장음표시 사용
131쪽
tur scripturae, certo cognoscemus, formidabile Dei iudicium sequuturu esse. Nam ide ille spiritus qui per Prophetas vaticinatus est de fame. gladio, morbis &contagijsistiseris feris bestiis b&c. in poenam peccatorum eademque secuta sunt idem inquam spiritus sanctus eode modo per Prophetas de nouissimo die praedixit, quo
Christus venturus iudex, extremam sententia de vivis x mortuis pronunciab TFroinde in necessitatibus nostris ad Deum clamabimus, ut ab aeterna necessitate nos custodiat. Atque hoc pacto afflictiones sunt eluti pharmaca quaedam ac diiciplinae fictilium, venorim & meminerint incipere Deu ea disponere seu praemittere quae minatus est ubi Christus ait Lucae let: Erunt signa in sule, luna &c. subiicit: his autem fieri incipientibus, suspicite ἀ& leuate capita vestra &c. Quando non nun quam contingi t graues horribilesque tempe- ωι, states exoriri dictant aliqui, pape, dies nouissi- μM.sumus adest peribit orbis terrarum:nam&magnificentia Dei est in nubibus. Si quid o Deus calamitates, plagas dc serumnas immiti t. clamabimus ad Deum a. a. a diei, Sopho
quia prope est dies domini, dies extrema propinquat, iuxta est dies illius p epotentis Dei: atque hoc pacto Detini ardentibus precibus in diebus alutis submonebimus, ne in ira&λ- rore suo nos corripiat, ne hic terribilis dies nos inopinantes comprehendat. Cum subita lux 'α de coelo Saulum circunfulsisset ut in terram procideret, diem domini & potente illu agno- S pho.a
uit,ac dixit. Quis es domine. Quid me vis fa-I a cere'
132쪽
ceret Acto. s. Scribe super buxum inquit Deus ad Esaiam c. 3 o) & in libro diligenter exara ilia lud,videlicet omnes tribulationes& angustias. afflictiones & plagas, & erit in die nouissimo
in testimonium vique in aeternum. Nesu iu non coram oculis vestras alimenta perierunt de domo Dei nostri alicia o exultatio φputruerunt tumeta in Icter resus,demolita sunt hor- rea dissipatas ut apotheca quoniamconfusi m est triatiosi uuid ing-uit animal muginiat greges armetir
uia no est pasiua eis, sed stgreges pecorta disperie
runt.Ad te Domine clamabo: quia ignis comedit speciosa deserti. ct flamma siuccendit omnia ligna regio nis. Sed oe bestia agri quasi areotiens imbrem suspexerunt ad te:quoniam exiccatisunt fontes aquarum.
or ignis deuorauit speciosa deserti. His verbis enumerat Propheta corporales afflictiones & plagas, quibus Deus populum suum propter peccata grauiter afflixit, undo merito ad Deum clamarunt A a a diei. Nos proinde si in ingratitudine, perfidia rebellione,
superbia,auaritia, praeuaricatione diuinae volutatis &c. Iudaeos imitati fuerimus, Utique nec nobis parcet. Ro. is. Si naturaIibus ramis & c. Laeticia&cxultatio iam nunc perierui dedomo Dei nostri. Maiorem laeticia syncerus christianus habere nequit quam in unitate fidei, ira vero & essicaci usu Sacramentorum, atque ira consimili & consono sensu & intellectu scrip turarum. Ecce,inquit David, quam bonum Mquam iucundum habitare fratres in unum. Psiti 132. verum enimuero sectae unam hanc fidem . detestandis erroribus inuoluerun t sacramen ta,
133쪽
blasphemariant, & stnsiim scripturarum falsis
expositionibus peruerterun r. Sacra Ecclesiae cantica abrogarunt, altaria demoliti stini, pias ac deuotas picturas expunxerunt, purum Dei cultum contaminarunt &quicquid fidelium deuotioni conserebat,inhibuerunt. Faciunt ex domo Dei speluncam latronum, ut animas quae non moris turperisDfam Vagamque doctrinam interficiat.& erro- ribus iam interfectas falsis consolationibusvr-
