Dissertationes philologico-criticae singulas primum nunc cunctas. Edidit Christianus Friedericus Schnurrer

311쪽

VIIL Animadvers. ad quaedam loca

. eto Quoniam haud sensi quiuem in ventre suo, et nihil eorum , quae oppetiit, passius suadere,

et i Quoniam nemo e git vorationem ejus :ideo durare Inequit ejus f. licitas. Ad si ii solas quasdam voces nonnulla sunt observanda. possis quidem neutraliterbumere, praestar tamen

pronuntiare Modo ne pures, de mentis tran-

'quillitate hoc dictima esse. Sed subest comparatio improbi cum bestia rapaci, quae nunquam satis habear, ut aequiescere possit, sed modo devorata praeda sua rnox novae cujusdam desiderio irritetur: quapropter optime Vulgara: nec est satiatus venter ejus. Obscuriora quidem videntur verba, sed quem ni vim et illis sensum tribuimus, intεr ea, quae appetit, nihil eis , quod flabatur , non putaverimus a verborum significatione alienum esse. Etenim particulam Nn haud raro vim atque usum habere nominis1 ubstantivi, non SCAvLTENsivs I 3ὶ modo, sed et celeb. SCHROEDERVs I probavit exemplis haud dubiis. Pro possis substituere , quamquam et illud ferri potest, juxta canonem, Verbum quod actionem denotat, de permisaone ejus quandoque: intelligendum esse. i59 In proxima sententia, versu 2I, quae eundem sere sensum habet, sed aliis verbis expressum, infinitivus est, non, ut quibusdam videtur, nomen Particula se quam negligere posse in versione putavit perili. MICHAELIS, Ima-ia instam relationem habet ad antecedens et , nec prorsus destituta est emphasi. Verbis denique, vigorem stabilitatemque felicitatis negari, ipse orationis

312쪽

contextus imperat. Quod eti veteres interpretes bene Perspexeruiit, veluti Syrus,ilui habet Sozί ui non durabit bonum ejus, et Vulgara: nihil perman bit de bonis ejus. igitur verbum roboris et vigoris significatione accipiendum . quam non modo deprehendimus in verbo arabico , sed et hebratiaco verbo junctam olim suisse, ex latu nominis 'I njure

secutus fuerit , nouis haud seccurrit.

. Cap. XXI, i 6 sqq.

Communis opinio est, . praecedentem de magna impiorum felicitive narrationem temperare nunc et cluasi circumscribere Iobum cogitatione instabilitatis, quae soleat cum ea esse con)uit Eta. Sed videtur nobis multiplicem habere dissicultatem. Primo si tam insignis in oratione Iobi conversio hic locum habeat. mirum ii videri possit. nullam transitionis formulam, particuialam nullam adhibitam esse ad lectores juvandos, quae tamen abeste vix posse videtur, cum etiam perii l. MICH Lis opus esse putaverit inserenda particula adve , .sativa Derumtamen. Deinde vix credibile est, eam J bi mentem esse posse ut innuat, inconstantiam fel, citatis, qua impii fruantur, effecisse, ut ipse noluerit mores atque instituta eorum imitari. Denique, quod praecipuum est, universae, quae Jobum inter ejus que amicos obtinet, disputationis ratio atque indoles non permittit, ut Jobus ipse sententiam de ineo salite improborum felicitate asirmet et tueatur. Ne quaquam enim haec opposita erat opinioni amicorum,

qui et ipsi saepius, et proxime Zopharus cap. XVIa initi essent, impiis haud raro feliciter evenire, hac tantum cautione, ut durabilem esie hane felici ratis

313쪽

asI. VIII. Animadvers. ad quaedam Ioea speciem negarent. Hanc igitur, si et Iobus statueret,

profecto non erat, cur tam acerbe atque ignominiose in proxima responsione cap. XX in eum inveheretur

vel ipse Eliphasius, caeteris multo Jobi reverentior. Nobis vero sic videtur, versu 16 Jobum non, quid ipse sentiat, exponere, sed subintellecta sermula quae plerumque negligi solet Hebraeis, atque etiam Arabibus 'P, adversariorum potius sententiam comis

