장음표시 사용
171쪽
i Quid fit Ju, Patronatus, quae babeat commoda b onera. a suotuplex sit.
uuinam sint ejus capaces.stuibus modis acquiratur originaliter. Et quibus per translationem. Praesentatio ad Beneficium Patronatum es necessaria.di Quando sit invalida, se quando illicita.
8 . la plures praesentari possnt. s, tempore praesentatio fieri debeat.1 a ratione amittatur sus Patronatus. ii Gia sint Primae eras, se habeant Dim.1x Lenescia se extendant. ITID Patronatus, est potestas nominandi sies praesentandi Clericum instituendum ad Eeneficium Ecesesiasticum means. Unde Patronus secundum Sacros Canones dicitur , cui competit dictum jus praesentandi : quae praesent tio est favor praecipuus Patrono competens, licet habeat duo alia adhuc privilegia , nempe jus praecedentiae in Ecclesia patronata , & jus ab ea petendi alimenta , fi ipsi aliunde non suppetaut . c.2s. h.t. modo probet illam a se vela Majoribus suis fundatam , vel constructam, vel dotatam esse, salva tamen sustentatione Parochi ac Ministrorum ejusdem Ecclesiae. Sed &onera incumbunt Patrono, nimirum cura, ne o
dicia Divina negligantur; Ga vcl Maa Ecclesiar
172쪽
De Jure Patronatus 163 dilapidentur, item obligatio defendendi Ecclesiam contra potentiores, ne opprimatur , veIdamnum incurrat. Unde Patronus subinde vocatur Addocatus Ecclesiae , licet in Germaniae Advocatus , soleat esse distinctus, nempe Imperator respectu omnium Ecclesiarum in Imperio Romano , & Principes quoad Ecclesias in
suis territoriis . Interim tamen nec Patrono nec
Advocato competit ulla jurisdichio in Clericos, nec administratio bonorum Ecclesiae, saltem per se & independenter a speciali concessione, multo minus potestas applicandi sibi aliquos fructus ab Ecclesia , vel accipiendi pensionem annuam ab illa Trid. f.Tq. e. v. de res Ceterum ius Patronatus, quatenus respicit praesentationem , de qua hic maxime agitur, est jus spirituali annexum, c. I f. h. t. nimirum institutioni praesentati faciendae a Prae- Isito in beneficio Ecclesiastico , quae institutio est actus jurisdictionis spiritualis , ad quem o dinatur praesentatio. ih Divisio juris patrohatus est I. in Ecclesiasticum, quod vel alicui competit ratione Ecclesiae, dignitatis, beneficii , Ioci Pii , v. gr- Episcopo , Decano , Religiosis &c. vel quod
ex bonis Ecclesiasticis ad fundandam , construendam, vel dotandam Ecclesiam applicatis comparatum est: & in Laicum seu Saeculare, quod alicui vel competit ex titulo saeculari , v. g. donatione , vel quod ex bonis patrimo-malibus ( etiam a Clerico in fundandam &c
Ecclesiam applicatis comparatum est; sive dei a acquirens sit Laicus vel Clericus. Si proveniat partim ex titulo Laico partim ex Ecclesiasti- co, erit Mixtum. In effectu singulariter id ob
servandum est inter utrumque, quod Papa non . soleat, imo nunquam censeatur, nisi clare exPri- .i
173쪽
mat, derogare juri patronatus Laico, bene tamen Ecclesiastico per c. 18. h. t. 2. In Personale,
seu Principale, quod adhaeret personae , v. g. fundatoris, & haeredum, independenter ab ali qua re , ac inseparabiliter adhaeret personae ;& in Reate seu Accessorium, quod velut acce sorium quid adhaeret rei temporali, V.g. castro, praedio , universitati bonorum vel jurium , dc
transit ad quemcumque, etiam non haeredem , modo rem, cui annexum est, acquirat. Per se censetur esse personale, nisi ex fundatione, con uetudine, praescriptione, vel legitima auctoritate attributum sit certorum bonorum possessoribus. S. Dico I. Juris patronatus capaces sunt omnes Christiani. r. Etiam Laici. 3. Ac feminae.
