장음표시 사용
51쪽
im usus vini sit homini licitust
leo, quod per se loquendo, ulus vinin o&ytate sumpti sit homini l .catus. Dixa, ρουν loquendo, quia potest comingete, quod alicui lioni ini usus viiii lit ill:citus Per accidM ; nulli rumvel ex condi. i , ne bibentis. quia ibi te alii ex tuo
lacti, scandes se ei itur . vel sortὰ quia vino lacile laedatur, &peribi caput. lin m N pedes, vel
quia pervcit anast in xit a vino abstinere. ὀ thmptum it atramennini lione statis; consui
illi enim at honunis nobilitatem, tamcors isqv na ani in unde Antoni ius d. si tale natura humane ait : Quid irpius ebitos in
T leo, quod per se loquendo, uiu inin Oct Hii occulia: cui mens alienatu loci cres transna late rumpti sit honiani l .catus Dim H i - Ei Seneca Epist. 12. ait. Animus ebrie late devincius non est in sua potet late, sicut niusto impleta dolia iumpuntur, dc quidquid in ptaino iacet in suminum vis caloris eruciat: sic vino aestuante, quidquid in corde latet abditum, effertur N prodit in medium. Haec Seneca. Et Ailatio, liceqscata clarec uligitur ex Apo' Σ. ii die ui ideis viniam si Galuςrprohibetur tribus , ii onye Virginibus, Sacerdoti-Dus de Regibus Unde S. Hielonymus Epim S Gait: Si experto creditur, hocstina .mmoneo, ut sponsa Clii isti vinum i fiat pro veneno. Saceid rebus etiam ingressuris tabernaculum prohibitum erat,nὰ biberem vinum Levit. io. Deliique R gibus quoque erat prohibituita vinuat, Ov. Noli date Regi ius vinum. Explicatur tet tia pars, quod vinum in m , e-Lue sumptum sit complementum v li Plaus. Nam per vinum aufertur verecundia ; statim voluptas quae latuit in coide, se deἰ est , . Io potiaηtre raso a i l/lures pulti te cccandi, quam bono voluntate prchibui suma in icte. At vero ubi Mumum post edit nimia vis v, i qu d- quid mali latebat. emergit. Et idco ad Eph. s. Iibitur : Nolite inebriari vino in q io est luxi mi ;puta ei sective: exemplum est de Lo: h. G n i 9.& Eces.si. dicitur: Mulio uniui extetmiliavit vi
rate sumpti in lit expetin.entum latas ; quia homo sit ili positos ad quodcunque malum in ebrietate . & potest factu de eo capi experimentum, qiraliter internu sit constitutias quod enim est in corde s brii, hoc est in ore ebrii, unde Eces. i. dicitur: Vinum corda supcrborum arguat, dia ostendit, Ee stodit. Ex di his , & maxi:nὰ ex explicatione nrimae partis colliguntur qua: uor malia, quae ei rietas homini inter t. Nam primo homin in privatus a sensus de rationis.& iacit eum deletioren, bestia, quae nunquam se in briat, de hoc significat Ni. o
inebriatio. secundo spoliat hominem divitiis sui &idebitas Emuni potatores fiunt sinat te: pau-Peres , de hoc signincat Noἰ denudatio. Tettibreddit hominem derisibilem non sibi sim inimicis sed etiam amicis. Et hoc signiscat Cham: qui tat quam filius derisit tac muni patrem sinam ebria D ' um. Quarto quod me puniat filium chi dat
c xq 30 i , ,. . . . nando eum ad servitutem, hoc significat quo E utatur prima pars, quod usus v nim ' filio, suo,&proles ii endicit au&s 'vitutis E exponant, postquam omnia vorando de hauriendo dilapidarunt. nolo , d 1 him. s. ubi dicitiar: Noli adhuc aquam bibere , sed modulo vino utere propter stom
c lini tuum , α frequentes ili firmitates. Item Eccl. i. dicitur: Exultatio anima dc cordis, Uinua, temperat E potatum. Dices primo. Eccl. a. dicitur: Co tota vinoabitinere animam meam , ut eam tramiserrum ad si perbiam. Meundbad Rom. 14. dicitur: Bonum est non manducate earnem,& non bibere vinum. Tertios. Hieronymus videt ut docere , quod Christus se retraxerit a vino. Respondeo ad haec omnia, quod solum probent este adrivia consilii, abstinere a vino: non tamen est actus praecepti. Respondeo tamen secundi, simplic tet ad primuna, quod duph x sit sapientia. una insula, cta, tera per studiunt di et inam si qui sta; Sadscienti mi insissent duponit qu.dem abstinentia a vino, ι on autem au 1ari eluia i acquisitain per sudium unde licet vino moderat c uti.
Respondeo ad secundiim, quod illa aut horitas si truncata ; Nam Apostoliis ibi solum vult Persuadere Rc mana convellis ad fidem, quod
nec carnibi is nec vano abundanii utant ut inican-λlum Chi stia iram de novo eonvel solum, undἡμίd a loco Atato Neque in quo frater tuus offenditur vel scanda idatur. Respondeo ad tertium, quod S. Hieronymus solum vilit . quod Christias se retraxerit a vino linquam ab impedimento persectionis si excellive sumatur.
An uius vini imoderatus causset detrimen tum libertatis, atramentiana laonestatas, complementum voluptatis, cic experimentum latuitatis leo, quod ce.
λ plicatur prima pari, quod ii sus vini in moderariis. eausetistri in nium '; quia prima radix sei vitutis & isti bilitatis sui: vinum. Nam ante tempora Noemi seu antὰ diluvium nullus fuerat servus, nec homines hibuerunt vel ba erunt vinum. Post quani utein No. plantavit vineam. di vinum exinde bibisset, inebriatus est, de dormiens iacuit in tabern o, posteriora na- datus. 1 st. Pori δ dum ista serent.
accessis Chim filius Ni, iii ad eum . videns patris sal verenda derisit euiri; quod citat nunti tum esset N E.tio, damnavit Cham filium suum servit uxς;- hosuit piima origo servitutis, ut docet SA IUιαι . tib 1ν. d. oωρ. Dei cap. ip xplicatu i unda pars, quod vinu immodera
Coronemus nos rosis ot rcescant m yum pratum is, quo non pertranseas luxuria nostra: nemo nostrum ex3ers se hixur nostrae:ubique relin reamus gna tititiae,
52쪽
a tarn au Gebitam educationein coi talem
Ptolis. quam ad debitam in is in otii de
rebius fici .i, requii itur ι eita cognitioriolis quae haberinor pollet , nili mulierat propitata ei letum Vaiorer verum vinculum macitate : Veria tem non possiet haberi ita bene, in cohabitatione ali i ita, luna nempὰ mulier divisa a viro h
bita. vel licet sani ut i ii viro cohabitat, semper tamen pro lito libitu posset acce alteram , ii fornicatio: oret licita: adeoque hoc quod
IN praesenti impii se te athc unt acl ni perbi e
ι quis illorum deb bit audire illud italae a C
rotians coronabit te tiabulatione, & tunc lugebunt & plangent de eo . de quo modori ident; dicentes illud : a brenorum Defecit gaudium cordis nostri,veuus est in luctum chorus nolleti,
cecidit corona capitis nostri; vae nobis,quia P - avmnis. Sequitur intextu: A. - 'arum μ.uωτρινι arsim Axuriat ne i a. id est, nudusii: locus ama: nu in quo non luxuriemur, ut Omnis loci amoenitas, notas conferat delectationein.
