장음표시 사용
231쪽
aret M. F. QUINTILIANI DECLAM. VI.
ANr se captivitatem . Periere mihi iam cun- haec tantum filius propter me laeerit, Detex 4- μὴ μ' ςha , quibusdam veluti vincta compe- quamquam in hoc litigatu quodammo- dibus corporis ministeria, tristique otio, do tibi ipsa excidi lii , & quamquam atque indigna quiete rigentia membra id agas , ut merita tua injuria vin continuus inde languor contaminat, sol- cas, & quamquam novum induisti rivit. Iam ad singula vitae munera, dum gorem , non prohibeo tamen testimo- adhuc posse, dum lassicere credor, o- nium. Ad redemptionem meam filium minosa quadam infirmitate deficio. Non ipsa misisti, cum sic plangeres, cum valent pedes ad gressus , nisi humeris mortem precareris , cum te omni vi alterius incumbam; non sentiunt ma- duatam voluptate clamares , cum saenus, nisi post longos dubiosque errores pius gemeres captivitatem meam , admovear; nil optem, nil pollulem ne- quam caecitatem luam . Non erat trucesse est, nili quod aliorum mihi impa- li ferreum pectus , nec cor silice contientia, & coacta servitia ministrent. cretum , ut q7 haec pati posset aequo Nam catenarum loco, & flagellorum, animo . Tu filium prima docui sti si- infelix continua suspiria , crebrosque bi non parcere, potius quam plus fi gemitus, & angores non absimili tre- re, potius quam ipsam rescindere caepidatione ac dolore prorsus enumero . citatem . Profectus est , maritum ti-Quid habet captivitas tua , quo cum bi reddidit . O crimen gravet Si hoc mea comparetur Tu libertatem ami- ante fecisset , videres . At retinere seras; recepisti. Tu Barbarorum facies non potuisti . Non dicam tibi , habet horrebas; dulcia tamen poteras orace se pietas impetum suu in . nec ullum do. nere propinquorum . Tibi vellis reli- minum novit affectus: nec ille te po-cta de praeda, epulae traditae, quales da- tuit retinere, ne fieres. Audi quod re poterant qui de rapto vivunt; supre' est verius , aliud putavit . Non erat ma iam, atque unica doloris nostri vo- credibile obstare te redemptioni meae: ce respondeo, videbas. Scire vis quan- interpretatus est maternum metum , iis te vincam Tu redemptus es, ego & maris domui nostrae male experti
spem ipsam salutis amisi: Tu habuisti periculum credidit , timens ne si tibi
oculos, ego perdideram. Omnia tamen paruisset , nemo εη non vos putassethre. ius ti simul loquor: Filius in ca- colludere . Caeterum me poterat non lamitate te non deseruit . Tentat ite- redimere , cum tu clamares : Caecarum Pater imminuere mala caecitatis, sum , oculos desiderio viri perdidi , quo major sua calamitas fuisse videa- solitudinem ferre non possum . Ita il-tur; &, credo, in tam iniqua compa- te ad redemptionem meam excusatius ratione leve prorsus & nullum damnum profectus esset, si me minus desideraseputat oculos amisisse . Delicatum est, ses/ Dubitabitur an tua causa fecerit inquit, si malis meis compares lucis de- & fi- siderium ; nihil enim genitura est novum natura , & quidquid sumus visuri iam vidimus. Tune igitur modicum jacturae genus existimas de tam praeclara rerum communione prorsus abire, propter quas adeo nos vita delectat, di votis quotidie Deos fatigamus , & dona templis , ae liba deserimus Sane quilibet prorsus , quotidiano licet tot mirandae naturae operum oppletus intuitu , avide tamen semper ipsas redeuntes licet, & iam praeteritis smiles vices expectat. Nihil enim tam vile, tam frequens, atque obvium est, propter quod
ετ Tantum dolorem tuum , & meam eaptivitatem . 68 Intelliae sortiae supra mi serias meas . quibus nullus succurreret.
