장음표시 사용
111쪽
pretio ponitur exiguum aliquod Scollasma siliscis numeris
absolutum, quam grauissimum quodcumque Heroicum poema, quantumuis apte scienterq.modulatum, siue quod maius inteYtu, ei sit artificium seu quod musicam poesi praeserunt, concordem que nitum nudae distioni, seu quod nemo adhuc sublimem, ac Vere poeticum sermonem, longoque verborum ambitu suspensu, apto congruentique melodiae genere temperauit seu quod temere haec in vulgus opinio manavit seu demum quam cum l. aliam ob causam neque enim id modo quaerimus de spolius hodiernae musicae vicem dolemus cui cum sorore sua poesi tam male conuenit, ut pulchio ac dignior huius pars despicatior illi sit quod quanti faciendum vobis videatur, vestri iudici est: mihi quidem multum momenti ad deprimendum recentioris musicae fastigium, haec discordia habere videtur. Verum age canticorum veterum ac recentium phrasin, sermonemque paulisper contemplemuri novi poeticas horum atque illorum virtutes deducamus in certamen mihi enim haec cautio est, ne genus irritabile vatum in me, meaq. causa in antiqua musicam plane orbam, viduam, inopemq. rerum omnium prouocem sed ut nudam tantum dictionem censoriae virgae subijciam Ea porro qualis sit in Latinis sacrisque canticis quae' vernaculorum numerum longe supe ant; multoque frequentins maiorique apparatu concinuntur)quis non videt, aut quibus e fontibus ducaturὸNempe e sacrae paginae libris, ac verbis multifariam consarcinatis;ac nonnunquam arbitrio indoctissimorun hominum interpolatis quae ut pietate praestent ac sanctamonia quae maxima sine dubio iiiij esto tamen nec puritatem phrasis, neque elegantiam sententiarum nec concinnitatem numerorum aut quidquam aliud habent ad musicam factum ato. idoneuNon dico nunc omnes fere eiusmodi sacras cantiones prosa oratione constare ac propterea praecipuam leporis gratie partem, quae in vincto numeris sermone tantopere placet, amittere. Non
dico repertos esse symphoniurgos qui sacram IESU CHRISTI genesin Hebraicis nominibus totam contextam sequa nihil sinoi potest alienum magis musicao modulatis iustisque concentibus temperauerint Germanis enim atque Helvetijs id fortasse licuerit. Non doleo tantum tempori atq. Operae a consummatissimis mular-
112쪽
so De Prae stantia Musicae Velevis
mus urgis in tam multis immo fere innumeris eiusmodi Motettis Vt vocant quae Diuinas certe laudes quoquomodo continent
impensum fuisse; sed potius elegantiores, aptioresque piasque simul ac religiosas hypotheses delectas ab ijs ad modulandum non esse succenseo. Sed de his satisci reliqua enim quae ad hoc
spectant argumentum e Doni nostri lucubratione, qua De Μ scada ra prae manibus habet, petere vobis licebit. Cuius quidem nuperrime gustum exhibuit in ea Dissertatione quam in Acad mi Basiliana frequenti conuentu habuit cui vos interfuisse non dubito. Verum non obscure videtis infelicem hodiernae musicae conditionem quae praecipua sui parte, sermone videlicet, tam manca sit atque inculta. Sed&hoc parui testimabunt credo musicastri quidam insulsi 4 Melorhapta potius quam Melopoei; qui
dictionem atque sententiam adeo non nauci faciunt, ut seruiro
eam cogant intolerabili facinore famulae suae symphoniurgiae. Quid enim aliud est Mele prius componere , deinde ijs carmina sermonemque aptares quod inuita ut aiunt Minerua seu potius inuitis Musis Gratijs omnibus, quoquomodo id cadat, scirpet, essicitur, ut nudius tertius dicebam distorquenda enim plerun que est omnis recta emendataque pronunciatio confundendae accentuum leges clonga tempora corripienda producenda breuia ac barbaris quibusdam inconcinnisque paret cysmis vocabu' la distrahenda sunt. Sed de Metrica ac Melodica satis in qua lis quido videtis, non minori excellentiae quam aetatis interuallo ab antiquis nos esse superatos. Potior vero causa est Melopoeiae cui Octauum assignauimus locum quam multo quam hodie ab sol tiorem fuisse apud veteres Grecos, quo pacto demonstrabimuSI cum nullum fere supcisit antiquarum cantionum vestigium Nam fragmenta que extant Nomorum aliquot Dionysi cuiusdam praestantissimi poeta ac musici quem Thebanum illum esse Pindaro aetate supparem non temere Donius suspicatur nihilo fere malin rem veteris Melopoeiae nobis gustum praebent, quam si penitus imtercidissent: cum maxima corum Diagrammatum pars deperie Iit. Quibusnam igitur argia mentis utemur comnuin ibn primui ac de uniuerso musicae statu depromptis tum proprijs quibusdam huius loci ac demum firmissimis coniecturis. Nam si haec ars
