장음표시 사용
261쪽
isi Lib. IV. Thalus I. sit eommixtio corporum, seu copula carnis Consummatum denique, cui talis copula accese fit, eaque persecta & talis, quae per se sit apta ad generationem prolis, licet haec Per accidens, v. g. propter sterilitatem aut senium mulieris, non lequatur. Porro aliud matrimonium dicitur Solemne aut Civile, in quo nimirum etiam ea concurrunt, quae requirit Ius Civile , uti sint
pacta dotalia, consensus patris, publica sponta traductio in domum sponsi&c. Aliud Insolem
ne aut Canonicum , in quo solum ea concurrunt, quae a Canonibus requiruntur , maxime
praesentia Parochi & testium. Ad quod referri
potest matrimonium Morgenaticum, seu ad Alamgenaticam , quod etiam vocatur matrimonium conscientiae, re quandoque contrahitur a viris Illustribus ad evitanaam fornicationem cum femina inferioris conditionis occulte quidem , coram Parocho tamen & testibus, eo pacto , ut conjunx & liberi ex ea suscepti Morgeme-ba seu dono nuptiali, aut alia certa portionet ad suam sustentationem necessaria, sint contenti, conditionem tamen & dignitatem Mariti non participent, atque a ceteris bonis pater
nis , titulisque, & insignibus abstineant, scilicet in favorem primae uxoris & liberorum mea genitorum. Conjux , quae sine solemnitativibus Juris Civilis (vel ad Morgenaticam duci tur, stricte non uxor, sed concubina appellatur in Iure . can. -s. d. 3 . Dico r. Consensus matrimonialis debet esse verus seu non fictus, voluntarius, mutuus sverbis vel aliis signis, sponsalia depraesenti significantibus, debite expressius. Patet ex dictis de cousensu monsalitio. Item debet esse liber ab errore substantiali, & metu gravi injuste incusso, ut patebit ex dicendis S. s. item publicus,
262쪽
De matrimonio. IS: non clandestinus, ut tit. III. ac absolutus, uti tit. V. dicetur, atque Positus a personis, nullo impedimento dirimente laborantibus, cujusmo- di impedimenta varia explanabuntur in subsequentibus usque ad Tit. XVI. Es Dico x. Idem consensus debet esse personat h. e. ab ipsis persenis contrahentibus positusi di expressus et proin probabilius non valet matri- monium, a Parentibus contractum pro liberiss Praesentibus & tacentibus, nisi ad id sint constituti. Ratio fundatur in arduitate negotii, quale est electio status perpetui, quae videtur exigere consensum personalem aliquo determinato signo ab ipse contrahente expressumi sed liberi tacendo praecise non exprimunt suum consensum aliquo signo certo ac determinato; qui enim
tacet, nec assirmat, nec negat. c. q. de si . .in 6.
seu nec consensum nec disse usum indicat. Neque dispositio Iuris, quod in c. uv. de despons rara pub. pro validis habet, Amsalia sine mandato a parentibus inita pro liberis praesentibus & ta- centibus, utpote exorbitans, extendenda est ad matrimonium, praesertim cum sit Ionge dispar ratio in matrimonio, quod est indissolubile; spon- ero , licet valeant, multis adhuc modis dissolvi possunt: itaque praejudicium est longe minus, si sponsalia ex taciturnitate liberorum
praesumantur rata, quam si matrimonium. Sic sentiunt Henrinq. Sot. Pont. &c. contra Sancti. Pereg, & communiorem. 22 Quaeres, an requiratur etiam consensus parentum , vel saltem patris p R. ad valorem matrimonii non requiritur, ut est certa Catholicorum sententia ex P. I 2. de Regular. & Trid. τ . c. I . Res matris. pr. contra modernos Sectarios, qui,
nisi simul constitutioni Caroli V. Imperatoris in Comjtiis Augustanis Is 8. tit. De Sacramento
263쪽