Q um cems su luxuria ; Id est. luxuria noli a communis sit omnibus, ita utili libertas generalis prccandi, & alios ad peccata incit indi. Ubil re Diuia πο- ra emi in cantu , tripudio, iustis, ta ludis. Et inii, acidunt causam huius libertatis pecca se oblectandi dicentes amino ra. st Frines a quasi dicerent: Quia haectatu uti l isit, quibus posivinus irim in hac vita, ii- tot cacio limplex esset licita, non pollet habetice ita cogimio Prolis , tam incorporalibus educandae, iam in spiritualibus instrinendae. UndEdicit: Qii Od concubitus fornie rius sit contia charitatem , quani homo debet proii generandae.
Dices i Deus praecepit Oseae Prophei e : vade , ira ac Ne tibi molem sornicariam mi ignum est . quod fornicatio nonsit peccatum,
alias Deus euhi non praecepisset. Confit in ur. Antiqui Patres commisetunt sornicationein line ulla repraehensione ; unda Gen. ri. Abraham ingressus est ad Agar alic illam illam. Et Jacob similiter ad ancillas uxorum tua. ruin, Balam Smitam ingressus et t. figo sortii. catio non est peccatum. Iudas quoque accessit ad Thamar, quam aestimabat esse meret icem. Respiti eo adprinuum, quod Deus piaecepi
oleae . qu m uxorem ac uperet illam. quae
quo laci minuti brnicata cum aliis , postea vero per legitarium niatrimonium assumpta est a Pro
quidem alieti vita post mortem non esi ; nec diui Os mu Diem, vel die quod dispensatioliosi inoctem datur praemium bonis&poelian - f erit non cile peccatum, quod aliarim is , ut sibi ut puimpid. &stolide imaginantur. Quia totus texitu es de voluptate , & luxuria; ideo ut
Utrii in sornicatio simplex sit peccatum
Dico, quod iit peccatum mortale fornicatio
Pi obatur ex Apostolo ad Galat. s. ubi dii it:
Manifesta sunt opera carni quaesiturioiuicatio;qlio . . iuri qui talia agunt regnum Dei non possi-d baiit. Nullus autem excluditur a regno coeloruin niti propter peccatu tu moriale.
I tam Deat. Non erit fornicator de filii Israci. Et ad Haeb. t . Fornicatores iudicabit Deui. Ubi Glossa subdit: in iudicio generaliaeternae danaiiasonis. Probat ut etiam ratioue , de ex ilicatur. Id quod coni triatur bono linis potentiae generativae homuiri collataee Deo, inpe militi moriale ; sed sol nicatio implex contra- turl, ,no sinit potentiae generativae , hominitae a Deo: Ergo est peccatum mortale. Mi r se eoi atur : Nam bonum potentiae generati iiiiii cultatis a Deo est orporale, pro con- quod aliore catum luisset : Sicut dispensavit cuin Abraham in homicidio, quod Abraham volebat commit vere in occilionei illi sui Isaac. Res pondeo ad Iirmatissem. Quod Abraham, S Jacob , plures habuerint uxores, unda
non ibit ibi sornicatio. Vocabant tamen concubinae, lilia cum duoeonveniam in uxore, nemia
pὰ inseparabilis conjunctio, & familiaris eoadia ministratia , in quantum uxor est socia multi rideo primam habuerunt concubinae, sed non seundam. Pinnia ficiebat nummonium, lixivi in non. Utule pi xlatae ancilla fuerunt uxores quia ad thorum . non autem quoad regimen familiae, secundum quod uxores nostras , inareosin iliu
De Judavero One 'indum est, quod pecea
Diees r. Clos a super illud Delit. 13. Non erit meretrix de filiabus Iliaci, ait : Ad eas prohibet accedere, quarum veniali est turpitudo : Ergo fornicatio simplex solum est veniale Conscinatur: Nam sit p.r illud t. ad Timoth. Glossi specie humana . &o: pro im pleno umero Electorian led u; led utrique huic finicorur x ir fornicati os inpici Probatur, in ad bonum corporale, requiritur probum ad bonum autem
ς ititur debita informatio prolium seu lorum , d fidem seu bonos nam probum de rebus Edei, ob rxercete in pietate, it Glossad Amis i , Omnis
summa disciplinae Christi ae in misericordia, tapietate est, quam si aliquissequens lubricum o nis patiatur. sine dubio su labit, sed non peris
bit. Ergo ii non peribit, on peccat mortaliter. Respondeo ad primum : quod in textu allis gato, vera littera habeat ensis, non autem v nialis.
juvat hominem, ut i beretur a morte a terna. stamen desilit j peccato , & vere poeniteat duillo Ex dicti: eolligitur, quod non solviti consensus
53쪽
sus in actum peccati mortalis, sit peccatum mortale, etiam ciuisensus in delectationem peccata mortalis sit precatum mortale: & idia os ruti, plerus, attactus, quae fiunt propter delectitionem inordinatam , sunt peccata mortalia, dc vocantur oscula libidinos vel tactus libidinos.
ment.super Lib. Sapient. nomon.
singulare domicilium, crasib ter ebrarum sit
tus atrame , lucem animae suae. o lorem famae fine, gloriam domus sua, amure mulieris amisit:& postremo curvatus coram Baalim , ex Ecclesiastico dono mutatus est in membrum tabuli, id est ex Concionatore Domini, mutat est in membrum daaboli.
An voluptas carnalis sit effoeminativa visoris & potestatis militaris; accumulativa doloris, 55 displicentiae singularis: oi sulcativa decoris, S sapientiae
Explicatur ri, a pars,quod voluptas cat-nalis iit Eooeminati vigeru, repo a mi A/aris. in huius ligulam Nam n , dum doriri et in sinu Dalilae. poliatus est strenua tale solita pugnandi, Iudicum is. Sic etiam quaecunque perio nidormit in sinu Dalilae, quae senest genter custodit, de tradit voluptuosae vitae, de ita spoliatur vigore sortitudinis. LInde fingit Ovilio ti. tinmorphoseos, de fonte Salmano, quod fuerit talis virtutis, ut sertum abstulerit viro. sese in illo balneanti. Isto modo evenit de voluptate; Nam si homo militaris sese balneet in deliciis volupta vis carnalis, et sceminabitur, emollietur, &wimositatem perdet. Et inde factum est, quod nobilissimi Principes, qui armis vinci non poterant, victi sint per lux ut iam τὸ sicut nairat Bb. ν. cap. t. de hinnibale Duce Carthaginens, quem mulier quaedam per proditionem Romaniso dendum tradidit. Campana,inquit, lux riam invictum Hanibalem armis tuis , ille ebris a laxata, vincendum Romano militi tradidit. Patet qiroque exemplum manifesti im de Hol
serne Iudi . ia. Et de talibus dicitur Job.33.
