R.P. Roberti Holkot, Ord. Praed. Commentarius in librum Sapientiae, ad novam & clariorem formam redactus

발행: 1689년

분량: 493페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

101쪽

illam vaccam , finxit se custodem de pastorei

accellitque ad locum , ubi Argus vaccam hane pascebat. Incipit postea Mercurius sta suaviteriistulare, ut Argus eum rogaverit , quate uus sibi pliceat in pascuis ibidem cum capris suis moia rati iccum. Annuit Mercurius, simulque sedens cum Argo capit denuo gratiose s stulare, donec aliqui Oculi dormitaverum: continuando autem sua cum tittulatione , omnes Oculi Argi dormie-iuiit. Dum autem Mercurius vidit, qubdomnes centu in oculi Algi essent clausi , & s pore obruti, sui rexit Mercurius, & caput cum oculis ani putavit, oc sic vaccam illain lac transforaea ta in ex vir elecum duxit. Applicatio Moralis. Claricus litteratus est; Pasi Argus centum lia. iis oculos, nempe considerationes multas, id est, eaut et is & tamen ii ibet sol sim unicam vaciscam culi Oiliendam, id est unam conscientiain. Quae quidem fuit virgo quam diu retinuit innocent .ae t uri atem , tamen per peccatum trans retrata est in vaccam bestialem, nemi Econcupitantii& voluptate. Unde Isai. . Nutriet homo vaccam. Et eae . . Sicut vacca lasciviens declinavit Israel. Mercurius autem id est, medium currens est diabolus, qui circuit quaerens quem devoret. i. Pet. s. Iste diabolus hstulat ita dulciter per strepitum lasciviae mund nae . item per adulationes amicorum; quδd Argus ille per negligentiam obdormiat usque adni ortem. Et tunc homine per negligentiam dormiente venit diabolus, & aufert caput ab homine. id est, separat ab eo Christum l. qui est caput Ecclesiae: & mi seram vaccam ducit in gehei nam. Et ideo dicitur Iud. ι8. Nolite negligere nolite cessi rei custoda, de concussione consci. entiae propriae. Pro quo

tajecunia, Quod iste sit modus, & ordo

cadendi . seu pecandi in homine . quantumvis fucrit in statu perfecto, vide ieet Prin δὲ negligere modisa, loqui otiosa. tuo confiteri, Saridὰ dicere osticium divinum,&c. Quae omnia V. dentur esse modica, & levia peccata, post ista autem peccata levia inducit diabolus in peccata gravissi-iima.Clica dolium stant magni circuli, quibus asseres dolii colliguntur, de isti magni circuli in si iis .ixti enutatibus conjunguntur . seu colligantur cum parvis viminibus; solutis autem his p rvis solvitiatur magni , &solutis magnis dolium totum decedit. Sic etiam fit in moralibus, nam qui spernit modica, paulatim decidet, ara diuisar

ARTICVLVS PRIMUS.

An tiomines mundo diasti sint negligentes in addiscerulo morum sanistitatem ; in discutiendo propriam perversitatem, in rc-vcrendo Dei Majestatem ; Si instas sercndo proximi necessitatem

ν myM Uitarem. Scitur . quod homines mundaui lint dii gentes ad discendas artes subtiles ex curiositate; item addiscenda jura civilia propter utilitatem . vel artem bellandi propter sttenuitatem, vel etiam artem negotiandi, proptri ac

Cap. III Lea. XXXVII

quirendas opes,&sic de singulis. quae ad vitae

praesentis promotionem pertinent. Sed ad diaicedam artem benὰ vivendi, Deo serviendi, peccata vitandi , Omnes quasi sunt negligentet. Un-dὰ mundus invitat ad errores, & ineptias,de plerique obediunt illi; Delis autem invitat ad honores de nuptias , ct Omnes propenio dum negligurit venire : Unde Matth. 22. dicitur : Illi neglexerunt , de abierunt, alius ad villam suam, alias ad negotiationem suam. Et tamen haec, lumina Sapientia est scite benὰ vivere. Ad quem modum benὰ vivendi addiscendum rivit uni te in pus latis magnum est. et lain si a puerita. qie ad humani aevi terminos ulta producati it teste Senera Epist. ιον. Porrd hic est uni n gi gentia reperta in multis juvenibus, qui dum n possunt totam scientiam acquirere, respu mr sartem scientiae accinere ; de negligentia talium iu

veniim est filia ruperbiae , quos binε deridet Se ιυ ob. t. Epipoiarum Πιma dicens. Non poteris oculo quantum contenderet nces Non tamen idcucd contemnas lippus inungi. Vult dicere. Ponamur, quod sis lippus, Zenonfidas tibi tantum acumen visus acquirere , sicut liabenti vices, non tamen idcircδ debes contem. nere uti co luto, de aqua iuvante ad acumen Visus e Fatuum enim est partem contemnere, quia totum non Potes habere. Calibus aptis ad discendum dicitur i. ad Timoth. 4. Noli negligere gratiam, q'iae in te est.

E MMur secunda por, qu bd homines sint negligentes in discutiendo proprio perversi a 1.M. Fuit quidam Senesicallus, qui novit opti-mε ordinare familiam alienam, de regimine a tem donius lue propriae nihil scivit disponere. Tales Senescalli sunt multi, qui diligenter desectus aliorum emendant, dc tamen negliguut proprios defectus corrigere: Unde etiam nutissimodi accurate sunt solliciti addiscutiedas aliena eos etias sed negligetissimi ad examinadas costie tias proprias; cu tamen nobis dicatur: ut incessania ter conscientias proprias discutiamus. Jadicum I . Nolite negligeie, nolite cessare. 3 Mur tenta pars , Quod homines sint negligentes in ravarori Dri Ad UyMois. Et ad

hoc debent bene attendere Praelati, Cleliet , de quicunque Religiosi: de tamen si rem benὸ perpendamus, hi ipsi mei sunt, qui hanc negi gentiain saepὰ committunt: Unde Paralip. a . GLaur: Levitae egerunt negligent lux quibusian .ea praecipitur Deut.8. Observa. dc cave . nequando obliviscatis Domini Dei tui, de negligas mandata ejus, atque judicia. Hanc autem negligentiam in istis Levitis, vel Clericis causat nimia frequentia assistendi Deo , quia nimia familiaritas parit contemptum.& tamen contra tales dicitur: χ. Parassis. 2y. Filii mei nolite negligere, vos elegit Deus , ut stetis coram eo.

Ex hcarar quarta pars, quod homines sint negligentes in re uis ρ oxi-ι Et

tamen unicuique nostium dicitur illud , Deut. 22. De omni te fratris tui, si perierit. de inveneris eam, non nepygas quas alienam. Rex se tris autem periit. D incidit in latrones. vel sit d pati peratu .vel indiget at quo pro amorec .hristi. Tales proinde non debemus regligere , sed eis continuo auxilium praestare. Veiam tamen ho

mines

102쪽

Cv. m. Dct. XXXVIII.

sve in materia injustitiae,&e. me potest quo- &qubd de vestimento processit tinea, de mi dammodo dici creatum illius. Verumtamen liere iniquitas viri, ut aicitiae cl. a. Et ideo is , monstruosa figmenta peccatorum sunt excommunicata a Deo, de maledieta. UME Ecel. 37. dicitur: o consumptio nequissima . unMereata es Circὸ illa verba Mariis as is μια

