장음표시 사용
351쪽
viro doctissimo est populus Deo sacer. Ven.
STARCRIus autumat, 'sive illud pla in drin vel Camutandum esse, ut sensus sit, eum altissimus reges inmfer se dissunderet, sive reserendum ad superius P, id, deservim nempe Arabiae, ubi ab Abrahamidis reges Phoenicum profligatos esse, historiae sacrae memoriae prodiderint. Celeb. ΚΟΕΗLERvM si audias, eliminandum est vocabulum ria, ut quod a uerit olima eodice interpretis Alexandrini, et absit a versione arabi ea in msc. I 3 bibliothecae regiae Parisiensis, teste
STARCKIo pag. I s. AL Mi CuasLIs contra inibliothec. Orient. P. XII. pag. i 7o. negat lectioneni ridirepudiari posse, ob auctoritatem veterum versionum. Certe, si Alexandrini σατ αυτης non ipsius Alexandruni sit, sed Theodotionis, ab Origene demum textui versionis alexandrinae insertum, extat tamen lectio 7 a apud Syrum, Chaldaeum, Hieronymum, Symm ehum : nec potest dissensio unius interpretis detrahere quidquam ejus auctoritati, quoniam causa, cur in vertendo negligi potuerit, in promtu est, contra vero, cur textui ingesta illa fuerit. excogitari nulla
potest. Putavit aliquando Vir illustris Lowetu de fa- ora po8s hebr. pag. pro legendum esse,
I 'St, ut pronomen, emphatice praemissum, respiciat ad subsequens nomen Zionis, nivis autem me lio ad refrigerium et laetitiam pertineat, ex usu ve
bi arabiei laetari, et exhilarare, hoc sensu:
Altissimo reges in ea longituente Voluptate perfundebatur Sion. Sed, repudiata hae sententia, quod eredibile haud sit,
homen omnibus notum P S iri penitus subduxisth
352쪽
ae in obseurum illud transiisse, atque etiam orationis ordo hic non ferat mentionem Zionis, aliam rationem inire tentavit Biblioth. Or. P. XII. pag. ITOR. hoc modo, ut prius hemistichium, mutato ' ' Vin' , interpretetur, quando ogros regum cogi et Sihonis partimini, in posteriori autem commate lectionem constituat vel hane, I ga a Unm, quam do in opatis vallibus recreamini, invita quidem grammatiis
ea, quae postulat pz' , t a'ntUrta, adstipulante tamen ven. ΚNAPPIO in altera editione versonissalmorum vel hane pestra a TΠ nra, cum uix in Zalmonem, vel, in depressas valles Bassanis , e funestur, adhibito verbo arabido effudit. Uen. REIN HARDo videtur se nio esse de illustri praelio, duee Josua eum rege Hi rosolymorum ejusdemque sociis commissis, Jos. X. in qua cum pars caesi hostis fugerit versus Bethhoronem superiorem, et regiones urbi Sichem vicinas, ad quam Salmon mons situs erat Jud. IX. 48. aecesseritque imgens grando divinitus in profugos immissa, potuisse vatem hanc rem in animo habuisse, ut sensus Isei sithie, cum Deus spargit per terram reges, an sit ad montem Salmonis, seu assa grandine tegitur regio MLmoni adseuens: quamquam ipse vir doctissimus haud dissimulat, etiam hanc interpretationem multis laborare dissicultatibus: quarum haud postrema nobis quidem haec esse videtur, quod ab hoc loco aliena est
mentio rerum eis Iordanem, in ipsa terra Canaanaea, gestarum. Nostra tandem sententia hue sere redit.