Pars I. habetur can. 26. 2 . So. cail. 16. q. p. ubi
excluduntur non-Christiani seu infideles. Haeretici tamen in nostris partibus, quamvis in foro Ecclesiastico non tolerentur, vi consuetudinis per conniventiam Pontificis possimi pretes entare , ac ab ipsis praesentati institui solent. Pars
E . c. I. T. Io. 2 s. h.t. ut nimirum Laici hac ratione alliciantur ad pias fundationes . parS 3. c. T. cit. Gro. . de conces. praeb. Pupillus septennio minor, non per seipsum, sed per tutorem valide Praesentat: major tamen septennio etiam per seipsum; quia tutoria potestas se non extendit ad ju-
ra spiritualia. Objic. Laici sunt inhabiles ad jus eligendi Praelatum Ecclesiasticum & ad alia jura spiritualia , vel spirituali annexa: sed jus patronatus non minus est jus spirituali annexum, ac jus eligendi: ergo. Isi. Ad jus patronatus in jure generaliter habilitati sunt Laici, non ad jus eligendi aut ad alia jura spiritualia, vel spirituali annexa. q. Dico t. Ius patronatus originaliter acquiri potest:tribus modis. I. Ex speciali concessione Pontificis i-i. Ex fundatione , vel constructio-
174쪽
De Iure Patronatus. Isrne, vel dotatione Ecclesiae, in qua erigitur Beneficium . Unde illi versus: patronum faciunt dos, aedificatio, fundus'. g. Ex immemoriali praescriptione. Pars I. claret per se. quia Pontifex supremam habet potestatem in Ecclesias & jura spiritualia omnia. Pars et . liquet ex c. g. hi. uis funis datoribus , eX c. et s. ubi constructoribus Ecclesiae,& Trid. I. I . c. I 2. de res ubi dotantibus tribuitur ius patronatus . Denique exf2 i. c. y cit. ubi asseritur, jus patronatus oriri ex fundatione, vel, dotatione . Quae tamen omnia fieri debent cum auctoritate Episcopi, & cum effectu, ut Ecclesia ex non esse perveniat ad esse. Ex quibus infertar, disjunctive & separatim sussicere vel fundatio
nem, vel constructionem, vel dotationem Ecclesiae: proin, si plures concurrant, ita ut unus fundet, alter aedificet, & tertius dolet, omnes fieri
patronos in solidum . Quare, si omnes & singuli praesentent, & quidem diversos, instituendus est ille, qui plura tulitivota V si nullus cum altero conspiravit, & praesentati aequales sint in votis, ille , qui habet jus i nstituendi, potest (ex praesentatis tamen instituere, quem voluerit, deberet tamen assumere digniorem c. 3. h. t. Recte autem facerent tales patroni, si in Praesentando mutarent vices, v.g. si prima vacatura beneficii praesentaret fundator, altera constructor, tertia dotator. CLE. eod. Porrofundare dicitur Ecclesiam, qui fundum sive solum dat: construere, qui sumptus suppeditat ad aedificandam, vel si penitus destructae fuerit, ad restaurandam et dotare, qui Ecclesiae constructae vel construendae assignat reditus.annuos, ad celebranda Divina & Ministrorum congruam sustentationem sussicientes.VPro dotante pariter habetur, qui priori dote penitus amissa Ecclesiam dotat de novo, non autem ille, qui prima dote adhuc extante novas adjicit divitias, H et etsi
175쪽
166 Lib. II f. Titulus XXXVIII.
etsi majores ; sicut ille non habetur pro c.nstruente, qui Ecclesiam ruinosam inon omnino collapsam ) solum reparat, licet successive t
tam . Interim tamen opus est , ut moneatur prius constructor , vel dotans Primus, an non ipse reaedificare, vel de novo dotare velit. Dareliquo ad consecutionem juris patronatus ex fundatione, constres ione, vel dotatione, non requiritur expressa reservatio juris Patronatus, m do fundans &c. illud non expresse remittat, veItacite per actum contrarium, ut habet communis
contra Zoesium , quia ipsum jus jam illud indulget
in reminerationem per c. I. de testib. Aliud est de fundantibus, construentibus, dotantibus Ecclesiam Collegiatam seu Conventualem ; ut enim talis Ecclesiae Praelatum, qui de jure deberet eligi, praesentare postini, id sibi specialiter reservare debent cum consensu Pontificis, vel fors etiam Episcopi, quo modo quidem Principes obtinuerunt jus etiam Episcopos praesentandi vel nominandi
Pars S. sumitur ex c. 26. de . S. &Trid. c. s.cit.