Morietur in tempestate anima eorum inter effoe
Explicatur μηκαδε pars.. quod voluptas sit
eo ιasngularu. Quia naturaliter post volupta'tem , sequitur displicentia. Unde Zoetimstib. I. Δ f. uione eap. r. ait: Quid autem de corpo ris v aptatibus loquar.quarum appetentia qui dem plena est anxietatibus , satietas vel δ pinnitentiae. D- pacomparat voluptatem api , qxa est in eodem loco : Nam primo tundit mei sedendo, & infigit aculeturi reeedendo. Unia dicit: Habet hoc omnis voluptas, quod in primis grata multa sundat , postea autem nimis tenaci ictu corda serit. Haec prudenter adverterat Demosthenes Philosophus . a quo Tays solemnis
meretrix de Corintho , prς unico concubina potiti centum talenta , at ille in coelum suspiciens ait: Tanti poenitere non emo. Id est pro tam modica voluptate carnali, quam postea sequitur tantus animi dolor , tantum pecuniae nolo expendere. Explicatur tertia's, quod voluptas carnalis sit missarisa decoris sapianti aditaris. Exemplum hujus habemus in Salomone Rege, qui se ora sua curvavit mulieribus, o positit maculam gloriae suae. Ad quam historiam valerius ad Russiniuri sie alludit. Sol hominum Sa-ιomo Thesaurus deliciatum Domini sapientia
mm viduae, nec veterano, nec revereamur
canos multi remporis ;st autem forti ruis
m ira se ui titia ; quod enim infirmum
es nutiis inet enitur. EXPLICATIO TEXTUS. Postquam impii se invicem provocarunt ad
peccata lasciviae ; nune tae invitant ad peccata injustitiae fraternalis contra situm proximii. Quamvis autem quatuor generibus hominum soleamus parcere, nempe primo Pauperib pro pter impotentiam , sese i ira propter inia centiam , propter clementiam, de Propter reverentiam ; haec enim omnia dictat ratio naturalis compassionis : Nihilominus impii contra hos omnes conspiram dicentes : Opyrima Pauperem , quantum ad primum, δε μην, qtiantum adieeundum, V n
parcamus viri a quantum ad tertium, neeroe νι-urca os mutis temporis, quantum ad uar
Sed revera holum quatitor CpPotitum mandatur in factis litteris. Nam Isaiaeae. dicitur: Subvenite opprei Ib, judicate pauperem, es defendite viduam. inanium od quartum autem, specialit ei dicitur Levit. 19 Coram cano capite inurge , α honora petionam senis ; unde icci quidam dixit: Muna fuit quendis Minima reverentia caim, proiis, ruga seni us eras. Non tamen se sensit OG urri arua an qui lib. tretio de careo Ic dicat . Turpe pecus m tam , turpis sine a mine
Lis .fr a frus/x, nν criκι caput. Sequitur in textu : Si aut fortitudo nostrato jusuis, id est, pro lege justitiae liabeam solam nostram fortitudinem: ita quidem ut si ii
bis objiciatur quod faciamus contra leg I .lirnihil dicemus quani quod lex iustitiae nolli. st alia, quam sola ibrinudi., pote . no: Quoάenimi risum est. nuriis iniexit est, quod non habet aliquam sortitudini inutile , seu non conducit ad nostram iam provocandam, seu continuandam. Cus' D in
Particulam intextu allegato, id est O
rimamur fNota. quod triplicitet sat oppes O mi.
54쪽
se a opprimunt Adv. mer sapientiam,
Et Isaiae io. Scribentes injustiti Isic laiant, ut opprimetent in judicio pauperes. Tertia opprimunt Praelati per neglig 'miam ;umle 3.Res s. dicitur: Dormiens opi' stit eum. Norat. Quod tales oppressores prox mi , dc impii atque crudeles homines , qui claudunt vis cera misericordiae suae a pati eribus justis, viduis ac sembus, eor videantur has relaxeum. Ad pr politum ducit Ose tim Ab. ι1. Metam. Quim iit fiuvius quidam, cuius aqua hausti, reddit viscera bibentis saxea , & quidquid intingitur in illa aqua, fit lapideum. Unde sic canit: E M in has ut Cirunci , , t re ra, rara rassio in est marmorare . Fluviui iste est cupiditas deordinata homini simpii ac divitis, cujus at sectiones privant misericordia, charitate, Npietate. Sed utinam de taliabus verificaretur illud Ezecb. 3s. Auleram cotui deum de carne vestia , α dabo vobis cor
An liceat per potentiam opprimere Proximum 'NO; , Quod opprimere nihil sit aliud quam
alium contra vires, de voluntatem premere.
Hoc autem potest fieri dupliciter ; Uno modo secundum ordinem juris et sicut pater opprimit M verberat filios suos delinquentes,quos tenetur castigare. Alio modo contra ordinem juris, sicut Tyranni opprimitiit subditos. Hoc primi lib. Dico, Quod contra ordinem iuris non liceat per potentiam opprimere proximum. Probatur Dreviter. Quia opprimere per potensiam Proximum contra ordinem juris , id est sine ullo iure, quod habet in proximum, est proximum preme recontra tuam voluntatem, vel in suis rebus, vel in Persisna ; sed tali modo premete suum Pioximum non est lic lim , estque non solum contra charitatem, sed etiam contra iustitiam; cum liter laesus & oppressius habeat jus, ut non laedatur vel opprimatur ab alio e Ergo. Dices. Licet 'r dari ab hostibus: Ergo etiam
opprimere. S. Augustinus in Epistola ad Vincentium Donatistam de infidelibus Donatistis sic sedibit : Res inqui: filso appellatis vestras, quas nec juste pollidetis , ieeundum legem
te tenorum Regum amittere justi estis. Ergo res etiam servari non possunt , quae auferiamur iubello it isto. Respondio ad primum . quod si bellum sit iustum, spolia ab hostibus reportata, opti nacon scientia iei vaci possint , non autem c bellum sit injustum. loquatur ibidem dae cetiis bonis imma ilibus, quae Dona stae per vii lenirimi Catholicis abstuletiant: h cscura Regibus pisti sunt restituere. errani a Regibus, quorum legibus sub
Dices secuα . Reges & Princ mes s et Emulta viol erextorquenta suis siubdita , sed hoe vi detur periinere ad oppressionem t en Re - s sic extorquendo non peccam . Ergo, poesiatio est licita. on matur. Verbera pertinent ad oppresti nem e de tamen Domini licitὰ post int verberare subditos,Ergo etiam opprimere. Remurio adpronumquod quando Principes a sub stis extorquent ea, quae sunt necessaria pro Republica defendenda, nullaten' peccent si Mi
tem extorquent a subditis ea , quae non sunt ue- cessuit, tunc peccent, tenencurque ad rellatutionem.
R θοα adseuaedum , quod nemini liceat alterum vel berare, nisi sit ei subiectus, A delinquat: de ita verberare licitum est Doti,ino se os
uos . par tibiis filios,& marito umires.Caveant tamen tales, ne in verberando crudesitatem ex erceant, i utantur moderamitte. Circa typas peras in textu,sit.
An triplex reperiatur paupertas in hominibus tDIco,quod sic. Est enim paupertas egestaut,
paupertas honestatis, dc pauperiali vanitatis. Ex quibus prima est miserabilis, quia volun xati contrari. ; Secunda commiadabilis , quia vir mola de voluntaria: Tertia autem est viture rabilis de nulli concessa. Explicatur prima pars demumrtate egestaris, quam iustinent homines involuntarii, optantes sibi divitias ; α ideo plerumque accusent Dei inde iniciuitate. pr 'rimum de tenacitate fortunam
suam de infidelitate : Suntque pleni murmura tionibus, tuitis. A mendaciis. Nihilominus tales pauperes licet si it vitiosi ut plurimum, pium tamen est is ibium desectibus subvenite. Unde Plalmista ait: Beatio qui intelligis superegemim& pauperem. Et Gloiu SHιιronyram si mi ead eLia. Da misericordi, de ne suscipias peccatorem, dicit sic: Qui indigenti misericordiu tribuit, nec pro delicto sutiliit, nais titati iii et i iacit. Natura enim tequeienda est, de non petib-na; qui enim indigenti dat peccatori, non quia peccator est sed q ii illo nisi est non peccatorem.
