장음표시 사용
241쪽
lunt, quibus et nos aecedimus , ita tamen, ut vide tur nobis mutandum esse in m , imperati verbi ' , eam maxime ob causam, quod qui earminis argumentum est tyrannus satis constanter nonnisi no- ne um solet designari. Sensum sermulae, multis
haud bene intellectae, qua quid, si vel ab ipso Deo
investigetur, deprehendi posse negatur, optime assor cutus est SCHROEDERus qui docet, de ejusmodi r : bus illam adhiberi, quae sint ita prorsus ad nihilum redactae ut ne minimum quidem earum v stigium sise persit. . Sed ingeniosa est HARII conjectura, quam apud MERRICRIvM commemorat probatque Sacκκ- --Rus, legendum esse Mazn Metri Certe
enim plus ponderis haber atque di minus, si improbus ipse, quam si vis illius ac libido nocendi tolli a
Deo penitusque deleri dicatur. Itaque et nos emenis 'dationem hane Harianam tenendam esse existimamus.
. Non hie serm' est de summo illo Dei imperio,
quo res unive se omnes moderatur atque glabernat,
sed innuitur ipsus singularis illa eum Israelitis conium, Bio, qua esse'um est, ut et ipsi praecipua quadam ratione Iehovae tanquam regi suo subessent, et ditio. quam renerent, terra Jehovae sacra et Propria audis ret. Levit. XXV, 23 al.
re sutiari signifieationem hie habet, etsi verbum aliud, in seituro positum, in superiore sentem,ti' haud conspicitur. Quod enim saepe fit, ut sui rum, quo spectat praeteritum suturi significati eminduens per ellipsin supprimatur, id hoc quoque i co accidit, quo post Π π subaudiendum est, Nec obstat absentia eopulae Uav a ver UN: nam
in stilo sublimiore etiam hae absente situri sensum in-
242쪽
duit praeteritum alii suturo subjunctum. eons celeruauic. Gux L. SCHROEDERVs de synti verborum re XLVI .m8. Sensus itaque est, Iinovam sese populi sui rhgem demonstraturum esse, harbarasque gentes sui imperii finibus ejecturum.
' Celebratur hoe versu eximia Iehovae , ut regis, erga illos qui ipsius imperio subsint, gratia ac ben , volentia, qua essemirus sit, ut mala ex barbarorum incursionibus orta brevi tollantur reparenturque. Sc, lieet debellatis pulsisque hostibus fore, ut rex, data civibus sui adeundi copia, afflictos animos blanda compellatione recreet excitetque, ae singulos de inis ' -'juria accepta querentes benigne audiat, ut, dum si gulorum desideriis satisfiat, universa respublica iii antiquum statum restituatur, non amplius ab hostibus turbanda. - Sed evidens est, verba, ara iam non debuisse ab antecedentibus divel
. v. 18.' Magnus quidem est reeentissimorum interpretum in eo consensus, ut statuant, verbis I Nri m urcN designari infensos illos homines, quorum auὸacia ante commemorata sit, hosque eapropter terrenos dici, quod fragiles sint atque invalidi, si eum Deo comis Parentur. Nec tamen illa doctissimorum virorum 'auctoritas movere nos potest ad hanc sententiam a plectendam. Quotiescunque enim hominis e pulvere origo innuitur, satis constanter adhiberi solet nomen , ' Lν, atque Tiam, velut Gen. II, 7. III. I9. Ps. QV, 29. CXLVI, 4. Eeeles. III, 2o. XII, 7. Job. X, 9. XXXIV, i s: vocabulum autem V m hoe sensu adhibitum esse nescio an vel unico exemplo demonstrari
243쪽
possit. Itaque tutius omnino videtur , nomen ea significatione accipere, qua modo adflest v . IGverboque vim transitivam tribuere, quam habet quoque Job. XIlI, 2ς. Neque huic interpretationi multum obstat, quod nomen, unde pendet e pressiim non sit. Nihil enim vetat, vel nomen ex superioribus repetere, vel subintellecto nomine locutionem impersonalem statuere. vid. SCHROEDE- ins de synt. vexb. reg. LX.
VERSIO LATINA 3 Quare, Ictova, subsistis eminus,
claudis oculos tempore calamitatis Z . . a Superbientibus improbis exagitantur miseri, comprehenduntur machinationibus, quas illi e
3 Nam celebran improbi, ex animi sententia, . et rapaces praedicantur beati.
4 Spernunt Iehovam improbi pro sessu suo, nihil cognoscere, nihil valere Deum, est quod
semper cogitantis Perversa est nunquam non vita eorum, regimen tuum haud animadveriunt, omnes, qui reprimere. ipsos audent, dissiant.
s opinantur, nunquam non salvos se laturos esse, utpote qui non sint pravi.
