장음표시 사용
121쪽
cietatem assumitur propter necessitatein generationis Cessante igitur foecunditate mulieris, & decore , impeditur ne ab alio assuma
Si quis igitur mulierem assumens tempore iuuentutis 'quo & decol& foecunditas ad sunt, eam dimitrere posset postquam aetate prouecta fuerit; dilbinum inferret mulieri
Item manifestε apparet incon ueniens, si mulier virum dimittere posset, cum mulier naturaliter viato subiem sit tanquam gubernat ri. Non est autem in potestate eius quod alteri subiicitur, ut ab eius regimine discedat; contra naturalem igitur ordinem effet , si mulier virum deserere posset. Si ergo vir deserere posset mulierem, non esset aequa secietas viti ad mulierem , sed seruitas quaedam ex parte mulie
Prael. Naturalis quaedam solicitudo inest hominibus de certitudine prolis ; quo opter hoc necessa rium est quia tilius diuturna patris gubernatione indiget. Quaecumque igitur rtitudinem prolis impediunt, sunt contra naturalem instructum humanae speciei: si autem. vir posset mulierem dimittcre, vel mulier virum, & alteri copulari, impediretur certitudo prolis, dum mulier a primo cognita , postmo- dum a secundo cognosceretur. Est igitur contra naturalem instructum ciet humanae quod mulier a viro
Amplius , amicitia quanto maior est , tanto debet esse firmior &diuturnior : inter virum autem &Vxorem maxima amicitia esse vide- lnu, adunantur enim non blum in lC A p. II. 24 actu carnalis copuIae . quae etiam inter bestias quandam suavem amicitiam Leir; sed ad totius domesticae conuersationis consortium. Vnde in signum huius, homo propter
uxorem , patrem & matrem dimittit, ut patet in rextu, inconueniens
est igitur qudd matriinoniiun sita lubile.
Item, fidelior amor unius ad alterum erit, dum cognoscunt se indivisibiliter coniunt s. Erit etiam utriusque selieitior cura io rebus domesticis , dum se perpetud com-
mansuros in earumdem rerum posisessione aestimant. Tolluntur etiam adulterorum occasiones quae darentur , si vir uxorem dimitteres posiα , aut E conuerso ; per hoci enim daretur via facilior solicitant di matrimonia aliena. Hinc eael quod dicitur , Ego autem dico vo- a Cor. . Hs uxorem a vιro non discede v. Io.Quod tamen in veteri lege permis: n fuit Iudaeis propter eorum d .l xivam , quia scilicet proni erant adi occisionem uxorum .' permissiam. ergo fuit minus malum ad excludendum maius malum. Contra Gentiles lib. 3. cap. 123. Proter hoc relinquethomo patrem.
beat deligere uxorem , quam patrem & matrem nullus enim di-l mitturem aliquam, nisi pro re ma-
Iis dilecta : sed propter VXOre
1. Dicitur, quia viri debent di- Dboss.lixere uxores sicut seipsos. : sed homo v. ra. debet magis diligere seipsum, quam
parentes , ergo etiam magis debet diligere uxorem quam parenteS.
122쪽
ctio sed in amicitia quae est ad
uxorem, sunt plures ratione inlectionis: in hac enim amicitia videri r esse utile di delectabile, & propter virtutem, si virtuosi sint coniuges ἱ ergo maior debet esse dilectio ad uxorem quam ad parentes. Sed contra eth quod vir debet diligere uxorem silain sicut carnem .. . tam , ut dicitur : sed eorpus sium
.. ,εl minus debet homo diligere, quam
proximum ', inter proximos aulcm
magis debemus parentes diligere; ergo magis debemus diligere pa
-- Diccndum quod gradus dilectionis attendi potest & u ndum radiis tionem boni , & secundum conis ctionis iunctionem ad diligentem. Secun-ziςnxsi rationem boni quod e stiis. obiectum dilemonis , magis sunt
diligendi parenres , quam UxOrν quia diliguntur sub ratione princia pii , & eminentioris cuiusta di
coniunctionis, magis diligenda est uxor I quia uxor coniungitur viro MMιh. cxistens, secundum il- s. v. o. lud ,-ra n non sunt duo , Fd na eam. Et ideo intenti iis diligitur uxor : sed maior reuerentia est parentibus exhibcnda. ιδ di. R. bd non quantum ad omnia deseritur pater & mater propter uxorem : in quibusdain enim magis debet homo assistere parcntibus , quam uxori. Sed quantum ad unioriem carnalis copulae & habitationis , relictis omnibus parentibus , homo adhaeret uxori. Ad 1. R. quod in vertus Apost. non est intelligendum , quod b mo dcbeat diligere uxorem suam
aequalis et sibi ipsi: sed qubd dilo letio qnam aliquis habet ad seipsum, l
AP. II. 2 I: 3 est ratio dilectionis quam quis habet ad uxorem sibi coniunctam. Ad 3. R. qutat etiam in amicitia
paterna inueniuntur multae rationes dilectionis,& quantum ad ali quid praeponderant rationi dile- Δonis quae habetur ad uxorem,se- eundum scilicet rationem boni: Quamuis illae praeponderent secundum coniunctionis rationem.