sed justitiam nuttit, quia non delictu a diligit, sed
naturan . Ita plata eleganter purpuratus Doctor. Explicatur sic una μηνι, de Pau mare bone satis,quae est voliti: tu Eisl umpta propter Chrianum : duin homo i im soldm iaculum desiuit,
secletiam multis indigenuisse exponit ; de quibus tamen dicit Christus: Beati pauperesseritu, quoniam ipsorum est x um coelorum. Explicatur irrit, ars. de Pavertate vanita tis ; talis fiuit quotiuidam Philosophorum tempore s. Joannis Evambitae : qui pro vana gloria pretios a gemma uegetunt in lignum mundani comenipturi
AR TICVL VS TERTIUS. An voluntarii pauperes propter Christum,
sint Christo similiores in conversiatione; validiores in tentatione, εί be tiores in remuneratione 'Ico,quod sic. GPlicatur ramia ari, quod voluntarii
55쪽
pauperet propter Christum, μι ι Usimilis iueonversari et Quia ipse realiter,& et editi siret pro nobis pauper, vivendo, docendo, de moriendo: ita ut Filius hominis non habuerit ubi caput suum reclinet. Undὰ in figura Christi dicitur in Psal. Pauper sum ego de inlaboribus il iuventute mea. Et ideo isti pauperes voluntarii dicere possis ut Christo ; Do ne si decepti sumus, tu decep sit nos, sic vivendo, sic docendo. Venit autem Christus ad fulcipiendam paupertatam hominibus Odiosam, ut eam nobis redderet gratiosum dicens illud Matili .is. Si vis perici luscite, vade, &vende omnia, quae habes,& da pausi. ribus.& ven sc lucre me. Expluat in secunda pam , quod pauperes volunta iii sint vias diores ιn tentatione. Nam si duo homines limul pugnem, S unus sit pannis undi-l ci; cum l.itus. alius velis lit nudus, tunc ille, i ii est nullus, liu ebit quidem verecundiam, sed tamen habi : a. c. .gi. ioc est ad luctam nanoton
habebit in se, liniae a socio suo vel hoste tela tur. Applicatio. Vita nostra colluctatio est cunidiabolo ut dicit vi ad Eph. s. Non est nobi colluctitio adversus cuinctii & lati guinem, sed actu versus princi pos potestates, ac Re res ten bratum harum. I IOn O ai. tem pauper α qui de divitiis non curat, est nudus; divites aut eiu illant
vestiti ex omni parte ; & ideo potest eos diab
ius tenere ex omni pat te.& prosternere in tent cone: Pauperes autem qu:a nudi sunt, ideo evadunt. Unde ait S. Greg. Nudicum nudo luctari debemus e facile enim ad terram trahitur,qui habet in se unde teneatur.
Serpens . sileut dicit Magi resententiarum in Hominem nudum iugit, &in sibi investitum. sic Diabolus qui est serpens antiquus, pauperes fugit, &in divites insilit. Quia qui volunt divitas fieri , incidunt intentationem, & in laqueum Diaboli ad Tllim. s.& Ecci . dicitur. Melior est pauper sociis, quam dives imbecillis, S a geli it in alitia. Explicatur ιortia pars, quod pauperes voluntariisnt Matiores i. rom eratior. Eriarat enim
judi sis Christi assessores in judicio; unde Matth.
39.dicitur: In esurrectione , vel regeneratione,
sedetit Filius hominis in sede majestatis suae, sedebitis& vos iudicantes; & Iobsor Iudicium
pauperibus tribuet. Nota hie, quod itia sint genera hominum, qui lie et nihil habeant, tamen non reputant pauperes. Nilnii um electi & vocati ad magnam dignitatem. Secundo ha ut es in securo deposito divitias S thesaurui Tettib haeredes magno
rum .... Modo autem haec Omnia tria inveniun
tur in pauperibus spiritu;Jacobi a dieitur . Irim ne paue res elegu Drara in hoc modo ; Ecce primum, divi ρει inside, ecce secundum, G h-ιδει
Itaque ex dictis patet, quod paupertas voluntaria pro Christo sulcepi omnino laudabilis sit, si tamen sit humilitati coiij iuncta. unde S. Hier nymus in quadam Epistola tu quin Pauperes Dei
sunt,qui musa una hi perbia derelicta humilitati se per omnia tradiderunt. Et odorussuperiLDa Nat Edent pauperes & iaturabutitur ait:
Pauper si luperbiat, non est Dei pauperi, & loc ple, si humilitatem diligat, non eIesaeculi dives, voluntates ς - hum iunt inspicienda , dog
Circumveniamus er tam quom mimu- , tilis es nobis, centris ius es operibus no-srii, cse improperas nobis peccata legis es , HL amar in ras peccara aisciplinae nostrae promittisse cientium Dei habere Iilitim Dei se nominat. EXPLICATIO TEXTUS.
PO aqvim Spiritus salictus posuit verba re-P: oborum conspirantum, contra justos in geliciali, nunc renit verba Jussi tum reproborum conspirantium contra Clit illum in parii in lari Chii istum, qui Per antonomasiam leu per excet lentiam vocatur iis . Ista autem coniiuratio
Judaeorum contra Christum impleta est Ioan i i. ubi diei tui : Collegerunt Principes 5 Phar xi consilium. 5 dicebant. quia hac homo multa si gna facit.quid faciemus lPorro ne Iudaei videamur siae causa contra Christum conspiretisse , ideis adducunt contra eum . de accusant ipsum de duodecim punctis: Nempe primo de i uctuosa occupatiotie. Secunda de nia tiosa pertiarbatione. Tretio de improperiosa contentione. V io de injuriosa dis famatione. de ambitiosa praesumptione. sit. de saperstitiosa blasphematione. Septis de secreti revelatione. Octavo de dis id onversatione. A. de criminali parvipensione, se a irrisione. Dmmo de partiali divisione. Unde ei a de praejudiciali comparatione, & Du δει ima de caper naturali usurpatione. De istis inquam omnibus accusant Iudaei Giristum ;primis tamen sex punctis . quae continentur i. textu praesentis Disonis agemus hie , de aliis aio tem punctis in sequentibus lectionibus dicetur. Itaque sensu praenotati thematis est ille. emine. - erga iustum, id est Christi morim diei tui tui bis per antononaasiam , i per o lentiana , id est nullum itactum tanquam otiosus affert reipublicae nostiae: deo contra νισιν Iruns stris, id est, perturbat Poeni Gi r 'rariu bii peccata tigis , taxat nos peccasse contra leo: ena; Uiumst ea a d bbplina n. ra id est, dicit quod nos Iudaei itivola doceamiis, te qued solvamus.& tamen hoc nobis non pr at. Pro mei Deu
miis Dei se has o, id est, asserit 3: jactat, se inscientia sua aequalent esse Deo ; Εἰ-- Dia seno Mat, id est eximia nobis cultum, qui dei, tur Filio Dei, quoa tamen est blasphemum. Ista sunt sex puncta, de quibus in praesenti nefandis sini Judaei Chris uni accitiant, sed quantialia r
nequiter ista Christo impora an , patebit ex sequenti articulo.
56쪽
In quo sigillatim omnes istie de sex pi inclis
est satis accusationes Iudaeorum contra Clitis bini restauratur. REsellii urpi viri Iudaeorum accusario, dein-ώtit 2 apreamor. Nam luxili unans mundum S lisnum vitae Dictens tructum per diuodecim linerues,est res aliqua summe utili et mundo nilus tuit lux mundi, nutra. Et ei dignum facietas laui tum per duodecim menses, a. Idem docet, & insomist duodecim Apostolos rectam fidem habere ; ergo Christus suit summe utilis, α non otiosus. Nec refert, quod Iudaei non liberint usi ista luce; Nam lux in tenebras luxit,& tenebrae eam no compiae- henderiant; & per odium Christi sese a vero lumine diviterunt : Sc i. seomuum non est, quodii oranserint in tenebris siue perfidiae, juxta illud, L Dauni. Q. Qui odit staticinii non tenebris est,& in tenebris ambulat. Rei ab iit sic ata Iudaeorum accusatio, demistias ora perturbarisue : Nam Christiis sitit si unus an ator pacis Ergo non fuit ni iuOsus pacis perturbator. Probatur antecedens, quia Christus itat ut post suam N mutat emptum ulgavit per sum Anguos Pacem. a. In te pax hominibus bonae voluntatis. Cliritius quo que praedicavit pacem docendo , io. In quamcunque domum intravetit indicite primam pax huic domui. Item Christus per testamentum legavit nobis pacem dicens: Pacem meam relinquo vobis, pacem meam do vobis. n. t Nec re it . quod Christus liberit contrarius probus Iudaeorum; quia haee contrarietas usi-batur ex operibus Iudaeorum, quibus Christus viri poterat consentite, ut docet Cusiodorui super illud P Umi: Factus est in pace locus eius. itaque pax vera debet habere concordiam cum bonis motibus. clingare cum vitiis ; dc qui a Judaei habuerunt mores pestimos, mirum non est, quod Christus suetit operibus eorum contra
Refellitur Trem Iudaeorum ac lesio, di im
qua increpatione Cliti ius usus ivit. D. tu.