ARTICULUS UNICULUtrum sceminae sint fugiendae, quia simi

libidinosia in alliciendo; malitiosis in comvivendo , litigiosae in colloquendo; proditiosae in consulendo DIco. qudd mulieres ob quatuor praesitas

caulas sint trigiendae, maximὸλ vitis religio . sis,&Ecclesiasticis. Explicatur VM- p N, Ouδd sceminae sint detestandae , quia Nam foeminae in operatione libidinis plus dele- ωntur. quam vici , Unde Tresias dixit: foeminas hibere decem uncias linuriae. viros autem tantum habere quatuor unciis iiivitiae. Fuerat

utem iste Tresias successive utriusque sexus ut fibuluntur Poetae & ideo Desias constitutus it judex, an vir vel mulier plus habeat de luxu.tia. vel plus ile delectatione luxuriae. itaque ad propositum deveniendo , sicut faeminae plus in libidine delectantur, quam masculi. ita inon iani sensu magis alliciunt, puta per suam formati . siciem, gestum Se vocem. Et quamvis foeminae sint frigidioris complexionis,sunt tamen fervenistioris libidinia. Undὰ in ὀπι βλι. δε-σa- parcior in nobis, nee tam sutiosa libido Legitimum finem. Bamma vitalis habet. Vult dicere ovidius. quδd libido mulieris clinfinita ; valde enim nocivum est, quδd sine noc mento videri non potest et & tamen nobis dicitur Eccl. 3. Averte faciem tuam muliere compta, α ne tibi concipias speciem alienam. Multi propter speciem mulieris rerierunt , de ex hoc concupiscentia, quasi ignis exardescet. Hunc ignem satis pertimuit sanctiis ille M uachus, qui matris suae nudas tibias noluit tangere. cum eam ultra aquam portare debuit; ut te. gitur in PM--. Similiter istum ignem ζι timuit Sacerdos ille, qui in hora martis m lieri auscultanti . an spiritum exbalasset, dixit tigruculus vivit, paleam tolle. Ut refert S. ων δεώ. . Istum ignem etiam sitis advertit Poeta ille, qui dixit: Foemina fax Athanae, serens rosa, dulce venenu. semper proria rei , quae prohibetur ei. Utit enim vultu. visu. risu, cate. cultu; Huius ab insultu.quantu potes est O procul tu. Istum quoque ignem talis eonsideravit Angelicus noster Doctor S. Thomas de Aquino ; qui cum in turri custodiretur in carcere . M cum ad eum seducendum inhonesta juven. ula sola suisset intromissa in emeram . ille ardente titione de camino erepto eam celerrimὸ fugavit: prope

siciens, qubd in conspectu siminae stet ignis.

super omnia oportet sequi consilium Apostolii.Cor. T. Bonum est mulierem non tangere.

Nec te excuses,quM jam sis senex. M tamina quoque sit vetula , vel quod mulier sit san

aut religiosa : haec inquam excusatio in praesenti non admittitur. Nam quid est frigidus silie δc chalibe & tamen ex mutuo horum contra prosilit ignis Similiter teria est bona, &pl via est bona de coelo descendens e &tamen utriusque commixta o non est nisi lutum. Uadὸ dicitur metricEt

Res tam diveris lieὸt utraque sit bona per se, Si sint perversae, uti hae perdunt pariter se. Et ideδ merito strictissimὸ prohibetur. Clineorum , dc mulierum cohauitatio Maia molabitiuι- Curae σα---Hiemisu per i tum. Et in cinane 3 i. Ubi allegantur verba S. Hyeronimi dicentis: Hospitiolum tuum aut rub aut nunquam mali cum pedes terant: Quia non potest toto corda habitare cum Deo . qui taminarum aecessibus copulatur. Nam tamina conscientiam secum

habitantis exurit. Et invi est, quod Monachi MMonachae non permittant ut simul habitare in eodem Moriasterior sed potius praecipitur, ut Monasteria puellarum longius il Monasteriis Monachorum, vel propκr insidias Diaboli, volpropter oblocutiones hominum collocentur. Und. S. --α. --Griviis sic unum

quamque Getieum alloquitur : Quid tibi delicemitus, qui ad altare cum Deo fabaiarist -- minarum cum Clericis nulla sit convictio, aut conversatio. Ianua diaboli,via iniquitatis, sco pionis permino, nocivum genus est flamina; cum proximat adstipulam , accendit ignem, flammigero igne perculit finmina conscientiam p titer habit intis. Ego iudico , si cum viris saemianae habitent. non deesse viscarium diaboli. Ex his ab initio aucupatum est peccatum, mentes ferreas doniat l1bicio. Haec S. Hieronymus. Itaque in medio mulierum uolite commorari EccL a.

Explicatur; at a para. Quδd mulieres sint siciendae. quia sunt Masitisse in co---ἀλNam Eccl., dieitur 1 Brevis est omnis malitia super malitiam mulierum , sita peceatorum cadat iaper illam. De qua loquens S. α se πη--β---quem iacit de muliere mala. dieit sic: O militiosium, de aeutissimum telum diaboli mulier s Per mulierem diabolus ab initio Mamum in Paradiis prostravit, per mulierem mitissimum Davide. in homieidium 8c a lalteti destinavit; per muliercis apientissimu Salomonem in sacrilegium praecipitavit; per mulierem fortisi simum Samsonem rasam caecavit; & castissimum Iosephum vinculis&carceri maneipavit 3 psa

mulierem, mundi lucernam Ioannem BaptHstam capite truncavit. Hae S. Gnta autem si malitia mulierum , des clarat idem S. -- - reo l. Dabia antina 3-Uouis. De prima loquitur sic: Haec videns vitum liaum ulceriobiis ignitum, eadentem doloribus , involatum vermibus, in sterquilinio residentem,ia cinerib I 1 co a

103쪽

O comment. super Lil

coopertum; non est recordata nobilitatis Regis, non di ectionis pristinae, quam ad eam habuerat,non divitiariam, bonorum prolis, quam Pereaen susceperat ; nec misericordia mota est: Sed contra virum justum daemonis partem assumpsit, de ait: Benedic Deo : usi ly boedie idem valet, ac maledic, ut exponunt Doctores, & morere. Ecce non sussiciebat illi, quod Iob sustineret poenas temporales, sed superaddere peccatum te lavit,& poenas aeternas infligere. De Dalila autem dicit S. Chrysostomus ner Da mihi istam Dalilam, dc ejus malitiam contra Sanasonem pensemus. Haec illum, quem pridie in cubiculis suis conjugem praeelegit , cui blandimentis &lusibus , am ibus & risibus blandita seerat; hodie detisit, rast,&abjecit, ac vinctum tradisdit Philistaeis. Videamus autem quid ei potu tit in viro suo ac marito displicere. Si fortitudo diligitur , robustissimus suit, qui leonem quasi haedum discerpeerat ine. mis: Si pulchritudo ama tur, speciosissimus extitit , quia Nazareus: Si salictitas & boni moles diligantur,ialis filii, quod ad preces Samsonis,dum sitiret,de mortua man dibula Deus ipsi fontem eduxerit: si strenuita amati consideretur, hic in mandibula asini mille Philistaeos prostravit. Si gratitudo amatur, in eo defcctus non fuit, nisi quod jam nimis dile. xerit. Cum ergo nulla causa odii in Samsonepo tuerit inveniri, sola malitia Dalilae suffecit pro causa. αννο --.