Ad . . R. quod illud etiam nori est se intelligenduin, quod ly sicut in importet aequalitatem , sed rationem dilectionis. Diligit enim
homo uxorem suam principaliter ratione carnalis coniunctionis. I. M'. 26. art. I i. simili lib. s.ssent. Dist.
μοραν hoe relinqstet hemra patremo videtur qubd ante peccatum suerint homini necessaria sacramenta: quia sacramenta sunt necessaria homini ad gratiam consequendam: sed etiam in statu innocentiae homo indigebat gratia 3 ergo. a. Matrimonium est quoddam sacramentum secundum illud, Sacramentum hoc magnum est, ego amrem dies in Chrisocy- in EccDμι sed matrimonium fuit institutum ante peccatum , ut patet in textu; erso. Sed contra est, quia medicina sacra- non est necessitata nisi aegroto: sed sacramenta sunt quaedain spiritua- '', les medietnae, qum adhibentur con necesta tra vulnera. peccata , orgo non fu ria amenint necessaria ante peccatum. pςς
Dicendum qu bd in statu innocentiae ante pedintum sicramenta necessaria non fuerunt. Cuius ratio acciri potest em rectitud1nestatus dbus , in quo superiora inferic ribus dominabantur, & nullo modo dependebant ab eis. Sicut enim mens suberat Deo, sex menti lube-
123쪽
rant inferiores animae vires, & ipsi an intie corpus. Contra hunc autem ordinciri cluet, si anima pcrficeretur vel quantum ad scientiam, vel quantum ad gratiam, per aliquid corporale ; quod fit in secra-inentis Et ideo in statu innocentiae homo secramentis non indigebat; non solum in quantum sacramenta ordinantur ad remedium peccati, sed etiam in quantum ipsa ordinantur ad animae perfectionem. Ad r. R. qu bd homo in statu innocentiae gratia indigebat ; non tamen ut eam consequeretur per ali
qua sensibilia signa spiritualitet Scinuisibiliter. Ad a. R. quod matrimonium fuit institutum in statu innocentiae, non secundum 'uod est sacramentum, sed secundum quod est in officium
naturae. Ex consequenti tamen aliquid fgnificabat futurum circa Christum dc ecclesiam ; sicut &omnia alia quae in figura Christi:
praecesserunt. 3. p. 6 t. an. 2. simili tib. Dist. I. I. art. GENEs I s. Cap. II. v. 24, Erunt duo in carne una.
VI detur quod carnalis commistio sit de integritate, matrimonii , in ipsa enim institutione matrimonii dictum est, erunt duo in carne unu : sed hoc non fit nisi per carnalem commistionem;
a. Id quod per inet ad significa
tionem sacramenti, est de necessitate sacramcnti et sed carnalis commistio pertinet ad fgnificationem
sacramenti; ergo. 3. Hoc sacramentum ordinatur.
ad conseruationem speciei sed C A p. II Wrs et . conseritatio speciei non potest fieri
sine carnali commistione ἔ ergo. . Matrimonium est secramen
tum , secundum quod remedium contr1 concupiscentiam praestat: sed hoe remedium non praestat in his qui carnaliter non commiscentur; ergo. Sed contra, in paradiso fuit matrimonium: sed ibi non fuit carnalis copula ; ergo commistio carnalis non est de integritate sacra
Dicendum quod duplex est int rixas una quae attenditur secunum persectionem primam , quae consistit in ipso esse rei; alia quae a tenditur secundiim perfectionem secundam, quae consistit in operatione. Quia ergo.carnalis Commissio est quaedam operatio , siue Usus matrimonii, per quod faculatas ad hoc datur; ideo erit carnalis commistio de secunda integritate matrimonii, & non de prima. Ad i. R. quod Adam exposuit in tegritatem matrimonii quantum ad Vtramque perfectionem . quia res ex suo acta innotescit.