232쪽
LAURENTII PATAROLI ANTI L. VI. 223
Dieia & filium , & virum habere non pote- habere oculos non optemus. Nimirum μυ- ' ras , reddidit tibi quem magis ama- &, cum quaecunque luminibus subeunt 'ς bas . ' Siste jam lacrymas , maritum miranda prorsus, atque indeprensibilia reducem ,& incolumem accipe. Quid snt, nunquam satis capimus, nunquam irasceris Quae tanta mutatio est quis satis haurimus; &, ut summatim om-hoe crederet Quereris discessisse quem nia dicam, optimarum haec rerum conis odisti , cum eum redisse nolis , quem ditio est, ut magis semper in diesque hu- diligis . Atqui si ut supra probavi- manos animos, sensusque iuvent. Nemus is parentes in calamitate dese- que vero me , Iudices , decet naturaerit , qui opem non seri , & ut nunc latebras, rerumque occulta vobis evol- ostendemus optimus filius corpore suo vere; alioquin quantum spectaculo no- adiutoria Matri redemit , profecto stro novitatis oriri quotidie fatendumpem tulit, id est, non deseruit. Nam est Omnium scilicet rerum vicissitudi- si , ut ante dixi , ne vestigio quidem nes cernimus; & nihil habet tam cem abiisse a miseris licet , ne ipsorum tum humana conditio, ut, sive ad usquidem causa , qui adiuvantur, discem hominum , cogitationesque ac studia,
de re fas erit e nec cibos saltem pete- sive ipsius opera naturae respicias, non re , aut alia usibus necessaria parare aliquid semper, quod non fuerit ante, continget. Si vero dum adiuvatur pa- contingat. Ideo nempe tam anxia diesrens, nihil refert ubi sit ille, qui ad- sollicitudine ducimus, quod & nova sem-juvat , quia praesens cura exhibetur et per optamus , & dum optamus etiam
quicquid tibi ego praestiti, ad aucto- alsequimur . Sed pro fleto , sanctissimi rem muneris , id est , redemptorem Iudices, si levius est quidquid jam n
meum transferendum est . Non asse- vimus, quidquid iam vidimus, perde-di , non consolatus sum , non mini- re, si nihil prorsus novi est quod spe- stravi , non tuli, non denique totus remus, nullum pariter mortis ipsius da- tibi redivi . Uerum fatendum est , si mnum esse contendat Pater. Ipse ta- desertam te putas , mea culpa est . men mitiorem morte captivitatem sie
' Sed iam tempus est ista, quae non timuit, ut filii ipsius sui pretio redimi
excusata debent videri, verum pul- non recusaverit. O nefas iterum, o im-chra , atque magnifica , animo ma- pudentiam l Minus esse malum caecita- . : iore tis assirmat, quoties in mulierem cadat, quae non navigat, non obit legationem, non militari, non forensi ratione deducitur. Ingratissime vim m. t Adeone vobis, universaeque familiae nullius uxor momenti est , aut tam non tristes patitur felicior etiam quaecumque vices,
ut parum sit nobis de ipsa lucis iactura dolendum λ Si aliqua esset in rerum
natura indulgentiae lex,& quidquid mali hominibus evenit mitior quaedam ratio disponeret, mereretur infelix sexus, ut rarius nos cujuslibet calamitatis fatum septimum arg. quia eompensatur etiam si qua suerit Filii in distedendo Iniuria , quod Pater reis
versus est, quod rediit marit ut, quem adeo uxor desderabat: ex quo sequitur non recalle ullatentia Filium contra Legem, nam si non deserere Parentes est adiuvare, iam Filius ipsam iuuit redueetido ad. ipsum Patrem.
νη Hie incipit peroratio, In qua Pater ait saltem Filium lieet insemitum scire laudandum, ad quod
linguas omnes invitat . e iusque merita omnia describit, a. eonqueritur quod discesserie a Matre . se enim in mortem est ductus, euios infelicissimum modum eOmmi seratur . 3. mnqueritur quod multum licet fuerit in eaptivitate, I morte erueiatus, tamen adhuc miserom eorpus est alsie iam ab undis. ab aretiis , sed magia quando est eiectum ad littus; dolet sortem suam quam ne vaderet vellet non habere oculos; s. se eoavertit ad Iudiees . quorum obtestat ut misericordiam, offerens si possit se viearitiae tit aligatur insepulto pro Filio, ultimo ait, quod lie et vicerit, nullam tamen habebit gratulationem ,
