장음표시 사용
421쪽
xu. - QUODLIBETUM EPTIam 407do aris sua, et magistri artium liberalium non possint viversis arte sua. Similiter et advocati possunt vivere do patrocinio quod praestant in causis; et similiter est do omnibus aliis licitis occupationibus. Qui ergo praeceptum est, sed non omnes obligat, ideo
ad utrasque rationes respondendum est. Ad primum ergo et ad secundum patet solutio ex dictis : quia concedimus laborem manuum esse in praecepto, non tamen omnes
ad hoc singulariter obligari. Ad tertium dicendum, quod, sicut ox dictis patet, Apostolus loquitur in casu illo quando praetermisso labore manuum, de foedis negotiis sibi victum acquirebant, in quo casu obligabantur ad praeceptum servandum; et ideo digni erant excommunicari. Ad quartum dicendum, quod verba illa Dei, magis sunt praenuntiantis poenam quam praecipientis satisfactionem unde praemisit: aledieι terra in opera uo, spinas e tribulos germinabit ιibi; et similiter mulieri dixiι In dolore paries Alios E ideo non sequitur quod ad laborandum quilibet homo teneatur ex necessitate praeceptici alias sequeretur quod quilibet teneretur ad agriculturam, de qua Dominus ibi facit mentionem. Ad quintum dicendum, quod vita spiritualis a nullo potest conservari nisi per actus virtutum; e ideo quilibo obligatur ad
Servanda praecepι quae sunt de actibus virtutum sed vita spiritualis a multis potes conservari sine hoc quod manibus operemur; et ideo, quamvis si generaliter in praecepto, non tamen quilibet ad observationem eiu tenetur. Ad sextum dicendum, quod non manducare non est peccatum mortale nisi quando sine manducatione vita servari non potest; tunc enim aliquis non manducando se ipsum occideret; et similiter non oportet quod aliquis peccet non laborando manibus, nisi quando alias vitam servare non posso nisi illicitis curis; et ideo, cum illicitae curae sint modis omnibus sugiendae, sub eadem distinctione posuit Apostolus non manducare et non operari, dicens: Qui non ut operari, non manducet. Ad primum autem eorum quae in contrarium objiciuntur, di
cendum, quod non prohibet Dominus Apostplis omno sollicitudinem, scilicet de his quae pertinent ad victum corporis, alias ipse loculos non habuisset; sed prohibet sollicitudinem suffocantem, qua mens suffocatur dupliciιer Uno modo ut in rebus temporalibus sinom ponat rectae operationis; et hoc Deus prohibet; undo
Augusιinus dicit in lib. do operibus Monachorum exponens illud,
422쪽
bentur; et habetur in Glossa I ad Thessal. IV. Secundo suffocatur mens praedicta sollicitudine, quando fiduciam do Deo amittit; et hoc Dominus prohibere intendit; unde dicit Glossa super illud Matth. me eaeemplo non prohibet: pronidentiam et laborem; aeuieet da asidus et uiis; sed sollieitudinem, ut tota Adueia nostra
si in Deo; per quem et aves sine eura vivunt. Ad secundum dicendum, quod non omnia quae sunt in prae cepto, continentur explicite in praeceptis decalogi, sed ad ea possunt reduci, cum implicite in eis contineantur; et sic prae- coplum do labore manuum, per quem vita corporalis conservatur, reducitur ad hoc praeceptum. Non oecides, sicut etiam praeceptum do manducando vel ad hoc praeceptum. Non furtum faeies, quo omne illicitum lucrum, quod per laborem manuum evitatur, prohibetur.