memorare hoc animo, ut eandem nunc neget atque

. consulet. Itaque Tr hic non est adfirmantis atque augentis, ut Ps. LXXVIII, 4o, sed qucd SCHvLTEN-sius quoque Perspexit, negantis et minuentis, quo sensu adhibitum est cap. XIlI, 23, ut vertendum siti quotusquisque vero improbus es, cujus lacerna extinguatur 3 In sermula na aperta est allusio ad dicta Bildadi eap. XVIII, s. 6 an, funes, nobis idem significant, quod Ps. XI, s z'na, nempe fulmina, quae eum laqueis catenisque comparare sollemne est orientalibus. Ad versum I 8 repetendum esse voe bulum ram, obvium est. Sed illud gravius est, aeminus observatum commentatoribus, priori versus is hemistichio iterum Jobum non quid ipsi videatur declarare, sed argumentum in referre, ipsi oppositum, eui nunc satisfaciendum esse putet. Etenim ab amia eis stubinde assirmatum suit, improbos in posteris quoque suis poenas luere criminibus suis promeritas. Ad hoc ita respondet Jobus, ut neget, familiae calamit tem defuncti patris poenam vere dici posse, ipsum potius, dum vivat, molestiarum ae dolorum sensu assiciendum esse, posterorum enim curam ipsum non habere, postquam e vita discesserit. In singulis verbis vix est, quod illustratione magnopere egead rim arabice raudem significat, et usurpatur nominatim de se ι IO MIeHAELis ad LoWthum ae s. pore si hebr. pag. 396

314쪽

Jobi. Fastis. L . 2 fortuna, quando, postquam homini blandita est. mutata fide desciscit: adeoque verba P 'vvertenda sunt, lystius oculi videant Daefortis vicissisiadishm In verbo metaphora est, ducta a fortim . Etenim antiquissimis orientalibus populis usitatum erat, in sorte instituenda figlitas adhibere, quas de iis notis insignitas sacculo inderent, et probe agitatas singulatim educerent. vid. ED. POCoCRII Specimen histor. Arab. pag. 324 sqq. et REa SKIISammiung ara-hi1cher Spruch ivdrier, die vcin den Stecken oder Sta.

guti quos vivere datum illi erat menses exierunt integro numero, ne unico quid in telo in urna re uo, id vero est: vitam ipse protraxit, ab omni gr/viore casu, uulimmaturam mortem attulisiet, immunis.

315쪽

LX. Animadvers. ad quaedam loca

IX. ANIMADUERS. AD QUAEDAM LOCA

ecentioribus nonnullis interpretibus probatur Ie- dictio quod orationis series eam requirat, et Alexandrini Syrique, quorum ille habet, και ηαυτου γεγονεν, hic citata et manus ejus gravis est, , commendet auctoritas. Sed videtur tecepta lectio rectissime defendi posse ex eo, quod pronomina adfixa non activam tantum, sed et passivam significationem habere possunt. Itaque, quemadmodum Gen. XVI. s et Ierem. LI. 3s En est injuria mihi illata, II Sam. XVI. I a maledictio qua mihi maledicitur . et praesertim Job. XXXIV. 6 Arttelum quod in me injectum est: ita quoque 'Im est

manus qua ipse premor atque percutior. Quod ace late reddidit et Vulgatae versionis auctor: et manus

plagae meae aggravata est, et Chaldaicae, in qua est Pim, gravis est plaga mea: reliquis illis duobus sensum magis quam verbum ipsum exprimentibus, quod et aliis in locis haud paucis iactum esse norunt intelligentes. In priori hemistichio vocabulum communiter accipitur significatione rebellionis : sed cum nihil adsit, quod interrogantis haec verba esse indi-eet; rectius videtur statui nomen cum Jod par gogico, ut sensus commatis sit, etiam nune iterum amaro cvehemens emit querela mea. Respieem enim