113쪽
tiber Secundus. Ito seculis loruit tot solertissimis ingenij acutissime nationis e
culta est: tot prςmij atque honoribus fouebatur tanta erant in dignatione eius professiores tam eximie elaborata videmus elua quasi germanam sororem poesim tantum illam valuisse ad commouendos affectus grauissimi testantur autores; qui possumus eadem existimare non omni ex parte absolutissimam fuisse Dein locum ex tribus Melodiarum generibus secundum vix leuiter eo cum priscis certabimus, qui singulis ij tribus,ri mixtim, ac seo
sim vulgo utebantur suasque cantiones mirifice ij propterea variabant. Sed quid tria Genera dico cum plures etiam adlii buerint species siue colores sic enim medicuntur, quas Greci apposite nuncupabant in Chromatico saltem ac Diatonico Genere Nam etsi non omnes eae misiones Tetrachordi dii variJSautoribus tribuuntur, tamquam diuerse, in opus assumitotuerunt, ut Franciscus Patritius existimasse videtur, adii ab temue ex i)s proculdubio in usum venisse apparet, si,qua ra one del)S loquantur Aristoxenus ac Ptolomeu, animum: ' ζ iv enucleatius a Donio nostro in suis scriptis ostensum est Sed ubi Tonorum siue Harmoniarum diuersitatem omitto que vel sola infinitis partibus priscam Melopoeia locupletiorem hac nostrasti se declarat quam nescio felicius ne an infelicius ab eodem onio restitutam suiu edicam PFelix enim in eo fuit quod mri in oppido dissicillimam, atque undique fere tenebr obs am ni lis propemodum adiutus auxilijs; sed suo Harte, suis laboribus, vigiliis, ac sumptibus adeo plane explicauit, atque hodierno usui aptavit, ut nullo negotio: ad opus cantionum tam or ii carum, quam vocalium deduci;&Diagrammatis perse d strumetuis ad eum usum factis pulsari queat. Iniaqqu6d e proculdubio utilissimam tam pauci adhuc amplexati fuerint a perceperint maior ire dicam ipsorum culpa, qui de successu: agnausam desperant, an seculi infamia, quod erectioi his
nus usque adeo est infestum Quo quoi odo autem te, '
beat, multum hic veteres Musici Neotericos precesi erunt Ou
114쪽
De Praestantia Musicae Veteris
Ethnicarum cantionum pulchritudinem concipi animo posse creadiderim. nam si vetustissima quaeque pulcherrima esi e cognoscimus nec dubito quin a primaeue usque Ecclesii temporibus;& ante magnam illam quam dicebam catastrophem quaedam ad nos deducta sint,quid tamdem de illis iudicabimus, quae a Mulicis haud paulo peritioribus condita fuerunt; in quibus omnis
suauitas, pathos, ac lasciuia quaerebarur non ut apud christianos veteres, nuda quaedam ac pia simplicitas quae sanctissimis casti Dsimisque nostris institutis conueniret.Nam harum quidem fabros, praestantes sanctitate viros Gelasium, Gregorium, Ioannem D mascenum nemo sane opinor cum Timotheo, Philoxeno ac reliquis eius classis comparauerit. Quare minime ego Herculi Butri rario assentior, qui antiquas Ecclesiae psalmodias, ob earum suauitatem, a Graecanicis illis atque Ethnicis mutuatas fuisse credidit praesertim cum Graeciae Antistites adeo religiosos fuisse, deam, ut ad abolendam veterum melodiarum memoriami quarum multa vel superstitionem, vel lasciuiam redolebant noua . quaedam Diagrammata quibus hodieque Graeci sacerdotes utuntur adinvenerint . quae longo tamen interuallo antiquioribus lulis cedunt; atque omne propemodum verae sinceraeque musicae Jestigium deleucrunt sed de hoc quidem opportunius