ubi insuper habetur , quod probatio temporis immemorialis alia non suificiat, nisi praeter reli qua requisita authenticis scripturis probentur praesentationes continuatae saltem per so. annos, quae omnes essechum sortitae sint .s Dico 3. Jus patronatus, jam semel acquisitum, in alios transfertur his modis. I. Succes.sione haereditaria. E. Donatione . q. Permutatione. q. Venditione , sed suo modo. s. Praeis scriptione. 6. Possessione vel usui ructu, vel dominio bonorum, quibus jus patronatus reale est annexum, legitime acquisito. Pars I. liquet ex
tur Simonia, permutari debet cum alia re spirituali, &cum consensu Episcopi: jus tamen pa
176쪽
De Jure Patronatus. IEZtronatus reale commutari potest cum re temporali, modo pro dicto jure non petatur vel ac cipiatur aliquid temporale. Dein notandum , quod jus patronatus personale permutatione tran merri nequeat in Laicum, vel Clericum privatum, sine consensu Episcopi: sicut sine dicto consensu nec donatione e .un. h.t. in 6. ubi corrigitur c. I . oc. eod. in quo idem consensus tequirebatur etiam in casu , quo donatio fieret in communitatem Ecclesiasticam vel Religiosam. Pars q. ex C. . eod. Si quidem tali casu, quo venditur jus patronatus reale, non censetur proprie vindibi sum hoc jus , sed transire cum praedio, vel b norum universitate; modo non laxetur, & in contractum non veniat conjunctive, ita ut Propter illud augeatur pretium: si enim hoc contingeret committeretur Simonia, pretium amitteretur', & Ecclesia ipso iure evaderet libera extincto patronatu . Trid. fas. c. s. deres. Parsi. ex Legibus praescriptionum, quae diversa exigunt tempora pro diversitate eorum , contra quos currit praescriptio, majus, si contra Ecclesiam, minus , si contra privatos tendat . Nec
Laici incapaces sunt praescribendi, quia adpo sidendum jus patronatus sunt generaliter habilitati. Pan 6. suadetur inde , quia patronatus& praesentatio pertinere censetur ad fructus rei: fructus autem debentur bonae fidei possessori, ac usumfructum vel dominium utile obtinenti, ac in specie patronatus , cap. γ. cit. Unde , quiRconductor rei (saltem ad longum tempus, non minus decennio habetur pro possessore, LP s. 3.j desuperficieb. & quia usufructuario, item emphyleutae , ac vasallo, fructus vel dominium uule, cui annexum est, competunt, ad hos trans ferri contingit jus patronatus non vero ad creditorem per hypothecationem ; quia per hanc
177쪽
168 Lib. III. Titulus XXXVIII.
nec dominium, nec possessio, nec usus pignoris acquiritur.
6. Dico g. Praesentatio , quae est usus juris Patronatus, ad beneficium patronatum debet ita attendi ab instituente, ut si inscio, vel contradicente Patrono conferat alicui beneficium, vel alteri, quam quilest praesentatus , collatio sit
re dum in c.8.eod. talis praesentatio dicitur et ritanda, hoc verbum, ut consonet aliis juribus, debet explicari, ut sensus sit, declaranda ut irrita . Si tamen Patronus collationis, se praeterito factie, conscius intra tempus, ad Praesentandum sibi concelsum, non reclamaret , censeretur consentire, & nullitas sanari. Interim Episcopus, cujus fuisset instituere praesentatum idoneum, compellendus est ad providendum illi de competenti beneficio, c. 2p. h. t. quia jam consecutus fuerat jus ad rem . . Dico r. Praesentatio indigni est invalida x. minus digni autem, est illicita, saltem ad beneficium Curatum. Pars prior desumitur ex c. I s. h.t. Posterior ex Trid. 12q. c. I. 6γ28. de res &confirmatur ex jure naturali , quod exigit, ut meliori modo, quo fieri potest, consulatur aniamarum saluti, & avertatur periculum, quod ipsis imminere facile potest, si ad beneficia Curata Promoveatur minus dignus, saltem si notabiliter sit minus dignus. Unde licet consuetudo, qua passim praesentantur simpliciter digni& idonei , derogare potuerit Tridentino, juritamen naturali derogare nequit. Quapropter patroni graviter vel leviter peccant praesentando minus dignum ad beneficium Curatum, prout xrave vel leve animabus & Ecclesiis inde periculum imminere apparuerit. Quod autem Praesentatio minus digni, di tantumMapliciter id neis
178쪽
De Jure Patronatus. I Synei, non fit invalida, patet ex Trid. I p. c. p. se I p. item ex eo, quia nulli bi reperitur irritata. Per digniorem intelligo illum, qui pensatis omnibus judicatur fore utilior Ecclesiae, & animarum saluti procurandae. Per denum vero , qui habet qualitates ad beneficium requisitas, de quibus egimus I. I. tit. I . de aetate , qual. sec.8. Dico 6. Quilibet Patronus, etiam Ecclesiasticus, potest praesentare simul plures. Plures autem successive solus Patronus Laicus, seu hic pintest variare, ita tamen, ut Prius praesentatum non amplius revocet. S. Si autem plures sint praesentati, tenetur Episcopus instituere digniorem ex praesentatis. q. Si vero sint aequalis dignitatis, potest instituere, quem voluerit. i. Nullus autem patronus praesentare se ipsum Permittitur Pars I. Probatur negative; quia nullibi prohibetur simultanea plurium Praesentatio. Pars E. ex C. 2 . , et s. b. t. ubi variatio permittitur Patrono Liaico, negatur Ecclesiastico . Notandum tamen, quod primus, a Laico praesentatus, non debeat jam esse institutus, Q. et . cit. Porro neque Laico variare licet, si habeat compatronum Ecclesiasticum sibi concordem; quia Patronus Ecclesiasticus, utpote absolute prohibitus, nec in societate patroni Laici variare potest, consequenter ille, in quem uterque conspiravit, semper habebit vota majora, nimirum duo, alius autem vel alii, quem vel quos postea superadderet patronus Laihus, singuli non haberent nisi unicum.
