장음표시 사용
131쪽
Sacrificia quam minimo mi ant.
R Eligionem non vult ex eis magnificam S sumtuosam, ne L. D sa- in externis rebus animorum deuotio occupetur id intes- α lexisse quodammodo paganorum simplicitatem, ideoque damnasse eorum opinionem , qui luxuma opes huc adhibuerunt,
o aliis quoque patet. Notima quid apud Ciceronem lib. II. legum,super hac re sancitum. Ita enim tabita. Ad Diuos adeunt ca-s picturom adhibento: opes amouento iuisecus faxit, Deus ipse index erit. Item postea Aurum argentum in Ῥrbibis. priuatim in funis inuidiosa res est. Et praeclare Satyricus aurum 3 argentum a sacris arcens: Dicite pontifices inficio quidfacit aurum' Neinpe hoc quod moneri donatae a Nirgine puppae, Nec enim Deus haec respicies sed potius animum , ut praeclare Cis mini
ποῦλιν αν εχ ο τελῶν est, Etenim graue 1 etsi erus ad donaria se crip ta re iceret potius,quam ad animum,mirum usu sitictisiques in Ud quom quidem arbitror Deum magis attendore, quam ad multi sum
pompas facim,quae nihi prohibent cum qui multa in Deum hominesque peccauerit, si me priuatis sit siue magistrati 'gerat, singulu anni perficere. Itaque Satyricus animum ollerre iubet sincerum sceleri bus intaminatum,prioribus haec subiiciens. Vuin damm id superui de magna quod dare lance Non poterit magni esse 'ppa propago, Compsitum lita que animi sanctosique recessus
Meni, incoctumgenero se pectus honesto. Hoc cedo ut aduoueam templis, si re litabo. Pertinebat autem hoc institutum eo tantum apud Lacedaemonios, ut acritici of rre cuiuis integrum esset,nec tenuioris
132쪽
io DE 'Ep. LACEDAEMONIORUM fortunae homines paupertate prohiberentur. Id enim respondit super hac re Lycurgus. Nam percontanti de hostiis, quid tam
H. R Cip tum cultum Dei rectam esse orationem, undecunque,sed a is I doctus videtur percepi sic legislator, qui hoc institutum tra-uq t rit didit Plato scribit olemnem quandam precationcm fuisse La-Εd 1. cedaemoniorum, eamque ait dictam suisse Ευφφλαν, quasi recte Lac: m Lateo uiatis verbis suerit cocepta Vnde S ci acceptam rescrioata. clicitatem apud Lacedaemomo S, Oraculi testimon 1 id comprobans, atque hanc super ea re Veterem historiam commemorans. Volo inquit .il quippiam tibi comm morare, quod aliquando audiui a viris aetate prouectis Quum inter rhemenses. Lacedaemonios di dia Dicta essent , contigitsemperno strae ciuitati, Ni terra marsque inferto esset, quoties pugnas res. Nam nunquam potuit victoriam reporta re. que indignantes Athenienses, anxi ecquam rationempraesen tium malorum d pcilendorum invenirent, re deliberata rati operae precium ad Ammonem mittere ipsum consulturos ac praeter haec, quaesitum etiam
quamobrem 'Lacedaemoniis potiis victoriam largirentur, quam 1 bi, qui omnium Graecorum Niaubant plurimis Ἀωberrimos hosiae Usc-Vimus ita donarin ipsorumsua exornamim a ti nullia . Pompa in f persumptuosi umG Pssima quotanni celebramus, oe impendu
mi plus pecuni quam caetcri omnes Graeci Lacedaemonin autem inqui--iso nihil horum curae est sed tam negogentes sunt circa cultum Diuinum, ιt aliquando mutila Osferant, oe nae liqui non pauloparcim Deo hono
runt quam nos, quum tamen in0ntra ciuitiate diuititis non puperentur. His dictu a Cato interrogat, uuidfacere oporteat, admtium malorum depusionem, cui ales nihil aliud respondit videlicet quod Deu aliter nonsineret quam Tt adse accestum reniinciare theniensibi hoc iuberet Ita Ammon dicit Lacedaemoniorum Γυφη - α sibi iucundiorem esse, quam omnia G cors acrificia. Hoc tantii necplura Dotim
133쪽
LIBER , TERTrvs Io 'res Ondisse ferunt, Mihi quidem igitur non aliud idem Derus intellixisse
Z φλυ ας N0Ce,quam precationem idoru Ilia enim multo alm estpraestantior Hactenus Plato , cuius verba de iam relato Voto seu preca iatione intellige ia,quae sola Lacedamaoniis legitima fuit Quamuis Plutarchus refert adiici ter ad hanc lemnem precationem,ut iniurias tolerare possent. Qu digna prorsus Grς corum humanitate precum appendix magisque Christianorum con-Ueniens aequani nutatia mansuetudini Ratio autem huius instituti peti potest ex iis quae sunt apud Platonem lib. II. de legi
,ον, Id est, Aio periculosum esse Nipreces concipiat, qui prudentia non sit praeditim. Cum qua sententia conueniunt qui; disputantur apud Iutic nalem Satyra, quam ita concludit ut tandem in fine doceat, quid solum precari oporteat. Ita enim ait: orandum est, τ/jst meussina in corporesano.