Ad tertium dicendum, quod in quolibet praecepto duo sunt consideranda; scilicet finis praecepti, et possibilitas observandi; quia omnia praecepta cujuslibet legis sunt ordinata ad aliquod bonum inducendum, vel malum tollendum nec aliquid impossibile praecipi potest; unde dicit Hieronymus Gui dieit Deum aliquid praeeepisse impossibiιe, naιhema sit. Si ergo sit tale praeceptum quod nullo modo reddi possit impossibilo ad observandum, et sino eo finis intentus haberi non possit; obligatio illius praecepti
semper manet; sicut est in praeceptis de actibus virtutum; quia ad minus actus interiores semper sunt in hominis potestate, et sino eis vita spiritualis conservari non potest, ut dictum est. Duobus ergo modi praeceptum de operatione manuum obligationem amittit uno modo quando aliquis redditur imponens ad laborandum propter corporis imbecilitatem alio modo quando sinem hujus praecepti, scilicet conservationem corporalis vitae, consequi potest sino labore manuum, ut ex dictis patet. Ad quartum dicendum, quod ad laborem manuum, per seri quendo, aequaliter religiosi et saeculares tenentur; quod patet ex duobus. Primo ex verbo Apostoli, II ad Thessal. III, 6, ut ponit doopere manuum praeceptum, dicens: Subtrahatis nos ab omni fratra ambulante inordinate, etc. Fratres enim omnes Christianos vocat; non enim tunc temporis aliqui religiosi determinati erant. Secundo patet ex hoc quod religiosi non tenentur ad alia quam saeculares,
423쪽
m. - QUODLIBETUM EPTIMUM 400 nisi ad ea quibus se ex voto obligaverunt. Md peraecidens contingit quod hoc praeceptum magis tangit religiosos quam alios; et hoc dupliciter. Primo, quia religiosi in paupertato vivunt; unde faciliu potns eis accidere quod non habeant unde vivant, quam aliis saecularibus. Secundo ex statuto regulae in aliquibus ordinibus; unde dicit Hieronymus in epistola ad Rusticum monachum
AE9yptiorum monasteria Me tenent morem, ut nullum absque opere e labore suseipiant, non tam propter victus necessaria, quam propter animaerariuιem, ne vageιur psmiciosis eositationibus; sicut otiam ad vigilias et alia quibus domatur corpus, tenentur quandoque religiosi ex statutis suis, ad quae saeculares non tenentur. Ad quintum dicendum, quod quamvis usus liberalium arti limsi nobilior, non tamen ita est necessarius ad vitam corporis sustentandam; et praeterea Sub operatione mamium comprehenditur, sicut ex dicti pabet, etc.
Utrum illi qui spiritualibus operibus acant, ercu3entur
a labore manuum. - 2-2, quaeSt. 187 art. 3). Circa secundum sic proceditur. 4. Videtur quod illi qui spiritualibus operibus vacant, non excusantur a labore manuum.
enim ad Thesul iii, super illud: Si quis non ut operari, non mandueeι, dicit Glossa Augustini: Dicunt quidam d operibus spiriιualibus Me Apostoluti praecepisse; et postea subdit Sed superflue eouantur e sibi e celeris aliginem obducere, ut quod earitos utiliιer monet, non solum fucere nolint, sed nee Melligere is ita videtur quod per spiritualia opera a labore manuum non excu
2. Praeterea, inter omnia spiritualia maxima sunt oratio, lectio e praedicatio. Sed per ista opera non excusantur aliqui a laboro malitiali Ergo, etc. Probati mediae Augustinus dicit in libro dooperibus Monachorum Guid agunt qui perari orporaliter nolunt, seire desidero etc. Oeant orationibus, inquiunt, et ieetionibus, eruerbo Dei; et postea subdi l Sed si ab his amouendi non
sumus, nec manducandum δι nes 3 praeparandum. Si autem obisι oueare seroos Dei certis intervatiis temporun infirmituι is ue-ressiιas eogit, cur etiam non praeceptis apost0licis abservandis aliquas partesuemporum depuιamus Et quantum ad orationes dicit: citius exauditur una obedientis oratis quam docem mi uia euntem-