Lib. IV. Titulus I. - . 'matrimonii s.f. sicut Ecclesiae legibus, pertin citer refragari velint, idem sentire deberent . Adde, quod in iis, quae ad Sacramenta spectant, patria potestas cesset. Ad licentiam tamen, re ex honestate consensus parentum , vel saltem consilium, ordinarie requiritur; & hoc , non plus, Probatur ex Praecepto quarto Decalogi; alias enim etiam consensus Matris, & non Patris tantum, ad valorem foret necessarius, quod nec theranis placet. Leges Civiles pr. Instit. de nian. se l. i. 18. Jde itu nupt. quae videntur obstare, sunt correctae a Jure Canonico, cujus est statuere impedimenta matrimonii, utpote Sacramenti, vel declarare. Adde, quod Leges Civiles, forte non pro irritis , sed solum Pro illicitis habeant matrimonia sine consensu Phrentum contracta, cum & ipsae velint libertati contrahentium esse conssilium. I. o. f. eod. l. I . C. de nupt. b Porro sicut liberi absque justa causa invitis parentibus vel insciis illicite ineunt matrimonia, ita di parentes graviter peccant, si absque causa per suum dissensum impediant liberorum matrimonia. per can.Fn. des udic. in s. cum Privent eos jure suo , quod habent a Natura ad electionem status. e. Ir. cit. Neque in potestate Magistratus saecularis est poenam statuere in liberos, sine consensu vel praescitu Parentum
matrimonia contrahentes in cassi, quo Parentes
illicite & sine justa causa se opponunt. Aliud est, si solum illos liberos plectant, qui temerect absque justa causa contrahunt matrimonia sine consensu parentum, Praesertim minus convenientia suo statui, vel etiam indigna ; quia Magistratus saecularis , sic potius urget executionem Iuris Naturalis & SS. Canonum, quam
libertatem mitrimonii a dictis Iutibus indultam
264쪽
tam auferat. Sic Ius Ba varicum tit. go. art. s. recte & insigniter punit liberos , sine consen-lu vel constio parentum convolantes ad ma-t1imonia , in hunc modum : si liberi ( mares
quidem ante So. feminae vero ante et s. aetatis
annum ) fine praesitus, consensu parentum
contrahunt matrimonium, ceteroquin honestum . Cc statui conveniens, parentes non tenentur in vivis dotem vel donationem propter nuptias svel aliquid aliud ipsis dare, nisi velint; tales
tamen liberi succedunt parentibus ab intestato. E. Si vero contrahunt matrimonium vile , dc suae conditioni dispar, iterum parentes, si prius non impediverunt ab honestis nuptiis, ipsis denegare possunt dotem, vel donationem propter nuptias, aliaque auxilia matrimonialia ; filius tamen , nisi parentes aliter disposuerint, succe dit quidem ipsis ab intestato in sua portione alias competente; filia autem solum in dimidia . parte haereditatis . S. Si denique ita, nempe sine Praeicitu & consensu parentum , infra dicham aetatem, ab honestis nuptiis nunquam impediti , contrahunt matrimonium non solum di PAr & inconveniens conditioni , sed etiam ignominiosum, cum persona inhonesta aut infami, omnino exhaeredari a parentibus possunt; si autem non exhaeredentur , perdunt haereditatem Parentum ab intestato usque ad dimidium legitimae, nisi parentes aliud statuant. 28 Dico S. Idem consensus matrimoniali debet
quoque esse simultaneus. r. Suffcit tamen simultas mortalis, si nempe ex intervallo etiam longiori sequatur contentus alterius partis, modo ille, qui prior consensit , interea non revocaverit suum consensum. Et hinc s. valet matrimonium debito modo initum per procuratorem , etiam
in ratione Sacramenti. Priora duo membra
265쪽
E 6 Lib. IV. Titulus I. constant ex paritate cum aliis contractibus, in quibus requiritur si multas consensuum , & sufficit moralis; cum nulla tax vel Canon existat coexistentiam physicam, & interDallum medium non vitiet obligationem . I. i. s. qui praesens. β. de V. O.
stat ex praxi, & diserte habetur in o. M. de
Procur. m 6. modo Procurator habeat mandatum
speciale ad contrahendum cum determinata Pe
sona: idque per seipsum exequatur & quidem post Trid. coram Parocho & testibus, Iicet haec solemnitas non requiratur , quando datur mandatum &modo mandatum ante actu lem executionem non sit revocatum, etiam inscio Procuratore. c. sin. cit. Cum vero matrimonialem contractum secundum Leges validum Christus elevaverit ad rationem Sacramenti . c. . de Disori. Matrimonium initum per Procuratorem , vel internuntium , aut internuntiam, simul erit Sacramentum.