233쪽
224. M. F. QUINTILI ANI DECLAM. VI.
tum affligeret, nunquam oculorum. Nos iore defendere, & cum iudicium aga- DLe tur exempli , tandem causam suam
oculis familiae semper , & praesentiori
quodam adstamus imperio nos unive
sis domui discursu, laboribus, exemplo, cura prospicimus; filios alimus, instituimus, cohibemus, dum vos interim luxu ac libidine domesticas opes absumitis, dum longe a patriis finibus, tamquam otioli, tamquam non parentes erratis . Ideo quidem semper intra domum sumus , & captivitatem quamdam de inclementia vestra, atque inhumanit te iam patimur; non uno tamen loco , ted ubique cuncta respicimus , cuncta censemus neque tam levibus affixae sumus officiis, ut non ipsa eadem nece Diaria maxime sint . & prorsus utilia . Vis dicam quanti sit uxor meriti Ο-mnia praestat Familiae tuae, quae tu prae
stare non potes . Sed magis , inquit , poterat mihi prodesse Filius quam tibi. Dono, Iudices, quaecunque homini inconsulta quaedam suggeret, contuma 1-que jactantia, poteras tu aliter tamen
juvari ; poterant pariter redimi captivus, & caeca non deseri. Ita sane dividenda erant sanctioris Filio 'pietatis officia , ut pretium deferri curaret ad
Patrem, remaneret ipse apud Matrem . Fruitra uero docere tentat adversarius,
non fuisse mihi necessariam praesentiam Filii, quod caecitati quilibet ministrare cibos , assidere , manum porrigere intelligere . Hoc saltem habebis, miserrime fili , quod honoratis contingere funeribus solet, defunctus laudaberis . Omnia licet huc revocemuς praeterita , & ad canendas unius laudes, universorum vatum, seriptorum inque ora consentiant , vincet tamen
res ista mille linguas, ipsamque, si sit
aliqua corpore uno, facundiam materia superabit , etiam si nihil dixero , nisi quod objectum est . Lucem , libertatemque Patri filius reddidit , & quod ante inauditum est magis me
amavit quam vellem . Ingressus est
maria , in quibus iam minimum periculi tempestas habet: & quod inter illa difficillimum est , amore mei vicit etiam Matrem suam. Tace, nefaria lingua , ergo tu ista laudes λ Ο tulit se captivitati , quia sciebat grave esse alligari , malis patris succes sit . Subit libenς poenam pietas etiam
sceleribus gravem . Tu melius, uxor, quae facturum retinebas . Comparate
nunc , si si ' quis Patrem per hostes s lus tulit , qui I cum venientia in Patrem tela excepisset , simplici tamen morte defunctus est . Unum legimus, qui vicarias pro Patre non quidem pia ratis , aut in mari manus obtulerit ,
potuerit. Primum, Iudices, severissima Lex est, neque ulla unquam interpretatione mutanda , ut filius ipse parentes in calamitate non deserat : Mater sum, caeca sum, iubere statim iam possum , neque reluctari Iuvenis debet . Deinde vero miremini potius , sanctissimi Iudices, illa ab homine dici, cui tam feliciter nosse contigit , quantum conferre parentibus valeant adiutoria filiorum. Fingite iam quam tum libet , miniitrare caecitati servulos, universam operibus non deesse familiam , quam iniucunda tamen, quam tristia sunt illorum ossicia, quos metus, quos cogunt imperia. Adde quod nihil plus dubium,
erit enim de victoria ut ad sepulehra , ad rogos Ace. quod s vincetur, se ad littus iturum protestatur , ubi si non aliud pietatis omelum pt stare poterit Filio, suum ips eorpus veluti in sepulturam imponet, vel alios orabit ut terram conserant, aut proiiciet in mare, quod certe potest , a quo quocunque setatur sepultura non prohibebitur, Ac. 49 Alludit ad .Eneam , qui fugiens , eam a Troia. Patrem humeris portavit usque ad naves : vidavim. AEnead.ς. ro Intelligit sottasse Politem Priami Filium ; qui Pyrrhi ictu confossus est dum desenderet Patrem .