alias omtasse dicetur . Iam vero minime illud mirandum vobis aut cuiqua posthac videri poterit, post tot iam secula melodiarum veterum nullum sere superest e vestigium ac nihilominus eorum excellemtiam usque adeo a me praedicari Melopoeio τοῦ ἀντ/ςρος respondet Rhythmopoeia effectricis musicae no obscured ipsa pars cui- ius antiquus status&constitutio quantum recenti huic praestet, non dissicila probatu est. Nam cum ex tribus summis Rhythm rum generibus, quibus prisci artifices utebantur, parili, duplo dc sescupio, siue sesquialtero quae alijs nominibus vocantur Dactylicum, Iambicum, Paeonicum tertium nobis desit, ex prioribus duobus quodammodo compositum, quid superest nisi ut nostram
C cstaici ac negligentiam, antiquorum vero copiam ac dilige etiam agnoscamus Θ Mirum scio loc cuipiam videbitur verumtamen autorei sum, ut vel G δε ργ ν inspiciat, quae super hac re
Donius noster, appositi etiam exempli Meru in Adnotationi
115쪽
bus suis ad Compendium de Generibus ac Tonis musicae. Quare si ulla in re,hic certe hodiernorum Musurgorum incr. dibile quadam oscitantiam mirari licet qui cum infinitis prope Rhythmiacorum temporum notis, ut nudiustertius dicebam, suos referserrint libros ac maximam Rhythmorum varietatem posSideres putent si res ad calculum rc digatur, valde inopes reperiuntur Quid postea cum antiqui in temporum dimensionibus ordine synthetico usi sines a minimo enim momento quod cani potest, incipiebant, eoque saepius adiuncto longiora pati essiciebant recentiores dialytico longissima enim duratione posita quam Maxima vocant, eam continue bifaria diuidunt; donec ad decimas extam, siue etia tricesimasecundaminius Rhythmi, seu mensurae partem perueniant longe c5modior,multas ob causas,eorti ratio fuit: maxime q. quod imparis numeri notulas, ut quinorum aut septenorum temporum, facilius figurare poterant,qua recentiores; qui post singulas Rhythnaicas notas, ubi eas dimidio augere volunt, punctum apponunt; atque in mutationibus Generum Rhythmicorum, exempli causa cum a parili transitur ad duplum , eo modo propria atque intrinseca Notarum potestas certior ac stabilior crat, quam secundium hodiernam praxin in qua incertus plane se statque erraticus notarum valor. Quod sit stythmicam manuupedum ue percussionem, quae in Arsinac Thesin diuiditur, attem damus, longe hic etiam feliciores, vel solertiorcs potius fuisse videntur antiqui Illi enim ab Arsi incipiebant, nos a Thesi atqui multo commodius ac rationabilius est , incipiente cuiuscumque generi cantu concentuque, manum prius quiescentem attollo se , postea deprimere, quam initio suspensam tenere, moveam demittendo Rhythmum exordiri . Quod etiam confirmat recepta uulgo consuetudo notandarum Deductionum, quas Ag gas Greeci uocant: primo enim Ascensus, deinde Descensus p ni sollet praeterea recentiores quietem infernam ac supcanam proprie ut Rhythmi partes considerant sublationem uero ac d missionem manus per accidens tantum e contrario ueteres hasino tiones praecipue attendebant; quietem uero cossequenter dumtaxat & quidem congruentius multo ac rationabilius nam si
tempus duratio motus est, ut philosophi placet, tempotum au
116쪽
tem mensura Rhythmus, longe consultius est otionem quam quietem metiri praesertim cum id etiam facilius fiat multo enim magis equabilitatem seruare possumus sublationis ac demissionis; easque oculis metiridquam utramlibet stationem siue quae sum sum, siue quae deorsum fit. Iam vero Phonascia in distributione nostra decimo loco se nobis ingerit: quae quatenus ad iriedicinae partem reuocatur, tota penitus obsolevit quatenus autetuenda perficiendaeque vocis rationem naturalibus quibus danta remedijs tradit, disseminata leuiter est in nonnullis fortasse scentiorum Musurgorum commentarijsci proprios certe scriptores non habet Antiquitus autem peculiaribus priuisque operibus, siue rei musicae, siue alterius professionis autoribus comprehensam