Rectd proinde Ecel. ah dictitur: omnis plaga

tristitia cordis est.& omnis malitia nequitia, uiu-lieris. Et inti . Non est caput nequius capite colubri: & non est ira super iram mulieris. Commorari leoni & draconi placebit, quam ha

bitare cum muliere nequam. Quam au honta

tem S. Chrysostomus fusius pulchre deducit , ae explicat loco Ataro. Explicatur 1erι pari. duὁd mulieres sint fugiendae, m eia,quendo. Et haec est certE magna a mustio, si vir alliget ut --

citur: Tecta iugiter perstillantia litigiosa mulier. Si tectum domus iugiter stillaret aquam, homo utique in ea nullam haberet quietem, sed neces satio eam dimitteret. Et ideo solet diei, quia tria sunt,quae hominem pellunt ex domo, nimirusumus. stillicidium, R uxor mala. Innocentiu δε ενιδεεate conditionis busera cap.r6. ait: Mulier

fuit de eo sta curva formata ε, & ideδ semper est contraria viro suo. Unde quidam vir uxorem suam submersimi contra cursum aquae quaerens, interrogatus seit cur ita quaereret seminam nam contra cursum aquae t respondit, quia sem. per mihi fuit contraria. Aul. Gellius tib. Atticam in refert de Metate . quod clim Alcibiades ab eo quaesivi cset; luxorem suam Xantippe mulierem plenam

iurgiis, & litigiis, sibique molestistimam , non Pti stigaret ex domos Respondit ; quandδ talem

domi patior, assuesco, & exerceor , ut caetera tum qui foris sunt, injurias, facilius feram. De eodem Socrate narrat S. Hie w- est area muauum, quὁd habuerit duas uxores, & hecum aliquando litigarunt propter ipsum Socratem virum suum, qui tamen erat turpissimus, Socrates autem uxores suas contendentes irrisit tPost hoe foeminae istae concordatae , simul in tantii cceperunt ei maledicera , ut coactus sierit

. Sapient. Salomon.

fugere ex domo. Postia verδ Socrates post muriata litigia, ab una istarum sceminarum stante ita parte seu loco superiori per sese, lait utina , Ectamen socrates respondit solum i sciebam in . quit , post ista tonitrua in fallibiliter esse imbrem laeuturum. Et ide. bonum consilium datur Proverb 1ia Melius est sedere in angulo

domatis , quam cum muliere litigiosa in domo convivii. Valerius ad Rus num inquit. Contia. melia viri est uxor inobediens. Quia tat L as dicitur: Mulier sprinutum habeat, contraria est viro lum

Explicatio Qubd mulieres sint fugiendae, , μνυπ-undo, ut patet manis ni in Dalila: Unda illud metricula poma mitivi edere dicas, melle acutas

Cum mulieres edere speras Ies tibi tuta.

Dis tribus sicut vulgariter Acitur : non oportet adhibere fidem: denti canis, fidei mulieris, de pedi equi. Undὸ solemus dicere In fide, dente. pede, mullaris, equi, canisque si aus ist , teste Babione, qui in fine Comoediae suae sie dicit: Eabio testis adest, tae ultima verba tenete . Sunt incredibiles, Uxor Alumna, Cliens. concludam ergo finalitor eum Valerio, & dirucam: Det nobis omnipotens Deus tam ire sd ceptionibus non tilli. de illuminet cor vcstium, ne tendatis quo timeo.

LECTIO XXX lx

la, quae nescivit Iborum in delicto ; habribi ructum in respectione animarum sam

EXPLICATIO TEX S.

D oi uimspiritus sanctus ostendit,quia min

tae verecundiae sequantur damnosam volup tatem impiorum nunc per contrarium cstendit,

quὁd multae prateminentiae, dignitates, &ho

nestates, sequantur castitatem.

Dicit ergo. μὴ V eoinquisam, id est , stelix est illa , in qua est sterilitas prolis cum munditia cordis: quia si esset torta immunis ditia, nihil conferret virginalis corporis intextiutas. vult ergo Spiritus sanctus didere t so bi est illa, quae ha et carnis, & mentis integritatem. Carnis integritatem vocat sterilitatem, quia naturaliter omnis integra, sterilis est , id est, sine

actualitatu:sed eoidis munditiam vocat incoinquinationem, Decorde enim exeunt cogitati nes, quae eoinquinant hominem. Matth. is. MJιtnt thorum in delicto , Id est, quae non fuit experta , nee mente approbavit conc bitum illicitum, seu concub tum carnalis volup.

inressesιπι- ammarum Ioctarum; Id est,quia litat pro num non habeat fructum venitis, hala.

104쪽

neraliter quoscunque sumptus, &usum pecu-ctarum Dd est ,:in tempore illo, quo Deus anse niae in dando, seu Iargiendo, ut patet ex Emas respiciet pro operibus virtuom, quae in hac thicorum. At veris Magnificentia habet mate. vita secerunt. Unde ad Rem. c. in dicitur: riam specialem iii qua est major difficultas, puta Hibetis fluctum vestrum in salictificationem, fi . magnos sumptus: Sic etiam ad continentiamnem veris vitam aetetnam. Et Canticorum. . pertinet abstinere ab omni experimento venereae

Veniat dilemis meus in horium suum, ut eom. voluptatis illicitae, quae est contra leges Matri- edit fiuctum pomorum suorum. Citta ly μ. monti: at vero ad virginitatem pertinet conser. sit vare personam immunem ab omni experimento julvis venereae voluptatis, sive illa sit licita sive

ARTICULUS UNICUS.

Uer Virginitas sit virtus moralis 3 sed sola virginitas me Nota hic, Qubd i steterminus

t id possit accipi. Nam pram accipitur pro ii idein eli, ac integritas carnis e & sic omnis fumina nascitur virgo , cum suo clausim virgin tu Seeuaius, accipitur pro inexpe-vientia cus vis venereae delectationis,& sietiuiras est terminus privativus, negans talemex. perientiain in periona nata illam experiri antequam haec perlbna habeat annos discretionis. Termoris , accipitur Virgini a pro habitueontinendi ab omni venerea voluptate, cum ne gatione voluntariae experientiae vi praserito.

modo, accipitur pro habitu

continendi ab omni venerea voluptate cum negatione voluntariae experientiae cujuscunq;volu . tariae experietis venei defuturo propter Deu.

Et sie loquitur dem iusti e dicens: Oiδd sit continentia qua integritastanis, ipse Creatoti carnis &animae, vovetur, consecratur, & conservatur. Hoc praemisso. meo primo. Uirginitas accepta pro sola inteis vritate carnis, seu claustri virginalis, non est vi

sit simul esse mater ,& virgo,loquendo de Vimonisviri quae est virtus et nam potest mulier non consentiens opprimi violenter, α impraegnari, quae impraegnatio virginitati illius nil noceret. Ded iur terti od in utroque sexu per smilem voluntariam experientiam voluptatis venereae fiat perditio virginitatis, quae est virtus. Dixi per delectationem voluntariam , ad excludendam experientiam per coactionem, vel quae

fit in somno.

tatem semptana pro secunda integritate carnis,&sie amissam restaurare sicut etiam Deus potest quamcumque aliam discontinuationem, vel vulnus corporis renovare: Virginitatem tamen amillam per experientiam voluntariae delectatio nis venereae, non potest Deus reparare t quia

Deus non potest facere, quod homo expertus delectationem carnalem, eam sit inexpertus. Et hoe vult S. Hieronymus. Disoari , Omnis virtus generatur ex acti bus, sed virginitas non generatur exactibus r

phobaui. Tum quia natu virtus pit labit xi Cissi mriak Nulla virtus aufertur involunt Me meaine; sed in anima: tum quiδ qu rie, sed virginitas aufertur involtintarie, ut pati, inesta tutar tam quaata Vr η - ω' Esto. ldmest in sexu scemineo, tum Respondeo ad rimum, Qubd Virginitas, ut

quae est virtus, stat cum c renti illi mxςgyi δ' riorest satis benὰ generari ex actibiis iis in carne, ut patet 1n vissimo vin lςDNς ψp'-t, respuuntur omnes des presia.&non consentiente ς tum q 'g t venereae. Neque verum est. quod o

iis talis potest habeti in corpore si ς Ur ri erati debeat exactibus externὸ e 1., ut patet in puella retinente suum ςi vitrum stlines liberalitatia, viruinale . & admittente ali 3 b, xk Πς vel munifieentiae habitum. si sibi subeat mat venereas. vel cogitationes lastiVM cum d*ἰςω Item in Christo filerunt istae virtutes antetione 2 ratis enim puella , laeet non ut in corpore suo violata, non tameia habet virii nix x , R spondeo id inM Viro.