234쪽
nihil instabilius mancipiis est. Mutant Die - sed ubi redimi posset . Me Niserum l
'- dicendum est quod hoc ipso admoneor exempla , in honorem pietatis etiam damnati sepeliuntur . Haec alii lau. dant, ego queror. Te quidem, iuvenis , omnia incula loquentur , & admirabile exemplum tenaci memoris traditum, in ipsa astra lablimem pennata virtus seret. Sed mihi illa laus
tua care constat. Non erat satius le-el ulo matris incumbere , & in hujus ministeriis deditum secura otia impendere t Soli tibi contigerat , ut posses
Patrem excusare, non redimere . Me interim, ut coeperat, tabes lenta consumeret . Me , quae debebat sola , senem mors redemisset, & cum exanime corpus in fluctus esset abiectum , si contigisset yy Iimilis tempe itas, quod aequius erat, tu me , fili , sepelisses . Fefellit te ingentius honestis animis gloris amor : spes tibi perpetuae lau-
dis imposuit virtus ubi pietas peristi miser , & male audis
Non molienti Pater assedi , non aegri caput molliori sede composui, non fatigatum latus mutavi, non spiritum excepi. Absens , extinctus , eversias, mortem tuam inveni . Nemo aegro vincula laxavit , nemo manus ferro sordidas ad accipiendos remisit cibos. Tantum 7 catenarum causa solutus
es, neglectus, despectus. Quidni . illa senis
quotidie domos , di qua spes vocant , qua ducra , discurrunt. Credite, dulciores infelicissimae matri sunt cibi, quos offerat filius ; firmiores sunt humeri , quos ille praebeat, quibus incumbat; --rior dextera, qua mutuae, qua non alie nae reddantur pignora caritatis. Et quidem , si ullis unquam parentum eata mitatibus succurrere liberos necesse est, hanc puto, quae mihi contingit, carte
ras jam quaslibut supergressam, quandam in se habere dignitatem miserati nis, ut possit aliis quilibet malis, caecitati vero unus debeat filius adflare .
Nihil sane iudico plus solatii posse in
tam lamentabili tristitia contingere , quam illorum pietate gaudere, quos noni pis fecerimus ; & de nobis aliquid,
veluti non prorsus infirmae, non pro sus invalidae, in liberis nostiis sentire. Blanditur sibi infelix calamitas , tamquam penitus oculos non amiserit, quoties ab illo se foveri non dubitat , de quo non testes adhibet , neque aliis , sed sibi eredit. Possunt aliter ministrare, convitiari, illudere famuli; numquam certior, nunquam securior est caeca mater, quam dum illi assidet filius. Ideo quocunque etiam sua munera praestent animo liberi, praeferre tamen adhuc mavult infelix eorum minillaria, quos Lex ipsa non discedere jubet, &patientiam detrectare non paritur. Ha het tamen, Iudices, semper calamitas mea magnum aliquid, &supra carierarum etiam rigorem intolerabile infandumque discrimen . Dono , Iudices, dono, durum sic esse mortalium alicui , ferreumque pictus , ut caecam matrem re linquere tartiter possit λ quam inauditae tamen , quam incomparabilis lavit fuit illam reliquisse, quam supra caeci latis aerumnas assiduus gemitus, assidua Iamentatio torquebat o coniux , quantum te optavi , quam longa traxi tua desiderio suspiria, quantis me cruciatibus torsit captivitas tua . Quoties amisissem lachrymis atque ululatibus lumina, si iterum habuissem l Quantum putatis , Iudices, dolores nostros per singula momenta crevisse , & repetitis piraticae feritatis cogitationibus , novos semper angores nostris incubuisse vit
νὴ Quae trist ad patrium ti l tua appalisset.