316쪽

putaverim Jobum ad eap. X. ubi, quod sentiret sese animo gravius commotum, orationi suae, omnino asperiori, praefatus est ita, ut diceret, velle se effundere animi sit aegritudinem atque in acerbiores querelas. erumpere. Itaque nunc, cum iterum eodem modo affectum se cognosceret, eadem sere praefatione, et quasi excusatione, utendum sibi putavit. Etenim etiam hic, ut supra cap. X. animosius loquitur ac sere immodestius, ut bene observavit SCHvLTκNsIvs Mcommentario, utpote qui Deum provocat, non tamquam judicem, apud quem socios in jus vocare possit, sed ut Ipse secum in disceptationem descendat, suas-rue demonstrationes audiat, ad quas quod regerat non it sicile habiturus. Hac enim ratione intelligenda Putaverimus verba v. Mim cognoscere, quid respon

furus esset, quid dicturus, intelligere. Versu s verbis 'in Nan hin. multum dis

seultatis inesse videtur ob absentiam nominis, quod re- serri ad verbum possit: quapropter rnagna hic ce initur opinionum divertitas. MICHAELIs vir perii l. cum verbo construit sequentis commatis vocem EVAhiaeque usum tribuit arabici nominis Toxia, naevus niger, hoc sensu, ipse certe macula me notaturus haud foret et quem vero nec ordini verborum hebraicorum, debebant enim sic posita esse, dein 'a C IM N I 'P, nec menti loquentis prorsus congruum esse putaverim. Uen. DOEDERLE IN Ius vertit hoc modo: quod non est,

num ille imputet mihi 3 voei tribuens vim nominis substantivi, haud dubie ex aliis locis demonstrab, item, et 'N, ut videtur, mutans in quomodo.

mine , quod amorem , benevolentiam sigilificet, ex usu arabiei verbi quo benevolentiam notari refert

317쪽

asi ' IX. Animaduers. ad quaedam Ioca

CAsTELLVs in texieo heptaglotto; quo posito sensumessicit hunc: nonne me benigne esset habiturus 3 Tan

cum potentia ac vi disceptbturuna' nequaquam, in stuporem vero esset venturus: mutato, ut putaverim in zi ', quod sane ingeniosum esse nemo negaverit Sed videtur alia, eaque facilior ratio superesse, hirne locum explicandi. Etenim eum frequentati

ma Hebraeis formula effer, P IDN usus iniis valuit, ut elism vertium solum elliptice positum eodem sensu usurparetur, veluti Job. IV. 2O. XVII. 3. XXXIV. 23. itaque et hoc loco subintelligendum existiniamus 'PI DN, ut sensus Jobi sit hic: putasne vi Iba eum metum congresurum 8 abit hoes modo velim

ad me asi mat, et quae dicenda habeo audiar, tun vers. speraverim talibus a um ntis certaturum, tis causae meae rectitudinem Alanissime evincerem: mutaro in ut verbum transit

Vum, habeat suum nomen, sitque loquendi sermula ratis qualis extat Habac. I. q. Vers. II verba 'n LA ' pn: LvΥMERus vertit: observo ejus dicta magis etiam quam debeo. Et quamquam hic sensus videtur esse facillimus verbisque maxime accommodatus; nulli tamen, quod sciam, eam nempe ob causam, quod audacior sit, probatur recentiorum in t pretum. MICHAELIs quidem in versione sua inhaeret receptae lectioni, quam sic reddit: dii a ejus occulto magni instar boni meisque consiliis antepono, neque tamen alienus est ab alia.. pria, apud Alexandrinum εν κολπω μου et Uulgatum

in sinu meo abscondi) obvia: eandemque probare. ac sequi haud dubitant HupNAGELivs MOLDENHA ERUM que. DOEDERLE IN Ius autem severe videtur lectioni

Dpm, quam Syrus offert cum Arabe, qui vocem

318쪽

hane conjungit cum antecedentibus, uom Cab, et non recessi a Voluntate ejus. Enimvero, si ea quam LVTHERVs sequi se posse putavit ratio displiceat, possis, posthabitis accentibus, orationem commode sic construere,

myilia eius tenuit Fes meus, viam ejus obfervavi, nee perverti ipsus praecepta. Non recessi a statutis mihi datis, recondidi ipsus dicta.

Sie sere Syrus interpres.' Verbum II eodem modo cum accusativo junctum exhibent loca Devt. XXVII. . I9 Thren. III. 3s, quapropter non male idem Syrus phrasin eam sic vertit, Quo , et non despexi mam data labiorum ejus. In voce autem 'S denotat eum ad quem statuta pertinent, perinde ac 'in formula illa, Levit. XII. 13 PNI haec est lex. quae spectat puerperam, cap. XIV. avnm ri V nn PNI et Numer. VI. I 3 p in ram Ex quo, ut haec obiter dicamus, ita telligendum esse putamus loeum dissiellem II Sam. VII. I9 ; cujus sensus videtur nobis esse hic: eritque hoc lex hominibus observanda, hoe est, promissio haec

tua vim legis habebit apud homines, quam abs te, Deo sunimo maximo , latam nemo mortalium poterit reddere irritam.