Destrarunt templa.praeparat suam Antichristo habitationem, qui in desertis templis habitabit, atque ita catholici merito dixerint cum Propheta Psal. 78. Deus Venerui gentes in haereditatem tua, polluerunt templum Canctum tuum,posuerunt Hierusialem in pomorumcustodiam. Subiunget deinde de fame & calamitate iumen orum, quia Deus hominu peccata vicis.citur. Computruerunt iumenta in stercore suo, nemo ea curauit, no stramina nec ad pabulum nec ad substratum habuerunt. Hebraei legunt. Computruerunt grana sub pulveribus eius, desolati sunt thesauri, dissipata sunt horrea quoniam aruit triticum. Etiam bestiae agri clamabunt ad te quoniam ex- iccati sunt rivi aquarum & ignis contiumpsit pastu adeserti. In his tantis aerumnis inquit Propheta : Adte Domine pro gratia & misericordia clamabo ne in ira tua nos derelinquas, aut extermines. Clamat etiam pro se ad Deum Fropheta quo
134쪽
significat se quoque eiusmodi miseriam visuruoratque Deum ne sui obliui statur in cruce. Videmus enim non solos impios plagas & vindictam diuinam persen tiscere, verum etia iustos& sanctos premi in publicis calamitatibus, Ut probentur& purgentur. A domino corripimur anquit Apostolus, i. Corint. I ι.Vt non cum lio mundo damnemur. Augustinus contra epistola Manichaei c. i. inquit: Quicquid diuinitus ante vltimum illud iudiciu vindicatur, siue per improbos siue per iustos, siue per nescientes, siue per scientes, siue occulte siue palam. non ad interitum hominum sed ad medicina valere credendum est. Ait etiam. Domine hic ure, hic seca,Vt parcas in futuro faeculo. Publicae & priuatet aduersitates& cruces piis sunt utiles, bon q&falutares reddunt enim temporariam hanc Vitam acerba, Vt ex animo clament, Domine adueniat regnum tuum. Helias in magnis angustiis constitutus clamat ad Deum. Suffcit mihi domine,tolle animam mea &c. Tobias, Expedit mihi mori magis quam viuere. David. Heu, inquit quia incolatus meus prolongatus est. Et Paulus, Supra modii grauati sumus supra virtutem Vt taederet Ia os vi uere, et . Corin. r. iob ai si1 det animam meam vitae meae. cap. l .
Di scimus praeterea in omni necessitate nostra ad Deum esse clamandum. Clamauerta ne iusti,&dominus exaudiuit eos. Sic omnes Patriarchae, Prophetae, A postoli, Martyres in tormentis, omnes conses ores in aduersitatibus suis ad Deum clamarunt Domine Vim patior, responde pro me.David in omnibus anxietati
135쪽
bus suis clamat ad Deum. Ad dominum cum tribularer clamavi,&exaudiuit me Psa. I I9. Ae tametsi quis habeat testimonium bonae conscientiq&cruce seu aduersitate aliqua ci cunualletur. haud impatiens esse debebit, sed bona spe clamare ad 'Deum, qui dixit Mart. ι 3. Venite ad me omnes qui onerati estis, & ego reficiam vos. Mulier Canansa clamat pro filia.
Leprosi leuant vocem, Lucae s . caeci vociferatur: latro in cruce clamat ad dominu etc. & exaudiuntur.
Itidem & vos ad Deum clamate in tempore acceptabili: & exaudiet vos, a. Cor. 6. Inuocabisru dominus exaudiet, clamabis & dicetμcce adsum, Esaiq s 8. Accepimus spiritum filii
Dei,in quo clamamus Abba Pater, Ro. z.Galas. Non est oblitus clamorem pauperum. Psal. 9.Miserebitur tui ad vocem clamoris tui. Esa. 3 o.