3 Ut salvatmmie eatenae, nee proiicerentur cum eor.
235쪽
226 M. F. QUINTILIANI DECLAM.VI.
Asri-Γbus Nullum mihi dierum noctium- senis vicarius inter tot ardentissima DE A. μ' /que discrimen , sed perpetuis tenebris febrium desideria, non habuisti, quem nunquam intermissa trepidatio, conti- posceres: quomodo te vincula compo nuus moeror. Quoties exhorrui , dum suerant, iacuisti: Matrem , Patrem , mihi trucissimus fingo imagines Barba- propinquos tantum cogitai l . Nun
rorum , squallidum situ carcerem , & quid indulgeo mihi , quod te puto
praesens semper naufragium; quoties ad exspirasse in carcere meo Non-ilagella, vincula, nuditatem tuam, fa- dum Matri satisfactum est. Quoniam mem denique ingemui. Quoties timui, poenas a cadaveribus exigis, audi sene te cito languor, & gravissima capti- qucntia tempora : mors ipsa filii tui vitatis mala perimerent; ti iam velu- naufragium iecit , per tot fluctus voti orbata viro sestinata desperatione con- lutatum corpus intumuit, tot illisum tabuit Nam illud quomodo laesi ς refe- scopulis , tam spatiosis tractum are-ram , quod ad inexorabilis calamitatis nis, nunquam tamen infelicius, quam exemplum lachrymas ipsas misera per- cum Venit in terram . O quam gradideram; &inanibus oculis repulsus do- ve est mori l quanto gravius , quod lor ipsam iam animam quadam quasi ego vivo superstes filii mei l Vivo o- clade confecerat ρ Respondete modo per miribus diis, hominibusque, sed ante fidem, respondete mortales, utrum de- omnes mihi & invisus , Sc infestus , buerit tot implicitam, atque everbera- & uxoris quoque pietatem perdo. In tam calamitatibus matrem filius relin- funere filii divortium iccit . Uideo quere. Ad, inquit, ad redemptionem haec rerum naturae bona, quae filio 74 meam cum sic plangeres , filium ipsa abituli. Omnis me aetas mei admonet misi. li. Quoties, Iudices, necesse ha- luctus: senectus, ad quam non perve-beo oicere, potuisse aliter redimi Pa- nit et misera puerilia', quam nunc trem λ Excusatius sane deseruisset me transivit: adolescentia, in qua periit. Filius, s pretium non adfuisset , quod Supersum, ut, si iclicissime cesserit , mitteret ad Piratas.Quod tamen ad hunc rogum meum videam , & edaces cir- potissimum selegi locum, aetii mare vo- ca corpus filii mei fluseras . Si hoelo vos, Iudices , non paternae exitum non contigerit , nigrum cadaver , &redemptionis, sed iuvenis voluntatem. deforme etiam ignotis spectaculum . Nam si matrem ideo reliquit, ut Pira- Intis pro Patre se traderet , reddat rationem cur hoc potissimum genus redemptionis praetulerit ; si vero ut quoquomodo Patrem redimeret , interrogo statim quiὸ tulerit in pretium, aut quo comitatu, quibus instructus adiutoriis abierit. Solus nempe, nudus, pauperrimus , tamquam ipse captivus , tamquam redimendus ipse perrexit. Addite modo, Iudices, iter tam inconsultae, tam pem ditae deliberationis incertum , per dubios fluctus , minantesque scopulos , &per ignotas longinqui maris semitas quaerendum Patrem, quaerendos Piratas, Scnunquam stanti impositum naviculae carcerem . Quid aliud hoc fuisse censebitis, quam a misera se se subripere, & nec patrem servare, nec matrem' Tace, Pater, tace : Si me iuvenis non reliquisset, & virum pariter , & filium habere iam poteram . Quam mihi redemptio illa tua caro constati Nam quod oculos olim de tua captivitate perdiderim, jam modo inter minores pene ca
τ3 Ita puto restitue dam Lectionem et Non is Asarei solisfactum es, quoniam panas acad WAbus exisιι. Atidi Se. 7 Dum permisi ut remaneret vicarius.
236쪽
Dες Inter haec mala , credetis, puto , si lamitates enumero . Excedunt dolorum Aso- dixero , vellem oculos non habere. omnium comparationem quae passa sum
Quid nunc ampliuς i Ad te , uxor , sine filio . Quos dies caecitatem mise- preces convertam irritas, male tenta- ram, quas noctes duxisse putas, dumtas Tu vero perge , & bono tuo inauspicato abeuntem immani questu, utere: felicem te, quod in hac sortu- atque inexplicabili trepidatione proseisna irasceris . Ad hoc confugiendum quitur Τ Dum nigrum aequor, dirasque
est . Per communes casus , per cala- tempestates, & irata omnia maris Numitatis exemplar , ita vos conJuges mina ventorumque recogitat λ Dum ti-
vestrae ament, non se desiderent, ita mei, ne incerta forte navisatione pro- hoc orbitatis meae ultimum exemplum vectus in alios incidat, peioresque Pi- sit , ita vobis habere tam pios filios ratas; aut si Patrem tandem, &Barba- non necesse sit, miseremini. Si vica- ros, quos quaerit, inveniat, nihil carium accipitis, me projicite. 7 Non ptivo nulla mercede aptus, nullo pretio invidiosae preces sunt , nihilominus proficiatὶ Me miseram i In quas me impero . Non laeta sententiam ve- redegerat Filius aerumnarum angustias, stram sequetur gratulatio , non ad si ncc Patrem , nec se redimebat Qua mintempla deducar, sed ad sepulchra. E- vis ergo in ipso videatur scelere meri tiam cum vicero , flendum est . Si tum esse Filio, quod virum ad me revero vincimur , ibo in littus miser , misit, invidia tamen omnino illi facien- planctibus aves abigam, aut me cor- da est, qui invita matre, invitis Legi-pori filii mei velut tumulum impo- hus, tanta periclitatus est uno crimine nam . Jacebimus duo insepulta cada- perdere. Quid nunc ultra igitur tem- vera : feris' objiciam , aut circa pus terimus, & aliena prorsus disputa- singulorum domus ad genua praetere- tione rixamur Ad te, Pater, ad te, untium ibo , & recepto iam miseris miseram licet indignis precibus, &per-niore, supplex non cibos petam, non turbatione lacessas, suprema me oratio- stipem, mendicabo terram , & colla- ne converto. Haec tua illa notae fidei , tas miserantium manu glebas : aut & verae antiquae pietatis uxor est; haec
quod certe licet filium in mare illa, quam adhuc integram, adhuc Ocu- pro- lis non carentem voluisti ne desereret Filius. Non postulo, ut ab abiiciendum Iuvenis corpus hilaris spectator accedas, ut metuis humeris , qua nudum jacet, ducas ad littus. Quidquid habui st i cum filio causae , tua iam est redemptione, & illius apud Piratas morte completum.