Obj. i. In Li3 .pr j de C. O. deciditur, ut
contrahentes sibi continuo respondeant , ant quam ad alia diveriant: ergo requiritur simultas consensuum physica . et In aliis Sacramentis necessaria est physice simultanea materiae &formae positio, neque per procuratorem, aut Absenti, ministrari possunt: ergo idem dicendum de matrimonio. 3. In Ministro Sacramenti d bet adesse intentio actualis vel virtualis :*sed Ponens consensum in matrimonium ante vel post longius intervallum non habet intentionem actualem vel virtualem nam consensus est quasi intentio sed praecise habitualem & non revoca tam , imo nullam habet, casu quo principalis illo tempore , quo Procurator loco ipsius contrahit ebrius forte est, vel dormit: ergo. Parochus matrimoniis assistens intellecto consensu
266쪽
De matrimonio. trypronuntiat haec verba, ego ras in matrimovium consumo: sed ista verba ad sui veri ficationern requirunt praesentiam contrahentis, sicut in Baptismo pronomen te praesentiam baptigandi :ergo, qui matrimonium contrahit , debet esse praetens personaliter, & non per Procuratorem. R. ad i. Ibi est sermo de stipulatione stricte di- , non de quocumque contractu generaliter. Ad x. N.conL. , parit. quia alia Sacramenta non Iunt contractus, bene vero matrimonium , dchine istud solum regulari potest juxta naturam contractuum. Ad S. dist. min. non habet intentionem actualem vel virtualem, vel etiam nullam, quando consensum ponit altera pars, vel procurator egequitur mandatum. C. min. Quando ante, vel post intervallum , posuit vel ponit consenIum in matrimonium , vel quando constituit Procuratorem . min. In contractibus susticit ex intervallo ponere vel posuisse consensum, aut constituisse procuratorem , licet iste consenius, interim non revocatus, solum habitualiter Oc tacite perseveret: imo perseverat vir-s tin liter in mandato dato. Ad g. Illa verba neci sunt forma matrimonii, nec absolute dc determinate necessaria, quia possent eorum loco adhiberi nutus vel scriptura dcc. dein verificantur, dc habent hunc sensum, ego Dos, quorum unus procuratorio nomine comparet, conjungo in matrimonium. Sicut illa verba, quibus uti potest procurator mandatum exequens, accipio te in meam verificantur, dc habent hunc sensum, go nomine Titii te accipio in meam vel, contraho matrimonium tecum: alterius vero partis verba habent hunc sensum, ego quoque tecum, tanquam procuratore Titis, contrabo.
267쪽
ris Lib. IV. Titulay I. s. III. De Impedimentis Matrimonii in genere. ry Regula quidem est, quod omnes licite ac
valide possint contrahere matrimonium, cum prohibitorium sit edictum de matrimonio Pontrahenaeo, ut , quicumque non prohibetur, per consequentiam
admittatur. textus in Cas. b.L modo contrahere
volentes sint mas ct femina . Si quis hermaphr ditus seu utiusque sexus homo sit, mas , femina, debet contrahere juxta sexum in se praevalentem: si polleat utroque sexu aequali, &in utroque potens sit ad cppulam, in ejus arbitrio est electio, facta tamen semel electione quoad
sexum, illo constanter uti debet, dc mutare nequit . Sancti. de mair. I. p. d. IOS. n. p. 8. Interim tamen aliqui prohibentur contrahere matrim nium, nimirum laborantes aliquo impedime to . Sunt autem duplicis generis impedimenta, nia mirum impedientia tantum, dc dirimentia. Impedientia dicuntur, quae prohibent tantum, &licitum faciunt matrimonium, non invalidum e Dirimentia autem, quae & prohibent, & annul- Iant, seu tam illicitum, si ejus habeatur notitia,
quam invalidum reddunt matri mouium, nempe fi contractum matrimonialem antecedant; si enim ei superveniant, matrimonium, ut te PriuS va- Iide contractum,non dissolvunt. De reliquo impedimentum impediens matrimonium quoad SP
falia defuturo evadit dirimens, h.et ea facit nulla;
hoc ipso enim, quod matrimon iam stante impedimento impediente, v.g. voto simplici castitatis , vel promissione matrimonii jam alteri faeta, illicitum sit, non potest induci obligatio, quae induceretur, si sponsalia valerent, ad illud contrahendum. c. su. depaci.so Di.