Ad te es amabo.O domine inquit Ioel)Non faciam ut homines animales, qui non clamat, D nisi clim ventri quippiam defuerit: si non su rint saturati & murmurabunt alioqui Deum& salute Wi suam obliuiscuntur, sed ego ad te clamo,agnosco & fateor,quicquid facis iustum
est,&reetum iudicium tuum, benedica te om- iii tempore, semper laus tua in Ore meo Psa. 3 3. Beatus qui in correptione peccatum suim agnoscit. & Dei gratiam ac misericordia implorat, & meditatur cum auxilio virtutis diuinae vitam emendare in melius. Finis Cap. a
136쪽
N hoc & secundo capito principio refert Prophet horribilem plagam atque iram Dei, &misieriam populo Israelitico obuentur a Romanis, qui per rubiginem si mificantur.
Deinde admonet Fropheta ad poenitetiam, docens,quo pacto ea fieri debeat tam intrinsecus quani extrinsecus, Ut Deus placetur. Tertio dicit de diuina consolatione, quarn pateriae benignὶ se declaret, erga eos qui op*ran tur poeni tentiam,in augenda selicitate reni, poraria,&opprimendis hostibus , Quarto narrat de consolatione diuina Scpromissione Euagelica, perspicitum fanetiunin dia Pentecolles facta, quaeque etiamnum am 'bundἡ fidelibus erogatur, usque ad nouissim ii diem. item de operatione spiritus sancti. Quinto subiugit de extremo iudicio, de poenis malorum & retributione bonorum.
De Arimo memoro Textus sic habet. Canite tubam Sion, ululate in monte sancto meo, contursentur omnes habitatores terea. uuia venit
dies domini, qui ι prope ent dies ten brarum. orcalia ginis, dies nubis ct turbinis: quasi ne expansuri super montes populus multus Ur fortis, simitis et noufuit aprincipis, ct pos E eum non erit usique inannos generationis 2 generatiouis . se te faciemetur ignis rorans ct possi eum exurens flamma:
137쪽
qua hortus voluptatis terra coram eo,ctpon eu-Ρ-titudo deserti neque est,qui effugiat eum. Hic Propheticam audi inus eX clamatione impraecedentibus illis longe terribiliorem ac ve- hernentiorem . De Nabuchodonosore dixit:
Expergiscimini & flete : de Medis & Persis, plange quasi virgo accincta sacco :Et de immani tyranno Antiocho,plangite sacerdotes Nucvero de horribilibus rebus loquitur Propheta. Conterret populum , Ut parent se ad hanc tam grauem calamitatem, inquiens: Cantate tuba in Sion,vlulate in monte Lancto meo. Sane arduum quid hic imminere necessum est, quos tubis clangere imo classicum canere oporteat. . In castris militaribus, si hostes propinquent δε- lent buccinatores aere ciere Voos martemqUe accendere campo,Vt quilibet adu*leti& ad th- pelam, defensionemque se obarmet. Et quando buccinae personant,Vnusquisque acculfi t proclamationem audire gestiens. Eodem modo Prophetae tubarum canturin usurpant ad terrorem & metum impiorum. E satae s s. quasi tuba exalta vocem tuam &an nuncia populo meo scelera eorum etc. Ierem. , Canite tuba in terra, leuate signit in Sion, uia malum ego abduco ab Aquilone S contritionem magnam.EZech. 7. Canite tuba, praepare tur omnes: ira enim mea super Universum pompulum eius. Sic Paulus dicit 3. Thess. . audiendas esse tubas in die nouissimo, omnesq; mortales resurrecturos.
Simili modo Ioel sontem populum e citat, ut considerent d aduertant, quam horrenda I e cala-
138쪽
ealamitas & aerumna sit prae foribus,ac per Romanos ipsis obuentura,cui similis non fuerit a principi . De huiusmodita graui anxietate&miseria dicunt non tantii Prophetae, sied & Christus ire Euagelio. Danie . Bestia quarta terribilis atq;. r. iviti; mi bili.&fortis nimis, detes serreos habebatC- ix s. magnos, Omedes axque cominuens, & reliqua pedibus suis conculcans, dissimilis autem erat caeteris bestijs. Clarius adhuc dici t cap. 9.Occisio, Christo ciuitate & sanctuarium dissipabit populus cum duce venturo, & finis eius vastitas,& post finem belli statuta desolatio. Lucae a 3 .cum Dominus educeretur ad crucia figendum sequebatur muIta turba populi Mmulierum quae plangebant& lamentabantur eum.Conuersus aute ad illas Iesus, dixit: Filiae Hierusale nolite siere super me, sed supervosipsas flete,& super filios vestros, quonia ecce venient dies in quibus dicent;Beatae sterillas &v . tres qui non genuerunt,&vbera quae non lactauerui. Tunc incipient dicere montibus: C dite super nos,& collibus,operire nos. Et cum quidam dicet et ad Christit de Templo, quam affabre esset extructum , respondit dominus: venient dies ut non relinquatur lapis inper lapidem, qui non destruatur Mat. H.
