장음표시 사용
481쪽
Scriptores, quos in undecima Virorum Saeculi XV l. eruditorum Classe constituisti. M. In ordine S. Augustini, alii sunt, qui diacuntur Eremιt.e, quique uirum Mendicantium Oriadinem costituunt; Alii vocantur Canonicι 'gulares, Qui itidem S. Augustinum patrem se habere gloriantur. Inter Eremitas ordinis S. Augustini hi potissinuim Scriptores doctrina & pietate Seculo XVI. immortale sibi decus pepercre , a nidius Hierbiensis , Felix Pratensis , Hierondimus Ser an indus , Joannes Garetius, Thomar d Villa Nova, Jose pbus Pampbilus , Iacobus Pbisinus Bergomas , Vnuphrius Pauulnus , quorum patriam, eruditio nis genus, & opera breviter hic annotabimus. Primus seu . idius Vuerbiensis, a natali Italiae Civitate cognominatus , Prior fuit Generalis ordinis Eremitarum S. Augustini, eloquentia , Linguarum peritia , Sacrarum Litterarum scientia, &Historiarum notitia cumulatissime praeditus . Camdinalis S. R. E. a Leone X. Pontifice Maximo creatus est , ac multa egregia edidit opera , quae Romae in Bibliotheca Angelica adhuc Manuscripta aD seruantur. Felix Pratensis, Natione Etruscus , genere Hebraeus, & ex Rabbino factus Eremita Ordinis KAugustini, Psalterium, secundum Veritate mi Hebraicam , Latine transtulit, & Leoni X. Pontifici Maximo obtulit. Hanc Psalterii Latinam trans lationem a Felice Pratensi intra quindecim dies
fuisse absolutam indicant hi versus initio volumi
Omnia testificor Felicis acumine nostri Non plus ter quina facta Latina die.
482쪽
Author est quoque idem Felix Pratensis Versionis libri, ac primus fuit teste M altono Prologomeno v III. in Sacra Biblia parag. xxv I qui variantes Scripturae Sacrae lectiones inter Iu daeos orientales , seu Babylonios , S Occident les, seu Palae trinos , publicavit in Bibliorum Venetorum Editione anni MDxv III. Ecclesiam Saeculo XVI. plurimum doctrina defendit , ac pietate illustravit Hierondimus Seripandus , Troja, quod est Apuliae oppidum, oriundus , Ordinis Eremitarum S. Augustini Prior Generalis. Interfuit Concilio Tridentino, ubi eximiam eruditionem cum pru. dentia pietatis laude conjunctam , & ardentis. simum ad profligandam Lutheranorum haeresin relum in augustissimo illo Patrum Consessu prodi, dit, atque in praemium operae, quam Eccletiae indefensiione Fidei contra Haereticos impendit , nomminatione Caroli V. Imperatoris ad Archiepiscopatum Salernitanum provectus est , ac tandem a Pio Pontifice Maximo Cardinalitiis Infulis exseornatus , Sedis Apostolicae Legatus, & Concilii Tridentini Praeses fuit institutus . Quo in munere Obeundo magnam gravissimorum Ecclesiae nego. tiorum molem summa cum omnium admiratione sustinuit, & Haereticorum contra Fidem Catholicam impetus retudit, eorumque nefarios ausus is liciter dissipavit . Scripsit tres Libros De Iustifica tione: Questiones adversus Hareses : Commentarios doctissimos in omnes S. Pauli, O in septere Canoni cas Epistolas: conciones, de alia opera,obiitque Tridenti anno MDLxiII. indeque Neapolim translatus, ubi apud Eremitas Augustinianos sepultus,est. Ad
exterminandos Haereticor um errores Omnein ope
483쪽
ram, si viliaque sua itidem magno cum Ecclesiaremolumento contulit Ioannes Garetius, patria L vaniensis , & ejusdem ordinis Eremitarum S.