424쪽
410 s. ROMAE AQUINATI OPUsoULAnentis. Quantum vero ad psallentes subdit cantie divina an tare, eιiam manibus operaηtes Deile possunt, et ipsum laborem di vino amquam celeumata onsolari. Quantum vero ad legentes subdiι Qui autem dieunt secleetioni saeare, nonne illis inueniunt quod praeeepit Aposιolus Qua est ergo ista perversitas, eeιioni nolle obtemperare, dum vult e vaeare fluis enim nesciat, tanto eiι ius quemcumque profieere euin bona legit, quanto itius facit quod legiι Quantum oro ad praedicantes subjungit: Si autem
alicui sermo est erogandus, et ita se eeupa vi manibus operari non aeet; numquid omnes possunt in monasιerio uenienιibus ad sadisputationibus se divinosueetiones eaeponere, uel de aliquibus satu briter divitiare uuando ergo non omnes possunt, cur sub hoc Obtentu omnes vadare volunt ' uamquam etsi omnes possent, uicissi-ιudin faeera deberent, et non solum ut ceteri a neeessariis aeιibus oecuparentur, sed quia suscit ut pluribus audientibus, unus ιο-
3. Praeterea, clerici maxime operibus spiritualibus occupantur. Sed ipsi tenentur ad laborem manuum. Ergo, etc. Probati mediae Dictinctions dicitur : Clerieu vietum aut uestitum sibi artifiei se agricultura, absque olfleii sui tantam detrimento,pra aret. Item in alio capitulo interieus qui uerbo Dei eruditus est, artifieis ieιum quaerat. Item: omnes eιeries qui ad operandum solidi sunt, et arιψietalia et liιteras discant.
4. Praeterea, religiosi qui omnia relinquerunt, maxime operibus spiritualibus vacant. Sed tales tenentur ad manuum laborem. Ergo, etc. Probatio mediae Luc. II, Vendite quae possideιis, Glossa : Non tantum ibos vestros communieate pauperibus, edetiam vendite possessiones uestras, ut omnibus uestris simul pro Domino spretis, posιea labor manuum operemini, unde uisatis et
eleεmosynam faetatis. 5. Praeterea, decretum dicit distinet 22, quod illo est haereticus qui facit contra statuum Ecclesiae Romanae. Sed illi qui mendicant, non laborantes propriis manibus, faciunt contra Sia tutum Callisti Papae 22, quaest ridentes summi sacer ιe eie. ἔubi dicitur quod EeeIesia statvit quod inter eos qui communi vita degere volunt, nullus egens inveniatur. Ergo religiosi propter opera spiritualia non excusantur a laboro manuum imo si mendicani sunt haeretici. 6. Praeterea illo qui se exponit periculo mortis, peccat quasi tentans Deum; sicut si quis videret ursum venientem in furia, et
425쪽
m. -- QUODLIBETUM IEPTIMuM 411doponeret arma quibus posset se defendere, tentaret Deum. Sed illo qui relinquit omnia, et non laborat manibus, abiicit a se necessaria Victus, quibus resistitur consumptioni quae sit in corpore per calorem naturalem. Ergo talis peccat quasi tentans Deum. T. Praeterea, ad Philip iII, 47, dicit Apostolus umiιatores mei estote, fraιres. Sed ipse, quamvis praedicaret, et operibus spirituatibus vacaret, nihilominu opere manuum victum quaerebat II ad Thessa IlI, T Ipsi aestis, quemadmodum et nos oportea imitarinos suoniam non inquieti fuimus apud ms, nequa gratis panem manducavimus ab aιiquo, sed in labore et μιigatione, noete in die
sperantes, ne quem se3trum gravaremus. Ergo et . 8. Praeterea, Genes. Iii, super illud Confirmatus es ager etc.
dicit Glossa, quod perfectus proprieator animam suam abaeonia sub bona operationis et ontemplationis regimine ita et illi qui operibus spiritualibus insisιunt per eontempιationem, debent etiam operibus aeterioribus vaear per aetionem; et sic per spiritualia
4. Sed contra, Lucae x, 60 Sine ut mortui sepeliant mortuos suos; dici Glossa : Dominus Meet minora bona pro majoribus esssdimiιιanda. Sed opera spiritualia sunt majora bona quam opera manualia. Ergo debet haec praetermittore propter illa.