Ad a. R. qudd significatio rei
contentae est de necessitate sacramenti r & ad hanc significationem
non periinet carnalis commistio.
Ad R. quod res non peruenit ad finem suum, nisi per actum proprium : unde ex hoc qubd finis matrimonii non habetur sine carnali commistione , ostendituc quod sit de secunda integritate, & non deprima. Ad . R. qubd ante commistionem carnalem est matrimonium intermedium ex gratia quae in eo da-riar , quamuis non ex actu , quod pertinet ad integritatem secundam. Lib. 4.sent. Disti q. i. art. q.
124쪽
matrimonii, honsi, proles, fides,
Erant duo in earne una. Matrimonium debet esse unius ad unam, quia amicitia in quadam aequalita . te consistit: si igitur mulieri non licet habere plures viros, quia hoc est contra certitudinem prolis 1, liceret autem viro habere plures uxores , non esset liberalis i amicitia uxoris ad virum, sed quasi sciuilis. Contra Gentius lib. 3. cap. 114. . GENEs Is Cap. II. v. 14.
I Llud videtur esse de iure naturali, quod, homini in institutione humanae naturae inditum est : sed quod sit una. unius, in ipsa instit tione his nae: naturae est ei inditum , ut patet in textu. t. Dicendum qu bd matrimonium
habet pro fine principali prolis
procreationem , & educationem,
qui quidem finis competit homini , secundiis naturam sui generis: vnde de aliis animalibus est communis: dc sic bonum matrimonii assignatur proles. Sed pro fine secunia datio habet . in hominibus solis
communicationem operum , quae sunt necessaria in vitae & secundum
hoe fidem sibi inuicem debent, quae est unum de bonis matrimonii. Habet ulterius alium finem inquantum est inter fideles , sedi aethgnificationem Christi & ecclesiae r sie bonum matrimonii dicitur sacramentum.
Vnde primus finis respondet m trimonio hominis, in quantum est animal ; secundus in quantum est homo i, tertius in quantum est fidelis. Pluralitas ergo uxorum neque totaliter tollit , ncque aliqualiter impeta matrimonii primum finem; CAP. II. 24 Uscu unus vix sussiciat pluribus uxoribus foecundandis , dc educandis filiis ex eis natis. Sed secundarium finem etsi non tollat,tamen multum impedit , eo quod non facile potest esse pax in familia , ubi viai viro plures uxores iunguntur: Cum nota possit unus vir sussicere ad satisfacietidiuti pluribus uxoribus ad votum: & etiam quia communicatio plurium in uno ossicio, causat litem : &. similiter plures uxores unius , viri. Tertium autem finet totaliter tollit, eo qudd sicut Christus est unus ita & ecclesiavn. i. Et ideo pluralitas Uxorum quodammodo est contra legem naturae, dc quodammodo non. Juvlem. q. 6,-
conueniens , ut homo a diabolo tentaret ..i Eadem enim Vena dinalis debetur: peccato angeli Ec hominis secundum illud ,.icimalidi h rn ignem αtemum , qui paratus cst diabolo c c. 11.v. nscd primum peccatum angeli non fuit ex aliqua tentatione exteriori ergo nec primum peccatum hominis debuit esse, ex aliqua exteriori
2. Deus praescius futurorum sciebat quod homo Per tentationem
125쪽
daemonis in peccatam deiiceretur:& sic bene sciebat quod non expediebat ei quod tentaretur, mo videtur qubd nec fuerit conueniens quod permitteret eum tentari. 3. Quod aliquis impugnatorem habeat, ad poenam pertinere videtur; sicut e contrario pertiner videtur ad praemitam, qudd impu-
ud, cῶm piaeuerint Domino viae hominis , mιmicos quoque eius co memead pacem et sed poena non debet praecedere culpam ergo inconueniens fuit quia homo ante pecc/
Sed contra est quod dicitur, qui tentaeus non est, qualia βιι ὸ Dicem dum quod diuina sapientia dispotait omnia suauiter , in quantum scilicet sua prouidentia singulis attribuit quae eis competunt secundum