ut virius est, . nitas quae est virtus, nunqum auferatur invo

lion non est virtus, patςt qu nutu in peeeito de meritoriὸ per Sacramentum Matris vitrui est ante annos discreti ni moniti Undὸ i. Cor 7.dicitur: Non peccat Vise D/eo pertia. tertio, & quar o ζ- - Εdo aerepta, videsicet pro habitu contiRς Πην *' c, Pisaumri omnis virtux amissa potest per omni venereavoluptate. Cum neg xi Πς 'φ pestitientiam restitui. sed virginitas amissa nun voluntariae experientiae delectationi ed πην potest restitui. Ergo. d. narreis' vel etiam cum neg/xionς ο Rhspondeo ad Argu-nimis, quM Vimini luntatiae experientiae , delectatio virtus , ut ad illam omnim ἡser propter Deum,est vi γε - . vandam nullus obligetur, nisi spontὰ voluerit, Probatur breviter. Quia omni cum &-virilinii ex parte potest amitti sine visas est eontinentia; omnis autem continvo ureolio.

tia est virtus ut notum est Exg0- Diti vi*ἰnitis ex nepotest amittisne pec- fa hie, quisd sicut se habet M Pisiς dx ui in Elliga, quod licEt Matrimonio iun- ad liberalitatem, sic se habet δd ςQR' se eopula carnali uti, di delectation tinentiam: nam liberalitas habet pro φλtςxi ν' iniec .

105쪽

inter se venereas habere possitu, debent tamensorvare castitatem. & fidem conjugalem , non aecedendo alium nraritum, vel foenunam. Imbetiam inter se, nimium excessum, & petulantiam

meream exercere non debent. Si autem virginitas habet votum annexum,sic patet de se,quod non possit amitti sine peccato.

nitas quae est virtus, potest recuperari peri' nitentiam qirantum ad habitum mentis ι & tunc dicitur quidem continentia : Sed non virginitati propter eon notantiam experientiae carnalis quondam habitae. An autem talis persona adhuc sit habitura aureoum . patebit ex lectione sequenti. Dices torato. Mulla vera virtus est in infidelibus, ut Augustια- esar rea L .num: Sed Virginitas fuit in infidelibiis, ut patet de Virginibus Deae vestae Iacratis, quarum una in signum virginitatis aquam de Tiberi in cribro portavit, ut refert valerius lib. t. cap. g. Ergo. GUismasur. Omne quod reeedit a medio virtutis. est vitiosiam; sed virginita x recedit ame- l. virtutis: Ergo non est virtus. Probatur mino r. Nam Aristotelas1. Ethicorum alte Quoὰ qui oliani voluptate potitur , est intemperatus.

qui autem omnet fugit est agrestis de insensibili, , sed virginitas Omnes voluptates fugit. Ergo. Respondeo ad primum Quod SAVM inuti benὸ dieat quod in infidelibus non sit vera virtus. quia infideles non referunt illam ad debitum finem . qui in virtute maximὰ debet attendi. Q ijd ergo mirum, si infideles non habeant viris ganitatem prout est viritu Nulla enim persona infidelis vult abstinere ab omni delessitio. ne venerea propter solum Deum: quod tamen ad virginitatem ut virtus requiritur , ut di-

Alim fuit.

rinitas non recedat i medio rectae rationis, sicut nec magnificentia. Similiter virgo non abstinet ab omni delectatione, alias enim foret insensibilis r potest enim habere dele stationem ing sta, odoram, visu, auditra, aut etiam tactu honesto. Imb etiam speculatio veritatis habet in se mirabiles delectationes scat dicitur io. Ethico

rum:

manvis M. Virginitas est conixa praeceptum divinum Crescit ex multiplicamini Genli. I. Ergo non est virtus. Omam trimo. Quia sicut praeceptum de conservatione individui in de lege natura , ita etiam de conservatione speciei .' Ergo sicut homo peccaret nihil comedendo , per quod destruitur individuum . ita homo peccat cessando ab omni generatione pro consitu tione species. ωφ---μuaa. Qui habet unam virtutem habet omnes : sed aliquando qui non habet virginitatem habet alias virtutes: Ergo virginiistis non est virtus.

Respondeo ad r--. Quod multitudiniditur praeoeptum diversimodd; nam aliquando datur sic. quial quis de multitudine ad illud ob ligemn aliquando datur sic, quod sufficiat.qubdaliquis, vel aliqui de inultitudine hoe siciani: sicut subindὰ alicui Conventui praecipitur . qudduna Missa dicatur pro Petro v. g.hoiue deiuncto. in quo casu sus it . quddunus ex Conventu Misiana illam legat. Et quidem primo modo

comment super Lib. Sapient. Salomon.

datur praxeptum comedendi toti hum Mae specciei , quod pertinet ad conseivationem individui. Secundo autem modo datur praeceptum gene randi,& sic praeceptum generandi stat ad multitudinem hominum a dc tamen cuivis illorum saltem soluto it matrimonio contra venire est-citum. Et per hoc etiam patet ad pra--o Disas M. Respondeo ad se nata, Co nfirmatio UM M qui habet unam virtutena , non habeat persectὸ omnes virtutes e liabet tamen aliquomodo omnes virtutes , in qtiantum habet rectam rationem, quae constituit medium in omni virtute. Unde non quivis liberalis habet persem Magnificentiam; nec omnis continens liabet persecte statum virginitatis 1 Sed patricipat aliquo modo, quia promptὰ & facilitet d testatur delectationes illocitas.

LECTIO XXXX

inquitarem, nec cooravis adversus Deum nequi ma : LJi kr enim i=i Fides donum ebritam, essen in templo Dei acceptissima. EOLICATIO TETTHApostquam spiritus sanctus eommendavit c

stitatem in sexus mineo . nunc eam comis

mendat in sexu virili : Ubi etiam Spiritus sanctu, primo excludit ea, quae repugnant casti rati, d indὸ vero assignat castitati sutim praemium. Dicit ergo: E pari , Id est non solum mulier de qua paulo ante sermosuit habebit seu ctum in respectione animarum sinctatum , sed etiam spado, id est Eunuchus, vel quivis castus virtuosus. Vocatur autem eastratus ipado, quia cum spata subinde castratur. Item vocatur E nuchus, quasi bene vincens: ab . quod est bonum ,& i Asia, quod est Porro talis spado, seu castus virtuosus, eritiae lix in futuro propter suam virginitatem , quam custodivit in praesenti vita. Ut veris servet persectam castitatem requiritur , quod careat duobus vitiis 3 nempὸ contacta manuali, Mlibidinoso. ad provocandam delectationem cat-nis , 3c cogitatu mentali voluptuota ad excitaniadam imarinationem carnis. Et ideis dicitur ici Textur Qui αεα es σε - Pr mamia suas usta m. nee rarat is a 'se Deum πιρώιμ a. D. tura tu, pura viro casio, H, δε-- .iactam, id est , vita aeterna in contemplatione divinitatis, quae Fidei succedet & omnibus fid libus promittitur. Undὰ Apoc. a. dicitur: Estos delis usque ad mortem, & dabo tibi coronam

vitae.