2. Praeherea, opera pietatis sunt potiora quam exercitia corporalia I ad Tim. iv Corporalis Gerellaιio ad modieum tuis est, pietas autem ad Mnnia valet. Sed opera misericordiae et pietatis sunt dimittenda, ut vacetur praedicationici Actuum I, QNon est inquum nos reιinquere verbum Dei, e minisιrare mensis. Lucae Ix, 60 Sine mortuos sepeliro morιuos suos; tu auιem vade, et annunιia regnum Dei. Ergo multo sortius propter praedicationemo alia opera spiritualia est dimittendum opus manuale, et alia quae ad exercitationsm pertinent corporalem. 3. Praetorea, II ad Timotheum ii 4 : Nemo militans Deo impli- eat se nessotiis saecularibus Glossa oua sun sareularia negotia quibus anim ieeupatur eolligendae pecuniae cura. Sed qui operantur manibus, habent curam de colligenda pecunia. Ergo implicantur negotiis saecularibus; et ita illis qui militant Deo in spiritualibus operibus, non debent operibu manuum occupari. Respondeo dicendum, quod veritas hujus quaestionis apparet ex his quae in superiori quaestione sunt dicta. Dictum est enim supra, quod illi tantum obligantur ad observationem hujus praecepti, scilicet de opere manuum, qui non habent alias unde licias
426쪽
412 a. THOMAE AQBINATI OPUscd vivere possint; et ideo qui spiritualia pera exercent, et possunt alias licite vivere quam de laboro manuum non tenentur manibus laborare. Unde distinguendum videtur do operibus spiritualibuq. Sunt enim quaedam bona spiritualia . tuae in bonum communa cedunt; quaedam vero quae ad singularem persectum facientis pertinent. Eis autem qui in spiritualibus operibus occupantur ad utilitatem communem pertinentibus, debet provideri ab his quorum utilitati deserviunt; quod patet per auctoritatem I ad Corinth. ix Si a vobis spiritualia seminamus, masnum est; i earnalia vestrameιamus Hoc etiam patet per rationem; quia utilitas spiritualis praesertur corporali. Eis autem qui utilitati communi deserviunt. in temporalibus debetur sustentatio ex proprio labore, quo utilitati deserviunt: sicut patet de militibus, qui pro paco sipublicae militant; unde I Cor. ix Quis milita suis stipendiis unquam ' Unde mulio magis qui in spiritualibus bonum promovent, in oliministerio An tentari possunt, et sic non tenentur manibus labo
Sunt autem quatuor opera spiritualia, quibus communis utilitas promovetur, et o hoc eis stipendia debentur. Primum est occupatio in judiciis ecclesiasticis exequendis dicitur enim ad Rom. xiII, 6, de potestato saeculari, quae judicium saecular exorcet : Ideo et tribuι praestatis, scilicet judicibus : ministri enim Dei sunt in hoe ipsum, sersientes vobis. Et iropter hoc Augustinus diei in lib. do operibus Monachorum, quod debent manuum operibus insistero illi dumtaxat qui ab eccissiasticis occupationibus vacant; unde et se excusat a labore manuum propior judicia occlesiastica, quibus occupabatur, dicens tuamquam dicere possumus, Quis militat suis stipendiis unquam eici, tamen Dominum nosι rum Iesum Christum testem invoeo super animom meam, quoniam quiantum ad meum attine eommodum, multo mallem per siv-gulos dies ertis horis, quanιum in bene moderaιis monasιariis eo ιitutum est, aliquid operari manibus, et eris horo habere ad orandum et legendum, aut aliquid de divinis litteris agendum ιiberas, quam tumultuosissimas perpleaeitates aliarum ausa mpnti de negotiis saecvlaribus, ve judicando dirimendis, ne inte3m niendo praeeipiandis. Secundum opus spirituale quod in bonum commune redundat, est Opus praedicationis, quo fructus animarum in populo procreatur; et ideo, ut dicitur I ad Corinth. xx M, Dominus ordinani his qui Enansellim annuntianι, de Oangeιio