gustini Protesibr, quippe qui eruditos Libros De
wera Corporis Christi in Eucharistiae Sacramento praesentia , necnon De Sanctorum Invocatione , de Deo
precibus pro Defunctis scripsit contra Haereticos. In Concionibus habendis , in promovenda in suo Eremitarum S. Augustini ordine Disciplinae Regularis observantia , in procuranda ubique anim rum salute totus incubuit Thomas d Uilla Ilooa, sica patrio solo in agro Toletano cognominatus. Fuit Carolo V. Imperatori a Concionibus & Consiliis Conscientiae, deinde Λrchiepiscopus Valentinus, tantaque in pauperes liberalitate, Vitaenia , ct beatissima coelestium omnium donorum copia instructus, ut eum, in Vita, & post obitum miraculis illustrem, Alexander VII. Pontifex Maximus in Sanctorum numerum , plaudente tota Ecclesia, retulerit anno MDcLvIlI. S. Thoma a Villa Nova , studio salutis animarum praestantissimi, conciones, sacram facundiam , solidam pietatena,& χelum vere Apostolicum spirantes , in publicam lucem prodierunt. Iosepbus Pamphilus , Veronensis , Sacrario Pontificio a Pio IV. Summo Pontifice Praefectus ti postea Signinus Episcopus creatus, texuit chronica Ordinis sui, seu Eremitarum
S. Augustini , & alios egregios edidit Libros De
Origine multarum Ecclesia Caremoniarum et De sacris Ritibus Veterum Pontidicum in Baptismi, chrismatis, O' Euebarisiae Sacramentis admixturandis: De Exorcisis , antiquo stitu Daemones expetiendi circ. Alii duo, quos laudavi, Ordinis Eremitarum S. Musini,
484쪽
sint , in describendis rebus ad sacram Antiquitatem & Historiam attinentibus maximam apud Viros eruditos laudem consecuti sunt, Philippus Bergomas, & Onuphrius Panuinus . Horum primus e nobili Forestorum familia Bergonii natus, Vir fuit multae lectionis , Antiquitatis studiosissimus, di Innocentio GIL Pontifici Maximo gratissimus. Scripsit Supplementum Chronicorum, quod , juxta Editionem Venetam , incipit ab orbe condito, de
producitur usque ad annum MDLII. Alter, seu Onuphrius Panuinus , patria fuit Veronensis, quem Paulus Manutius Helluonem Antiquitatis ς Scaligerus Patrem Historiae; Lipsitus Principalis Historiae,s Factorum Veterum Patrem; Thuanus Virtim ad omnes semanas in Ecclesiasticas Antiquitates ἡ tenebris eruendas natum ς Aubertus Miraeus ad utrumque paratum, σ Mmanis Antiquitatibus cum sacris O Ecclesiasticis , tum profanis eruendis natum jure Optimo appellant. Author Vitae S. Philippi Nerit,lingua Italica ac typis Romanis an. MDcxxx I. excusae, lib. I. cap. I 3. refert, Onubrium , dun viveret, consilium mente concepisse Annales Ecclesiae conscribendi & Magde burgentium Centu- .rias , adversus Ecclesiam Catholicam seriptas, refellendi; sed baronium, Congregationis Oratorii. Presbyterum, a S. Philippo Nerio misie in somnis admonitum, ut ipse hanc provinciam in se susciperet, & arduum istud Opus,quod Onubrius meditabatur , i in rem Catholicae Ecclesiae xxequeretur. Omnium Onupbrii operum , quae vel iam typis edita sunt, vel adhuc manuscripta ita variis Bibliothecis delitescunt, seriem legetis apud Post evi-ii Iom. VII. G g .' num ,
485쪽
num in Apparatu sacro, & apud Cornelium Curtium
in Elagiis Augustinianis . ' , Inter Canonicos Regulares ordinis S. Augustini, tres praecipue fuerunt, qui Saeculo XVI. magna nominis celebritate claruerunt, videlicet Martinus AHilcueta , vulgo dictus Navarrus, eo quod e Navarrae Regno oriundus esset; August nus Steuchus , & Basilius Zanchius . Primus . seu Martinus AHiisueta , dictus Navarrus , summo cum omnium applausu docuitTolosae,Salmanticae,
di Conimbricae , pluribusque perdoctis editis operibus , in quibus se in utriusque juris scientia
versatissimum probat, toto orbe fuit conspicuus, di tanto in honore ab omnibus habitus , ut ejus sententia , quasi certa quaedam lex et oraculum reciperetur. Romana prosectus, S. Pio V. Greg Tio XIII.&Siato k POtificibus Maximis charissimus fuit, ibidemque, nostri Bartholomai Carraneta ,
