장음표시 사용
201쪽
s,qua retro explicauimus, quae ex ablatione mi ad physicum non pertinere confirmauit , quod fine sunt destituta,propter quem agitatura cum haec inquam toties naturae habitan mentio, neque ulla declaratio posita sit,quam hanc rebus insitam esse cognoscamus hoc loco illam esse confirmat exemplo artificio rum rerum nam quemadmodum inartificios ars principium cst,motionis,sic in rebus ip- aliquod principium,aut vi mille, causamitem,quam vellati calidum,ac frigidiim habeanus cx uniuerso. quanquam quae arte fiunt, es sint, tamen longe melius quae natura con lant rc appellantur . hae enim principium ha,ent iiitimum,ac insitum,ille extraneum, ac re notum . quare postquam dixit cberi ερ ἐν τοῖο
vitem intelligat quado ait . quam habemus ex niuerso perinde ac caloris, i rigoris l. primordia: mihi non adeo certum est verba aut Aristotelis, quae sic vertit Gaχa, haec sunt. καθα -
admodum frigidum, calidum ex univcrio . nam&naturam nobis esse possumus intelligere ex uniuerso datam, quae sit calidum,&irigi du n:&ita datam perinde ac calidum,4 frigi dui 1 sed mihi arridet haec altera: quanquam illa non male probatur nam issecundo de
202쪽
generatione animalium docens quomodo a matrum membra conformentiar, a calido,&TEgido conformari ostendit quas duas qualitates agendi vim habere, cum altera contrarieta
passiva sit: docuit & secundo de ortu,& interitu,& quarto Meteorologicorum libro illud etiam non ignotum cst coelesti calore foueri haec omnia,quae sub coelo sunt, qui omnibus sere veluti natiua ipsa videtur tribui . sed satius cst alteram interpretationem accipere , t aaec sententia sit: est nobis principium,& causam intimam, ut calidum, & frigidum ex uniuerso .
nam ut coelestium corporum motione ac lumine clementa inter se commiscentur , ita nati Tam accipiunt, quae motus proximum princi pium est . v igitur ab uniuerso primae clementorum qualitates fouentur, ita quando in mi stionem veniunt naturam accipiunt a coelesti conuersione, propterea quod formarum, ac rerum praestantia a diuinae illius lucis participatione nascitur non inepte etiam dicere posumus alludi ad Empedoclis sentcntiam, quil
nullam naturam,aut vim in rebus posita agno muit, praeter quatuor elementa,e quorum comipaccione res omnes offare exis imabat quodlisi ita accipimus, erit sententia, esse in rebus na ilturam oportere, quemadmodum calidum,
irigidum, quatuor clementa ex opinione Empedoclis
203쪽
inpedoclis Ciun autem esse aliquod princium rebus haruralibus insitum posuisset,sub di veteres playsicos longe verisimilius dicere, i,suisse, si ab hoc principio, quodcuque sit cin stia corpora facta esse dicerent, quam animai, uec stirpes: si tamen diuina illa corpora initum habuerunt ullum . nam absurduinisi anitalia, & stirpes, quae q. sub coelo sunt certam
uandam habere causam, cum plerunque ali ' Tin ijs videatur accidere quam naturae com-araitim sit nam 5 fortunae, casu subiectauit diuina autem corpor quae certo rato si .rdine immutabili motionis tenore summaq.quabilitate mouentur,fortuitovi temere esse ondita hoc autem in loco duos physicos maaris nota taxare videtur Anaxagoram S Oenocritum qui in sublunaribus rebus certam sausam plerunque ponere videbantur,in coele tibiis autem casu ac temere omnia fieri exi-imabant Anaxagoras enim in immensa illa
erum omnium congerie quam πανσπε Hoto
oppellabat plurimum valere casum censuit; sed praesertim in coelestibus corporibus inueniri.