ει dubiimr ei sera tu t/mplo Dei acee tigma, id est aureola, quae est sit sularis praerogativa virginitatis. Quae virginitas eram est conditio nouili ilinia & acceptissima in corio: quia est coriis ditio

106쪽

ditio Christi, & Mattis suae. 8c omnium Ange- ras intelligitur de membrorum corporalium ablorum. Est enim virginitas virtus Angelica usto scissione; unde nomine membrorum . sea par-S. Hieroum Nora primo. Quomodo Graimttici distinguant inter hos tres terminos, Eunuchus , Dari,

servius. Nam dicitur , quasi castus natus, sicut lunt ii, qui sunt a natura frigidi, de impotentes ad generandum. Da autem dicituri qui invitus castratur. Et denique ditium eorporis ibideria lintelliguntur amici necessarii , seu consanguinet: qui quantumvis nobis sanguine , vel speciali amicitiae vinculo , juncti sint. si tame u velint nos impedite a via Dei, Mallicere ad peccandum, projiciendi sunt , desu-giendi. Ret Onias. ηdo. Quod locus ille intelligeniscitur: qui voluntari E se caltrari permittit. Un- dus sit non de abscissione Physica , sed morali.

de sunt isti versus

CV -- natura facit, violenta sipadonem Esticit improbitas,Eunuchum sola voluntas. Nora seeuuia. Quod Gentiles antiqui castraverint pueros specialiter propter tres rationes. Primo , ut diu in illis vox puerilis permaneret, Secundo, ut estent apti ad custodiendas Dominas . quae ab illis castratis proles non poterani

Moraliter enim abscindimus pedem,vel manum, aut oculos, paratum ad peccandum, si amoveamus obsee a. & sensus nostros frenemus. In tali enim casti moraliter oculus est evulsus ; quia sociit oculus evulsus nihil videt curiosi r ita etiam oculus bene mortificatus nihil curibsi videt. Dicesseeundo. Propter sanitatem corporis consequendam licitum est homini se mutilare ἐν Eigo multo magis propter virtutes,& sani a temspicit ualem. maxime quia Mati haro. d:c tur: concipere. Tertio, ut istis pueris sacrileg/,m Quod sint Eunuchi. qui seipsos castraverunt do Sodomitico abuterentur diutius;quia castra- propter regnurn coelorum. ii semper manent imberbes: Calli ali enim saltem in juventute nunquam barbelcunt. Nota tertio. Quod ly Θώσι in praesentile istiolae accipiatur generaliter pro quocunque virtuoso abstinente ab actu venereo. Et isto modo homo voluntarid , caste vivens ex amore Dei, potest vocari . & tali debetur etiam sua merces virginitatis, gujusmodi sunt viri E

elesiastiei. & Religiosi. De quibus loquitur Christus Matth. ty. Sunt Eunuchi, qui eastraverunt seipsos propter regnum coelorum. De istis quoque dicitur : Isai. sc. Dicit Dominus Deus Eunuchis, qui custodierunt Sabbata mea;

Roθ.udeo Negando consequentiam , quia a lutem mentis non potest talium membrorum abscissio praestare ;imo magis praestant meritum, si per rationem passiones eorum virtuos. dO

mentur.

xuriosi, ut refert S. Augustinus: Adeisque castratio non praestat sanItatem mentis, nec etiam car

nis : cum fomes libidinis in omnibus hominibus, etiam in caluatis, sit in lumbis. Dices emo. Origenes legitur quόd seipsum castravit, non Propter servandam continentiam, sed propter vitandam infamiam. & malam su-& elegerunt, quae ego volui; dc tenuerunt spicionein, S ad hoc ut liberἡ&absque seanda ἀdus meum, dabo eis in domo mea. & in mutis io praedicare posset, tam foeminis, quam viris. meis locum,-nomen melius a filiis de filiabus. Sieut legitur, Lib.-Ge ua historia , tem ta rio. QEOd non solum actus vene- pore persecutionis Ecclesiae. reus, sed etiam tactus venerei & impudici sint quod ille actus iii origine fuerit

peccatum mortale; imis etiam morosae cogitationes ad delectandum carnaliter orditiatae, sunt

nequissimae. puta in genere mali cirnalis. Undὰ Ecel. i 7 snsi edicitur r Quid nequius, quamquδd excogitavit caro x sanguis ' Et quia in

Textu sermo fit de Spadana,Mis cistravis, sit

ARTICVLVS PRIMUS.

Utrum liceat alicui seipstim castrare propter continentiam servandam e DIV0, quod non.

Probatur. Quia sic decernitur in Cam Dis. ss. Si quis abscidoit. Ubi sic dicitur : Si quis amputaverit sibi vitilia , non fiat Clericus, quia sui est homi eida. & Dei Conditoris est inimicus. Item si quis Cleticus abscinderet seipsum omninδ damnaretur; quia sui homicida est; hoc est , facit aliquid tale , propter quod homicidium potuit fuisse secutum. Dισυ ροι- . Mati s &ι8. dicitur: si pes

tuus, aut manus tua. aut oculus tuus scandalizat te, ascinde eum. Scandalizare autem, est da. re occasionem ruinae, quam oportet tollere: Ergo ne homo habear occasionem ruinae. poterit

seipsum castrare. Rsisaea, qubd illa authori-

mirae devotionis, nee suit per hoc impeditus. ne esset Sacerdos ordinatus,sicut notat G assed . sh Idedque factum Originis non est trahendum in consequentiam. Tales enim deciperentur in suo facto , dc retorquent necessitatem peccandi in Deum suae naturae Conditorem.

Probatur breviter. Quia iustum est,

quδd excellentissimae victoriae adversus carnem debeatur aliquod praemium. gaudium acci dentale propter hanc insignem vii horiam Obtentam ; & hoc praemium accidentale, vocat ut Aureola, seu parva corona, ad disserentiam auis reae leu coronae coelestis, quam habebunt beati de Deo clare viso, ac possesso. Pro cujus majori intelligentia.

Notandum primo. Qubd duplex praemium

debeatur Beatis; videlicet estentiale, & accidentale. Praemium Esntiati consistit in fruitione eia semiae divinae clarEvisae. Praemium autem dantiae , vocatur quodcunque gaudium, quod non est de Deo clarὰ viso, sed de creatura.

Notandum Quδd Praemium dotale dicatur dupliciter; Pramo dicitur gaudium

107쪽

dium Spineialiter de aliqno actu animae importante excellentem victoliam habitam iveritoriEin vita praesenti: alio modo dicitur om- νgaudium de quacunque recreata.

Notandum tertio. Quia actus excellentis vitiae in praesenti sit in triplici materia, secundum quod triplicem pugnam habemus e nimi

Ium contra carnem, contra mundum, recontridiabolum. Et quidem contra carnem excellen . tissima victoria est Virginitas , quae est virtus: Nam virginitas virtuose respuit omnes delecti. riones carnales. tim licitas. quam illicitas. At vero contra mundum, id est contra malos homines mundanos, qui bonos persequuntur, &contemnunt , perfectissima victolia est Martyrium propter Christum. Denique contra Diabolum, qui salia nos suggestione conatur sed u. cere, peii ectistima victoria est praedicatio . seudocti ilia . qua homo non solum seipsum ita regit. sed ei iam alios corrigit, ct instruit. Et illis tribus generibi is hominum , puta virginibus, Martyribus, & Doctoribus, tres aureolae deputantur , propter tres actus racellentes, de privilevi istoriae.

m vocetiir metaphoricὰ corona, vel Anrea. Bea.

titudo autem. vel gaudium Accirinrati debitum operi excellentis viistoriae, vocatur Aureoia r de hoc ideo ; quia omne gaudium AIsemisse est de Deo :gaudium vero Aecie tale in beatis est de creatura . dc minus quam Essentiati gaudium:& ideo Aureaia per terminum dii nitivum significatur. Notandum quiuta. Quδd cum omne gaudium sit actus animae, id eb, sicut Aurea est in anima, ita etiam Aureola est in anima ; haec tamen Auroia redundabit in corpus per aliquod signum evidens ipsi correspondens; quod quale erit, nobis non est notum. Dura primὸ. Perfecta Virginitas fuit in Christo debeatissima virgine , ct tamen ipsis non debetur Aureola, quia nullam pugnam sustinue

runt in continendo, adeoque nec fuit victoria spiritus super carnem: Ergo nec albis virginibus debetur auro .