Archiepiscopi Toletani, de Fide ab aemulis postulati , doctrinam di innocentiam egregie defendit . Jejunii Ecclesiastici, etiam in aetate provecta ob servantissimus fuit, sicut ipsemet testatur in suo Manuali his verbis ; Equidem gratias Deo ) octuagesimum annum agens , perindὸ possum jejunare, ae si
annum agerem sexagesimum , immo quinquagesimum. Obiit Romae x I. Kal. Iul. ai n. MDLxxxv I. aetatis suae nonagesimo quinto. Alter Cavonicus Regula .ris , seu Augustinus Steuchus , patria Eugubinus fuit , Bibliothecarius Apostolicus , & pollea Chisamensis Episcopus. Praeter decem libros , quos edidit, De perenni Philosophia, & tres libros pro Religione ebristiana adversus Lutheranos , Pent
486쪽
teuchum Asmotationibus , librum 'ob En rrationibus , de Psalmos praecipuos Commentariis illustravit . Ad hunc Augustinum Steuchum Epistolam . prolixam scripsit Desiderius Erasmus , quae internus Epistolas extat ordine MCLxxv. pari. 2. Tomi 3. postremae illius Operum Editionis Lugduni
Batavorum , in qua Desiderius Erasmus varia in Αnnotationibus Augustini Steuchi in Pentateuchum carpit ac notat . Sed Augustinus Steuchus ad hanc Erasmi Epistolam respondit alia non minus prolixa Epistola , quae inserta est ad calcem pendicis Partis a. ejusdem Tomi 3. Epistolarum Erasmi, de est ordine ultima. Denique, Basillius Zanebius, Congregationis Laseranensis Canonicus Regularis, Vaticanae Bibliothecae Custos, Ann lationes in omnes Scripturae Sacrae libros ex Saninetis Patribus excerpsit. Quaestiones etiam in IV. Libros flegum, & duos Paralipomenon ex Theodoreti potitsimum Scriptis defloravit, & in Latinam Lin guam vertit . Confundi haud debet iste Basilius Zanchius cum Hieroumo Zanebio , natione Italo, qui Saeculo XVI. vixit, a Romana Ecclesia de fecit , multa opera erroribus scatentia publicavit , di in Romano Indice Librorum prohibitorum inter Haereticos primae classis rejicitur . D. Inter omnes Regulares Ordines, nullus,
ut opinor, in tot familias propagatur, de tam laid perorbe Christianum diffunditur,quamordo Samcti Francisci. Quapropter, nullus dubito, quin hic ordo de Ecclesia tam bene meritus plures dederit insignes Scriptores,de quibus in hac duodecima VirorumSaeculi decimi sexti eruditorum Classe,iux ta praescriptuordine,paululum disserere debemus.
487쪽
M. De Scriptoribus ordinis Satristi Francisierfuso calamo tractat Aradiuhus in libro De Scriptoribus ordinis FF. Minorum; ipse vero , ne in immensum diffundar , illustriores dumtaxat hujus ordinis hic proferam Scriptores,qui Saeculo decimo sexto in Sacris Litteris interpretandis,inRebus Theologicis pertractandis, & in Concionibus ad popul uni habendis magnam sui nominis famam ,
ad sempiternam hominum memoriam excitarunt.
Fuerunt quidem Saeculo decimo sexto multi Viri docti, qui linguas Hebraicam & Graecam callentes, varias Scripturae Sacrae Versitones adornarunt. At nullus, mea quidem sententia, in Bibliis ' variis linguis excudendis magis insudavit,& Opus Ecclesiae utilissimum tam felicitet de accurate absolvit, quam Franciscus Umenius e Cisneros, natione Hispanus , S. R. E. Cardinalis , & Archiepiscopus soletanus , ex ordine FF. Minorum . allumptus, Inqui litor Generalis, & Prorex Hispaniarum, qui, accitis undique Viris Linguarum peritissimis , & conquisitis vetusti stimis probatillimisque manuscriptis Codicibus ex Vaticana, Medicea , Veneta , aliisque Bibliothecis , Biblia Sacra diversis linguis in lucem edenda improbo labore, maxima sedulitate , de immensis sumptibus curavit, ut ipse testatur in duplici Praeloquio, quod huic operi praefixit . In primo Praeloquio Leonem X. Pontificem Maximum haec scribit rvt ipsa Originalia in promptu haberet quicumque divinarum litterarum studiosus , possetque non solis νιvulis esse contentus , sed ex ipso fonte salientis aquae in vittam aternam sitim pectore extinguere t jussinus Arche pas . Jacra Scriptuνα linguas cum adjunctis.