Primo, cum nobis populum Isracliticum ipsum fgnifieet, habemus quo pronomen commode referamus: neque obstat, Dod tertiae personae hoe est, non secundae, ' in, cum sint ejusmodi vicissitudines personarum satis solemnes atque obviae in poesi he
353쪽
do disparserit omnipotens reges pro ea, seu propter stam. Deinde non est cur nomen proprium montis,
ejusque plane ignobilis, esse debeat: habere vero potest, collato verbo , significationem obseurutatis seu umbrae, quod vidit etiam Theodotion, qui polata interpretatus est ἐν meια vid. celeb. ADLERr Symbola ad Montefastonii Hexapti ex eod. Vaticano 7s . in Repertor. orient. Vol. XIV. pag. I94. Tandem quod hebraici, verbo respondet arabieum proprio duidem de coelo mngente dicitur , sed trans- late etiam de eo, qui tranquillo, laeto es animo, et in conjug. IV. est, laetitia aliquem serit, qu si refrigeravit, quemadmodum etiam verbum P primo est deinde, laetus evasit. Itaque verba i mutato a P in reddimus,
refrigerabitur seu recreabitur in umbra. Qua quidem ratione hoc saltem consecuti esse nobis videmur, ut sententiam habeamus non modo planam ac simplicem sed et nequa a venustate carminis, neque ab iis quae anteeedunt proxime et sequuntur alienam. Possit quidem hoc sorte reprehendi in hac interpretatione, quod nihil eonjunctionis habere videtur ιolumba cum re inbus regno eversis- Sed -nstat apud intelligentes, non adeo delicatum esse Hebraeorum dicendi genus poeti- eum, ut ab miscendo sermone proprio tropicoque
In verbis subjectum enunti tionis est let: π . Dei mons dicitur Basan , haud eo sensu, quo vel Horeb Exod. XXIV. I 3 alibi, ves non, Ps. XXXIV. 3. II. 6 alibi, praeclaro hoc nomine i
354쪽
29ssignitur, est enim hoe ab universi psalmi ratione aeargumento alienissimum: sed intelligenda est formula ex consuetudine Hebraeorum . qua quicquid in suo genere praestans est atque eximium, Dra esse dicere. Dient, veluti Ps. XXXVI. I. Atque hunc sensum p
rallelismus etiam membrorum i planissime postulat. Minus commode verba reddiderunt graeci interpreteR, Alexandrinus et Symmachus, quorum alter habet ορος πιον, h. e. λιπαρον η ut habet margo libri Vaticani, a celeb. ADLERO excerpticloe. tu. Repertor. Orientiaiar. XIV alter, ορος ευτρε--φιας, quod putarent, Basanem montem per met, Phoram significare montes Pingues atque fertiles unuverse: nec audiendus est HovaIGANTIVS , qui utrinque loco pro legere jubet Iz I m. Formulam optime explicatam videas a Serivo. TENSIO, Oav. dialectorum pag. I96. ubi ita: Radix primario significavit coagulari, conerescere in grumos; quas notiones eonjug. 4 et 5. seeque tant. Hinc cayems, proprie coagulatum et concretum in grumos maNres sim Sed et animus coagues
latar et concrescit veluti, quum pQplanimitate et ignavia constrictus torpescit, cunde pusillani-
mis. Nio usi adspectuque est terra aspera et scabrosa; eoemeterium. Hac ansa -quoque gil, bosum denotare coepit, et ma da n ri in Ps. 68 monter gibbosos, gibbis asperos scabrososque venuste consignati'' In quibus et nos aequies utinus. Sed tu lud nobis dubitationem injicit, quod eadem vox modo singulari, modo plurali juncta hie sit. Etenim, si substantivum sit, recte quidem diei iur ri, sed vitiosa est formula d Irsi adjestivum laeum habere non potest Possit.
355쪽
Possit igitur suspicio, haud vana subnasci . depravatae lectionis: nee incredibile est, priore loco . genuinam lamonem esse lassi, eamque degenerasse in
quod librario fraudem faceret . vox. prori rite recurrens. Certe Alexandrinus ' interpres et Symmachus vocabulum C habuisse videtur pro adjectivo, habet enim ille ορος τετυρωμενον et τετυρωμιενα , hic oζος υ νηλοτατον et τα ορη ταλα. .amquam et illud dissimulandum non est, SP
I Mn veram indolem Sc HvLTENsius declaravit madvers. philolog. et crit. ad varia loca V. T pag. 362. ex serinone arabico, in quo est παρατηρειν, invidiose aliquem observarata Nimirum ad montes emianentiores universos convertitur oratio, quos vates et
' gantistime fingit invidere, Zioni honorem illum exumium, quod dignus habitus esset . quo arcam, adeoque sedem suam regiam collocaret Deus. Haud qui
dem nominatim commemoratur Zion mons, sed potius digito quasi monstratur: quid enim opus erat nominare montem, qui nunc, inter canendum hoc ea men, omnium obversaretur animis oculisque 3 Tana dem id quam maxime observari velim, quam comis mode atque apte ad rem nunc redeat vates, undς db
gressio ab ipso satis longa secta est. Currus Dei vers. I 8 nobis est ipsa 'area , quae erat quasi sella Numinis, qua etiam quinto versu di
citur invehi. Igitur non est, cur mutetur ire seu , quod praeeunte Syro interprete statuitili. MICHAELIs et ven. ΚNAppius : sed in voce d' 'n
