장음표시 사용
561쪽
. iti Iub. V. Titulus XII. et quod vel aut horitate publica fit, nempe si Ma gistratu mortem inferente sceleratis, aut hostes perimente in bello justo: vel ex privata necessitate, ut si aliter vitam, membra, aut res tuas
vel alterius nequeas defendere contra injustum 3ggressorem, nisi occidendo. Dolosum, quod sit dolo malo, seu ex prava intentione, directa vel indirecta, occidenti. um, seu ex voluntario & casuali mixtum , quod quidem pravam occidendi intentionem non includit, bene tamen culpam, majorem vel minorem, si nempe quid facias, ex quo praevidisti vel praevidere potuisti, alterum posse occidi, & tamen, ut id caveatur. debitam diligentiam non adhibuisti, ut si explodas siclopum in loco, ubi frequens solet esse populus, si negligenter cures aegrum &c. quod
quidam vocant indirecte voluntarium: vel si des operam rei illicitae aut prohibitae, ex qua praeter tuam intentionem sequitur occisio, ut si feminam praegnantem leviter percutias, ex quo P s ea per accidens sequitur abortus. Casuale demum, quod dolo& culpa omni vacat, & fortuito contingit, ut si venator in abdito nemore emittat globum in bestiam , & hominem, quem ibi latere vel intercurrere ignoravit, interficiat. et Dico a. Licitum & justum est omne homicidium necessarium , nempe I. si legitimus Magistratus servato juris ordine sceleratos ad-judicat morti, & per ministros Iustitiae exequitur. 2. Si milites in bello justo, offensi vo vel defensuo, hostes , ct nocentes vel in armis ,
stantes occidunt. 3. Si quis ad defensionem virae propriae aut alienae, vel membrorum, occidit injustum aggressorem servato moderamine incu Ipatae tutelae. q. Vel ad defensionem rerum sua rum aut proximi, actu possessarum, magni
mo mentii 3. Vel si semina ad dissensionem suae
562쪽
De homiridio Boluntario Oc. ssii pudicitiae occidit procum , si nimirum aliter defendere nequeat nisi occidendo . 6. Licitum denique di absque peccato, nec nisi materialiter iniustum , est homicidium mere C ualet,
aut quod contingit a destituis usu rationis. Pars I. claret ex S. Scriptura, quae Exodi 12. U. 13. jubet etiam: maleficos non patieris dioere. Egi variis Legibus Civilibus, & ex Iure Canonico Cara. g. O .23. q. s. & ex ratione , qaia bonum Reipublicae exigit; ut membra perniciosa tollantur e medio. Pars h. ex S. Scripturae eLempli
i constanti fidelium usu, & ex ratione, quia, ubi bellum est justum & licitum, justae quoque &licita esse debent media, &occisiones hostium, modo parcatur innocentibus, nempe infantibus, Pueris, Clelicis, Religiosis, & iis , qui arma vel nunquam sumpserunt, vel devicti jam de-Posuerunt. Pars g. ex eo , quod omnia jura, Naturale, Divinum, & Humanum, concedant vim vi repellere, & se defendere , defensione etiam occisiva, ubi alia non suppetit t. 3 f.deI. Oct i et .seqq.C. ad L. Cornel. de Sicar. Confiit. Car.