R J οπῶν , qudd de virgine gloriosissima

MARi Ateneat S. Thomas . quod omninδ habuerit & tamen nullam pugnam a carne habuit . quamvis habuerit tentationes de carne ab hoste humani generis. Nec mirum tibi videatur admittere , quod diabolus tentaverit Beatissimam Dei Matrem, cum etiam diabolus ipsum Christum Dominum tentaverit in deserto: Sed pro sua confusione duntaxat, & Econtra pro gloria tam Christi Domini, quam Beatissimae virginis.Sicut autem Christus non continuosuit tentatus a diabolo, ita nec beatissima virgo: quamvis unam alteramque tentationem sibi a daemone immissam. fuerit Deipatae virgini gloriosium repellere, ab aliis autem continuis tentationibus Mater sanctissima ob suam Maternitatem fuerat a protegente Deo, & cohibet, te dia. bolum. libera ac immunis. De Christo vero dicit S. Thomas, quὁd non habuerit AH Iam sub nomine Aura. ia; quia iste terminus importat victoriam participatam ab aliqtio, quod Chr. sto non convenit, in quo est plenitudo victoriae. Et similiter L rεoia importat, quod a P incipe conseratur.

Sapient. Salomon.

Respondeo tamensecundo ad argumentum. Quod iste teruimus moria dicat disin nium rationis lupra carnem, dc con notat relis moria.

quae non ivit in Christo, nee in beatissima Virgine. Quia tamen fuit plenum donuni utri racionis, talia in Christo , quam in tua castisti naMatre, ideδ h ibent A re ex alia caula tibi debitam, quam nobis, dum parati fuissem sorti ter omnes tentationes Ibidinosas repellere , si quae immissae suis lent. Vide responsionem ad

quartum argumentum.

I νμι-- Si Aurain debeatur propter victoriam supra carnem, sequeretur, quod Amreaia potius debeatur viduis quam virginibus; sed colae qaetis non est concedendum r Ergo nec ante ens. sequela probatur. Quia vidux habent malores tentationes . quam virgines; Unde A ij ιιιs lib. G --Hibtis dicit: quddiuvenes coirupta magis appetant coitum propterrentemorationem delectationis quondam habitae: Ergo viduae abstinendo a carnalibus habe.bunt malorem victoliam, de consequenter tria. jorem A reo 1n: vel si viduae Aureolam non Ἀ- Deam, nec illam trabebunt vir ines. Ressandeo, Quo dii attendamu et istam unicam actionem temationis cai nis, quae est recorda io ex Palte voluptatis . conlia quod haec si invi duis. iiDia in virginibus. Nihilominus est in virgiliabus quaedam maior imaginatio ex Parte laici viae, cum tribus citcuiustam iis , ex quibus deitide consurgit major rent . Nam praseuliginibus proponitur desiderium experiendi ex curiositate delectationem carnalem, quam nu quam senserunt : sicut homo magis desiderat videre in odi cuin oppidum, quod nunquam vidit, quam unum magnum monasterium, quod saepe vidit. Seeonia est aestimatio majoris delectationis, quam iit in rei veritate. Tertio. IgnOIantia incommodorum . dc turpitudinis concomitantis et M ideo sinipliciter loquendo pugna virginum est dissicilior, quina viduatum. Dicer terti. Tanti meriti est eastitas coniugalis, sicut virginitas; sed castitati conjugali nonii oti datur Aureola: Ergo nec virginitati. Major est S. bb. do bono cap. 4 4

Zelyon o. Quod non ideA detur virginitati Ahreoia quia est maioris meriti, sed quia est distinctiva singularis victoriae, vel dominii supra

carnem. Unde Matra ι.εν-a habet Auro ita, Maria MVaticina est maioris meti. it. Unde non sequitur ista sancta coniugata est mas oris meriti, vel istae duae personae quarum una est ligata, & altera virgo , habent aequalia meritar Ergo si virgo habeat Aureauis virginitatis, etiam illam habebit ligata. Dites uaris. Naturali necessitati non cortes.

pondet praemium; sed quidam sunt natiualiter impotentes ad generandum, sicut sunt frigidi & castrati in inveni ue: Ergo in illis virginitas non

meretur

R. δοκῶν, quod tales naturaliter casti, si consorment suum propositum castὰ vivendi . suae necessitati, habebunt AMroota Si autem non conforment ilium propositum castὸ vivendi. suae necessitati,sed sint mente cori u ti, habuerintque desideria res venereas exercend spossent, tunc inquam non habebunt Au e/Lyn.Dιera πιαι. . Ponamus, ' δd aliqua virgo nubat, de anta conmixtionemni oriaturr tunc

108쪽

scilicet ista virgo retinet integritatem carnis; &ininen non tabet AH iam virginitatis, quia luit mente corrupta , in quantum consensu admittere delectationem veneream licitam in actu conjugali: Ergo non omnis v o habet Auroslam. Ante respousionem quod Aureola virginitatis competat euivis habenti propositum abstinendia venet ea

EXPLICATIO TEXTUS.

Hic assignat Spiritiis sanetiis duas rationes,

cur virginitas spirituale praenarum habebit in altera vita. μν- ratio dei umitur ab exemplo in operabilibus. S/cam in naturabilibus. Itaquenc formatur pra--Nam inope

voluptate , si illud propositum nunquam sui tabilibus quanto labor est gravior, tanto me

interruptum per experientiam OP- politamusque ad mollem: Si veto fuerit iniec . ruptum , tunc non habebit Aureo.

iam diem si illud bonum propositum caste vi. vendi lemel fuit interruptum . per Propositum contrat tum, sine tamen est v, ut quando v. g. persona talis consentit in actum venereum illici . tum , si autem postea poeniteat de isto consensu, quem nullum Opus sequebatur , tunc talis adhuc habebit in olim: mia virginitas, quae est virtuti per poenitentiam restituitur. Item ii quis propositum suum se eo ut mendi interrupit per

propositum admittendi actum venereum inconis jugio licitum,ita tamen ut nunquam talem actum venereum cou iugalem, secundum se licitum exercueriti, Sc postet doleat,quod non continuaverit propolitui ille eontinendi ab omni actu venereo, etiam licito in coniugio, talis inquam adhuc retinebit vire otio virgini

tatis.

Ex hoc pate. Responso ad argumentum.

Nam si talis virgo, quae nupsit, S ante commi tionem aegrotans, dolensque quod non continuaverit propositum abstinendi ab omni ac iuvenet eo , moriatur, habebit adimc Auroalam virginitatis ; alias non. Et hoc modo S. Ioannes Evangelista mente tenus deperditam per hoc, quod voluerit admittere actum coniugalem, recuperavit: quando Christus eum de nuptiis, volentem nubere revocavit , se disis S.

ante e immixtionem virum morte subitanea prae . ventum ducat in uxorem , non est a corruptio inducens est solutio integra talis carnis, non corruptio mentis: quae corruptio mentis fit per Eoc solum, quod volue iit ad inittere actum venereum, quantumvis lic, tum in matrimonio

Ex dicturastigitur. Qq bd multae virsinesca rebunt in eoelo Aureola virginitatis , licui qui moriuntur cum proposito nubendi. Econtra autem multae involuntariὰ corruptae secundum carnem, cum proposito se continendi , habebunt Aurolam virginitatis r ut patet in puellis pet vim a barbaris oppressis. De pueris autem, vel puellis insta aetatem, acusiam rationis, non video causam quare Aureo ia, habere debeant ; utpote in quibus nec fuit virginitas, quae est virtus , nec victoria aliqua

s pra carnem

LECTIO XXXXIT EXTUS.