suam naturam. Hoc autem pertinet ad coodisionem humana naturae, ut ab aliis creaturis iuuari vel impediti possit. Unde couueniens fuit ut Deus hominem in tam innoceptiae &.tsutari permuteret per malos angelos, & iuuari eum faceret per honos, Ex speciali enim
beneficio gratiae, hoc erat ei collatum , ut tala creatura e terior et poster nocere contra propriam V luntaterra I per quam etiam tent3tioni daemonis resitare poterat. Ad i. R. quod supra naturam humanam est aliqua natura in qua potest malum culpae inueniri ', non utcm supra naturam angelicam. Tentare autem inducendo ad ma-lnm, non est nisi iam deprauati per culpam. Et ideo conueuiens fui ut nomo per angelum malum tentaretur ad peccandum: sicut etiam
sec*ndum ordi m naturae , per CAP. III. mers t Angelum bonum promouetur ad perfectionem. Angelus autem a suci superiori, scilicet a Deo in bono perfici potuit , non autem ad peccandum induci. Ad i. R. qudd sicut Deus sciebat quod homo per tet nationem in peccatum esset deiiciendus , ita etiam sciebat quδd per liberum a
bitrium tesistere poterat tentatori. Hoc autem requirebat conditio naturae ipsius , vr propriae voluntati relinqueretur : secundum illud,
Deus reliquit hominem in manu con- εια is
Illi fui. . I . Ad 3. R. qad impugnatio, mi eum difficultate resistitur, poenalis j est 1, sed homo in statu innocentiae j poterae abs me omni cultata, I tentationi resistere * 8c ideo impugnatio tentatoris et poenalis non
Sed er serpens erateis ori videtur' qudd non fiterit conueniens modus & ordo primae tentationis; Mut etam ordine naturae Angeliam erat superior homine , ita & vir erat perfectior muliere : sed PG evin peruenit ab Angelo ad homi- Gen. 3.nem ἱ ergo pari ratione debuit peris uenire a viro in mulierem, ut scialicet mulier per virum tentaretur αnon E conuerso. 2. Tentatio primorum parentiunmie per suggestionem: potest aulcm diabolus etiam suggerere homini absque aliqua exteriori sensibili creatura. Cum ergo primi parentes essent spirituali mente praediti, minus servibilibus qirum intelligibilibus inhare enim conuenientIus
fuissetquM solum spirituali tenta
3. Non parvi conuenienter aliis Disitirco by Cooste
126쪽
quis nutum sugeerere, nisi per a. ita Quod apparens bonum: seci multa aua animalia habent maiorem apparentiam boni quam serpens ; non ergo conuenienter tentatus fuit homo a diabolo per serpcntem. Serpens est animal irrationalersed animali irrationali non competit sapientia , nec locutio . nec mena ; ergo inconuenienter sic des. elibitur.
Dicendum qubd homo compositus est ex duplici natura, intelle-αua sciliret & sensitiua, Et ideo diabolus in tentatione hominis usus est ilicitamento ad peccandum dupliciter. Vno mota ex parte intellectus, inquantum promisit diuinitatis si inudinem per scientiae adeptionem , quam homo naturalitra desiderat. Alio modo ex pa te sensus&se vis est his sentialibus rebus, quae maximam habent affinitatem ad hominem ἔ patrimquidem in eadem specie tentans vi-Tum per mulierem y partim verbincodem genere , tentans mulierem per serpentem; partim Verb ex genere propinquo proponens pomum ligni vetiti in edendam. Ad io R. qudd in actu tentationis diabolus erat scut principale agens: sed mulier assumebarur quasi instrumentum tentatipnis ad deliciendum virum: Tum quia mulier erat infirriuor viro, unde magis seduci poterat: Tum etiam propter eoniunctionem eius ad virum, maximὸ per eam diabolus poterat virum. seducere. Non autem est eadem ratio principalis agentis & instrumenti: Nam principale agens oportet esse potius, qhod non requiritur in
IAE III. 's. t. ,1 ritualiter diabolus homini aliquid suggerit , ostendit diabolum plus hasere potestatis in homine quam suggestio exterior e, quia per suggestionem interiorem immutatur
diabolo salte in hominis phantasiarsed per seggestionem exteriorem
immutatur tota exterior creatura.