Res nunc relictae caecitatis tantummodo agitur, cui non licet & ad supplicia Filium vocare, si viveret . Ad vos pariter , Iudices, mater infelix , & despecta confugio. Non vana postulo, non invidiosa, neque per inania vos rerum argumenta deduco. Lex est , ius est , cujus moὸo sedetis ultores; neque alia me, quam tam reverendi semper imperii auctoritate defendo . Uidete quantum hactenus causae meae favoris accesserit, & quidam spectabilis rerum ordo sic dignos matre, dignos filio casus intulerit, ut profecto constet, quod neque vindicta parentes, neque supplicio filii fraudantur. Homo inter foedos trucesque carceres, catenis, flagellisque consumptus, cuius aegritudini nullus parentum assederit, nullus dulcia praelii terit pietatis officia, vere fecit exitum eius, qui
237쪽
228 M. F. OUINTILIANI DECLAM. VI.
parentem in calamitate reliquerit. Quid illud esse inde creditis, quod ab ipsis Piratis insepultus proiectus est;.quod mare ipsum tandem evomuit, ne sibi, credo , sepulturae pudor, & conscientia contingeret Mentior, Iudices, mentior, nisi caelestium Numinum providentia ejectum ad littus cadaver est, ut neque fluctus sepelirent, ut Lex & mater rursum projicerent insepultum. projiciam - Iam erudeles aquae , & D eLa. venti male seeundi , reddo vobis ve strum beneficium . Ferte quo libet ,
ad barbaros licet, ad hostes licet, ad piratas . Fortasse aliquis iubebit sepeliri, certe quod sciam nemo prohibebit.
238쪽
DECLAMATIONEM A N T I L O G I A.
merum hominem torqueri ne liceat. Pauper, eT dises inimici. Pauperi erat filius . Nocte quadam pauper cum filio revertebatur . Interfectus es adolescens. OFert se pauper in tormenta , dicens a divite
eum interemptum. Dives contradicit ex lege . Psto PaupERE CONTRA DIUITEM rio Divi TE eo NTRA PAUPERE M.
trahi calamitatibus meis miserationis , quod ad vos detulisse videor nimium sortem dolorem,& tristissimae orbitatis mihi quoque accessisse novitatem e quod cum aduersus me tam gravia , & crudelia dep
quemlibet vestrum existimasse, in x quam iniquum causae genus ex cogitaverit Pauper, ut merito quodam tormentorum, quae ipse ultra
postulat, me tamquam Filii sui percuseiorem accuset; & nullam sane apud vos habia
in Exordio huius Dee Iamallani , in quo Pater contendit se posse torquor, primo ait mi vide ἀmultum deperdere miserationis quam meretur, eum lamen asserat tam sortem . & tam magnum domorte Filii dolorem, in sit contentus torqueri ita ut videatur sibi pati invidiam hominia, qui non velit torqueri, sed repetat ab altero tormenta, quod quidem doloria gentia eue susteperit, ex hoe 3atetur, quod eum non haberetur fides verbis suis , qood tamen nunquam putabat , tentavit ut praeberetur saltem dolori. a. arguit reitatem Divitia ex hoe , quod eontradicat memettia etiam inimiet; 3. petita Judicibus ut lie et summum malum perpessus fit, tamen noti misereantur sui emporis, erudelius est enim non habere facultatem ut torqueatur , quam torqueri.