427쪽
misera. sc debet hoc referri tantum ait illos qui habent auctoritatem praedicandi, sicut sunt pia lati sed etiam ad eos qui qua litercumque licite praedicant ex commissione praelatorum quia stipendia non debentur potestali, sed operi et labori, ut dicitur ii ad Timoth. II 6 Laboranum agricolam oporιe primum de fruc-ιibus peretpere Glossa Gestiee praedicatorem qui in agro ette siseleeιione uerbi Geoli corda auditorum. ec tantum illi qui prae dicant, possunt o Evangelio vivere, sed etiam illi qui eis minis-irant ad hoc ossicium cooperantes; quod patet ad Roman. xv, 27 Si spiriιvalium partieipes faeti sunt gentiles, debent ιiam in ear natibus ministrare eis Glossa : Eorum sciliee Iudaeorum qui miserunt praedieaιores ab Hierosolymis. Unde etiam illi qui piae dicatores mittunt, possunt de fructu Evangelii vivere Teritu nopus spirituale quod cedit in bonum commune, sunt orationes, quae fiunt in horis canonicis ad salutem Ecclesiae, ut avertatur ira Dei a populo Ezech. iis, o mo opposuistis vos murum pro domo Israel, ut starelis in proelio in die Domini; Glossa: reeibus dimisuntes, e divinae sententiae resistentes. Et ideo dicitur I ad Cor. ix 43, quod qui altario deserpiunt, eum altario partieipaui. E iis his duobus operibus dicit Augustinus in lib. de operibus Monachorum: Si evangelistae sunt, fateor, habent potestatem, sci- iee vivondi de sumptibus fidelium, quia de hoe loquitur. Si mi visιri altaris, dispensaιore sacramenιorum sunt; unde sibi istam non arrogant sed vindicant pote3taιem. Quartum opus spiritualo quod redundat in bonum commune est elucidatio sacrae Scri)iuras. Qui enim elucidationi sacrae Scripturae vacant ad alios instruendum, possunt de hac opere spirituali vivere; I ad Timoth. v. T: i bene prmun piesbyteri, dupιiei honore digni habeantur: moaeime autem qui laborant in verbo et oeιrina Glossa, in eis viriι ualiter obediant, et aet8riora ministrent, ει laborant inferbo Glossa cinisaehortaιione scientium, et doctrina nescientium.
E hoe etiam planius dici Hieronymus ad Vigilantium inme in Iudea usque hodie perseverat eouεuetudo non solum apud nos, sed etiam apud Hebraeos, ut qui in Ue Domini meditantur diem nodιe, ει partem non habent in terra nisi ε0lum Deum, synasossarum totius orbis fossanιur minist8riis Pate ergo quod illi qui praedictis oporibus spiritualibus Vacani, non lenentur manibus laborare. De his autem qui vacant spiritualibus quae non directo in bonum commune redundant, sed in bonum acientis, sicut sunt orationes
privatae, jejunia, et hujusmodi distinguendum esto quia aut illi
428쪽
414 ROMAE AQUINATI OΡUgcULA qui in religione istis oporibus occupantur, habent in saeculo unde vivant sine laboro manuum, aut non Si sic tale cum ad roligionem veniunt, non tenentur manibus laborare unde Augustinus in libro do operibus onachorum: Si habebant aliquid in hoe saeculo, quo furiis in opificio avsιentarent vitam suam, quoa mn- uersi ad Deum indigentibus dispertiti sunt, et eredenda eorum tu- formitas et ferenda Solent enim tales languidius educati laborem corporalem sustinere non posse. Si autem in saeculo opificos fus-ruvi, de labore manuum viventes, tunc ex duplici causa venientes ad religionem possunt laboro manuum tutermittere. Uno modo ex pigritia operandi, volentos in ii vivero; et tales peccant o hoc est quod diei Augustinus in praedicto libro Plerumque veniunt ad professionem servitutis Dei et eae professione servili et