Lucae quoque 1 8. cap videns dominus ciuitatem .fleuit super illam dicens Quia si cognouisses&tu,& quide in hac die tua, quae ad pacem tibi, nunc autem abscondita sunt ab oculis tuis. Quia venient dies in te.& circudabunt
139쪽
re inimici tui vallo,& circundabunt te,& coangustabunt te undique,& ad terram prosternent te ,& filios tuos qui in te sint&non relinquet in te lapidem super lapidem. Huiusmodi euentura , praenunciauit Ioel Propheta. Conturbentur,inquit,omnes habitatores ludaicae terrae, quia dies domini,afflictio &ira eius sunt in propinquo . Tametsi quidem haec vindicta longo tempore post hanc prophetiam Iudaeis per Titum dc Vespasianum obuenerit, nihilo secius ait diem es e in propinquo, prodier certitudinem, quasi iam nunc sit prae foribus. Sic Esaias loquitur de Mcisti a rsiai . Prope est ut veniat tempus eius, & dies non e longabuntur. Quamuis multo post Venerit, Messias , dicit tamen eum esse prope propteri certitudine, unde Prophetε saepenumero tempus praeteritum ponunt pro futuro, ut Esaiq 9. Puer natus est nobis, etc. c. 3 3. oblatus est, q uia ipse voluit etc. Vocatur etiam dies domini, quia vitio est domini r mea est vItio inquit Delit. 32. Deut.32. Neque est malum in ciuitate quod Dominus Amo .3. non fecerit, intelligendum est de malo vitionis etc. Non a fato, non ab astris aut casu eius modi proueniunt. Deus est qui astrorum cursiis gubernat, qui vulnerat & occidit, medetur Leuthas.&vivificat. Ille fabricat caecum & Videntem. Mai. Ille dat coelum desuper sicut ferrum , 6c terram aeneam. Sed nec capillus perit de capite nostro sine voluntate patris nostri qui in coe
Appellatur quoq huiusmodi terribilis a mictio
140쪽
ctio & plaga dies domini, ut impii diuina Corareptione expergi scantur & evigilent, aperiane oculos, videant, & considerent iram Dei, quomodo eam maliciosa& sui sic dicam impcenitenti vita commeruerint, ut per Vitae emendationem effugiant caliginem sempiternam. Qui ergo nunc in die domini in quo hic co ripit oculos cordis ad emendationem & poenitentiam non aperit, sed permanet in obdurato corde, in perniciosa temporariae voluptatis securitate, hic aperiet eos cum diuite Epulone in tormentis gehennae, sed sine omni consolatione SAp- Quocirca omni tempore orabimus cum Propheta. Illumina oculos meos, ne unquam Obdormiam in morte,ut in omniafflictione & ira tua agnoscam , tuum esse diem ad meam e mendationem,Vtque Deus aperiat oculos cordis mei, sicut aperuit Baesam, quiridebat An gelum Domini stantem in via evaginato gladio , Ut ex timore filiali a malo proposito mea desistam. Sic tempus pestilentiae belli, gladii; famis eteo dies domini vocari potest, ut euigilemus ad
Appellat etiam prophet atrocem illam ciformidabilem angustia &necessitatem Iudaico populo a Romanis euenturam diem tenebrariam& caliginis. in quo sudari summam ea Iam Itatem viderunt ac persenserunt.Describur
illud Iosephus & Egesippus. Post hos Augusti