319쪽

26 Animadvers. ad quaedam lacat ' Cap. XXIV. II. 3. 28 sq.

Verba 'vo Mic MAEL 1s aliique Vertunt, caedis ultionem moribundi poscunt, praeeunte St HVLTENs Io, qui jam in Animadvers. philolog. in Jobum anno IT 8 editis, pag. 8s, arabicae vocis significationem, piaculum caedis, ad huncce Dostrum locum adhibuit. At quum verbum arabiciam

c. non sit universe caedem expiare, sed speciatim illam expiationem significet, quae fit pretio soluio; non videtur haec sgnificatio hic locum habere posse.' Ven. MOLDE NAAwERus habet: audias ex speluncis moribundos spiritum trahere. Est quidem spelunca: s d speluncae cur hoe loeo mentio facta siti

non prorsus intelligitur. Uen. DOEDERLE IN Ius voci 'π-significationem tribuit, rectissime, nostro quidem judicio. Accurate enim ac judiciole, ut ib-let, pri bavit celeb. SC H ROEDE Rus , Observati. selen. . ad origines hebr Groeningae i762. 4. cap. II, vocem sensiim habere aestus servorisque, atque inprimis irae atque hostilitatis, eumque peripicue cerni locis H , t. XL 9 ei Ps LXXIII. 2 o. Itaque vertere haec verba licet: ob injurias, quas patiuntur, homines gemunt, qui occiduntur quiritant, Deum vindicem implorant.

Sed et formula 'LI N, rn m, haud parum

dissicultatis habet. Convenit quidem inter recentiores interpretes, mutandam esse vocem in . ut selisus sit, Deus non curat precationem: quem

ipsum Syrus quoque exprimit hisce verbis u, Deus non accipit preces eorum. .

Sed quae se statuitur ellipss verborum 'χη 'M, v reor omnino ut exemplis atque usu loquendi possit comprobari. At, cur non liceat vocabulo τ' ILIU

320쪽

obii Faseis. II. - 26 sseni sentionem tribuere iudicii, ex notissimo usu verbi, utide suam trahit originem 3 Quid vetet statuere.' olim cum in oribus hominum viveret lingua hebraica, vocem re DP, quae precationem notaret, a voce I n, quae judicii arbitriive potestatem haberet, sono aemodo proi untiandi disti lictam suisse Θ Ad sens mcerte nihil hae significatione opportunius cogitari pos sit, Deus sententiam non interponit, summum ae justum rerum omnium arbitrum s e non demonstrat. . Vers. I 3 verbis ''N 'n'ta, rebellantes contra lucem , communis opinio est notari homines luci sugos. tenebriones: in serie autem orationis cotistit. enda in diversa abe. uat interpretes, dicentibus aliis, novum nunc sceleratorum genus in scenam produci, quorum perditi mores in sequentibus versibus enarrentur, quaeven. DOEDERLE INII est sentenria, phrasin C p'αά vertentis, contra lucem injurgit latro, ingeniose quidem ac convenae iter, sed, si uaritum nos judicare valemus , sere invito usu linguae; aliis putantibus, 'eosdem hic innui, de quibus antea sermo fuerit, . tyrannos atque oppressires. Sed primo ille ipse lo- tqtiendi modus, quo qui lucem fugit, rebellare contra eam dicatur, insoletis esse videtur atque incertus

Deinde negari vix potest, ram. si seri id possit, reserendum esse ad subiectum proxime antecedens. Et fieri omnino potest, si eo sensu hic intelligatur, quem habet in lingua arabica, in qua idem valet ae

dLS, abscidit, resecuit. Sunt igitur 'o absciss7

4 Iuce, hoc est, homines aerumnosi, a prosperitate omni remoti: lucem enim Hebraeis imaginem esse felicitatis. obvium est atque vulgatum. Itaque etiam 'tam et V N suiu vinρ, quas lamen illu-

βrat, coli. cap. XX u. 28, id est, bona atque laeta R s i ' vitae