in c. Censetur aut servari quod & in sequentibus affertionis membris attendi debet j mod ramen inculpatae tutelae, si praecessit invasio , dc quidem injusta e si alius evadendi modus noni suppetat, v.g. iugando, exarmando, humi sternendo, mutilando angressorem, vel fugiendo: si defensio occisiva fiat in continenti , & noa primum postquam aggressor jam fugit, vel destitit&c. tunc enim esset Potius vindicta, quam defensio, vel propulsatio injuriae, aut necis inferendae. Notant tamen DD. necesse non effec imo neque consultum expectare primum i iistum: vel Paritate armorum uti . ParS . e ci c. c. cit. t. s. ij ad L. Corne . de Sicar. & ratione,
563쪽
qua res & bonae fortunae ad. vitani bene diacet dam sunt maxime necessariae , vocanturque aliter sanguis , & vita hominis . Confirmatun LQuia Iicitum est bellum , etiam offensivum , . alaees fortunae consevandas ct recuperandas , . , Quo multos occidi necesse est et ergo a fortiori licebit occidere unum ex eadem carumsa . Unde Iicet rapto*m vel furem bonorum , si cum iis . nondum pervenit ad locum tutum, O spes recuperandi per viam juris aut aliam non aPPadiret, petere selopeio,. Iicet inde cum contingat: occidi. aut res. rapere molientem perimere , si. aliter conservari nequeant. Parsi s. defenditura plerisque, eo quod pudicitia & virginitas non sit minus, imo majus siti bonum, quam bona fortunae , &hic chelaurus. non ita sit reparabi- Iis , ac bona fortunae . Pars 6. ex Z I. C. eoaec
P. 13 sqq. Clem. uriosus un. h.t. Rayio, quia , ubi nec dolui nec culpa est , veI usu Orgilonia.
non datur, peccatum non: est.. G .
3 Oae. i. Fama Si vitai pari passu ambulant, imo fama & honor praeseruntur vitae a multis,, arg. I M. f. quod met. caus sed: ad conservandidam famam vel honorem non est licita occiatio: ergo nec ad conservandam vitam, mi, constat ex. propositione: ab Innoc. XI. damnatae , hujus. tenoris et Fas est diro honorato ocridere imvasorem , qui nititur calumniam inferre. E. occisio aggressoris invita, bonis fortunae, &pudicitia, est vindictae species: erno non est licita. 3. Lex h ordo charitatis exigit, ut bonia
fortunae praeseraturi vita proximi: ergo propter defensionem. rerum nostrarum non licet.Qcecidere furem vel raptorem , praesertim cum talas sint inflatu peccati gravis, dc manisesto aeternae salutis, rericulo objiciantiari. q. In h.ti solum ines
satur, qui se suaqua liueZanua incidit alium :
564쪽
m homicidio Boluntario, sec. yy Sergo, qui Daetantum, & non simul se defendit
occidendo, nore agit licite. i. Idem Innoc. XL damnavit haene propositionemr Regularit, in eidere possum furempropter conservationem Ortissaurei: erin Propter resfitempor es occidere fas non est. In c. 1 h t. dicitur, quoniam expedis
Eat potius post tunicam ruinquere pallium, in rerum fustinere jacturam, quam occidere ad reaediles, transit ias consimandas . R ad I Pari passa aembulantecta quoad aestimabilitatem I mirima, quoad conservationem IV. ma. Vitae semctamissa. nullo more reparabilis est, bene tamen fama & honor, pro quorum reparatione eXtanu remedia juris . Irno tam reparantur per vitam diu inculpate actam , vel patientem toleratio nem injuriae , vel non auferuntur' apud Pr dentes propter improbitatem calumniatoris. Ceterum propositio damnata loquitur tantundide calumniatore , adeoque ab aggretare Der
hali in fama vel honore et quare ibi non prohibetur se defendere defensione occisiva contamiinjuriam dc aggressionem realem, ut si quis ti bi impingat alapam , aut fuste percutiat vel
Percutere attentet ignominiose, modo observes moderamen inculpatae tutelae, & talis persenae sis, cui probrosum est fugere, via g. Nobili Mi litaris . cc. Et tui licitum esse honorem, quemialitee conservare non potest, v. g. solum rem cutiendo, humi sternendo M. Per occisionem tu tari, docent Abb. Covaro. Coninck, Bonac. UViestaner , Leuren. alii , contra Baerbos Gratium,