.diccior Nonne Moyies dedit vobis legem , Mnemo ex vobis ficit legem t Porro quod Chri- si benὰ fecerit improperan o peccata Judae
rum, patet ex eo, quia Reparatorige ineris huim
ni summὶ convenit peccata publica Iudaeorum taxar de ciuistiis filii Re arator generis hi maui : Ergo rectὰ increpavit citi a judaeorum. Nee mirum quod increpando vitia Judaeorum,
incurrerit eorum invidiam,& odium; quia vera tu odium parit. Resellitiis accusatio Iudaeoriam με ιμ- iuris Eifamatio/; dum nimirum Christus diis
xit Iudaeis,quod sit voti d eant, legemque dissolvant, juxta illud, a uis. is. Irritum fecistis
mandatum Dei propter traditiones vestras.'quein malE Judaei Christum in hoc peccato a cusent, aliter ostenditur. Nam Magister verax debet fili is informationes, falsamque docuinam tollues quia amico Socrate , se amica veritate, debet praehonorari vetitas sed christus Domi-
nus suit Magister verax, juxta illud Murio. aa.
Magister scimus, quia verax es , de viam Dei in veritate doces ; imis Christus suit ipsa vetitas, dixit namque de te: Ego sum via, veritas, & vita: Ergo Christus falso eorum informationes , quas populo Judaei dabant, debebat tollere. Neque verum est quod Christus eos diffamaverit: quia opei a Iudaeorum eiant notoria,adeoque ipsi sese
Refellitur Meusitio Iudaeortim , Gambitissa it cum isne Chr , dum asterit, se inscientia elle aequalem Deo. Nam in Christo non fuit ambitiosa ulla praesumptio, sed solum suit humilis notificatio sui dum dixit: Lamni. t. E me iplb non veni, sed verax est, qui misit me,
quem vos nescitis,ego autem scio eum.
Ex quo deinde sequitur, quod quando quis persectὰ scit Deum . sit aequalis Deo in scientia, quodque sciat omnia; undὸ etiam Judaei hoe ipsum fateri debuerunt, L .is . Nam lcimus, quia scis omma, de non est tibi opus , inquis te interroget, nec mirum , quod Iudaei fierint invidi Christo, ex eo, quod scientiam Dei habuerit; nam cum scientia Dei penetret ad cogitati nes cordium, quas Christus verὰ cognovit, juxta
illud; Quid mala cogitatis in cordibus vestiis: ideἡ ii erunt confusi Iudaei. Resellitur dexta accusatio Iudaeorum, δεμ- Dum Fili
Dei dixit ; Dannu s. Resellitur inquam ista accusatio hoc modor vera annuntiatio, & per opera miraculosa, quae alius nemo facit, aut virtute propria secere potest, est solum comproba
tio. α non est blasphemia; sed Christus Domianus . solam vel E Judaeis annuntiavit se esse Fialium Dei, de quod noc sit verum, comprobavit
per opera miraculosa, e mos illuminandia leprosos mundando. de mortuos suscitando virtute
propria, propter quae Mitibia . dixit Centuri . Vere Filius Dei erat iste. Ergo Christus non commisit superstitiosam blasphemiam. - Εst autem Christus secundum naturam divinam , & si et hypostasin Filius Dei naturalis , homines autem iusti sunt Fili Dei adoptivi iuxta illud/. I aeui. 3. Videte qaralem Charitatem dedit nobis Pater, ut filii Dei nominemur, S: simus: DComputati sunt inter filios Dei , de inter Sanctos sors illorum est Porrὁ, quia Filius Dei assimilari debet Patri, quia secundum S. Filius dicitur. quia fit ut ille; Deus autem est incommutabilis in potentia, ineffabilis in sapientia, & indicti bis lis in clementia; Ideb in filiis Dei adoptivis,d
bet apparere Patris potentia per carnis mortificationem, filii Sapientia, per sanctam informationem, & spiritus sancti clementia per injuri tum remistionem. Pro cujus maiori explicationesit
An in filiis Dei adoptivis de at apparem
Patris potentia, per carnis' rtificati nem; Filii sapientia per ancta in sormationem; de Spiritus sancti clementia perinjuriarum remisso
Explicatur Pr para, quod in filii, Dei F adopti-
57쪽
η a comment. super Lib. Sapient. Salomon.
adoptivis debeat apparere Dei apparete filii sapientia per sanctam it traditio acar. ιι mortisatιonem. Nain filiis Dei illud I. Ma- nem. Nam istis diei tui illud i. ad Thes. e. chabaeorum Accingimini,& estote filii potentes . id est accingim. m percontinentiam caritalis volutatis. Dcbet autem isti accinctura habere quatuor Zon .s, ut colligitur facta Scriptura. Una debet lle rina a ιν ea ad pectus, Secunda
Zona debet esse linea ad ventrem. Tertia debet esse Zona junea id renes a Z quarta debet esse ad lumbos. Et quidem Zona aures est munditia mentalis pitritati, ; & hae debet poni ad pectita contra immundas cogitationes. Unde dicitur ι. de nono, Quod viderit personam similam Filio hominis, vestitam podere, & praecinctam ad niamillas Zona aure Zona tinea es en petatio nimiae superfluita. tis. N: haec debet poni ad ventrem contra super fluas commeslationes; Et de hae Zona fit serino Ioannis 13. i. b. dcitur: Christus praecinxit se linteo,& coepit lavare pedes discipulorum.Zina funea est poena rig.εια austera; & taedebet
Oni ad rei e , contra libidinis titillationes. Et de
ac Gnad Litur Job. 11. Balteum Regum disesbivit,& pr Acinxit fune renes eorum. Deniquenna pessicea est reminiscentia nostrae mortalit lis; ita lixe debet poni ad lumbos contra volup. tatis delectationes :& de hac zona dicitur Matth. 3. Ioannes liabebat zonam pellicea circa lumbos suos. Qui autem sic sunt accincti possunt esse filii Dei potente si e cainis mortificationem; Municuiqne illorui a dicet Pater aeternus illud Natali. 3. Hic eth Fia .us meus dilectus in quo mi
Verumtamen contingit saepe, quod illi quisuerunt per gratiam facti filii Dei, carnis morti stationem debite non sequantur. Unde Christus talibus dicit illud lialae i. Filios enutrivi, ipsi
autem spreverunt me.Dum enim vivunt in pompis, & vanitatibus, in deliciis de voluptatibus,&carni si ae succumbunt, nee contra eum, sed conistra Christum pugnant;de quibus loquitur S.Iυν-
vcιο-e Munnensit Ministra inquit Christi sunt,&senium Anticht isto ; honorati incedunt de bonis Domini. cui honorem non deserunt. Inde est eis meretricius nitor, lustrionicus habitus,
regius apparatus. Inde autum in iroenis. in sellis, in calcatibus, plus calcatia quasti altaria fulgent.