Bonorum enim iaborum Oriosus est fructus, ct qua non concistit radi apientia.

ces est major. ut patet in agricultura , militia, aedificio, .& omni arte; sed militia contra carnem est optimus labor, dc optima agricultura est co lore terram Carnis, &laboriosuin aedificium est

statuere in carne sua templum Christi. Ergo tali militiae, agriculturae vel aedificio merces optima correspondet; de haec omnia facit virginitas. Ethoe uitruit vilitus sanctus quando dicit : Ba Mars disiaboru-gώriosus Osfructus. Quasi diceret , sicut minoris laboris est conjugium, quam

viduitas, Se viduidu quam virginitas ; ita fructus gloriosior virginitati quam viduitati. & viduita ii quam coniugio deputatur. Et hoc est . quod innuitur Luc. .uAdscitur: Semeia cecidit in terram bonam, & ortum lacit fluctum ceu tuplum. Et Matth. 13. Dedecunt fructum, aliud centesimum, aliud sexagesimum, aliud trice limum. Et certErecte virginitati deputatur fructus cente limus propcer gloriosiorem victoriam de casene. Constat quod habeamus quinque sensus externos, & quinque potentias interioresvit P tet, ex de ansara. In istis autem selisibus viget pronitas concupiscentiae de fomitis carnis, juxta illud Genes t. Sensus enim & eo latio nes humani cordis proni sunt ad malum in ad lescentia sua. Quia ergo virgines istas decem potentias cognoicitivas & sensitivas ducunt in decem mandata decalogi , perfecte eas iuxta illa regulando, merito eis fiuctus centesimus eort

desumitur ab exemplo in naturalibus. Nam in omni arbore planta, ac herba, bonitas fiuctus surde ex bonitate radicis ;i a ut quanto radix est melior, tanto etiam seu .ctus est praest intior ; in moralibus autem radix est charitas , juxta illud ad Eph. 3. In charitate radicati ac sindati; Quanto autem major est charitas, tanto majs merit uiri est acceptum c tam Deo. Ergo cum vir nitas procedat ex majori charitate , etiam correspondete sibi debet melior fruchus. Et hoc Gnam verba posita in Textu, Et qua non comidat ra. Hapientia. Hoc

est boni labores, qui sunt in victoria passionam carnalium, ideo habent bonos & gloriosos fiuchus, quia procedunt a radice sapientiae . quae est charitas, sive timor filialis , juxta illud Eccl. i. Radix sapientiae est timere Deum. Et ista radix nunquam concιdet , quia sequitur ibidem ἐνωμι g stivavi, cae id ogloriosus sestu L

ARTICULUS UNICUS.

Ut tum pro bonis convenienter dicatur, &distinguatur quadruplex frumis; nimirum fructus virginalis stacunditatisci uctus minralis sanctitatis,fructus doctrinalis sertilit iis, & fiuctus aeternalis scuticitatis

Explicatur pra, pars,

109쪽

sissimae. de illa,& de quo dieitur Luc. i. Bene- ςst pςx P0Π p . n. iis dictarum mulieribus,&benedictu, fructus ven- Puri estinus eius.

iis est in omni nitate, ec sultitiata veri x xe.

' Tnedictatu, inquit, inter mulieres qu*ς a

hoc y Quia tu es apis mellificans, vitis latificatis, M. Fructus iusta lignum vitae. Fructus wllus dictificans, de ficus sortificans. Tu est, propter nobilitatem, sicut cum apis dulcinis, vitis odoris, tellus honoris, i ructu est regalis. Eccles. 14. Fructus mei fluctus I fieus vigoris. Et quidem tu es aprs dulcoris mellificac Ecel. ii. Brevis involatibus est apis, communitatem. Est enim de Initium dulcoris habet fructus illius. Apta brevis est lataria uir. Tu es vitis Ddoxis P Lfuctificans. inculus persona dicitur. Eccl. - . certe isto modo Curistus est nai pretia , Ego quasi vitis fructi Cui , suavitatem odoris. Tu es terra lanctificans, de qua vates Regius in dit in horium micum, secundam unam lineam. Psalm. dicit: Dabit Dominus senignitatem , & Ettant. 8. Varasseti pro Ductu eius mille argenteita nostra dabit tructum suum. Tu ς ες H vh H. es . nou . Eoris sortificam; Ioesis h. Lignum attulit im- Itaque si velitis gustare istum stu-ctum , vinea & fcl dedetunt virtutem suam. ctum , dii alii amarem RiAM, quae Mndi ut Narrat Plinius lib. 12. cap. s. Oubdin India per istam se l. Heleat ficus mirabili modo fiuct scans, de in Q iiicivat uni. colum et fiuctus eius. ste fluctibus ita nuta, ut prae pondere rami deprimantur ad terram , α rursus de terra recrescant. Item praedicta arbor solia habet adeo lata, ut extendantur in modum peltae r unde sub his foliis latitant homines, & iumenta tam quam sub iucundissima umbra. Deindὰ etiam praefata arbor habet poma ita dulcia, ut prae dulcedine nro miraculis a comedentibus reputen,

eu ergo primus fructus,de quo in Iacra Mπι-

ra legimus.

: qui ccnsiliit in orecibus Justiuae , pc nitentiae, Scultus Dei. Unde Mat h. V. dicitur. Omnis arbor , quae non iacit fructum botium, excidetur in ignem milietur. Et Luc. . Ea-

tur, va etiam aliis tanquam fructus extraordi- Uce fructus dignos pumientis. φ

Vire ius benedicta. Matth. a. - Ab arbore fici maeonitur. Dicitiar cum depalm, , qhcd jusdisitate Darabolani. Haec enim Virco secratissi. Ductus ii On si utilis , donec fuerit centenarius rea haut timorum longitudinem , foliorum Unde dicitui , quod milites ara,ri ami litudine , S: pomotum dulcedinem. Ra- com sntes dactilos palmarum juvenum, sitae mi inli ine sunt potentiae animae , nimirum invenci mortia, Asriaιιιν loquendo. ii stini memoria. intelligentia M voluntas, cum poten- comparatus p .mae in s sal. Iustiis ut palma Botiis ensitivis. Isti rami autem erant plenis isti- rebit. OPera ergo justi non apparet. t dulcia, bus in MARi A. Memoria devotione, intelli usque post centuma imos, id est, piasthitem viscen taeontemplatione, voluntas dilectione,& tae Prαsenus. Eccl. ι8. Nimierii diei ii in homi selisius compassione. Fuerunt autem in tantum nis, ut multum, centum anni. Et ideo . portet

rami isti onusti fiuctibus, id est virtutibus , gratiis, & meritis, ut usque ad terram sese inclina-veii it per hun. ilitatem , quando dixit : Ecce ancilla i omini Luc. r. S -δε. ista ficus habet seliorum amplitudinem in tantum, ut cliam unicum solium pos

interim patienter ex sectare , Rixta alta I Patrentes estote ii H es, utque ad adventum D mini. Ecce agricola exspectat pretioluin fu-ctum terrae, parienter seiens , donec accipiat temporaneum M , erotinum.