Fortem posse animum mortis terrore Carentem, Uuis actum itae extremum intcr munera ponat
Naturae qui erre queat quocunque labores, Nesciat ira fi,cupiat nihil oportores Herculis aer ιmna Credat aeuo que labores Et Penere taeni3 pluma Sardanapali. INSTITUTUM V.
C irgines pueri sacra habeant communia.
Entilium profanitas eo progressa est , ut alios Deos viris . saera propitios, alios cominis existimaret. Itantie a Quorun
dam Deorum lacris Viros, quorundam tem foenu nas arc bant. pueris Unde eleganter Minucius Felix: Quaedamsana, Inquit eme anno μ' adire permittunt, quaedam in totum nols fere e ri quaedam viro non licet, nonnullia quefoemini sic sunt. Quod Verum est. Nam apud Romanos sacris bonς Dee vici prohibebantur deierentes hunc D honorem pudicitiae Faunae, qua adeo ea excelluit,vi nullus mas P ' praeter Virum eam Viderat, Vel nomen audierit, de Varrone refert Arnob. lib. v. Lactantius lib. l. c. XXII S Macrobius Saturnalium I. cap. vi I. Et Vicillim sacri Herculis non intermisce
bantur icemince, quod Cicerdotes bona Deae ipsi quam sacris
134쪽
II DE RE P. LACEDAEMONIORUM Vacantes denegassent,ut ait Macrobius loco iam dicto Et Propertius lib. IV Elegiarum. Quod item in sacris Cereris S Vestae fiebat,ut testatur Lactant.lib. 1 H. At Lacedaemoni pueris S Virginibus ii sciem sacris uti non interdicebant, sedit exercitia corporum pleraque trisque erant communia citam sacra cadcm frequentare casio lucrunt. Nec enim prohibebat pudor quod Spartae flagitiis non facile locus pateret. Itaque recie eadem sacra omnibus viris S foeminis, pueris S virginibus, ac eo magis coniugibus quippe quibus intercedit diuini humani iuris comunicatio Niloquitur Modestinus . C. D. de ritu nuptiarum.
Id quod lege Romuli etiam apud Romanos sancitum, ltu iussit
marem S foeminam secundum leges iunctos, ut fortunas, ita δίsacra conarnunia habere, ut scribit Dionysius Halycarnasseus. Cη Sa r Caeterum iudico respexisse hoc institutum de communiones i- ,. crorum inter pueros virgines,ad conciliandam mutuam ami-pud Lace citiam, quae religionis vinculo tanquam nodo arctissime con stringitur, praesertim a teneris annis noticia intercedente. Vnde
etiam postea publica concordia stabilitur, S coniugi occasio existere aliquando blet.
. D.se QEpulcra, tumulique Variis in locis antiquitus extruebantur. ult-ra Sancti patres sitos simpliciter in agris coniichant, ut docent ut sacra literae. Romani itidem CXtra Vrbesilos humabant. id quod b8. lege X 1 tabularum mandatum erat, Vt est apud Ciceronem S pM , ' 44si e legibus. Et si contra hanc legem virturis Catasa, PoDliarii; quisis col ac Tuberto concessum fuit in Urbe sepeliri ut seribit Cice φ- Itemque Fabricio Valerio, ut auctor Plutarchus, si locus mendo caret. Sicut S e triumphatori mortui caci uereos de- sumtum, in urbe humi defodiebatur, ut tradit idem Plutarchus in quaestionibus Romanis Nampi qtereo iam quae Imperatorcs super hac re constituerunt, de quibus videantur 1 i. D. de se pul. violat. S l. mortuorum C. de clig.& sumi. sun Quod Athe
nienses,& ali plerique Graecorum surparunt, quibus solemne fuit hos extra urbe in Demis seu pagis sepelire idq; ideo con .