milendorff. eo quod vita, &famae vel honor, Miter non conservabilis, pari paessu ambulend.Id quoque colligi potest ex Constit. CaroAna. . t. Igo. Ad r. Est vindictae species; si non seravetur moderamen inculpatae tutelae , veb inj
ria jam transiit, aut aggressis jam fugi . O an A a s secus
565쪽
l f Lib. V. Titulus XII. secus. ant , cons Ad 3. Lex charitath non
exigit , ut alterius vitam preseramu&nostris rebus, si is ultro & ex sua improbitate se conjicit in vitae,. vel etiam aeternae salutis periculum, quod facit res alienas furari. aut rapere attentans. Certe sivetales praedones aut fures absque periculo vitae possent aliena invadere, eorum licentia modum dc finem non esset habitura, non sine ingenti Rei
Publicae detr mento. Ad g. Sensus est, quod liceat sese, sua , aut semel sua, per mortem invadentis liberare; alias sequeretur , quod neque occidi possit, . qui se tantum, de non sua, aggreditur, seu soli personae vim facit. Delinqui sua; defendit, defendic & se, quia bonae respiciunt
commodum persense, eique sunt accestaria. AE, s. Non dicimus, quod regulariter propter confer vationem unius aurei liceat occisio, sed ad defentionem rerum magni momenti se quae respectu magis vel minus habentiscnon est eadem semper quantitas, sed respectu pauperis potest suificere unus. aureus, vel adhuc minus, respectu divitis autem nec tres vel quaIuor aut adhuc plures. Id obse vant DD. quod notabiliter major quantitas requiratur ad licentiam defensionis: occisivae, . quam ialias ad constituendum peccatum mortale ,. si res
aliena auferatur . Ad 6. Ibi non fuit observatum moderamen inculpatae tutelae , dum fures a duobus Monachis jam erant capti & vincti, ac postquam unus abierat rem Abbati manifestaturus alter sine necessitate vinctos occiderati. Id quoae:
Ponti sex merito reprehendit . . . A
Dico x. Illicitum de injustum est homicidium Dplosum, seu directe vel indirecte 'tantarium
a privato commissum: item & culpomum, ut siquis debitam diligentiam non adhibuit, . ne ex suae actione sequatur occisio, si moderamen inculpatae tutelae excessu &c. Pars prior constat per se et nec
566쪽
De hamieidio Doluntaria se . issi refert, an quis actionem occisivam ponat per se, aut physice, v.g. transfodiendo, valitas lethale infligendo &c. vel per alium; aut moraliter, ma dando, consulendo , consentiendo, faelsum testimonium dicendo, nimirum efficaciter, seu ira, ut inde sequatur occisior nec refert, an quis Pria-cipaliter influat in occisionem, vel tantum a I xilium ferat, aut solum cooperetur efficaciter: nec, an positive occidat, vel negative se habeat,
ut si Medicus, habens salarium, &sic ex Justitia obligatus, tamen non succurrat aegro. Si solum eae Charitate obligatus ad succurrendum alteri, v. n. in aquas lapso, eum interire sinit, cum facile posset salvare, est quidem homicidium illicitum, at non injustum. Pars Posterior
remitur eg c. p. g. v. c.,U. in s. b. t. i. g. li . ad LCornes. de Sicar. Const. Caros. art. I S. & eL ratio-ate; quia, si intervenit culpae , homicidium cenissetur esse aliquo modo voluntarium, consequeni ter illicitum & injustum ; pro foro utroque , si intervenit culpa Theologica & Juridica; pro
foro externo tantum si solum culpa Iuridica ;eritque illicitum graviter aut leviter, prout fuerit culpa & negligentiae in cavendo, ne ex R-ctione alias licita sequatur occisio hominis. Si Mais autem dedit operam rei illicitae, seu exe cuit actionem de se illicitam , ex qua praeter intentionem secutum est: homicidium, istud non est illicitum aut peccaminosum , ni si praesuin ptive dc pro foro externo tunc, quando actio illa est prohibita tanquam periculosa, ct ex se facile indum i mortis alienae, quo modo imperitis est prohibitum chirurgiae, artis balista.riae dcc. exercitium extra casum necessitatia , ubi periti non adsunt qaia pro foro exterataeensetur aliquo modo Disse volantarium, nem. se in causa Per c. 8. 2o. h. t. ZIes. cd b. t. mcim