244쪽
Exeerationes in ore habent, ac dolos oppressio.
evomunt molestiam atque injuriam. ia Sedent in locis insidiariim mmitis, in latebris occidunt innoxios, speculantur calamitosos.' Insidiantur in latebra, velut leo in vepreto sito, insidiantur, ut rapiant miseros. xo Rapiunt miseros, dum rete suum tendunt, eo,/trahunt se, prosumbunt, inciditque in laqueos illorum multitudo calam, Iosorum. II opinantur, oblitum esse Deum, secessisse illum, nec unquam quidquam visurum.12 Euge Jehova Deus, exsere manum tuam, ne obliviscaris miserorum.13 Cur spernant improbi Deum, opinentur, te nihil cogniturum λ
x Vidistu nam tu molestiam ac vexationem contueri soles, ad eas notandas in manu tua, tibi committat calamitosus, auxilii inopes ru a hue juvisti. Frange vim improborum et comminue, si ipse adeo quaesiveris improbos, haud reperias. 16 Jehora erit rex perpetuo, peribunt gentes barbarae ex diuone ejus, ,
245쪽
ryo Psalmum x. a Desiderio eultorum tuorum annuisti, Ictova, . confirmabis eorum animum, aurem praebebis, ut, vindices inopes et oppressos.as Haud iterum exturbabuntur homines e patria sua.
246쪽
rabiea pentateuchi interpretatio, quae bibliorum polyglottorum Parisiensium tomo VI, anno I 63a in lupem emista, primum vulgata, atque hinc in t mum I. biblioriam Waltonianorum, seu Londinensium qui an. Ιες prodiit, derivata num eadem sit cum versione Saadiae Iudaei, quaestio esse videtur nondum prorsus expedita. Floruit hie Saadias eirea annum Christi 927, nuncupatus p cflenp, quod lesset scholae Soranae rector constitutus, quamquam ortu Aegyptius, utpote natus, in civitate Phalum i , olim Pithom, unde etiam appellari solet, obiitque an. 9*a 2 variis ab ipso editis scriptis et
rus , inter quae eminet versio vel omnium veti test. librorum, vel pentateuchi certe, arabies. Atque , haec Saadiae translatio extat in pentateucho quadrilin
gui, Constantinopoli m. Is 6 a Iudaeis elis: sed est hujus libri raritas prorsus singularis 3 . Primus qui de pistati arab polyglotio sentent amdixit, est Io. HENR. HOTTINOERus, qui tum disser-ι ratione
IJ De provincia atque urbe Phaiam, vid. Biblioth. Ara. bico - Hispanae Escurial. Tom. II. pag. 3. sqq. et Abul- fedae deseriptio Aegypti pag. g. a1. IIo M vid. WoLFn Biblioth. Hebri Tom. I. Pag. 932 et CARPaoviI Crit. S. pag. 6 I. '
247쪽
xsa V I. De Pentateucho arabico polyglatio. rati piae peculiari o, tum in Smegmate orientali o. probare annisus est, versionem Parisiensem magnam quidem consensionem habere cum Saadiana, nec tamen vere esse eandem' In qua demonstratione manifestum est, eam partem, quae versatur in probanis da sin4ilitudine, esse altera multo copiosiorem atque luculentiorem. Nam consentientium locorum,' et quidem talium, in quibus consensus: non dici potest casia ortus , recensentur quam plurima, classibus etiam suis distributa: dissentientium vero nonnisi pauciora exempla, neque ea omnia ita eomparata, quin non. . nulla videri possint minus apta ad prosandum. Veluti, in dissertat. locus Exod. II, 23 dicitur in Paris. edit. consormatus ad versionem Syram, Alexandrinam, Latinamque, quod verum quidem est, sed va-ilet quoque de Constantinopolitana. Similiter Num. XVI, 4 sola Paris. addere perhibetur verba, quaerens revelationem. Sed hic quoque consentire Constat itino- , polit docet collatio Pocockiana. Ex tribus vero locis, quibus Smegm. orient. pag. 98 usus est HoTTINGE- Rus, Devt. XXXIV, io. XXXli 19. XXVII, 24 nonnisi pri- . mus discrepar a Constant. duo reliqui consentiunt: unde suspicio nobis orta, HOTTINGERVM collationem suam instituisset non cum illo exemplo typis exscripto, sed . alio quodam, manu exarato, quod si compluribus etiam locis a Parisino diversum suerit, ileutiquam tamen argumento esse potest, duos 'hse invicem diversos. aucto- Dissi histoHeo- theolog. de Heptaplis Parisiensibus ex Pentateucho instituta, Tiguri I 6 9. 4. inserta Postmodum fuit J. H. HOTTINGERI Analectis hist. theolog. Tiguri I 6s3. 8νο.Smegma orientale, se dibus barbarismi. contemnai praesertim linguarum orientali. oppositum. Hesdeib.
248쪽
sui3ores esse statuendos, cum etiam Poeockianus ille codex, qui Saadiae opus habere certo creditur, infinitis loeis diserepet tum a Parisino, tum Constantianopolitano.