135쪽
Lin ER TERTIV s. ii sentaneum, quia ibi facta etiam Atheniensibus sua erant Spartani a reliquis gentibus plerumque moribus dissidentes in Urbe his suos sepeliebant. Quod meo quidem iudicio de fieri Olue 2ὰ bisse
runt, ut ob oculos sepulcra habentibus quotidie fortium viro piniamrtim memoria in animisTecurreret. Itemque ut indies inter in o. . . numenta defunctorum Versantcs, mortem minime sibi exhor rum crescendam putarent,post quam etiam viris suus constaret in urbe honos. Quibus sero consentiunt, quae sunt apud Plutarchum in Lycurgo, ubi de hoc instituto agit. Et quidem siue his, siue aliis de causis, idem obseruabant AEgyptii: Saltae tamen in Regi
bus suis hoc tantum usurpabant Christianis visum hac tempestate, altis quidem in urbe, aliis extra urbem mortuos sepelire. INsTITVTVM VI.
o numenta functis iuxta te ant.
Lutarchus institutis Laconicis hoc cum superiore coni uti l git, nos illa diuidenda existimavimus. Aliud enim in ut be ruinis i in
sepeliri, aliud monumenta ad templa esse. Loca autem monumentorum, quae apud delubravi templa Deorum Spartae erant, non dissimilia suime multum videntur Christianorum areis circa aedes sacras, siseptis illis aedificiis vacuis, quae κο- ise ipsis
dicta, quod eo inferre soleant cadauera mortuorum, mortiferae quietis alnouillimam resuscitationem capiendae causa. De qui
bus alio loco dicetur. Ac vetati mile est voluisse Lycurgum an cire Spartanis hac lege iura scpulcrorum, ut ipsa sacra δί sancta ectent,sicut vicina templa. Qua rat ne templa custodiri, SI tuta ab hostium aliorumque sacrilegorum ac petulantium hominum violentia monumenta praestari poterant his ius sepul crorum in ipso quodammodo solo est quod re omnium fere gentium una vero legibus Romanis est munitu. Quare in xa. tabulis lex cli, quae vetat forum Bustumue usu capi,ut ait Cicero ii de legibus; forula vestibulum sepulcri interpretans. Quam etiam legem dcundum naturam este inibi scribit. Atque itidem ius sepulcrorum defenditur iure ciuili Nam D. de sepulcro vio lato, extat edictum prςtoris, quo actio datur insepulcri violato res Et quidem institutum hoc Spartanum quod ad omnes se
136쪽
extenderit, quodque omnibus concessum fuerit monumenta πι-- sua ad templa extruere cxistimo Maleficii tamen alicuius con-οῦ ι , uicti vi damnatis hoc honoris denegatum infra ostendemus.
INSTITvΤVM VII. Funere nemopol uatur. ν sitis. . ILIO institutu e duobus praecedentibus quasi consequens. n 'io εἰ A Namsi cadauera in urbe sepeliri fas est, monumenta ad templa CXtrui permisium, necesse etiam pollutiones tolli. Neq; enim funera in Urbe procurari, vel scpulcra haberi poterunt, si risu fita contaminentur qui haec contingunt. Apud alias tamen o entessunc stinebat domus de familia,ubi mortuus aliquis. Itaque si ita ah lustrationes iurgationes adhiberi, domus euerrc- an laedae circumscrcbantur homines aqua abluebantur, a- haque plura si bant quae gentilitiae superstitionis profanitas tu lit uti mina saepe mentio apud poetas alios scriptores: allustris primis locus est Eneid. vi. Ac eam ob causam Roma j ni in Nitu Viseri vcnicales, numero denario dictis,quod dei T cimo die fieret purgatio, conditis antea cineribus ipso die no- mire no, ut stribu Festus Quae omnia&ahalui uinodi repudiabanta suis moribus Lacedaemoni), nihil admodum atriae horrendi in morte existimantes,quam etiam ouantes clarii oppetebant. Nec enim qui per omnem vitam virtuti dediti fuerunt,cos Consentaneum in morte maculam contraXiste. Quales Lacede moni plerique. INSTITVTu VIII. cum mortuo nihil inlumetur.