567쪽
ss6 Lib. V. Titulus XII, s Dico 3. Poena homisidii dolosi simplicii , quando quis sciens di volens hominem occidit perle vel per aliunt, physin vel moraliter, directe vel indirecte intendendo &e. veli essic citer e Perando di propinquq , O Jure Civili, hodie sine personaxum discrimine, est gladius, seu P na mortis gladio infligenda . Constat eri s. Item i, Lex Cornes a Inst. de pub(judic. Constit. Caroli V. poenali art. ISJ. I 8. L 13. i s. ad L. Cornia dea Sicar. Neque interest, occidot quis an, causam mortis praebeat, L 1 s.cut. Conspirat S. Scriptura L .M. O boc. I S. DiXi autem I. Dolosi; na mi Culposum numquam Pgnitur Pena ordinaria. morditis, sed solum arbicraria, L . L Z. l. r. l. L. c. eod. Constit. Carsi aris I i I tD. v. g. iustigatione , mulcta pecuniaria, peregrinatione ad hocum si crum &c. Sicut mere fuale&omni ex parte citum, nulli omnino subjacet poenae, L 1. s s.
habet locum, ubi dolus & culpa omnis: abest, c. et 3. Ab . . in 6. Dixi et, Simplicis; si enim est qua ficatum, exasperatur poena , ct inhibetur furca, rota, aut praeviat membrorum truncatio, vel ad ustio ferri cadentis &c. Pro ratione circum s a miarum di consuetudinis locorum. Constit. Ca
16. Dixi g. Gladius, qui est poena Criminalis : at praeter hanc occidesis etiam siviliter condiatri &cosdemnari potes occisi haeredibus, & aliis, qu per occisionem sunt Jaesi , ad satisfaciendum: pro damno, at solum . Pro raxione spei , quam habebant , si occisus diutius vixi stet, ad amplaerem haereuitatem, ad alimenta, ad solutionem debitorum &c. ab ipso accipienda . Extendit se haec obligatio etiam ad occidentem per culDam : si o cidat et 'ose , vel cum culpa lat/ mo x'liter Frume caminosa, tenetur satiaticere in consaeqntiae ante . . ' omnem
568쪽
m hom idio Doluntarios Oc. yJ Zomnem sententiam , si praevidit vel praevidere
Potuit, aliquos ec suo facto laedi posse: si solum cum culpa juridicae levi , vel levissima itenetur ex L. Aquilia, & primum post sententiam juxta mea principia: sicut ad nihil tenetur, si omnis abfuit culpae. Dixi g. Desure Curuli ; nam de Iure Canonico occisor Laicus est
excommunicandus e sed contra Laicos hostienoi solet in foro Canonico procedi. Clericus autem est inhabilis ad consequendum beneficium. Trid. f. id. c. p. de res est deponendus officio & Ordine , can. Ide S r. c. s. s. sin. h. t. Trid. Dc. est, detrudendus in Monasterium , non ut emittat Professionem, sed ut agat Poenitentiam, can. T. d. so. c. 6. β .cit. quae detrusio hodie exolevit .& succesiit condemnatio ad carcerem , vel tri remes . demum, si iterum ruat in idem delictum, excommunicati, &, si rursus repetaei , anathematirari debet , & , si necdum resipiscat, deis maedari ac tradi Curiae Saeculari, c. Io. de jussim Incurrunt quoque & Laici & Clerici irregulari taxem r sed de hac staetim. Prius Objic. Si plures coniuncta opera occidant ali quem , ct nesciatur, quis lethale vulnus inflixerit,
nullus allicitur ultimo supplicio. Const. Carol. art. I 8. Si iste seiatur, ceteri operam coaserentes, non subjacent Poenaei mortis: ergonoa semper do. Insumi homicidium i ct cooperantes Plectuntue, morte vel gladio . R. Si illi plures conspiraverint prius , & ex Proposito ad. occidendum concurrerint. N. ant. Tunc enim Omnes poenae ordinariu sunt obuvii. I. I i cit. O Coni .caria d.art. si noli praevia conspiratione, & communicato prius inister se consilio . c. alli. se Cons. quia tune per accidens sit , ut homicida , de quo nox constat , non plectatur mories: nec enim omis
569쪽
mandato &c., is Lib. V 'Titulus XII, inc moraliter cooperati , quia inec vulncis leta thale inflixerunt, nec consilio influxerunt in necem. Jam De irregularitate, moritur homicidio se mutilatione . ε TR regularitres est impedimentum Canoni uini impediens (non irritans ) fusceptionem Ordinum Erilesiasticorum s jam fuget torum usum.