Sed dolendum est de inultis, sciit de illa pects: irtar peltae prolet te hominem Certis nea, de qua narratur Maith. 1i. Quod Chiistus

loquendo virgo ista tantam h bet revertens in Ieru talem esuriit. &vdensiici: mverborum potentia , dc gratiam in curia summi juxtx viam divertit ad eam , sed postquam non Regis.ut tam hominem viventem rationabiliter, timenti nisi .ia in ea , maledixit ficui & diit. ou iumentum. id est, hominem viventem Nunquam ex te nascatur Luctus in sempiter bestialiter proterat ac detendat, si ad ei in patro- num, S statim aruit. Itaque ficus designat divicinium ve'i: habere refugium. Michae. . Sede a tes avaros quos Deus ditavit, ut fructificaterubit vir subtus ficum Bam per etcεmosynas ue Christus esurit . Matth. nri,M Habet ficus illa, in pomo suo tantam Esurivi de non dedistis. Et quodcunque uni ex dulcedinem ut ejus suavitas a comedentibus nim mis meis secistis, mihi fecistiti Venit quinto miraeulo habeatur. Nam Filio suo in aeter- que Cimstua ad ficulneam quandὸ pauper venitna ae eo testicaena, siuentibus incisa bilem con- ad divitem avarum, sed nihil ibi invenit visi s fert dulcedinem ; ita ut dicat quavis persona itu lia, quia nihil ibi pauper recip:t nisi amara vet-lud Cant L. Sub umbra illius, quem desiderave. ba. Tali autem diviti amaro seu ficulneae i tam sedi. fiuctus eius dulcis gutturi meo Rectὶ frugiferae Christius in die iudicii maledicer,quam proindὸ dictum est beatissimae virgini. Benedi- do ei cum aliis dicet: Ite maledicti in ignem x. ω tu in mulieribus. ternum, qui paratus est diabolo. Et ideo signan Additur autem, in salutatione Angelica. D ter dicitur Eccl. 1. Qui amat divinas, non reci-benadi sim fructus τε ut sis. Et rectὰ haec vera piet tactum ex eis. Non dicit, qui habet, vel Madduntur in tua silviatione. O MARI A l Nam qui dispensat , sed qui amat ad servandum.Nam ct ruus est βω-ωu . fiuctus O Aciri de tali amatorς divitiarum cum neglectit in xsu

110쪽

adveniente morte illud di quod pro ipsis habendis pugnemus. In cuius figuram . Malogranata . ncus & uvat filiis istiet ostenta suerimi, de allati fructus de terra

promissionis antequam intrarent eam Num .i . Qitia alias terram tantae difficultatis ut adeatur parum desiderastent. Isto modo , quo S. An indreas fructuum coelestiam dulcedinem prius gustaverat, ideo in tantu .n illos anhelabat, ut arbo .

rem Crucis qirasi per scitam ad eos accipiendos ascenderit, dicens illiud Cant. . Ascendam in

palmam , & apprehendam structus eius: propὸ sciens, u in gloriosis sit fiuctus bonorum. suae, dicit diabolust

Dari. 4. Succidit e arborem vos contrarii humores, & dispergite fructus esus v os execut Orm. Nam humores repugnantes in corpore, faciunt carnis corruptionem: &executores ordinantes

de funere, laciunt optim dispersionem& segre- rationem Et tunc primδ experientur,quod qui amat divitias tructum non capiet ex eis. a de vegeta inbur refert, qiihil arbores quaedam plantatae in distemperatis locis, faciant primo fluctiis acidos, deinde dulces,& tandem amaros, resti ictus talis piramidatur in utraque extrem: tate, & in medio habet figuram latain. Moraliter. homo pauper qui omnimode deditus est mundo, & totam sitam intentionem extendens ad hoc, ut temporaliter fiat dives, facit in principio fructum valde acidum &acinum; INII seiunat, vigilat, parce vivit, laborat& servit, nihilque dulcedinis tune est in siit operibus. Postquam autem est dives factus, ad tempus ludit, expendit. jucundatur solemniter, lau. te vivit, & tunc est fructus sinis dulcis. Verumtamen irae dulcedo non durat. quin paulo post tendit ad mortem 1 de tunc oportet disponere de testamento, & relinquer e alienis divitias suas Et iste fructus eth ipsi amatissimus,

quando .d bet dimittere terram , quam coluit; proles, quas genuit, uxorem quam dilexit, aedificia quae constrinit. Et de tal bus velificat ut iu

Mu, quem fructum Dominus exigit Doctoribus, Praedicatoribus, & Praelatis, quibus dicitur Joannis Is. Posui vos ut eatis, & fructum asseratis, de fructus vester maneat. Et Sap. Ic. Non nativitatis fructus pascunt homines, sed sermo

tuus hoc, qui in te crediderunt, conservata

Portis de istis arboribus dolendum est, quod

quidam arescant propter nimiam siccitatem, quia non habent humorem devotionis, uec Eelum animarum. De quibus dicitur oleae ρ. R dix eorum exsiccata est, nequaquam facient stactum. Sed certe non se suit deprimis Praedicatoribus plantatis in Ecclesia, quia ipsi fuerrunt i rigati per gratiam divinam , dc contemplati nem, μxta L. . Dixi rigabo hortum plantationum, & inebriabo partus mei fructus.

Et iam alii mitescunt per c --

em. Scitur quod quando parvi frutices crescunt, circumquaque circa arborem, tune rapiunt ab ea humorem. Ita sim lsr, quando in studio circumponuntur menti hominis curios, & Qbtilia . subtrahunt ab eo devotionem praedicandi verbum Dei. At vetδ per oppositum de devotis Concio natoribus dicitur: Oseae o. vitis frondosa Israel, fructus adaequatuς est e .nriso. Aliqui marcescunt per urentis Et sunt tales, qui dimittunt praedic a te propter oblocutiones , detractiones , &Ec odia; & tales vocantur arbores autumnales, infructuosae. Explicatur Nimirum Memara facieiratia, qui percipietur, quando animae de eorpore recedenti Christus dieit illud Pro. vel b. 3 i. Date ei de fructu manuum sitarum, Δ Ludini edim in portis opera ejus. Itaque si hos fructus percipere velimur,opor

iri, illo prici cou templando sustemus,

LECTIO XXXXII

TEXTUS.

Filii autem a Derorum in Gnsummatione erunt se ab iniquo thoro semper exterminabitur: ess quidem longe vita erunt, in nihilum computabuntur,s sine honore erit novissmasenectus eorum.

EXPLICATIO TEXTUS.

IN praesenti Textu Spi itus sanimis redarguit

L eos , qui violant castitatena conjugalem. Dicit ergo Lbi autem aduher ram . id est filii geniti ex adulterio commisso, sive ex parte viri, sive ex patre taminae: D eoU-και-- erum

id est, insito fine , hoe est non diu durabuut: sieut nec illud diu durat, quod est in silo fine.

Iniqetus thoi est lectus illiciti concubrius. Et quia contingit aliquando , quod aliqui, de valia pauci homines , ex illicito concubita geniti, sint diuturae vitae ; id bostendit Spiritus sanctus, quod saltem talis generatio non sit finialiter honorabilis : puta quando plures ex illicito eoncubitu genitae sunt limul imitat res scelerum suorum parentum , quod plerumque fieti solet. Cum quo tamen stat non esse impossibile, quod tales qui patiuntur des ctum natalium . sebindὸ fiant morigerati.

mines , s parentum vitia non sectentur, MDeum rectὸ colant, honesti & salvi erunt. Semen enim ex quatieunque homine . Dei creatura est , & eo malὸ erit. Filius enim non portistit iniquitatem patris Eaech 18.

ρωιabae.1-.Id est dato,quod Deus talibus filiis ex illicito concubitu genitis,&imitantibus vitia suoru parentsi,det longa vita in praesenti;1. . Miata est inter peceatores c5putabuntur et quia peccatu nihil est. 8e homines nunt nihil, dum peccant. Teste S. Augustius.

Et hoe iustὸ , quia honor est praemium virtutis , M attribuitur tantum bonis et ut dici-

SEARCH

MENU NAVIGATION