Democritus autem quanquam atomo In O-
tursu fieri omnia posuit, tamen videtur animalibus , atque alijs,quae sub coelo sunt ordinem procreationis, ortus, principium posuisse, aisiuinis corporibus negaste prorsus quare L M cretiuis
204쪽
i 3 Comm. inprimum cretius,qui Epicuri interpres est, qui Democatum ita sequutus cst, ut M.Tullius libro primo de finibus totum illum in physicis alienum 1-xerit, libro primo de Rerum natura probans, ex nihilo nihil fieri statum hunc ordine in rebus ponere videtur Versiis elegantissimi poetae sitiit hi, Namsi de nihilo ferent, ex omnibus rebus Omuegenus nasci posset, nihilsemine egeret.
E' mare primum homines coelo posset oriri, Squamigerum genus,et volucres,erumpere eoelo, Armenta,atque ire pecudes:genus oeferarum, Inserto partui ulta, ac deserta teneret.
, Necfructus iisdem arboribus constaresolerent, Sed mutarentur ferre omnes omnia possent. , mippe νbi non essenigenitalia corpora cuique, , G i posset mater rebus consei lere certa Gaulo post quasi naturam, Mintimum illud
principium fateri coactus. tque hac re nequeut ex omnibin omnia gigni Quod certis in rebus inessecreta faculta . in quinto autem libro de Mundi ortu disputans celasti corpora temere facta demostrat.
Quippe etenim primum terrai corporas aq- , Tropterea,quod eratgrauia, perplexa coibat, Tam magis expressere ea,quae mare,clydera ille, is unam . Ocerent, O magni maenia mundi. omnia enim magis haec e lembus, atque rotundu Seminibus
205쪽
ni bus, multoq. minoribus sunt elementis,huam telius ideo per rara foramina cri a
Partibus erumpens primus se si sui: aethersiinifer, O niuit is secum eius ab ulit ignis
Haec Lii cretitis, atque alia in hoc codem argu mento de orti coeli, syclerum acclcmento Puni
rtuito, de motu astroru temere facio ita plurima laac i : itur de causavi Democritum & Anaxagora in reprchendit, at luci nepte prorsiis dixisse affirmat. quod autem in animalibus, ac stirpibus ait plerunque extra naturi ordine siqua ieri,&per se clarum eli,d infinities ab co dictia in sed in secundo de Natui ali Auscultatione praesertim in disputatione de casu, fortuna,& libro quarto de ortu Animaliti, ubi demonstrorum procreatione disputat . nam monstra si eri in ijs, qu: plerunque tui de estuabili, certaci ratione ordinatur, sed . aliter euenire possunt quamobrem quod praeternaturam est aliquo modo secundu in natura misi C. quae vcro hoc in loco ponit de absurda veteruphysicorum sciat entia, qui ccelum fortuit , conitare dixerint, Animalia certa, ac rat naturae: princisii non carere, in secundo de Naturali Auscultatione copiosius ij ide fere verbis ex. plicata sunt.
206쪽
Vocirca eiusmodi Hiquid esse constat
quod naturam vocamus,non enitu quoi libet, utcunquefors tulit ex quouissemine oritur Jed hoc ex hoc . neque e corpore
quolibet semen quodlibet prodito principium nanque ciens rei, quae gignitur semen es.sunt hisc enim natura, proinde ex hoc enascuntur atque etiam priusquam hoc istud es, unde semen ea promitur semen enim ipsum generatio est sinis ver)substantia utrisque autem his prius illud est, a quo proficiscitur semen enim bi fariam accipitur, videlicet ex quo, o clitus na, in a quo decessissemen eius est, vi equi ct fili , od ex illofuturum est xl muli verum n0 0-
207쪽
dem modo, sed, dictum iam es adhaec semen his nisi potentia es potentia autem quea dum ad actum se habeat nouimus. Onclusio est corum, quae superius dicta sunt nam cum ostendisset in naturalibus rebus esse aliquod oportere motionis principiti, que, admodum in artificiosis ars est veteres i. reii . lasset, qui in ijs,quae Moriuntur, Moccidui statuere pene videbatur aliquod huiuscemodi initium,in diuino autem corpore fortunam,& casum maxime pollere iudicabant: mox etiam sinem declarasic esse terminum motus natu-