hi,sis s. a Amon Id fuerant: Et Plutarchus institutas Laconicis refert statuisse Lycurgum,ne circa cadauer siceret adhibere mamos sumtus,quo ornatius illud conderctur. Quod non immerito ita sanxit. Nam conueniebat eos qui in tota vita ab omni luxu abstinuissent, etiam in morte hanc tenuitaris laudem non aspernari, ubi nullus opulentiae ornatus usus. Itaque apud Athenienses quoque aurum addi lege Velitum , ut scribit Cicero ii
de legibus. Et x M. tabulis, Rogum ascia polire non licebat, vi
137쪽
LiBER TERTIUS. II eodem loc tradit orator Coronae tamen Romanis in mortuis ornandis postea usitata fuerunt, nec non Cr is plerisque raquibus tamen abstinuerunt veteres Christiani, quod beatus his non egeat, miser no gaudeat floribus,ut loquitur Minucius Felix Antiquitus autem apud trosque aspersiones fiebant, item Vnctura , quemadmodum apud Egyptios N Iudaeos. Sed illae legibus etiam sub late, ut ait Cicero. Laced montis nihil horum so/L.nd, in usu, sed tantum in veste punicea d oleae foliis compositum corpus cuiusque eodem modo sepeliri voluerunt, Vt tradit Plu. uis. tarchus in institutis, vita Lycurgi. Reliqua ad ornandum non pertinere iudicarunt. suum itaque tam praestantibus viris simplicita humandi talis adhibita sit, nonne ex his aliis huius nodi institutis emendari mores corruptae cuiusque Reipub.
magnopere conueniretZ INSTITVTVM IX. Eiulat, non au Iatur. Onerat fortitudinis Spartana eiulare mortuo aliquo ne ' lit- cessariorum,ita ut demiticum ita modes in lamen rati,c Xatin 'ia.., diretur. Itaque Plutarchus ait, Legislatorem hoc etiam cauisse. ---Quod adeo moribus corum inualuerat,visoeminae quae alias
crymas habent in statione paratas, Ut ait Satyricus, neque ipsae secus ac viri ab iis cmperarint Gyrtias, quum aliquando Acro latus nepos ipsius ex quadam puerili pugna, in qua multas plaga acceperat pro mortuo domum clarim esset, domesticis Stfamiliaribus plorantibus, non tacebitis inquit ostendit enim quo sanguine ortus esset. Strenui non aliorum vociferatione, sed meditatione opus habent. Item quum nuncius ec reta de morte Acrotati venisset, Nonne, inquit, hoc omnino suturum erat, quum ad hostes venisset, Vt aut ipse occumberet, aut illos interficeret Iochidius autem est audire eum seipso, ciuitateque,
maioribus' digna morte oppetiisse quam si per Omne vitae te pus ignaue se gereret. Eo de modo mater Brasidς audiens ipsum prae reliquis Spartanis comendari, tantum abest, ut luxui indulta serit ut potius at firmarit multos tales Spartae viros es. Qualia excplasiunt coplura. Flatus igitura coploratio pro mortuis etsi
138쪽
II DE RE pvB. LACEDAEMONIORVM aliquando factus,publice tamen exaudiri cum non licebat. De Regibus secus constitutum ut supra retulimus, ubi de honore Regum mortuorum egimus. Idem &, in tabulis, critum. Nam ibi Lex haec extitit, ut auctor Cicero Mulieres gena ne radunto, neue essumfunem ergo habent , lectum lugubrem eiulationem ex Laelio interpretans. Quales eiulationes Malias consimiles licte- stabilia lugendi genera, vocat Orator Tusculana stia III. Det
Luctu dindenis diebus latatur.
Lissus, . I mentari S eiulare in publico non licebat, celege supc- fuit.m cer Liariores luctum tamenici vestibus vel corporis habitu indi- care, hac lege permissum. Sed ne animi diutius luctui indullaentes emollescerent, a legislatore, ut ait Plutarchus, certum Lem pus est praefinitum,videlicet undecim dierum. Inde enim sacrificium fiebat. ita Plutarchus in institutis,S in Lycurgo,Vbi h crefert a pro δε πενθοαχλιγ ν messώξισο η προς ἐώ μ τη δὲ - ρου Θόσαν-ci δωδε με τυ λυει το πενθος, id est uc tum breui definiuit rempore, 'ndecim diebιμ, duodecimo si rist a re oportola Cerari od sinere luctum. Quae lex habet, uti ccci aliquid humanitatis. Nam ut non decci virum nimium dolor indulgere ita stoicumi.a . a. st,ndum dolori tangi Vtrunq; ab homine alienum. Le ἡ ὰ, gibus Umς consimiliter certo temporis pacto luctus definitus
rab- pr crat, sed pro talis Tay 'ne is aliquantum variabat. Qua de re le- fC. . .. atur Plutarchus in Vita Numae. Uxori tamen ob iantatum .u mura nuta crat indictUS luctu S, id est,decem mensium Tantus enim annus ordination Romuli, ut scribit Plutarchus, S testatur Os.-. uidius initio Fastorum,de anno Romuli agens Esi lia α.