fuisse, ac diligentissime Xplicatam, multa indicio sunt: praecipue vero fragmenta quaedam, quae curiosus huiusmodi rerum m- uestigator Franciscus Patricius in suas Disculsione, Peripateticas retulit. Illud non omiserim Graecositatores vocis exercitationes e Phonascorum praescripto diutissime usurpasse ut M. Tullius lib. i. de Oratore testatur immo etiam Romanos priscos corumdem opera frequenter usos fuisse. Ita l. Augustus Caesar inter tot tantasque occupationes, quibus maximum ab omni memoria Imperium regebat ac tutabatur, assidue operam phonas o dedit. quem tamen rei musicae studiosum fuisse nemo litteris prodidit. nam de Nerone quidem minus mi andum 'ui, ut Suetonius scri
que quo undecimo loco phonasciam consequitur pauca dicem da sunt propediem enim exiturum in lucem speramus alterutrum saltem Doni nostri opus , siue quod Latine , siue quod Gallico circa hanc hypothesin conscripsit ibi se planis time ostensurum
profitetur, quanto aptius: com nodius Veteres Graeci primum musice tirocinium, canendi q. meditationes exsequuti fuerint, quare cetiores Latini, ex ui donis instituto senis aut, ut nouissimi ubdam Belgas Gallosque sequuti septenis adeo ut in prae exercit, mentis musicis non paucorum mensium compendium fieri pol existimet, si iuxta ritum veterem amputatis duabus syllabis, non optinia adscita ccphoneses harmonicorum interuallorum addi
117쪽
stantur, usurpenturque. Quare quod Arretinus ille monachus, gloriatur suum illud commentum maximo temporis compendio musicam addiscentibus profuturum partim crum, partim fati sum existimandum: verum,sicum proximis ante illum seculis,qui
bus vetustiorum syllabarumide progymnasticis me loqui intellia
gitis memoria exoleverat, comparatio fiat. Falsum, si cum prisca aetate, qua Graecorum Romanorumque res florebant,d qu tuo hae syllabar, , Πα, τη , τε usu vigebant quarum ad exemplum resectis duabus hodiernis,totaque progymnasmatum ratione i meliorem ordinem redacta, multo faciliorem euasuram musicam disciplinam Donius noster affirmatissime contendit atque adeo communi etiam Systematei quod a Guidone senariae maioris spatio auctum Philopone,ut magnum aliquod musicae incrementum
commemorasti ad antiquam mensuram redacto , longe commodiorem eius explicationem atque usum fore asseuerat qua in re non prius ei assentiatis volo quam alterutrum saltem librum legeritis. Interea satisfaci una tibi a me Philopone putato circa ea propter quae ex Guidonianis inuentis Recentiorum pravita ac methodum collaudabas antiquorum autem despiciebas. Quod magnum equi dein paradoxum&tibi atque alijs visum iri facit patior dum eius aliquando veritas elucescat. Sed quoniam opinione nostra longius, ut videtis,haec disputatio processit, multaeq; adhuc Musica partes expendenda supersunt: is iam , o iura a caelo irae, pita ut Vergilius noster ait vereorque ne lassitudo acet diu tam proliY insulsique sermonis vobis oboriatur libenter,quandocumque tuis riti S, interquiescam. Tun io strenus Idem
inqui suadeo; modo ne Philoponus noster malit euestigio quaedam refellere aut si qua obscuriora visa fuerint, ea paulo clarius
exponi desideret Neratrum inquit Philotonaus faciam . nam
etsi tam multa mihique inaudita in hoc sterili exilique argumento colligi potuisse non sine stupore quodam demiratus sum .uod
facile obseruare potuistis inficiari tame ea nec volo, nec possum: ne egregiam ac spectatam Charidori fidem, in tot prolatis festi monijs in dubium vocem aut ex inopinato cum valente, pro beq; armis instructo aduersario , ipse inermis rixer potius quam coisti gam. Quamuis porro vocabula quaedam abstrusiora aures in ea,
118쪽
s De Praestantia Idus, Veteris
praeternotauerint; minime tamen operaepretium duco eorum In terpretationem nunc exigere cum ex ipsa serie contextuqoe se monis quid valeant satis superque videar assecutus Cras igitur, si vobis placer vacat, reliqua commodius transgemus . Cum idem omnes annuissent, caeteri discesserunt, Charidorus in Mustum suum reliquam Actionis partem summatim in crastinui ordinaturus , ascendit