ellipsis est praefixi d , quod haud infrequenter omitti
constat. Incertis vocibus duci l et non opus
356쪽
des sive myriades duplicatae; illud in promtu est, ingentem quidem aliquem, nec tamen certum definimm-que numerum his verbis designari. Formulam QNAlexandrinus vertit-ευΘηνουντων, quod Hieronymus sequitur millia abundantium L ευμ αουντα ,
quod Vulgata exprimit, millia laetantium; viderique possit habuisse lectionem I Vr vel Eu Nai, nam alio doco, Ps. CXXIII. 4. avfri reddit ipse το ονειδος τοις
νουντων. Sed potest etiam per incuriam confudisse inter se I- et UNO: Symmachus, qui habet, ναουπω, videtur de verbo 7 NU cogitasse. Heses copias innui, PerVψgata opinio est. Nos Israelitarum ingentem comitatum intelligimus, I Chron. XU. ,3. 28. quos inter medios incedebat Area. Quae sequuntur verba, Impa 'Ura, interpretes recentiores magno consensu ita accipiunt, ut putent vel subinteuligendum esse praefixum a ad vocem , vel adeo re ipsa legendum 'I' , ex auctoritate Alexandrini, Uulgati, Arabis, Chaldaei. Habet omnino Alexandrinus εν Σινα εν τω αγιω, nec tamen inde certo eia
fiet posse videtur, vere eundem lectione usum fuisse: Syrus vero diserte exhibet mariam Et sane admittit haee formula interpretationem haud contemnendam. Etenim Sinai mons dieimr hie per - synecdochen universe pro sede domicilioque Numinis, estque loquendi modus qualis obtinet in illo loco Mamriasis, Lib. IV. Ep. 6O. - in medio Iibure Sardinia est. vel apud Tumi lium orat. 3 i. o Eλικωνεις τον Βοσπορον, Helicon in Bosporum transit. vid. notations on the Psalms. by JAM.MER RI C R. pag. 24 I. Sensus itaque est: Qui in Sinai monte olim praefentem se δε- monstravit Deus, jam in hoccisacrariosedem suam habebiti
357쪽
Uers. 39 apostro e sit ad eundent, de quo pro
xime sermo erat, Iehovam. Montem nunc conscendit pompa: itaque dicit vates re 'N, utinamque eodem verbo, quod etiam alias, hac de re usu parum videmus, Ps. XLVII. 6. I Chron. XV. 28. 2Sam. VI. II. Quae vero de captivis dicta sunt, munerisbusque aeceptis, non sunt ad vivum resecanda, sed pertunent ad amplificandam pompae magnificentiam. Trisbuuntur Deo, quae solebant apud reges, bello seliciter g sto, locum hasere ut victos hostes ad servitutem deis Pristierent, et munera acciperent obsequii ac observantiae causa oblata. Et vi ris persona vere tribuitur Iehovae, qui brevi antea Zionem montem, queri nune ipse occupabat, vi armisque expugnasset, ejecti veteribus incolis. Ad vocem in repetendum est, praefixum Berh, nam remotius est, ut trahi - hue possit. Quod vero ab infensis etiam hominibus munera oblata esse dicuntur, iterum pertinet ad declarandam triumphantis regis dignitatem ac potentiam. conjungendum esse putamus cum
boni eadem signification veniat, qua ante adfuit vers 17. Qui de eessatura hostium ira intelligun vereor ut hunc verbi usum exemplis queant probare. Sed de verbis zINI mann adhuc dicendum. Etenim Apostolus Ephes. IV. 8 locum hunc nostrum
se commemorat: αναβας εις υψος ηχμαλωτευσεν ωχμαλακτιαν , καμ εδωκε δοματοι τοις ανθρωποις, 'quod aperte recedit a proprietate sermonis hebraici.
Consentit quidem eum Apostolo et Chaldaeus, et Syrus i tam lac o iEt KENNI coTTus c. Dissertat. g neri Pag. 31. coli. pag. 33. est. Ervns. pag. I et I 64.9-istimat, lectionem rσφ' oriam esse transpositis lisest teris
358쪽
i teris ex Nam Verba, inquit, mepisse dona iis homine , vel inter homines contextuli congruere non videntur: saltem hic verborum sensus valde diversus est
. n vi non deduli ves divisessi dona inter homines ;
prout Apostolus locum citat, Ephes. IV. 8. Sed haud inultum momenti inesse Videtur hisce rationibus. Ela enim sermula, accepist dona, melius etiam contextui congruit, quam altera illa, disi si dona: et auctori. rus apostoli eo certe haud valet, ut putemus, lectioianem hebraicam ex ipsius citationibus aestimari debere et quasi constitui. Alii, inter quos ven. REIN HARPDvs. negant hic aliam lectionem subesse, et recte quisdem, quantum nos judicamus: nam posita, lectionem ri causa non intelligitur, cur vel Alexandrinus . verbo - , quod nusquam respondet τω p n, vel Chaldaeus Syrusque verbo magis quam alio usisnt. Sed quod iidem observant, verba nunc di recte verti posse, accepist dona pro hominibus quoniam verbum rigo passim usurpetur etiam de eo, qui aeeipit aliquid, ut aliis det, Vetuit Gem XU. 9 I Reg. XVII. Io. huc non prorsus pertinere videtur, quoniam ex similitudine locorum dicendum erat, non: m, sed tin . Itaque nos haud dubitamus, cedere ad sententiam ven. KOPPII , eui non incredi. bile est, de consilio mutatum esse loeum psalmi ab Apostolo, quo esset ad rem suam adcommodatior.