. ratis,quando nihil impedimento sit:concludit hoc loco claruesic in rebus omnibus csse principium illud, quod naturam appellamus nam si status est robus omnibus ordo,'nisi quid fortuito contingat, ut semper ad formae, Unis indeptionem moueantur res, quem cum fiterint consequut: e quiescat perspicuum est esse principiu insitum, per se in rebus, quod motus, 'uietis causa sit hoc autem naturam dicimus. porro longius rem explicare crat superuacaneum, cum satis in secundo libro de Naturali Auscultatione hiiic natura declara
tioni datum sit. Sed quod ad propositam tractationem pertine rationem ponit non spei
208쪽
tiandum non enim quodlibet, ut ser tittit,ex
ouocunque semine ortum ducere nam si nulla natura duccrentur res, atque Omnia tem cresserent, nihil impediret leonem ex bovis ori r emine, agnum ex lupo . modo aute ait hoc ex hoc necessario fieri,ut a bouesbouem, ab homine hominem,ab olea oleam, postremo ab animali animal a planta plantam adhaec non litodlibet semen ex quolibet etia excerni corpore nam nusquam videris ex humano cor pore semen cili, quod conis, aut asini procreandi vim habeat nam cum ita salutum sit sunt te a simili specie procreari, semen, quod mediu est,inter animal quod procreat,d, quod procreatur nonisse alienum debet est,nini semen efficiens licet non primum, quod insitam vim habet formandi menstrui ea sorma,
qua principalis auctor praeditus est. quemadmodum securis ὀbri nihil potest a proposito artis cis alienti fabrefacere , scd eo ducitur ,
quo ars ducit: cst autem ars in artifice sic sc-men non potest aliud procreare animal,quam ilhid, quod naturae propositum est natura autem tributum est,ut a cognato fiat omnia haec ν, utem inquit mira ne sint sunt enim natura, quare ita etiam nascantur oportet maximo uidicio propter vulgares homines coniugatoruilominum ratione posita nam si natura quae
209쪽
cipud nos φυσι dicitur Metroτο φυάσθω , hoe est a nasci dici a est patet illa esse ortus duce, hac ratione res ita φυιυντο hoc est nascantur sed latetri melior ratio cum enim vis sit,quae ad finem tendit, id est ad homine pro creandum, luce nihil aliud quam natura est, necesse est ut homo procreetur necess rio nisi id sit, quod ortum impediat positi ni autem impedire plurima quod autem subdit atque et prius quam hoc illud cst,unde semen expromitur eo tendit,ut probet quod a seminc sit perfectius , atque praestantius csse semine . neque hoc si legamus ut Gaza vertit sedit in cotextu
τηερμα hoc est sed sane illud hoc prius est, cuius est semen . nam cum semen in motu sit, i& medium inter animal, non animal, illud, cuius est, necessario perfectione est longe praestantius cst autona citis,ad quod procreadum
natura ducitur. hqc est vera horum verborum sententia haec etiam germana translatio. nam non iniuria Leonicus Gaχam corrigit hoc e nim ex ratione postra facile ostenditur semen enim ait generationem esse, sinem autem generationis substantiam,vi ex hoc manifestumst semen longe impersedi ius, posterius esse substantia quanquam tempore prius sit, potestate . id quod in omni motu,qui fine habe
210쪽
inci; omnibiis,que ante finem sim vere , test enunciari nasi finis rati motus est, patet finem nobiliorem, secundu actum priorem esse oportere id quod non semen ab Ariastotele dici um, demonstratum est . est igitur quod procreatur semine prius, sed&semine,co,quod gignitur,quod genuit prius est semen autem duorum est: tum eius, quo destia xit, tum eius, cuius gratia est,ut Sophronici,&Socratis ut equi .ab eo excretus est, ut muli, quod illum genuit semen igitur,si cum ambobus comparetur, altero aempore, matura posterius est: altero tepore, potestate prius, actu perfectione posterius haec enim praestantiae praerogatiua, quam vulgo prioritatem nominant,illa est, qua Aristotcles quinto Me taphysicorum libro κατα λάαμιν κώ κατ δε τελεχειαν, hoc est secundum potestatem,