119쪽
STtR A lux oritur multo gratisim ut veteris poetae carmen usurpe in concertatoribus nostris: quos secundo iam comperendinatae litis expectatio varie affectos tenebat omnium tamen int rerat ut suis quisque negotiis solutiori animo vacare posset, quamprimum eam dijudicari atquOcomponi. Igitur circa eamdem horam, qua pridie amicos Charidorus exceperat, cum ianuam pulsari audisset, eosdem adest coniectans, obuiam ςtus progreditur Et ut intrantes aspexit, blandeque percontatus est, an fessi de via venirent ac forte aestuosior is dies fuerat δε an frigida potione paulisper refrigerari vellent reliqui duo quidem gratias egerunt, Phitaponus autem ceteris obessior, cum paululum subbibisset Fatigatum me inquit te te firmare non nossum; sed concalefactum nonnihil longiusculo hoc collis Quiri fialis ascensu. O utinam, ut facere instituerat Xystus V. Pont. a X. Romanos hos colles vel vobis antiqua-rijs inuitis ac ringentibus in totum complanasset Gratias tamen ei maximas ago, quod huius saltem verticem, ad aliquot pedes depressit alioqui tanto mihi laborandum fuerat magis, ut eum
superarem. Sed Deus bone quanto breuior mihi visus est iste descensus, qui a Dona Pontificia, hoc est summa eius planitie huc pertingit Mirandum non es ubal Po 'aevus breuius tibi visum quod minori labore ac tempore emensus es praesertim cum spatium quoque ipsum multo sit contractius vides enim totam hanc vallem quae inter Quirinalem WViminalem patescit, ad quantam altitudinem exaggerata iam sit; ut modicus ac pene nul
120쪽
s De Praeissantia Musi Veteris
mirari debeamus illinc etiam Quirinale fastigium parcius Xtom.
Tantum gut longinqua ales mutisre υeiunas Verum omissis ni Obsoletis ualidis Quiritiu collibus, Musarum illos semper virentes amoenosque montes, ut bis antehac fecimus, ascendamus si placet: tunc quidem Parnassi verticem , illum Heliconis est GPaulisper imaginemur hortulum autem hunc licet imminenti aedificio potius quam arboribus opacum seclusum ac sacrum doctarum Virginum nemus hunc porro fontem, quamquam exilicratere modice fluentem, liceat e cognomento vicini collis Caballinum appellare . quem cum ominis causa leuiter delibarimus sitim enim niuata Charidori Virgo melius depellethhesternu certa me alacrius Mauspicatius persequemur. Quod cum omnes iocadicausa, multis in Lympharu laude subinde iactatis fecissent, Fumorupus iuuenilem in morem caua manu aquam excipiens, singulos cepit procacius aspergere deinde salvete in alio Triumuiri Rei Musicae Constituendae: Nacti latice hoc virginali estote ad hec volentes ac propiti inscitiam quae residua est in animo meo, a dem aliquando depellite. Cui Phi ponus Non contentus nos tamquam laruatos atque energumenos aqua lustrali perludibrium respergere, Maccos etiam appellare mi discipule ausus ei Atqui grammaticos audiui dicere Maccum& Stultum perim de esse unde vernaculum quoq; vocabulum sit deductum . Tum Folygnus Re criminari inri Milo perbelle Eumolpum tuum Philopone potes, si Archagetae vestri nobilem illam intentiam eidem
impingaS, Inter o/Ams homi Aes, Aut Eumolpus intcrpcllato eius sermone obstrepens, atque irascenti similis, O recharum inquit Monitorem' Et ciero iniquus est. Cui ei ς uus, Contestata iam lite re ij cere Iudicem non potes. ista iure meo rη qui si pergis molestus esse. Et simul Charidorum intuitus, nutu significauit ut intermissam hesterna die disputationem resumeret . Ille nihil tergiversatus ut omnes quietos sed cntesque conspeXit, sic di cere exoroos si Progymnasticam Musicae partem, quam postrema heri ventilauimus , proximo id est duodecimo loco excipit ea
quam ι διηρν Graeci vocant, quae rationem usumque canendi qualescumque Melodia significat In qua diuinare potitas quam rem demonstrare sortasse vobis videbor, si priscos homin S, quo nunquam