Sequitur nune laus Dei interposita Vers. 2O--24. Formulam Alexandrinus vertit κατευοδωσει.
ηριιν. Uulg. prosperum iter faciet nobis. Quo verbo eum satis constanter uti soleat interpres ille 'ad redridendum verbum rari L. et ri ' ΞΠ, veluti Ps. L 3.
XXXVII. 7. XLV. f. sane haud aliena est .pini,
359쪽
LADvocATI, existimantis, adseisie hie olim lectioneni
eamque vulgari anteponendam esse. Nee tamen eredibile, familiare ae obvium Verbum transiisse in minus usitatum minusque perspicuum, et recepta lectio interpretationem admittit haud improbaniadam. Non quod putemus, verbum de benesciorum quasi onere accipiendum esse, quod nonnullis visum est ealm hoc alienum ab reliquo' usu verbi; ne. que ad Deum videtur verbum reserendum esse , d hebat enim tune, loco 'N', positum esse Nari: sed est, ut bene vidit ven. RE INHARDus, impersonaliter dictum adeoque commode reddi sententia potest hoe
modo: I oppress ob hose fuerimus, his Deus nobis fri spem. Verba n NX n m , DIN ple
rumque sc- intelliguntur: Iehora multiplices habet vias modosque quibus suos positi morti subducere. Enimvero retra I non possunt dici exitus ex morte. Recte Vero Symmachus, και του του Aσποτου αι εις Θανατον Est hic quidem p xallelismus, nec Vero similium, sed oppositorum. Eruenim vox usu militari sumenda, ut verbum Nac' Ps. LV. I 2. Habac. III. 13. significatque exitus Dei seu impetus in hostes, cum strage ac internecione ipserum conjunctos. iadem res sequenti versu aliis vobis deseribitur.
ex arabico sermone aestimandam esse, ab aliis obse vatum est. Malim vero hebraicum verbum hoe loco conserre cum ambieo in ατ- , quam eum iaci is, quod ScuvLTENsio placuit, Clav. dialictorum pag. 229. et Origin. hebr. pag. 347. 53 I. Etenim illud de eo usurpatur, qui concutit terram vel rem aliam
pede suo. Itaque via 'N est, qui prostr
360쪽
torum hostium capita pedibus conculcati vertex capillatus, poetice dictum pro , ut et DC a 'brim, versans in culpa sua, pro a 'N; nee videtur in hisce locutionibus vis quaedam singularis . iquaerenda esle. Post verbum ex antecedenti- . ' ebus repetendum esse tam clarum est atque iobvium, praesertim ex cohaerentia versus 23 et a , ut mirum etiam videri possit, interpretes nonnullos, iet praeclaros etiam, ad istaesitas hoc retulisse. ln' restri u , poetice dictum est pro Q , eumque mare hoc loco oppositum sit Basanitidi, . regioni ad orientem sitae, haud dissiculter intelligitur, innui m
're occidentale, seu mediterraneum. r Neque vel ma-r;s vel Basanitidis mentio aliam hic vim habet, quam quae posita est io designanda plaga. A deoque sensus est,. Bositis copias a Deo utrimque adductum, atque I a sitico popuIs traditum iri ad internecionem. Sed . verbum In hoc loco plane alia ratione adhibitum est quam in antecedentibus. Nunc enim respondet alteri verbo arabico U τυο, quod significat, agit vit , concussit rem in x , veluti situlam in puteo. Ir que verba zna myntan IMOI venimus, ut Viser sedem in sanguine hostium: eodem sere sensu, ac si dictum esset In in iv collato Ps. LVIII. II. nisi 'quod Issian multo bellicosius dictvm.. est atque oud
eius. . Quapropter non est, cur cum HARIO, LAD-voc AT. , aliisque statuatur lectio In D; nec potest
haec, quod LADVOCATO visum est. ex eo confirmari, quod veteres interpretes verbis. usi sint, quae tingendi significationem haberuit; veluti Alexandrinus, οπως Ναν βαφ' ο et ς σου εν αιματι, hos enim sensum m gis quam proprietatem verbi expressisse, atque aequo jure ad alterutram lectionem trahi posse. manifestum . est. HOva IGANTII autem in transformanda lectione temeritas modum ac fere fidem omnem excedit. i U Nempe