239쪽
23o M. F. .lNTILIANI DECLAM. VII.
AKτi- habiturum fidem illum intelligo , cui deposcam , patior invidiam hominis Dic -
'μ' ' non alia opus esse probatione videatur, exigentis aliena tormenta . Non pos- V quam ut audacter valeat assirmare. Si sum tamen , vel in nobis approbare
tamen impotentissimi hominis, atque quid patiar , quod mihi non est reli- adeo insensi confessio publicae unquam cta miseri patris infirmitas . Percu Ameritura est indulgentiae favorem , il- sorem filii mei vidi, & miserior sum,lud consestim a gravitate publica postu- quam si nescirem , quis occidisset .lo, ut ante tormenta credatis; nec pon- Fateor igitur , Iudices , ipse miror , deris quidquam causae utriusque meritis unde ad hoc probationis genus repen- addi posse pro testor, quoties nihil aliud te confugerim. Veneram tamquam adversario dicendum in quaestione sit, nunciaturus indubia , manifesta r nec quam quidquid antea nunciaverit. Tor- alium expectaveram publicarum susque te iam quantumlibet, urite Paupe- picionum de filii mei morte consen-rem , ipse jam reum Divitem conse D sum , quam si percussorem videretissus est; neque illud non mediocris no- omnes. Hic, hic ut torquerer, in-bis accedere decet invidiae, ut si iuve- veni . Postquam satis nota videbanturnem occidi , accusari me non patiar , explicare Verba, quod videram, connisi miseri patris laceratione . Ne mi- fugi ad fidem doloris. Quid faciam ,
remini tamen, sanctissimi Iudices, tam si 3 temeritates quoque nostras con- immodici, furentisque animi virum ab scientia reolum non potest pati Inferre vobis conscientiam eius, qui ve- tellexi miseratione factum , qui utra dicturus sit; & novitate innocentiae torquerer exegeram , ex quo me di- quadam in se tam horrenda, tam into- ves non putat aliud in quaestione Ierabilia deposcere, ne mentiatur. Α- dicturum. Neque ego, Iudices, quen-liud est torqueri, ut fatearis, aliud ul- quam vestrum dubitare crediderim , tro velle torqueri; & nihil iam facilius ex qua conscientia , qua trepidatione iudico, quam in tormentis vera non di- descendat, ut quis torqueri nolit inicere , quoties speres inde credendum , mi cum . Quos nunc putatis cruciatus te non mentiri. Si tamen cognitum mi- divitem pati , quem dolorem , quod
hi satis insensi pa peris ingenium est, hoc mihi negat quam vellet ideo
non ideo tormenta postulat ut torquea- tantum filium meum non occidisse ,
tur, sed ut quam ipse sibi maxime pol- ut mihi posset indulgere tormenta illicetur apud vos fidem inveniat , dum An hoc creditis , Iudices , divitem dieit se velle torqueri . Videte quibus facere legum , libertatisque respe-
artibus, qua interpretatione exi sat ad- ctu , & reum pro β exemplo esse so- versarius tormenta. Licet non obiiciam, licitum t Ille vero nunc laceratur, &licet indulgeam , lex sacra tamen , & si magis nostro dolore fruitur . Ope provida liberum hominem torqueri non rae pretium est inimico negare tor- patitur. De bebatur quidam conscientiae menta, cum feceris, ut 7 velit ipse meae, ingenuitatisque pudori , ut ne- torqueri . Illud igitur a vobis, Iudi
ganti crederetur, nec valeret minus ac- ces, infelicissimus omnium mortalium
cuiati Divitis causa, aut fidei minus in- peto , ne cum inaudita , incredibilia Veni' passus
a etii, ita dictum ut ine naret . a Volui praesari fidem dolori tormentorum meorum , quae non
habebatur verbis. 3 Intelligo consantiam , quam ostendo petena tormenta. a Quam veritatem sa-ἐti, cuius eonscientia nimis tenetur. I Ut salvetur Legis auctoritas qum vetat liberum hominem tot qLem. ε Ne an exemplum, an quod facillime mala proseiant, abeat h e abuso, ut liberi homines .rqueantur. v cum ipse nolit torqueri, nisi probaturus facinus a te patratum; ideo praestas ut ipsum orqueri nou inas. r
240쪽
LAURENTII PATAROLI ANTI L. VII.