Inde mensae splandidae cibis, & scyphis i inda
commessit ones de ebrietates; inde cithara & lyra, si dὸ reduli dantia torcularia, ct promptuariae luctantia ex hoc in illud. Pro hujusmodi volunt esse,& lunt Ecclesiarii praepositi: Decani, Dia.
coni, Areh diaconi, de Episcopi. Haec ille Melli- suus Doctor,qiii etiam subdit: Olim praedictum
est.& nunc tempus adimpletionis advenit: ecce in pace amaritucio mea amarissima. Amara prita in nece Martyrum; amarior postea in cor ilictu haeret corum ramarissima nunc in moribus d mesticorum. FIaec ille.
Sed isti prosech ὁ non sunt siti potentes bene.
metiti: sed fiunt imbecilles & filii suae camis. Hue pertinet it u i ad Rotia.' Non qui filii carnis. hi
qui filii Dei sent, sed qui filii promissionis. Ita
chaissim non sitis filii carnis , sed appareat in vobis potentia patris nostri: juxta illud ad Eph. s. Estote imitatores Dei, sicut filii charissimi. Erplicatur secunda pars, quod in stus Dei adoptivis m in prisonis Ecclesiasticis, debeaturi vos filii lucis estis,&filii Dei, lucendo pex bona opera, &a iossi, i subjectos luce vetae sapientiae illuminando,ac docendo. Sed in demo tempore est tinaendumare multis dicatur illud a Reg 2. Fi ii Heli, filii Balaam, nescientus Dominum,neque ossicium Sacerdotum ad pi)rulum; qui tamen lucis charitate lucere deberent: porio ut filii lucis ambulate, ad Eph. s. Explicatur tertia pars quod in filiis Dei adop
mὸ veri filii Dei &Christi discernuntur di siquiadem Christo proprium est miseleri . de ideo nobis diuitiit Luoe c Eritis filii Altissimi, quia ipse
benignusestsi per ingratos de inlos. Estote ergo misericordes, lac ut Pater vester misericors est.
Tactus est nobis in tradunionem cogitarisianum nostrarum ;gravis est nobis eti ad ridendum : quoniam dissimilis est aliis visa issius,qimmuratas ni τυ Cius. EXPLICATIO TETTVLpost illas sex ac sationes, quas In x contra
Christum habebant; nur c acutici in t Judaei
huc duas alias , accusntes Christ tm p titio de secreti revelatione . quae pertinet ad pro Onem & fraudulentiam : unuὰ d ci intrabιιιου stadiationem eo taιιικώm: id est,in prO- Palationem cogitationum nostrarum.
Porro materiai u hujut accusitionis desumpserunt Iudae rex illo Matth. v. ubi cum Christus via
disset cogitationes eorum, ducit : Ut quid mala cogitatis intordibus vestris 3 ubi Clitast ut imqtiebatur judaeis murmurantibus de hoc , quod paralytico peccata dimiserit. Resellitur tamen haec accucilio ; quia ex hoe quod Christus sit, eius Deus , cui sol l patentat cana cordium. juxta illud Psalm. Dominus stat
cogitationes hominum, quoniam vanae lunt.
Secundo accusant Christum de discordi cui versitione, in quantum in vita & moribus ipsis est dissimilis & recedica viis illorum, quod partialitatem quandam& schisma praese s rte vi
dum, id est molestus est nobis, de illiben et ipsem oculis nostris aspicimus: Q--ia- Assmito oratiis utra filius, ct immutata sint via illius : id est . planὸ aliam habet vivendi rationem. quam nos habeamus: & id δ illum tanquam schismatieum nolumus aspicere.
Resellitur tamen facilὰ illa accusat o. Nam Chiistis bonis suit invita similis . sed malis et . iam vita & motibus sne dubio is si nilis sui:
idebludaei hane Christi optimam vivendi ratio nem debuissent sequi . sicut eam alii boni ample xati sunt. & consequenter de sanctissima vἰ iChristi, qui ad reformandum genus humanum venit in mundum. Eccum hominibus per tristinta tres annos conversatin est, judaei nulla e ii,
58쪽
debuissent conqueri: Sedeartilem potuis nugnis acceptasset, non tamen teneretur seritate illud si laudibas debui lent depraedicare. Cirea illa ver- eretum hominis, volentis suum dominum mi
ba : Factus est nobis in traductionem, sivὰ propalationem,
An aliquis teneatur ex praecepto sui Iudicis
revelare secrctum fidei suae continis
DIco, quod si illud si cretum sit de re nulli
nociva, nullus teneatur ex praecepto judicis revelare illud secretum: Si autem esset de re
nociva proximo, ut si quis sub lecteto extra tamen sigillum confessionis alteri diceret, ego istum hac ratione occidam , vel accenti uti d mum istius vicinι ad furandum a tune homo tilis tenetur ex praecepto sui judicis revelaie il-hid secretum. Prim Pars patet, nam servare secretum de re nulli nociva , pertinet stim me ad fidelitatem, quam unus homo tenetur alteri praestate ad limnestὰ convivendum; turpe enim est effutire illa, quae sine ullius talione, cordialiter i ub secreto eo unicata sunt, summeque Lederetur chariatas proximi per eiusmodi fiatilem garritum. Sumida Parati militer constat ; quia quod
pro chalitate inii uutum est . contra charitatem non debet m. litare, tu dicit s. Berna uas tib. d.
provis, S a spe . Ποαe: imo esset contra b num justitiae. ii talis vellet se tuare secretum, Mittet deindὰ nequiter ad effectum deduceret ociscitionem prox imi sui, vel incensionem domus sui vicini: Ergo talis homo ad praeceptum jud: cis,
teneretur hoc secretum cedens indimnum pro .
ximi sui revelare. Huc facit illud S. Ridori .m malis promissis rescinde fidem , & in turpi voto muta decretum. Et haec est sententia S. Tbin
aliquid intellexisset, quantumvis illud nocivum foret alteri, nullo modo illud revelate deberet, quantumvis i judice male ad hoc astringente. astringeretur. Dixi fias usto eo useanis
quado subindὰ aliquae personae laicae, vel quicuisti; alii loquantur hoc modo rHoc tibi
confisionis. Se tamen non eonfitentur sacramentaliter, tunc inqtiam, non est si-
illum colestionis sed tantu sigillu sectet. Et ideo talis illud.quod sibi hoc modo extra veru sigi
tu C in s sionis diceret : esset quide revelator secreti, sed non ei Iet revelator sigilli Confessionis. Porro sigillum seereti tuae est, quando unus dicit alteri, ni Qt bidieo subsecreto, visne illud tali modo accipere, & servare sub secreto & alter respondet, ita, ego accepto sub isto secreto, Et de hoc secreto loquitur Prima Pars conclusionis, quod nimirum illud revelans peccer, de crimen proditionis incurrat. Praecipit enim D. , quod homo servet alteri fidelitatem in eo,quod non redundat in damnum proximi. Caveant proinde servi, ne aliquid acceptent sub secreto abeo.qui damnificare vult suurn d minum; quia acceptando tale secretum, faceret servus contra juramentum fidelitatis, quod praestitit suo domino: & licet illud secretum contra suum jutaminum fidelitatis domino servandae niticuta, quia etiam malla promissis est fides reis scindenda, ut dictum est. Pro cujus maiori intelia ligentia. Utta,quomodo licitum sit set vis iurare dominis de revelando secreto, cum hoc videatur esse contra praeceptuni correctionis state
nae Matth. iis . Si peccaverit in te frater tuus, cor ripe eum inter te & ipsum solum i Respondeo,qubu tale servorum iuramentum de revelando tecreto proximis suis, debeat intelligi salvo illo praecepto correctionis fraternae per consequens talis servus tenetur corripere conservum,quando pollet ipsum per hoc corri. gere,ic movere ad restitutionem, si hane oporisteat facere. Postea tamen, si ipsum saepius depraehenderit, poterit eum domino intimare, non autem pro prima vice, si tibi constiterit profuturam suam eorreptionem: Et hoc propter praeceptum Christi loco citato Matth. I 8. Ex triplici ergo caula potest contingere quod homo teneatur celare illud quod novit sub secreto. Pt imbex hoc quod ille Iciat solus,& necdum
servaverit ordinem correctionis fraternae ecun-
db ex commissione sub sigillo see retorum in his quae sunt sine laesione proximi. Tettib ex sigillo
eonfestionis,quod sigillum est omnium maxim Circa illa vel textus Gravia s-M. Sic
Quaenam peccatoribus sint gravia t
DIco, quod peccatoribus , & perversis quatuor lint gravia; Nimirum Onera peccat Ium. Secundo opera mandatorum. Terith vicianum beneficium, di quarto divinum iudicium.
