, reddere debitum ex Iulli-riae aue. x Quando autem compartem a d. vertit ex ille re in periculo incont, nentiae, tunc opus conjugale erit actus
Charitatis, utpote elicitus ob finem salutis spiritualis Proximi: Hoc indicatur ab Apostolo r. Corint. 7 illis
verbis r Uxori vir debitum reddat , militer autem uxor viro ; Mulier fui eorporis potestatem non habet , sed miν ete. Et infra ; Iterum revertimini in idipsum , ne tentet vosD-rbanas propter incontinentiam vestram.
III. Ob vitandam Incontinen tiam propriam. Et si enim non pauci P Doctores velint, actum coniugalem priae inis non vacare culpa veniali, si fiat ad continen- vitandum periculum incontinentiae in IIae . semetipso e quia inquiunt in hic non
est proprius finis Matrimonii , sed
bonum prolis. Communior tamen sententia nullam in hoc culpam agnoscit: siquidem, ut notat Doestor Su, tilis . Distinct. a 6. per hoc pater , institutio Matrimonii non solum n.
ct, est 1 DEO in ossicium , hoc
est , ad propagationem generis humani: sed etiam in remedium, videlicet vitandae incontinentiae post lapsum . Unde Apostolus r. Corintb. 7. de innuptis ait. Quod si non se continent, nubant, melius est en m nubere, quam uri.
s.',uti, Nest Obstat ratio in opposi.
Rei p. enim, quamvis bonum P 3 .is Ahh proth se primarius, ac princi.' palis Matrimonii , simul tamen finem eius minus principalem esse vitationem propriae incontinentiae :quem proinde lassicit intendere .Rlioquin cert8 contra communem Doctorum sequeretur, quAd nec careat culpa veniali actus ille , si fiat Reeenstuet. NeoL Moria.
ad vitandum in altero conjuge periculum incontinentiae , clim &hie non sit finis primarius matrimonii.
7. Num autem causa solius sani. tatis propriae tuendae licite, atque si . ne culpa veniali, fiat actus conjuga. lis , variant Doctores . Et quidem multi culpam in hoc venialem agno-seunt: eo quod finis hic adversetur institutioni matrimonii, quod ob bonum prolis, atque ad vitandam incontinentiam a Deo institutum fuit, iuxta proxime dicta. Alii d contra ii omni culpa vacare censent, praesertim si aliud aptum medium ad acquirendam, vel tuendam sanitatem non suppetat, prout limitat Sanchezlib. 9. di*utat. ro. Nam in tali casu inquiunt i etiam bonum prolis , laltem remote, includitur. Illud certum est , quod quamvis venialiter peccaret coniux petendo debitum causa lolius sanitatis, tamen reddens nullatenus peccet. 8. CONCL. III. Tenetur con-juκ alteri explicite, sive implicii e petenti , reddere debitum , nisi iusta causa excusetur. Ita communis, &patet ex dictis, ac textibus S. Scripturaen 74. relatis. 9 Insertur proinde, quod coniux mortaliter peccet, si absolute neget debitum consorti, illud rationabiliter, serio, ac sub obligatione exigenti reum non uxor, sed vir habeat potestatem corporis eius & alioquin inpetente facile suboriatur periculum incontinentiae. Secus esset, si contors non serio, neque sub obligatione, sed solum ex quadam benevolen. tia id petat, aut si precibus recusantis facile acquiescat , dummodo in petente non subsit periculum inconti
8 . Additur tamen In Concluso ne, nisi iusta causa excusetur. Nam eiusmodi obligatio non est tam stricta, & gravis, quin occurrente ra tionabili causa liceat solutionem , vel negare, vel saltem differre λ oniam ut inquit Ponti sex cap. Quoniam ut lite non contestata ut
tenetur alteri ρ tenti red-dere.