vita rustieana, et eae opifleum eremitatione e plebeio labor et postea subdit Tales ergo seeundum quod minus operantur, de infirmitate eorporis eaeeusari non possunt: propteriιο quippe vitae eonsuetudine eonvincuntur; et interponit : Non enim apparet, utrim eae proposito servituιis Dei venerint, an vitam inopem et laboriosam fugientes. Alio modo intermittit aliquis opus manuale ex intensioni divini amoris, quo ad opus contemplationis quasi continuo elevatur: tales, cum spiritu Dei agantur, non peccant
quia ubi spiritus Domini, ibi libertos II Corinth. II, R. Undo
Gregorius dicit suppr EZechielem: contemplativa vita est cariιatem Dei et proaeimi toto orde retinere, ab aeteriori aeιione quieseere, soli desiderio eonditoris inhaerere, ut nihil jam agere libeaι:o hoc idem habetur in quadam Glossa Genes xx III : Confimmatus est ager etc. : Con ιemplativa vita a eunetis ousionibus funditus dividit et hoc estratio habetur Matthaei vi in Glossa super illud Considerate notatilia coeli, etc. : Sancti viri avibus comparantur, quia coelum petunt; et quidem ita remoti sunt a mundo,
ut jam in terris nihil agunt nihil laborent, sed sola eontempdatione jam in eoelo degunt. Ad primum ergo dicendum, quod Glossa illa sumitur ab Augustino lib. do operibus Monachorum qui librum illum scripsit contra quosdam monachos, qui dicebant quod non licebat servis Dei manibus laborare; et hoc quod dicit Apostolus II Thess. III, 40:0ui non ut operari, non manducet, exponebant de Opero spiriti tali quam positionem Augustinus in libro illo multipliciter improbat. Undo dicendum est, quod illud Apostoli ui non viaι operari, non manducet eici, de opero manuali intelligitur : non
429쪽
m. - QUODLIBETUM EPTIMuM 415 tamen sequitur quod ad hujusmodi impletionem praecepti omnes teneantur : ipso enim non tenebatur; unde praemisit Non quasi non habuerimus potestatem, scilicet sumptus accipiendi, et vivendi Sino labore manuum. Undo patet quod Glossa illa non est ad propositum. Ad secundum dicendum, quod in omnibus operibus quae tangit objectio, distinguendum est; quia vel possunt esse quasi publica opera, Vel privata. Loquitur autem Augustinus do illis operibus spiritualibus secundum quod sunt opera privata intelligit enim do orationibus et canticis privatis, non de his quae in Ecclesia solemniter celebrantur; quod pato ex hoc quod dicit, quod possunt simul qui manibus operantur divina cantica cantare quod non esSet conveniens, si s horis canonicis intelligeretur. Similiter quod dici do lectionibus, loquitur de illis qui vacant lectioni ad consolationem propriam tantum, sicut in monasteriis Monachi faciunt; hon autem do illis quorum vita studio Scripturarum deputatur ad suam et aliorum instruction0m; non est enim dubium quod per laborem manuum studium impediretur. Similiter quod dici de praedicatione, intelligendum es do illis qui non publico praedicant, sed aliqua verba aedificatoria hominibus ad se enientibus loquuntur, sicut sancti patres in eremo sacere consueVerunt; et hoc patet ex ipsis verbis supra inductis unde etiam dicit : Si Semno erogandus est, etc. quia, ut dicit Glossa I Corinth. ii, super illud Germo meus et proedieatio mea, sermo est qui privatim fiebat; sed praedicatio quae sebat in communi. Ad