men Episcopus eligeret minus dignum, vacaret institutio, per c. et s.cit. scilicet ad amputandas liteS. Pars q. ex C. S. c. 2g. h.t. sed hic adverte discrimen inter casum , quo idem patronus plures
vel simul vel successive praetentat, & inter casum , quo diversi patroni prauentant plures aeque
179쪽
rro Lib. III. Titulus XXX III.
idoneus: in priori tenetur Episcopus aliquem ex praesentatis eligere, quem voluerit: in posteriora probabiliter non tenetur, si intra tempus Pra sentationi praefixum non conspirent in unum plura & majora vota Per d. c. S. Io: Andr. & Pirhine
contra Panormitan. ubi enim vota sunt paria,& aequalis dignitas , nullus ex praesentatis videtur jus acquirere, etiam dignitatis tantum. Pars i. eX c. 26. h. t. O c. n. de Instit.' Dico, . Tempus a Jure praefixum respectu Patroni Laici sunt d. menses, ct respectu E clesiastici sunt f. menses , computandi ab hora, qua cognoverunt vacationem beneficii, non obstante, quod Patroni ob controversiam super jure praesentandi, intra dictum tempus non finitam, habuerint impedimentum C. S. 22.2 . h. t. c. tin. eod. in s. c. s. de concess.' M. Qua ratione
quafi compensatur Patrono Ecclesiastico in tempore, quod ipsi negatur in variatione, soli Patrono Laico concessa. Si proin intra dictum ted pus non praesentent Patroni, vel, si plures sint, non conspirent, beneficium pro illa vice fit liberae collationis ab Episcopo, vel alio, cujus fui set instituere praesentatum, faciendae c. g. cit. nisi probaverint impedimentum , v.g. absentiae, ignorantiae &c. vel nisi praesentatio jam facta caruisset effectu independenter a patrono, ut si praesentarus non acceptasset, aut renuntiasset praesentati
ni, aut haec ex occulto defectu fuisset nulla &c.
tunc enim Patrono inciperet novum tempus, de quidem totum arg. c. 16. de Nec . in s. Si tamen
Patronus Ecclesiasticus scienter praesentasset inis dignum , seu laborantem defectu nullitatem inducente, ajunt passim, illum pro ea vice privari jure praesentandi, non item Patronum Laiis cum . Examen super idoneitate praesentati semis
per pertinet ad hpiscopum, licet forte institu
180쪽
De Jure Patronatus. I Itio pertineat ad alium .:Trid.I. x s.c s. de reis Dareliquo, si Laicus habeat'compatronum Ecclesiasticum , etiam ipsi indulgentur 6. menses quia aequum est, ut in causa individua privilegiatus, si altero sit dignior,itrahat secum non-
Io Dico 8. Jus Patronatus amittitur vel sine vel cum delicto . Sine delicto. I. Tutali destructione Ecclesiae, item interitu dotis respectu dotantis. E. Extinctione familiae, si est familiare seu
genti litium, certae familiae reservatum. S. Voluntaria cessione expressa, imo & tacita, ut si pa tronus patiatur Ecclesiam patronatam converti in Collegiatam absque sui juris reservatione. q. Unione accessoria beneficii aut Ecclesiae patrona tae ad beneficium vel Ecclesiam liberam, vel ad Monasterium. i. Non-usu per viam praescriptionis, modo interea intervenerint saltem duae collationes beneficii liberae . s. Suppressione , vel revocatione juris patronatus a Pontifice facta, quam tamen facere non solet, nec unquam censetur velle in patronatu Laico, ortum habente ex fundatione &c. nisi id clare exprimat. Cum delicio autem I. si Patronus fiat apostata a tota Fide Christiana. E. Si committat crimen laesae Majestatis vel aliud enorme, quod inducit confiscationem bonorum : & tunc, si jus Patronatus est reale , . amittitur ipsd facto: si personale, per sententiam privatoriam. S. Si Patronus occidat vel mutilet Rectorem, aut alium Clericum suae Ecclesiae Patronatae c. I 2. dep(n. g. Si se ingerat in perceptione fructuum beneficii, eos sibi applicando, vel, ne ad beneficiatum perveniant, impediendo. Trid. f. et s.c s.cit. i. Si vendere, vel alio illicito modo contra Canonicas sanctiones in alium transferre praesumat jus patronatus . Trid. - U. Circa hunc amittendi modum