750쪽
rix TraΠ XIV De Sacramentis. Dist. XIII.
bus conjuges sine culpa , sed non fine
8 I. Sic excusatur conjux l. Si non possit reddere debitum sine notabili periculo salutis corporalis ut si conjux sit vulneratus, Iaboret sebri hectica, aut alio morbo, adeo ut actus conjugalis vehementer credatur nociturus. Imo , si nocumentum exi- flaret grave, illicitum fore illud reddere. 1 I. Quando conjux peteret in
amentia, ebrietate, aut alias constitutus extra usum rationis: nam non
petere tactu humano, & libero. III. Quando coniuκ immoderath , aenimis frequenter petit e quia non videntur conjuges sese obligasse ad usum immoderatum .' praesertim climrepugnet decentiae, ipsique valetudini. iv. Cum conjux ante consummatiorum Matrimonii possit Religionem ingredi , non tenetur illud
consummare reddendo debitum ante elapsos duos menses ii contractu ma. trimoniali arg. eas. Ex publicori Con.
versione eo uat V. dii publicd, seu Ccram aliis exigeretur. Sunt & aliae Nonnullae causae, de quibus susissime
dc alii. 8a. Quaeres, an Tempore Sacro, v g. Diebus Solemnioribus , Festiv Is, aut Dominicis, item die , quo quis Sacram Synax in sumpturus ell, vel sumpsit, licitum sit exigere, vel saltem reddere debitum g Resp. 1. Maxime decens est, atque a S S.Canonibus commendatum, quod conjuges ejusmodi Diebus sacris abstineant ab actu conjugali, ut sic juxta monitum Apostoli, 3. Corinth. 7. mpeditius vacent orationi. prout notatur eap. Proposuisti distinct. 8a. o evit. Selatis,'ev. suotiescunque, ac πι- bur seqq. 3 quaest. . cum concordan
83. Resp. II. Utrum autem ad hoc teneantur conjuges sub ceato, saltem veniali e variant Doctores& quidem non pauci arbitrantur , Detere debitum ejusmodi Saeris Temporibus non vacare culpa, sal, i tem veniali; idque ob Canones proxim8 citates. Verum quia isti continent duntaxat consilium sicut, de verba Apostoli le. non praeceptum :hinc Sanchezue. e. ιιθ. 22. cum quibusdam aliis censet , talem petitionem debiti non solum vacare culpa mortali, sed etiam veniali. Illud certum est, quiued nullum sit peccatum. illis diebus petenti reddere: quin imo quocumque tandem die, quantumvis solemni debitum exigatur , tenetur alter reddere , nisi alia justa causa excusetur.
8 . CONCL. IV. Petitio , ac Maia fide
reddito debiti conjugalis , redditur contrabest quandoque illicita, , morti sera. Ita mat. ascommunis, & piobatur inductione. m. l Sic in primis, qui mala fide, seu du- tere, vel
hius de valore Matrimonii, contra- reddere. xit, non potest stante illo dubio pet re debitum ; tenetur tamen illud reddere petenti comparti, si haec bona fide contraxerat. Hujus ratio, &exemplum, habetur superius πu.49.
8s. Quod si dubium superveniat , si
primum Matriti Νnio jam ante hae dubiu de bona fide contracto, talis non solum valore reddere , sed etiam petere potest , matr. D dummodo simul adhiberat debitam perve diligentiam acquirendi veritatem , fat. nec tamen de validitate Matrimonii constet. Ratio est e quia talis existit In legitima possessione Matrimo
nil bona fide inchoati , sicque in iure
petendi debitum, in dubio autem melior est conditio possidentis Heri nex disputat. 7 de Μatrimon. quaest 6. numero Pirhing. titia de sentent.
Excommunicat. numer I solventes
contraria, di alii. Et hoe ipsum a notiori direndum, si poste, oriatur solummodo serupulus, ex levi ac te.
meraria credulitate conceptus e nam
potest is adeonsilium proprii Pastoriis deponi , ae debitum conjugale non solum licit8 reddi, sed etiam peti , text. clar. e. Inquisitioni de Sent.
86. Si vero coniux procerto cogno- Guia istat invaliditatem Matrimonii: eo certo quod indubitantes sciat subesse impe- sciatmel dimen- ιηvalia,