268쪽
po Dico I. Impedimenta impedientia Matrimonium hodie sunt tantum quatuor , hoc versu comprehensa, Sacratum tempus , Hetitum Spon alia , Votum et h. e. tempus Quadragesimaedi Adventus: Secialis Ecclasiae prohibitio, quae intelligitur per istitum et sponsalia de futuro
cum alia prius inita et & votum simplex casti. eatis., Religionis ingrediendae , non nubendi , Faciunt Matrimonium illicitum . De Tempore Sacrato, & Vetito , astetur Titi XVI. de Spontalibus Tit. lV. de Voto Tit. N. Dixi , hodie, quippe olimerant duodecim, nempe dicta quatuor, dein Catechismus, seu quaedam cognatio Ipiritualis imperfecta , orta ex instructione infitet dogmatis Baptismum antecedente, ac fier solita per interrogationes & responsiones bastigandi ante fores Ecclesiae, & adhuc alias Ptem ex variis delictis , nempe incestu, rapta sponsae alienae , suseeptu propriae sobolis, occisione sacerdotis , occisione conjugis, Poenitentia solemnis pr ter crimen indicta, & ex Matrimonio cum Moniali attentato. Uerum Catechi mus Per Trid. I c. h. de re. matri & Crimen seu impedimenta impedientiae Criminis, sive ex recitatis delictis orta, omnino omnia per universalem consuetudinem abrogata sunt , ut cum Nauar. & Sanch passim notant DD. 3i Dico g. Impedimenta dirimentia hodie sant septendecim , liis versibus comprehensar rore conditior motum: Cognatior Crimen ro cultus dictaritas et Vis: Ordo: Ligamen et re
ne stas Si sis a finis: si forte eoire nequibis e Si Paroebi, duplicis desit praementia testis:
Si mulier sit rapta, loco nec reddita tuto . Ultima duo, in duobus ultimis versibus indicata, nimirum clandestivitatis S raptus, superaddidit
269쪽
Tridentinum, impedimentum aetatis comprehemditur in verbis, si forte coire nequibis, quibus alias
exprimitur impedimentum impotentiae. Et quia per verbum Cognatio denotatur triplex cognatio,
spiritualis, legalis, & carnalis, triplex impediamentum insinuatur . Si igitur haec omnia cum
reliquis accipias distincte, prodibunt septendeis cim impedimenta dirimentia. De impedimento aetatis tractabit Tit II. Clandestineitatis Tit. III. Ligaminis Tit. IV. Voti, nempe solemnis, uti & ordinis Tit. M. Criminis Tu VII. Conditionis, nempe Servilis, Tit. IX. triplicis Cois gnationis, & affinitatis, Tit. XI. XII. XIII. XIV. Impotentiae, Tit. XV. Cetera qui nque, Erroris, Vis seu Metas , Raptus , Diu aris cultus, ct Publicae honestatis , cum de iis specialis Titu- Ius non extet, in s. seq. explicabimus. r. Dico g. Ex dictis impedimentis dirimentibus quinque sunt Juris Naturalis , videlicet Error, aetas, Impotentia, Ligamen, dc Con sanguinitas in primo saltem xtadu lineae rectae, ut defendemus Tit. XIV. Reliqua omnia a Jure Ecclesiastico, vel Scripto vel Consuetudinario, sunt introducta, ut tenet eommunis , atque ideo solum inter Christianos locum habent. 33 Dico g. Impedimenta dirimentia pro Christianis statuere potest Papa, x. dc solus, ita ut nec Episcopus pro sua Dioecesi, nec Princeps Saecularis Catholicus hanc habeat potestatem . S. Quamvis consuetudo Canonica introducere huis juilaodi impedimentum valeat. Pars I. est de
Ratio , quia matrimonium ex institutione sua consistit in contractu validor in potestate autem Legislativa Ecclesiae, consequenter Papae , est regulare contractum matrimonialem, hoc vel illo modo initum approbare aut irritare, ad ejus
270쪽
De Matrimouis. Egi valorem hoc vel illud requirere &e. sicut est in potestate Magistratus humani alios contractus
ita regulare: ergo. Pars x. sumitur ex P. I. bE. de translat. Epi . ubi majores cauis inter quas utique recensenda sunt, quae ad Sacramenta , adeoque & adimatrimonii valorem pertinenti reservatae dicuntur Summo Pontifici, pr
in ab Episcoporum potestate sint extractie, &quia matrimonium est Sacramentum & contractus sacer, a potestate quoque Principum saecu Iarium. Trid. I c. can. I P. Io. de Constit. Id tamen concedo Principibus Catholicis, ut pro inis fidelibus seu non baptigatis statuere valeant im pedimenta dirimentia matrimonii , non minus
ac Principes infideles pro suis subditis, utpote quod apud ipsos est contractus mere Civilis &Politicus. Pars S. ex V I., p. de Emett.Dirit. in cyn. de coctiet. in quo ultimo approbat ut in vim legis omnis consuetudo rationabilis &iegitime praescripta. Ob. r. Christus pro materia Sacramenti mα- trimonii instituit contractu in , seu mutuum con sensum ius in corpora sibi tradentium et sed Eeclesia nihil potest circa materiam Sacramentoruin , eam immutando dcc. ergo neque circa contractum matrimonialem . illum reddendo in validum per statutum impedimentum. 2. videmus in Praxi, quod M1gistratus Saeculares, de Duces militum, quibusdam subditis prohibeant matrimonium: ergo & Ilii statuere valent impedimentum matrimonii, saltem impediens; Accum hoc modo exerceant iurisdictionem circa matrimonium, non est ratis, cur impedimen tum dirimens statuere nequeant. R. ad p. Christus pro matrimonii Sacramento instituit quidem contractum, & mutuum consensum , vel