Explicatur 'mna Par , Nam de peccatore dicitur ἐν in Psal. Iniquitates meae supergressae sunt caput meum,& sicut onus grave gravatae sunt super ine.
Constat, quod quant baliquid est gravius,tan- id velocius descendit ad eentrum i S: si esset aliquod coirus grave , quod in instanti ad suum centrum descenderit; diceretur illud habere gra-
ev. b. Modo sebsumo : Sed peccator in suis delictis moriens. in instanti seu in puncto ad infe num, qui est in medio terrae, descendit, iuxta illud Job. ii. Ducunt in bonis dies suos,& inpunis cto ad insetna deseendunt: Ergo signum est quod
peccator in peccatis moriens habeat gravitatem infinitam , ratione sui peccati mortalis, quod ita sententias. Thom. ratione ostensae divinae, est infinitum. Si sertum trahatur ὀ magnete , tunc serrum sitam gravitatem non sentit, nec cadit deorsum. sed manet unitum magneti. Applicatio.Nosti umliberum arbitrium est serrum durum,Magnes autem est Deus; neq; ullus potest venire aὸ Filium,
nisi Patet coelestis ad instar magnetis traxerit illum. Joan.6. quamdiu ergδ homo Deo per charitatem conjungitiar, non sentit homo suam gravitatem, nec turat terrena, sed trabitur semper
ad coelestia. Si autem homo a Deo separetur peccando mortaliter, tunc petit suam gravitat Eadeδ ut mox ad infernu descendat.Unde signa ter dieituri Iob.7. Posa isti me contrarium tibi.
59쪽
Commentsuper Lib. Sapient. Salomon.
dei bis sum mihimet ipsi gravis, quale non ingrave Hvinum iurici πη. Et in hoe nullat tollis peccatum meum, & quare non auter 1 mi. Dus errant, quia dicitur de illo extremo iudicio. quitatem meam. Quasi dicat . Auter peccatum Isaiae. so. Eccc nomen Domini venit de longin- quod me ita gravat, Ac volabo ad te per charita- quo, ardens surcii eius est gravis ad portandum. tem, de in te escam. ludex iste ab alto descender; quia teste Psalmista, Porio in figura gravitatis vidit Zacharias mu- A sun mo coelo egressio ejus. Et ideis terribilierem quandam in amphora, habente in Ore suo lius percutiet, peccatores autem gravitati suae reis mastim plumbi, & dictum est Prophetae : Haec lict), descendent ad inferna. Habebunt autem est impietas, Zachariae s. In signum Hiiod omnis corpora damnatorum inexplicabilem gravita. iniquitas opilabit os litum, di quod omnis ini- tem ,&tamen Deus adhuc misericorditer eum quitas gravis sit. Unde Eccl. 2L dicitur . Super damnatis aget .quia licet quilibet damnatus inere- plumbum quod gravabitur. Et ideo per iniqui- retur esse incentro inferni, illi tame qui erant m jores peccatores loca centralia occupabunt;& lii minus graves, loca superiora de exteriora occupabunt, ct sic erit minor pressura, quam, si fierete conve Isb. Cur autem peccatores in mundo viventes
non statim ad inferna descendant, ratio est i quia Dominus supponit manum suam per se, cel per
suos Sanctos praedicatores, qui eos reducunt ad poenitentiam e d Trt enim Deus finalis sententiat ictum atque distimulat peccata hominum, per poenitentiam.
piam nugaces aestimatisummabilis, Erisb inet se a viis nostru , ab imiamtinditias, cse profert novissima Iusorum Ogisriarurse Patrem habere Deum.
OI S 1,a , -- Dost octo accusationes in duabus praecedenti Iugum strave super filios Adae. Et in Plat. Anima 1 bus lectionibus a ludaeis contra Christuli, mea sicut terra sine aqua tibi. Charitas vero est allatas a & nobis iciutatas, nunc adduci in Iu ignis . Lucaela. Ignem veni mittere in terram. daei adhuc quatuor accusationes contra Cliti-Quando ergo ita est , quod anima separetur a stum. Itaque accusam primo Chi istum deerimi claritate. tunc manet terra simplex. de ab uno nati deiisione , quod eos contemnat & parvi peccato labitur in aliud, fitque tota gravis ; undὰ pendat; unde d xerunt: Tanquam nugae. Uitales habente, animam sine charitate sic alloqui- matis sum. ab νύο, id est, aestiniati stimus ab illo talem populus ad vae aeternum descendet,si se hic non correxerit,poenitendo. Et hoc est quod dicitur Isarae i. comminando vae genti peccatrici, Populo gravi iniquitate , senum nequam , filiis sceleratis. Explicatur secκηδε pars , quod peccatori linmandata Dei graviae evideantur ; sed revera in hoc miseri reccatores summe errant ac decipiuntur:cum expressε dicatur I. Joannis.F. Mandata ejus gravia non liunt. Gravitas rei nunquam perpenditur per unum hominem impotentem, iud semper per hominem sortem. Similiter juci-
cium in vitiis & Virtutibus, nunquam debet a
cipi secundum fallam opinionem ei tantis, sed secundum rectam rationem Sapientis; ut patet ex . Et hic. Et ideb, quod malis videtur elle grave, non est eo ipsb grave , quia mali sunt homines infiimi. iuxta illud Psal. Infirmati sunt,& cecideri: m. Scitis quod ignis sit levis, &terra gravistin composito vero ex terra de igne, si praedom Mne tui terra, mixtum descendet; si autem praedominetur ignis, xtum ascendet. Terraestamina humana gravis per peccatum , de per concupiscentiam originalem ; ideo Eccl. 4 O. dicitur et ut Psalmista : Filii hominum usquequb gravi corde, ut quid diligitis vanitatem , & quaeritis mendacium ' sed si fiat commixtio esistitatis ad
animam, charitasque Dei praedominetur, tune anima perdit gravitatem ad haec temporalia,teste S. Augustis O, dc acquirit levitatem, mentem levando ad coelestia, juxta illud ad Colossis. Quaesiit sum sunt sapite, non quae super terram. Et illi qui tali modo per charitatem sunt leves, mente ascendendo in coelum, manifeste fateri debent, quod mandata Dei sint faeillima. Omnia enim possumus in eo, qui nos consociat, νε Τε
Explicatur tertia pars , preesmbm sis
hoe sngunt sibi fieri aliquod gravamen, illudq; solum ex particulari quadam invidia sibi ipsis imponunt : displicet enim malis, quod boni, qui
vivunt in proxima vicinitate seu prope illos, be-ficiant, & benὸ vivant. Et talis invidi erant Judaei, qui cum nollent bene agere, etiam non ita benter viderunt Christum Dominum in sanctissima vita ambulantem; sed ex invidia contra illum dixerunt: Gravis est nobis etiam ad viden
ExpliMtur quarta pus quod matis viisatio
tanquam trunIOres vani, di inutiles.
Resellitur tamen ista jizdae oriam accusatio, quia in hac accusatione tu laei solum confundunt seipsos: Siquidem in rei veritate Iudaei erant tantum homines vani, trusatores ae inutiis: & quia Christus ipsa veritas fuit , non poterat eos alio modo in titulare.