Etenim EDvA vs Poco CKIus, vir immortalis me moriae, . Parisinam editionem, vel potius Londine sem, contendit 6 non modo cum Constantinop. exemplo , sed et cum alio quodam, anno aerae contra
ctuum i so in urbe Hama ad fluvium Orontem sita
exarato, pronuntiavirque, omnem illam varietatem non obstare, quo minus autumet, versionem Poly
gloitam Saadiae suam originem debere, licet ab alio quopiam, forte Samaritano homine, subinde sit interpolata. Mutationes autem triplici sere modo ortas' esse existimat, qua de re ipsum audiamus suis verbis exponen reim: ,,Si in differetitiarum quae inter hoc et alia interpretationis Saadianae exemplaria intercedunt, causas inquiratur, tres eae potissimum statumdae via dentur. Quorum prima omni uin fere doctorum seriaptis, quae in vulgus emanarunt, communis est, viis
de l. exemplarium, sive ea auctoribus, qui post editos a se libros 'aliqua subinde mutare consueverunt, sive' librariis imputetur, varietas unde ςt ille , ni saliori editionis Constantinop. tam a m. quam ab editione Parisina disseia sus ., Secunda, ea quam jam innui mus , videt. tum ut sententiam suam majori certe audacia qu3m patitur fidae versionis ratis, quicquid sibi in commentariis permittere potuisset quali divina
auctoritare stabilitam daret, rum ut ad corum, quia bus operam suam praecipue locavit, usiam ac loquendi morem, ea quae diceremur, accommodaret. Tertia demum quod ad Grammaticorum canones, qu rum: O Inserta est hetoe collauo Tomo vL HU. Walton. . N
249쪽
rum in arabicis hebraice exarandis negligciuiores serestitit Judaei uti codd. ipsorum mstos consulenti pate biti omnia inter transscribendum.diligentius exegerit. Hinc fictum, ut quae ad generum ac casuum distinitionem, nec non literarum clulescenti una rati metri pertinent, accuratius in his editionibus quam vel Constant. vel codice MS- expressa reperiantur. Cui addip sst, quod et alias verba minus probata magis Arabicis commutaverit, cum apud Saadiam ea aliquando occurrant, quae Vix agnoscant, . qui proprie loquis mant, auctores. His conditi Cnibus atque hae ustis licentia, Haggaonis versionem transcribendam suscepisse videtur hic quisquis fuerit, cuius ad exemplar edita Parisiis prodiit. , POCOCKIo consentit RICH. SIMo- Nivs ), effecitque horum virorum auctoritas, ut invalesteret illa de pentateuchi versione arab. polygi. Saadiae tribuenda opinio, et communi sere consensit probaretur, quamquam haud prorsus deessent, qui de ea subdubitarent 8 . Sed hae nostra aetate innotuit quoddam quasi novum momentum, quod dubiam illa in ac incertam reddere videri possit. Nimirum exstat in bibliotheca regia Parisina e dex milus, inter Arabicos primus, qui continet libro-xum U. T. versionem arabicam, scriptus an . Christi
1584 9 ii quodam christiano, qui post Malachiae
ro vid Hist. Crit. du V. T. Rotterdom I 68 S. L. s. c. I pag. gos et eius Disquisitiones Criticae de variis bibli
, Indme. Vettion Arabe de polyglotta loquiturὶ ibit cellei de Saadias Ggon. M Plurimis libris sua subjecta est nota, qua scriptionia annira fgnifieatur. Sic liber scriptus esse, e i hibetur
250쪽
a, uateut o arabico piadiglitto. 19 s vaticinia nomen suum litteris consignavit: esque hic ille ipse codex, rinde sum tam esse, quae in hi '
bliis Parisii iis exstat, versiquem Arabicam , restatur Ev-s n. i s Ru NAvDor IO , et ipsa utriusque collatio con- Bria ut . Habet vero late liber in fronte sibi insertam
notam 'aliquam, a Josepho Ascari I 3ψ scriptam,
quam a SCHwEIGMALVS ERO viro celeb. nobisque amicissimo, orientalibus litteris feliciter nunc reddito, communiearam primus vulgavit perili. M1cΗΛκ- il . : l N a ' ' Li, '
' ab Hegirs. Tobiae vero liber stadiutus esse dicitur an 'x Igoo AERAE MARTYRvM. rimarevehi scriptio quis tempore facta sit, nulli hi indicatum. Assirmat WoLmus, Biblioth. Hebr. Tom. II. psg. 34 , repetente CARpZovio, Crit. S. pag. 396, Jarisienses editorea hausisse versionem arab. tam V. quam N. Test. ex eo dice , in Aegypto supra annos ebhinc 3 exarato. Nititur hoe loeo illo qui ex epistola , a GΑnκ. Sio 'NirA et JD. HESRONII A geographiae Nubiensi a se latine eonversse, P8ris. 16 I9. 4, praemissa, citatus imgitur apud LELON G, Biblioth. S. ed. Paris. pso. I in Hal. P g. 3s I, et se habet: iIl. Frane. Satiariti, de Breves - quos prae manthus ex sua bibliotheeii , arabica Snlomonis et Jobi, atque adeo omnes U. T li bros abhinc trecentis annis arabice deserIptos habeba mus, jamque primo stilo a nobis latine exarati, extre, - mam aut lituram aut manum desidersabant, ad umbi licum perducendos decreverat. Cons. quoque ΕRpΕ- Nivs in praefat. ad pentat. Arab. a se editum, l62a. .