tertium dicendum, quod decretum loquitur de illis clericis quibus non sufficiunt oblationes et eleemosyna quae eis a fidelibus fiunt, vel Ecclesiae facultates. Eadem enim ratio os de illis qui vivunt do facultatibus Ecclesiae, 0 de illis qui vivunt par li- eulariter de eleemosynis quia facultates Ecclesiae eleem0synae Sunt et ad sustentationem paupρrum dantur. Undo dici Glossa super illud Isaiae iii χι rapina pauperis in domo vestra : In domibus prine tis opina pati perum est, dum Ecclesiae opes sibi
thesaurizant, et in delieiis abutuntur, quae ad susten ιationem au perum dantur; et do hoc habetur ii, quaest propter qu0d etiam dicitur lii, quaest. 2. Sacerdos, qu0 saeerdos eui dispensationis eura onmissa est, eum laude pietatis acetini a populo
dispensanda, et deliter dispensat accepta; quia omnia sua aut reliquit parentibus, aut distribuit pauperibus, aut telesiae rebus adjunaeit, et se in mero pauperam paupertati amore constituit,
430쪽
ti unde pauperibus subministrat, inde et ipse tamquam pauper voluntarius sinat E sic patet quod clerici qui de Ecclosias rebus vivunt, eamdem rationem utendi eis habent sicut illi qui saeuitatibus carentes de eleemosynis sibi datis vivunt. Ad quartum dicendum, quod Glossa illa non imponit necessitatem his qui sua relinquunt ut manibus operentur; sed ostendit quoddam bonum quod sacere possunt qui sua relinquunt ut scilicet ex manuum labore acquirant unde sibi provideant, et eleemosynas aliis laciant. Nec tamen per hoc excluditur quia ei iambeno saciant, si manibus non laborantes spiritualibus eleemosynis Vacent, quae sunt corporalibus potiores. Ad quintum dicendum, quod illius rationis prima salsa est; non enim qui acit contra statutum Papae, est haereticus nisi sorte credat Papae non esse obediendum; unde in capitulo inducto dicitur; 0ui Romanae Eeelesios privilegium ab ipso summo omnium Eeriesiarum eviι traditum auferre conantur, proculdubio in hae resim abuntur. Privilegium autem praedictum consistit in hoc quod ei debet ab omnibus Christianis obediri. Similiter etiam minor est salsari non enim est ontra statutum Ecclesiae quod aliquis mendicet, vel so in statu egestatis ponat; sed hoc est contra statutum Ecclesiae, si ab eis qui lacultates Ecclesiae possident, eorum necessitatibus non providetur; unde haec sunt orba capituli inductici ae quibus, scilicet rebus Ecclesiae, piseopi et
dispensatores earum, omnibus ommuni viι agere noιentibus mi nistrare etιneι Meelsaria debent, prout meliu poterunt, ut nemo in eis egens inveniatur.
Ad sextum dicendum, quod illi qui relinquunt omnia, nihil sibi
reservantes, nec manibus operantes, non propter hoc discriminis exponant; quia devotio fidelium tanta probabiliter aestimatur, et experimento discitur, quod eis in necessariis providet. Nec etiam tentat Deum; quia ipso promisit movendo corda aliorum sis in necessitatibus providere, ut patet Matth. VI, e quaedam Glossa dicit Luc. viii : Tanta praedieatori debet esse Adueia in Deo, vi praesenti vitae sumpιus, etsi nou provideat, sibi lamen non defuιura eriispim sciaις δ dum Oeeupatur mens ad temporalia, minus proediee aeterna. Similiter si aliquis esset inter armatos qui defenderent, et aliqua causa arma dep0 nerei, non tentare Deum: si autem esset solus, videretur tentare Deum nisi sor. intortori inspiratione securus esset de divino auxilio, sicut beatus Martinus dixi signo emeth non hype rproιeeιv avt Disa, hosι Sit m