Secundbaceusint Iudaei Christum L paritiaudivisone, in quantum se divisit a vita judaeorum. 5 certos discipulos ad se traxit ; quod videtursbnate aliquam confoederationem nocivam reiis
Resellitur tamen etiam haec accusatio ς quia Christus non solum totam eorum legem servavit, & implevit Non enim venit Idivere legem. aut Prophetas, sed adimplere sed etiam perfectiorem legem & vitam docuit, quae secundum
eorum Prophetas legi eorum per novum legi Llatorem successura erat. Undὰ Christus novus Legislator . legem hanc sanctam divulgavit, &bonis ae sanctis illam recipientibus se coniunxit.& a malis hominibus Deo inobedientibus se sub .
Tertio accusabant Iudai Christum, deprom
60쪽
ei χεmpararaoe, quae s mperest odiosi , ω quid seorpionem porriget illiὶQuas diceret,non;
in communitate seinpet comparat discordiam.
Dixerunt ergo, prasera n/vissima justorum , id est , praefert vitae nostrae novissi ina. id est finale praemium iustorum gentilium non obstante lege ii ostia. Et hoc d xit Christus Mat: h. ia Ubi dixit:
inod viri Nini vitae , qui egerunt Poetutentiam ad praedic tolletii Jonc, S Regma Austri, quae audita sola fima Salomonis venit, ut informa ietur ab eo,surge it,inquit, in judicio condemnabunt generationem Judaeorum, qui contempseruiu credere Christo , qui fuit maior Salomone,
Refellitur tamen ista Iudaeorum accusatio paucis verbis 'usia Christus tanqtia u i illus Judex iustissimclecit in hoc , quod botios Praetu
Quarto accusant Judaei Christum desuperna.
uratiusωrpatione uatura divina, per illa verba.
gloriatur Patrem se Lasere Deum. Et haec aceti latio in re coincidit cum sexta accusatione supra Lectione 4. explicata: Nam in re idem est Filium Dei se nominat, gloriatur Patrem se habere Deum. Repetitur tamen secunda vice, quia agitur de re magni momenti. Sed Refellitur etiam ista Judaeorum accusatio. Nam Christus per opera sua narraculosa, quae secit propria virtute, mortuos suscitando, surdos curando probavit se esse verum Deum. Et pix terea Matth. 3. Vox Patiis audit ac si de Chiilio: Hae est Filius m iisddectus , in quo nubi bene
complacui, ipsin, audite. Circa hoc Nota quod iit magna gloria veraciter hibere Deum pro Patre, & rolle quotidie cum fana
conicientia dicere : Patet noster qui es iri coelis,&c. Matth. 6.Nam glotiatur quidem de prim genitorum noti . litate ; ni iiii aiuem est nobilius Deo : de quo dicitur Luc. i9. Homo 'iud in nobilis abiit in ri g one lolistin tuam accipere tibi regnia e reverti. Qii. a gloriantur de prinHγgeni
torum dignitate : Deus autem totius universi
Rex est & Imperator 1 unde in Psal. Deus autem Rex noster ante saecula. - Quidam gloriantur de primogenitorum divitiis:& de De Olcribitur
in Pias. Gloria δ divitiae in domo eius. Quidam
de primogenitorum militi ix : Deus autem est Dominus exercituum, Princeps militiae & belli.
De quo Iob: as. dicitur: Nunquid est numerus
militum ejus 3 confideliter ergo gloriemur, nos
Delim habere Patrent , quia gloria hominis est honor Patris sui. Ecel.
ARTICVLVS UNICI S. An pater coelestis respectit hominum semvet liberalitatem susscientis exhibitionis, si ei serviamus . regularitatem si illicientis castigationis ne delinquamus ;& hilaritatem allicientis reconciliationis, si ad
Explicat ir prima pars, quod Deus tan- 'uam Pater coelestis servet respinu honminum, liberalitatemfir mentis exhibitionis, si ei serviamus. Nam ita Clitast iis dicit Lucri. Quis inquit, de hominibus petit a Patre panem, ni inquid lapidem dabit ei ii aut piscem 3 nunquid pro pisce 1eipentem dabit illi ' aut si petierit ovum, nunde consequenter a fortiori arguit Cbi istus, quod Pater coelestis, qui misericors & dives est in omnes, non denegabit illa nobis , quae petemus ab illo. Unde iubdit Christus; Si ergo vos homines cum sitis mali, nostis bona data uare filias vestris; quanto magis Pater vester coelestis dabit spiti- tum bonum petentibus se. Et ideo nullus timeat mundum contemnere, & paupertatem pro Cluiasto subire,qima Deus sibi servientibus sufficienterr rovidebit. Cum aliquando secundus Generalis noster, seii , agili et Ordinis beatus Iordanus vii lanctitate &domina illustrissilinis, tu quadam At batia Cisterciensium benian ssime rece. Plus si illi t, convenerunt optimi illi Religiosi & ilabit. γ r locuti tuerunt bea: O Jordano , in tetalia autem quaesiverunt ab illo; Magist.. r quoniodo pote it ordo vester durare, cum iiii illabeatis unde vivatist licet mundus sit modo devotus, tamen seriptum eli m Evangelio, quod refrige-icet charitas multorum , ct cum non habueritis
eleiunosynas , deficietis. Sed mansuetissim Eadhaec retro .dit beatus Jordanus. I estra ratio inquit, probar, quod vos potius deficiatis. Quia vos allegalis quo usu perabundabit iniquitas, & r
nigelcet cliaritas muliorum,ex hoc autem,quod superabund ibit iniquitas, inului homines. praediaia , S raptores auferent bona vestra, & cum Vos mendic re nesciatis, deficietis: ipsi autem de bonis vestris conserent nobis abundanter Hac
Scitis, quod pater, qui habet tres vel quatuot
filios, mittendos ad stliolam, semper Pecuniam pro omnibus dit seniori,non qui .i ipsum temper
plus diligit cum ita pe iunioleat pius an et) sed
quia senior plus experius. st de caeculo. I Io m do Deus alicui dat divinas i ii iis immiti non pro
se Ibio, sed etiana pio luis lii PeribuS, qu Litandispensatorem Deus talem divitem constituit. Unde vos divites rectores, portatis communes
pauperum fratrum bursas r sed cavea sibi quiliabet,qriod non sit Iudas. Jud senim loculos habebat, & ea, quae Chri lius ordinavit pro pa tape-mbus, asportavit, &m usis proprios convertit: se modo faciunt aliqui divites. qui portant loculos rauperum , sed eos solum consumunt in voluptatibus, S vanitatibus. Qualiter autem Deus divitibu et det divitias ratione pauperum, docet S. Augsti ν-. Serm. a
Dives inquit S pauper, duo sunt sibi contraria sed iterum duo sibi invicem sunt necessaria. Nullus indigeret, si invicem se portarent; de nemo laboraret, s ambo se juvarent e dives propter pauperem est factus, Λ pauper propter divitem
fustus est. Pauperis est rogare . divitis erogare, Dei pro parvis magna repentare, de misericordia ejus parva, magna nascitur copia: scxciindus est ager pauperum, citδ reddit donantibus fructum. Via coeli est pauper. Per que ri venitur ad patrem. Hac S. Augustinin. Nec oportet. quod pauper solicinid memo- cessivam habeat circa victum saum. & vestitum.
Undὰ Christu, Mitit, c. dixit suis discipulis Respicite volatilia cxeluquoniam non serunr,neque metunt, neque congregant in horrea , N Patre vester coelestis pascit illa. Et infra. Nolite ergo sol iei tesse dicentes quid manducabimus . aut quid bibemus, aut quo operiemur e haec enim Omnia gentes inquirunt , stit enim patet vestet