εαν passus sim , misereri velitis corporisu τιψ mei : crudelius , & indignius est , quam torqueri , non impetrare tormenta . Est adversorum meorum &ista novitas , quod necesse habetis 3 ea mihi ratione succurrere, qua odi Distis alium : nee quicquam est homine infelicius, pro quo tormenta sunt. Percussorem a me filii mei visum esse contendo . Facinus est hoc vos non deprehendere, si mendacium est. Facinus hoc me non probare, si verum est. ' Quod ad me quidem, Iudices, pertisset, 'orbilatis meae repeto praesentiam , & noctem illam rursus ante oculog meos cogitationes reponunt.
Iam mihi videor & in tormentis e sese confessus . Filium, Iudices, habui sicut erecti , ac sublimis animi , ita qui nondum suos haberet inimicos ,& quem nemo adhuc nisi causa tantum mei doloris occideret . o parentum misera conditio , quam novis , inusitatisque patemus insidiis i Nos exasperamus , nos offendimus, inimi- ei tamen liberos nostros oderunt . Quis hoc unquam , Iudices , simulatum timuisset ingenium , ut eodem
aliquis excogitaret animo, & quod φ parcit , & quod occidit ἰ Reliqua , Iudices, non debeo nisi in quaestione narrare . Felices illos in mei comparatione patres , qui periisse liberos suos nunciis credunt . Ego sum inaudita malorum novitate perculsus, cuius unicus ideo tantum occisus est, ut viderem. Revertebamur nocte pariter , sicut omnia nos vitae ministe
ria iungebant , & homines , quibus
Ueniret, quam quantum consessioni suae de tormentis exigit Pauper . Sed quoniam, Judices , ita caularum difficultatibus provisum est, ut rebus jura firmentur , volo illa afferat adversarius, quibus credi possit, etiam cum non debuerit torqueri . Quanta enim contra
me , quamque incredibilia finguntur Dicitur nempe Dives irrui sis solus in duos pariter procedentes, & strie o iuutrosque mucrone , unum non infensum
sibi juvenem sustulisse. Proclamo iam,
testor ; non me ultra inimicum suum praedicet Pauper, quia cum sortiorem, cum illum occiderim, qui tueri poterat patrem, non inimicum inde interfecerim , qui non poterat ultra defendi. Gratulor, Judices, Pauperi, si tales omnes inimicos habet . Non ignoro tamen ,
quantum animorum hinc, atque audaciae iniquitati adversae partis accesserit, quod nihil facilius in caede pauperis est , quam divitem accusare , quem dixeris
inimicum . Quid faciam igitur, Iudices λ Scio quid dicturus homo sit in tommentis; scio quid dicturae sint invidiosae illae multorum voces, si torqueri u lentem non patior . Me in selicem, &utroque hoc tam inauditae diversitatis ambiguo pariter pressum i Non minu fortiter delendendus prolecto lum, quam si iuvenem occidiisem. Quaecunque tamen illa sint, quae adversum nos avidae suspiciones effingunt, magni sane agitur res exempli, ut ad quodcunque u luerit genus probationis confugere, habeat accusator optionem. Scire vultis,
quam fallax, quam indigna sit fides tormentorum Si non potest Pauper susti
neres Ita intelligo, succurrere mihi in hac ratione praebendi facultatem ut torquear , in qua Missatis
,li iam . qui mihi vellet in serre torment . . . - . . . Iti namtione Pater primo exponit sibi fuisse filium Iuvenem quidem & probum; unde eonqueristiae de hae sorte ut inimicus non Oecidat inimicum , sed Filium inimici; 1. describit facinus a Divite estum a uuaerit quid sibi faciendum sit cum tot habeat aruum. & ipse adeo si conscius veritatiariamque utine quem Ac. Iu ocuIra &c. ultimo stupet, quod sibi qui viderit non eredatur, quod preis. iiij ut dicere possit 1 in tormeniis, aut si fingat Possit uri, dic . . . o Temporis quo caepit mea orbitas cum occi ius est Filius. Io inimico quem deberet occidere , reoedidit Filium inimici , cui deberet parcere . 11 Qui non viderunt . sed audierunt liberos tuos periisse .