Communis dicitur Canonicum , quia a solo jure Canonico introductum est , ct ideo nunquam incurritur, nisi in casibus hoc jure expressis c. is qui I S. Asent. ex m. in s. Dein Mutilatio est am- Mutatio vel truncatio membri: membrum vero dicitur pars corporis humani non qualiscumque, sed talis, quae peculiarem & notabilem iunctionem habet , uti pes, manus, oculus, lingua, genitalia, mamilla feminae &c. non vero denis cartilago aurium, prominentia nasi, distus &c. quia sunt tantum partes membrorum, di selum adjuvant membra in sua functione totali , urstinant communiter DD. proin ab istio talis Partis non est proprie mutilatio, multo minus vulneratio, aut copiosa sanguinis effusio sine a m . Putatione, nec debilitatio membri, ut si quis alterum percustione faciat surdum , Ceterum ill
regularitamon solum in homicidia injusta & i licita a jure statuta reperitur, sed etiam in licita & justa aliqua, cum hoc tamen clis crimine, quod prior non solum sit inhab luas k desectus, scili cet lenitatis, ted simul rationem poenae haheat , posterior autem merus desectum . et Dico g. Irregularitas oritur ex homicidio in justo & illicito : Ac quidem i. ex omni homicidio ol o & voluntario, quod quis committit cum
gravi Peccato, sive per se si ve per alium, physico
570쪽
m homicidio dolantario, si et vel moraliter, positi ve vel negative ( non live diendo, si tamen fuit obligatus impedire eae justitia ) principaliter, vel instrumentaliter aut co-verando , uti & qui alterum vulnerat lethaliter, ita ut vulnus per se sit lethale, licet alius penitus dein occiderit , item, si plures concurrerint ad aliquem occidendum etiam sine conspiratione, omnes siunt irregulares , licet unum tantum inflixerit vulnus lethale, di iste ignoretur. x ex cu pilo tunc saltem, quando intemvenit culpa Theologica gravis, aut iuridica laea, cum Peccato tamen mortali , uti sepe eonti git ,i conjuncta& quando quis dedit operam rei illicitae, ac alias prohibitae Propter periculum, occisionis, extra casum necelsitatis. 3. Quae omnia procedunt in mutilatione proprie dicta, i liter facta. q. Etiamsi occidens ver mutilans inculpabiliter ignoret, irren aritatem a ius e statutam esse in suum delicium . Pars I. constat es
nioris cum Suar. & Gongal. contra quosdam, qui censene, culpam juridicam, etiam levem, imoelevi sinnam, sufficere ad contrahendam irregulariatatem . Ratio est , quia irregularitas per m dum poenae gravis,'& quidem spiritualis, statuta est e ergo requirit culpam Craviter coram, DEo peccaminosam, ut liget animam Ac pro foro interno; licet pro sero externo sulficere possit culpa sine peccago gravi coram Deo. LEym.& Avila ex e. p. se ibi GL de paenit. remisis quia
pro hoc foro praesumitur culpa gravis , liceu probabiliter non fueri C, ut eruitur Etiam essiae.(O IE. citi. Pars 3. ex cara. q. fere. Od. is. c. s. m cur. Tu Mem c. Fn. b t. t