Diabolus autem minimum pote statis hia,ebat in homine ante peccatum ἔ 6c ideo non potuit eum i
teriori suggestiolis , sed solum ex
Ad.R. quM non debemus opinari qudd serpentem sibi, per quem
tentaret diabolus eligeret. Sed cum
esset in illo decipiendi cupiditas; non nisi per illud animal potuit, per quod posse permissus est. Ad . R. qubd serpens dictus est callidissimus propter astutiam diaboli qui in illo agebat dolum.
Locutio autem fuit opus diaboli- Gu. eum i in autem serpe idicitur, v. 14. ad eum qui per serpentem operatus
GENEs Is Cap. v. I. Cur praecepit vobis Deus.
Diabolus idem Obseruauit intentatione primi hominis de Christi: nam pri- solicitauit mentem primi hominis de ligni vetitiesu, dicens Cur vivit vobis Deus, tarnae comedorus-omui laeto paradisi. Secundo de inani gloria,
elim dixit aperientur oculi vestri. Gn. 3. Tertio perduxit tentationem ad ex- v. s.
tremam superbiam cum dixit eritis sicut di, bcienaes bonum σ mulum. Similiter primb tentauit Chri stum de eo quod appetunt quan- tentatio tutas aque spirituales viri, scili- similis
127쪽
cet de sustentatione corporalis na- dirae per cibum. Secundo processit, ad id, in quo spirituales viri quandoque deficiunt; ut scilicet aliqua ad ostentatione m operentur , quod pertinet ad inanem gloriam. Tertibperduxit tentationem ad id quod iam non est spiriturulium virorum, sed carnalium ; scilicet ut diuitias &gloriam mundi concupiscant usque ad contemptum Dei. Et ideo in Maii, primis duabus tentationibus, dixit si
4. v. 3 De es, non autem in tertia , O O, quae non potest conuenire spiritualibus viris qui sunt per adoptionem filii Dei in duae primae. p.
GENEs Is Cap. III. v. s. Nie forte moriamur.
innocentiae potuerit peccare venialiter, nam in Eua fuit aliquis infidelitatis motus, in hoc quod de verbis Domini dubitauit , ut patet
in textu , hoc autem Videtur peccatum veniale , ergo.
Homo Dicendum qubd primus homo in st xv non potuit peccare venialiter, cu tue 'tiori ratio est, Oia peccatum venia- potuit te in nobis contingit vel propter peccare imperfectionem aetas , vel propterveniat se inordinationem existentem circa ' ea quae sunt ag finem, seruato debito ordine ad finem. Vtrumque autem horum contingit propter quendam defectum ordinis . ex eo quod inferius non conin tinetur firmiter sub superiori; quod enim in nobis insurgat subitus motus sensualitatis , contingit ex hoc quod sensualitas non est omnino subdita rationi. Quod vero insurgat sistitus motus in ratione ιpsa,
prouenit in nobis ex hoc quod ipsa executio rationis non subssitur de liberationi , quae est ex altior,
bd vero humanus animus ilia ordinetur circa ea quae sunt ad finem , seruato debito ordine ad finem , prouenit ex hoc quod ea quae sunt ad finem non ordinantur i
faillibilitet sub fine; qui tenet sum mum locum quasi principium in appetibilibus
In statu autem innocentiae erat
innillibilis ordinis firmitas, ut semper inserius contineretur sub superiori ; quandiu summum hominis contineretur sub Deo. Et ideo oportebat quod inordinatio in homine non esset , nisi inciperet ab hoc quod summum hominis non siibderetur Deo; quod fit per pe catum mortale. Ex quo patet quddhomo in statu innocentiae non pOtuit peccare venialiter antequam peccaret mortaliter.
Ad Argum. R. quod elatio fuit primum nominis peccatum mortale. Huiusmodi autem elationem subsecuta est & experiendi cupiditas in viro, & dubitatio in muliere,
. r. q. 89. an. 3. ile. Lib. a.sent. Dist. 2I. q. 1- art. . t GENEs I s. Cap. III. v. f. perientur oculi mestri.