488쪽
iariarum linguarum translationibus impresoni manis dari Sanctitatis tua nomini dedicandas, atque imprimis Novum Testamentum Graeco- Latinoque sermone excudendum euravimus simul cum lexico Graecari omnium dictionum , qua possunt in eo legentibus occurrere , ut his quoque , qui non integram lingua cognitionem adepti Junt, pro viribus consuleremus . Deindὰ vero , antequam Vetus Testamentum aggrederemur, Dictionarium pramisimus Hebraicorum, Chalis daicorumque totius Veteris Instrumenti Vocabulorum Quibus omnibus , veluti pro praeludio itet, peractis , ad excussionem diversarum Veteris Testamenti linguarum nos convertimus , adjicientes etiam
singulis earum suam latinam interpretationem . Ioas in re apertὸ Beatitudini tua id testari possumus , P ter Sanc issime , maximam laboris nostri partem in eo praecipuὸ fuisse verssatam,utin virorum in linguarum
cognitione eminentissimorum opera uteremur, o castigati a omni ex parte vetarii maque exemplaria,
pro Archet is haberemus , quorum quidem tam miraeorum, quὰm Graecorum ac Latinorum multiplicem
copiam non sine summo labore conquisivimus , atque ex ipsis quidem Graecos antiquismos tum Veteris, tum Novi Testamenti codices perquam human/ ad nos misisti, qui nobis in hoc negotio maximo fuerunt ad jumento. In altero Praeloquio, quod est ad Lectorein, varias Linguas ac Versiones, quibus conflant haec suis curis edita Sacra Biblia, explicat Eminentissimus ille Cardinalis his verbis: Pentateucbus triplicem linguam habet , Hebraicam videlicet, Cha daicam , oe Graecam, quas imprimendas jussianus cum aliis tribus Latinis interpretationibus juxta corre Doudentitas, ita ut Hebraica veritaxi respondeat La
489쪽
tina Binieroumi Translatio: chaldaica verὸ alia Latina ferὸ de verbo ad verbum a Viris ejus linguae periti mis elaborata: Graeca autem septuaginta Interpre tum Editioni interlinearis Latina TraduciIio. Mogra-pbi deindὸ libri simul-Prophetales duplici linguὰ
excuduntur, hoc est , Hebraed Graeca eum aliis duabus Translationibus Latinis illis corresspondentibus ..... At vero libri extra Omnem idest, Hebraeorum , quos tamen ceu Canonicos recipit Ecclesia Graecam tantism habent scripturam eum Latiatina interpretatIoner altera B. Hierondimi, alterdinterlineari de verbo ad verbum ...... Primitiva, sive radices dictionum Hebraicarum oe Chaldaicarum ad marginem sunt apposita oec. Hsc Ximenti Cardin. Biblia, quae vulgo Polyglotta Complutensia dicuntur, aut horitate Pontificia approbavit Leo X. Diplomate dato Romae die xx Ir. mensis Martii a ni Mnxx. cum jam e vivis excessisset anno MDxv I. Cardinalis ximenius , aetatis Lxxx. In studio Minterpretatione Sacrarum Litterarum insudavit etiam, ac magnam apud Viros eruditos laudem promeritus est Franciscus Titelmanus, in oppido
agri Leodiensis natus , & ordinis FF. Minorum Prosessor, qui Hebraicae, Chaldaicae, Graecae, ac Latinae Linguarum notitia praeditus, doctissimos edidit Commentarios in plures libros Script.Sacrqcum Veteris,lum Novi Testamenti, Desiderium Erasmum in Collatione iii Epistol. ad Romanos impugnavit, variaque vulgavit Opera sive Dogmatica ;sive Ascetica, quae ejtis eximiae eruditionis N pietis perpetua erunt monumenta. Inter Patres Cain
Pucinos, ad quos ex FF. Minorum ordine , strictioris Disciplinae regularis observantiqe studio ,
490쪽
sese receperat, sita officia ac ministeria Leprosis
incredibili charitate exhibendo, Obiit an. MDxxxII. sicut asserit Wadlubus, non vero anno MDLing.
sicut per errorem obrepsit Auberto Miraeo in Scriptoribus Saeculi XUI. Sacrarum Litterarum Interpretum Catalogo accenseri quoque debent quatuor alii ejusdem ordinis FF.Miuorum Scriptores, videlicςt Henricus usus , yoannes Ferus , Nicotaus Grandis, & Seraphinus Cumirauus, quorum primus, seu Henricus inius , Padebornentis, Biblia Alphabetica edidit, quae primum excusa Herunt Coloniae
anno MDxxxv. Alter, seu Ioannes Ferus, uatioue Germanus, praeter multa Concionum volumina ,& opuscula varia, edidit Commentaria in plures SaCros libros tam Veteris,quam Novi Teltamenti, quae tamen, ut inquit A cingbus , varias palsa sentcontradictiones. Nicolaus Grandis, in Sacra Facultate Parisiensi Doctor Theologus, Commentarios elaboravit in Epiuotas Sancti Pauli ad umanos ad Hebraeos. Denique , Ser bivus Cumiranus, Fel-trensis, scripsit Conciliationem locorum Scriptura βacra , qua inter se pugnare videntur. Ε'Schola FF. Minorum prodierunt Saeculo de . cimo sexto innumeri pene Theologi, quorum singulares dotes de opera late prosequit- uradinabus in libro De Scriptoribus ordinis M. Minorum . Hic autem consilio praetermissis haud paucis h
jus Ordinis Theologis, qui de Formalitatibus Scotti& de aliis id genus Scholasticis quaestionibus , Ecclesiae ac Reipublicae Christianae parum utilibus, Tras alus aut libros ediderunt, eos dumtaxat innaedium producam Theologos,qui praeclaris opo cibus Ecclesiam de Ordinem M. Miuorum Saeculis