I', I continenω inscripta, nisi qui insesso occubuerint,non hisbeant.
. 3- Rant quidem monumenta li Cita omnibus, ut ea necessariis
suis statuere possent, quicunque client sed titulum in scri z. b re,& honoris elogium addere,in eorum monumentis saltem
139쪽
LiBER TERTIUS. licebat, qui in bello pro patria mortem oppetierant, Vt docet Plutarchus m Lycurgo,& institutis Laconicis. Itaque quirim U-nera eodem modo omnibus altis fierent ut ex Plutarcho retulimus, sit c statur etiam Heraclides militaribus tamen viris hic honos prae aliis tributus est,ut in scripta monumenta haberent. Erat autem moris monumetis inscribere nomina, addit 1S, Vt ar Titulus, bitror, rebus gestis disticho saltem, aut aliis quam paucissimis V V verbis conceptis. De nomine costat satis ex Plutarcho. Ita Cnim m. lui di- in Lycui go scribit Dάdαι- νου , αντα - e G si νεκρου, i
Niri qui in bePo,itemque ubert , Isisanctὸfato concco ant. Tanquam memoria aliorum non fuerit ad posteritatem conseruanda, nisi quorum mors virtute SI pietate suis et commendata. Dignum prosecto institutum, quod nobis cxemplo praeluceat, ninquem- Ui Si Cmere monumentorum elogiis ornari sinamus. De rebus gestis pallina sunt versus apud Historicos alios, apud Plutar clium Sed praetcrhaeae addi solebant etiam scuta,S alia insignia, Nemo in monumentis praestatissimorum quorumque. In lucorvi cre 'h
dam iis,quae sunt in Epigrammate r co de Leonida Spartano, '' quod sic habet:
Quod ita vertamUS: uuando Leonideum idirpsfata cadauer erxes,purpurea hoc induit ipse gu At Rex Spartanus ex morte hi vocibius infit: Non capi infula praemia digna vim. Miscutum tumuli erit ornanti, Persica tolle,
Namque adcὸ manes, Laec daemoviim.
Vult sibi scutum Leonidas in monumento statae pro sepulcri ornamento, quasi hoc Spartanae consuetudinis suetat. Atq; inde
140쪽
ris D 'Ep. LACEDAEMONIORUM videri potest prosechim, quod viris militaribus honos scuti in monumentis attribuatur Etsi iam nimis ille honos vulgatus, indignis etiam multis communicatur. INsTi TVTVM XII.
Qui inpiat caesi an ad epulturam domum erendisint inflectis
corporibu iudicent i e matres.
α. CV. Vi longe a patria Occubuerant in praelio, eos plerumquem in il publica sepultura humare moris erat. Id quod videtur tamen aliquo cum discrimine factum,divisis iis, qui caesi fuerat,um ρηρ pro dignitatis ratione in diuersa sepulcra. Ita enim qui cecide zj. rant Lacedaemonio in pugna aduersus Mardonium, tribus se publieas. pulcris conditi stat, Sacerdotes no Cities altero, Serui tertio. -άι non longe a patria caesi fuerant, eos domum ad sepultu uisiis p . ram reportare amici licebat. Quod tamen non aliter fiebat, vota letibus ita matribus, qua si Laudabiliter se gessissent, S aduersata .-a Vulnera plura excepissent,quam auersa. Ita enim de hoc scribit adsepultu AElianu, lib. xli. cap. xx I. cuiUS Verba latine reddita,huc adiice .a2 2 re placuit Lacedaemoniorum matres, inquit, quoipuo audiuerunt filios suos in pugna cecidisse abiresolebant m inspicere, *ulnera , tam averss, quam aduersis corporibin inflicta. Et plura ex aduerse esseninacita, exul tantes cum graui seuer vultu, in patrum sepulcra filios deferebant sinali modo ulneruaccepissent,pudefacti inde uacrumantes festinanter clam discedebant robest mortuis , t in communi sepulcro humarcntur,autfurtimsurreptos inpropria epulcra deportabant. Quod mea opinio ne ideo in primis factitatum,Vt nusquisque sepulcri auit cupidus, sortius aduersus hostes pugnaret, ne fugietio vulnus auersi, corpore exciperet. Nam hoc timoris indubitatum iudicium, a virtute tortitudine Spartanorum prorsus alienum, quibus mors potior ullo vel minimo dcdecore. TABV-