Eritis sicut dii scientes bonum
Videtur quod sit perbia non sue rit primum hominis peccatum, Disiti sed by Corale
128쪽
dicitur enim qubd per inobedientiam
mus hominis peccatores con lituti
sunt multi r sed primum hominis peccatum est ex quo omnes peccatores constituti sunt originali peccato ; ergo inobedientia fuit primum hominis peccatum & non superbia. r. Homo diabolo suggerente peccauit: sed diabolus tentans hominem scientiam repromisit, ut paret intextu ; ergo prima inordinatio hominis tint per appetitum scientiae, quod pertinet ad curiositatem I ergo curiositas fuit primum
Sed contra est quod dicitur, ininum omnis peccati superbιa. Dicendum qubd ad unum peccatum multi motus concurrere possunt, inter quos ille habet rationem primi peccati, in quo primo inordinatio inuenitur. Manifestum est autem qubd primo inuenitur inordinatio in motu interiori animae quam in actii exteriori corporis:
inter motus autem interiores, prius
mouetur appetitus in finem, quam in id quod quaeritur propter finem. Et ideo ibi Nait primum peccatum hominis, ubi potuit esse primus appetitus inordinati finis. Sic autem homo erat in statu innocentiae institutus , ut nulla esset rebellio carnis ad spiritum ; unde non potuit esse prima inordinatio . appetitus humani ex hoc qubd appetierit aliquod sensibile bonum,
in quod carnis concupiscentia tendit praeter ordinem rationis. R
linquitur igitur quM prima inordinatio appetitus humani fuit ex hoc qudd aliquod bonum spiritua-
te inordinate appetiit. Non autem
id secundiim suam mensuram, ex diuina regula praestitutam.
Unde relinquitur quisit primum peccatum hominis fuit in hoc qubd ppetiit quoddam spirituale bonum supra suam mcnsuram; quod pertinet ad superbiam. Vnde manifestum est qubd primum peccatum primi hominis fuit superbia. Ad i. R. qubd hoc quod homo
non obediecit diuino praecepto, non fuit propter se ab eo volitum; quia hoc non posset contingere nisi praesupposita inordinatione voluntatis. Relinquitur ergo quod voluerit propter aliquid aliud. Primum autem quod inordinate voluis , filii propria excellentia. . Et ideo inobedientia in eo causata fuit ex superbia. Nota quod in peccato primorum parentum ctiam gula locum habuit, dicitur enim. Vidit mulier quὀdgnum esset bonum ad vescendum, σpulchrum oculis aspectuque delectabile; cr tulit de frusta eius , G comedit.
Non tamen ipsa bonitas & pulchritudo cibi, fuit primum motivum ad peccandum; sed potius suasio serpentis ; qui dixit , aperientur oculi vestri. er eritis sicut dij: quod appetendo seperbiam mulier incurrit.& ideo peccatum gulae derivatum est ex peccato superbiae. Ad a. R. qndd appetitus scientiae causatus Ait in primis parentibus
ex inordinato appetitu excellentiae.' Vnde & in verbis serpentis praemittitur, eritis fictit dii. Et postea subditur, scientes bonum & malum. a. a. q. H s. arr. I. Diis ob. a. sent. Disi. 22. q. r. art. I. γ' 'quaest. disp.
Eritis sicut Dei. Videtur qubdpeccatum prunorum pGentum
129쪽
fuerit caeteris grauius , quia poena proportionatur culpae : ieci peccatum primorum parentum grauissi-mε est punitum , quia per ipsiimmors introiuit in hunc mun
1. Primum in quolibet genere videtur esse maximum: sed peccatum primorum parentum fuit primum istet alia peccata hominum , ergo fili maximum. Dicendum quod duplex grauitas in peccato attendi potest: una quidem ex ipsa specie peccati, sicut dicimus adulterium esse grauius peccatum sit lici sornicauione. Alia autem est grauitas peceati quae attenditur secundiim aliquam ct cunctantiam loci, vel personae aut temporis. Prima autem grauitas essentiatior est peccato, & principalior r unde secundum eam magis peccatum dicitur graue , quam ruincundum aliam.
Dicendum est igitur Dbd pecca--di primi hominis non fuit gra-Hias omnibus aliis peccatis hum nis , sinundum 'eciem peccari. Et si enim superbia secundum situm
genus habeat wiandam excellentiam inter alia peccata: mai- tamen est superbia qua quis Deum negat, vel blaspheniat di, quis si mrbia qua qins inordi se diuinam sumtu inem appetit ; qualis fuits peibia prunorum parentum. Sed
seiuncum conditionem per narum peccantium , peccatum illud M u maximam graui atem propter miseetionem status ipsorum. tit ideo dicendum cst quod illul l peccatum fuit quidem secundit in quid grauissimum, non tamen sim- iplicuer. ψ, Ad i. R. quod magin*do Poenae,
s C Ap. IIL rvrs quae consecuta est ad illud primum
peccatum non correspondet eii secundum quantitatem' propriael speciei , sed in quantum suit primumλquia ex hoc interrupta est innocentia primi status, qua subtracta , deordinata est tota natura
per se ordinata , oportet id quod primum est, esse maximum. Talix autem ordo non artenditui in peccatis , sed unum per accidens sequiatur post aliud. Vnde non sequitur quod primum peccatum sit maxi
Enns sicut Dij. Videtur quod peccatum Adae fuerit grauius Oam
peccatum Euae dicitur enim quod Adam non est seditabis, mulieram irem seducta in praeuaricatione fuit. Et sic videtur quod peccatum mulieris iaetit ea ignorantia . Peccat tum autem viri ex certa scientia,
quod est grauius. a. Ille qui melius debet facere, si
peccet, grauius peccat : sed Adam debuit melliss facere clim esset eaput mulieris I ergo grauius pecca
a. PMemum in spirisuiti S. vid tur esse graui finium : sed Adam in spiritum S. videtur peccasse; quia peccauit cogitans de diuina misericordia , quod pertinet ad peccatum praesumptionis cmo. Sed contra est quod poena resipondet eulpae, sed mulier est gra-ilius punita quam vir ἡ ergo grauius
Dicendum quod grauitas peccat, 'incipalius arten litur secundit mi eccati *ccicin, quam secundum Peccati
130쪽
lire peecati circunstantiam. Dicendum t ex circunstantia conditionis perso- grauiu -ergo quod si consideremus con-pμ'in ditionem personae utriusque, scilicet mulieris & viri , peccatum viri. AEst grauius , quia erat perfectior Hae cx qua reccatum viri fuit grouius secundum quid. Ad R. qubd vir non cogitauit de diuina misericordia usqtie ad muliere. Sed iquantum ad ipsem l contemptum diuinae iustitiae , quod genus peccati, utriusque peccatum i facit peccatum in spiritum sanctum; aequale dicitur ; quia utriusque pec- l sed quia inexpertus diuinae seuericatum fuit seret bia. Sed quantum ad speciem superbiae grauius peccauit multor triplici ratione. Priind quidem , quia maior elatio fuit mulieris quilm viri :.muIter enim credidit verum esse qinad serpens suast; scilicet quod Deus prohibuerit ligni esum , ne ad eius similitudinem peruenirent. Et ita dum per esum ligni veriti, Dei similitudinem consequi voluit, superbia eius ad hoc se erexit qubd contra Dei voluntatem aliquid voluit obtinere. Sed vir non credidit hoc
esse verum runde non voluit consequi diuinam similitudinem contra Dei voluntatem. Sed: in hoc superbi uit quod voluit eam cons
talis, crcdidit illud peccatum esse vcniale, id est, de ficili remissibile.
PEccator aliquando quaerit in aliquo quod non potest consiquiί sed consequitat illud iustus. Sic Elia quaesiuit seu hum , de in illo'
non inuenit omnia quae desidera-int: B. autem virgo in mactu suo in-
Secundo quia mulier non selum i uenit omnia quae desideratiit Fua. ipsa peccauit, sed etiam viro pecca. l Nam Eua in Gha suo tria desiderum suggessit : unde peccauit in t rauit. l. 'Deum, dc in proximum. l Primb id quod falsb promisit ei Tertib in hoc qubd peccarum viri l diabolus, scilicet quod essent sciit diminutum est ex hoc quod in pec- l Dii , scientes bonum de malum; catum consensit amicabili quadam beneuolentia ς qua pilariamque fit
. t offendatur Deus , ne homo ex amico fiat inimicus. νAd i. R. quod illa seductio mu-
Iieris ex ptaecedenti elarione subsecuta est. Et ideo talis ignorantia non excusat, sed aggravat pecea- tumiin quantum scilicet ignorando , in maiorem elationem erecti est.' nam Eua propter esum fi ueris non' est factitaruilis Deo, sed disitioilis;
quii peccando recessit a Deo latutari suo Vnde & expulsa est de pa-iradiso. Sed hoc inuenit B. Virgo Ac oratio Christiani infructu vcn- 'tris fui. Isqui . ter Christum con iungimuere avi.i ilamur Dia Secundo. in studia, suo Eua desiderauit delectationem., quia bonus. edendum : sed non
Adti R. quod ratio illa procedit quia statim coet nouit se nudam, &