장음표시 사용
361쪽
res dotales facias, marito quasi retentio comces .i est; pila ipso jure necessariis secmptu udos minaritir, si cui ex latioribus Digestorum libris cognoscere licet.
ratione bὶc dicitur, qui de suo pi re potist
honeste, deducto scilicet eo, quod illi satis litad victum quotidianum & alimenta , l. 20. N II L3o. de rejud. . deces bon. . . de ves. Jur. &in eo tempus rei iud. spectatur, l. s.f.marr. Ob impensa, J Olim non modo necellatias, sed etiam utiles, i. r. eumfere . de impens. Hod e retentio permilla ob necessarias impensas duntaxat, ι. un. f. s.c de re ux. II. Q9Misit c lacrit retentio, tum quae sint uix mpensae , cognosce ex l. s. de imp. in res-L ses. H. G
COMMENTARI Us. I Beneficium competentia quibus quas ob causas
dotis ri Uni quaedam personae, quibus humanitatiso causa tributum est, ut ne conveniantur in linlidum , sed in id tantum , quod sacere pollunt rquod beneficium vulgo vocant privilegium Nexceptionem competentiae. Tribuitur hoc beneficium partim ob causam, ex qua agitur , partim ob personam rei, cum qua agitur. Ob caulam soli donatori ex eausa donationis convento, S. sq. in sim. Ob personam rei variae ob necessitudinem & coniunctionem personarum, unde parenti, liberis, fratribus , marito, uxori , lociis , &c. Obsolam reverentiam reo debitam , unde patronor ob meritum in remp. unde mi li-ti . qui sub armata militia stipendia meret, O. P. t. item militem. IS. de re jud. Denique ob solam commiserationem , unde ei, qui bonis suis cessit, tribuitur, , nit. D .eod. S interdum filio emamcipato , l. a. quod eum eo qui inal. pol.I. o exhin
- Si de dote mulier agar J Eleganter Theod. Hedi
I ἰon autem marito tantum adfersus uxorem, sed etia uxori adversus maritum hie honos habetur, ut non ultra iacultates damnetur. Idem tribuitur& patri mariti seu uxoris socero de dote convcto , t. patronus. IT. ι.n n tantum. 1 o. eum lseq. de jud. L rei iudieatae. t s. in D. O I. seq. solui.matrinis . Et ex diverso idem quoque honos habetur patra uxoris, si ex promissione doti s a genero conveniatur, I. diverso. T. Otat. tr/man. nisi iam dissolutum sit matrimonium , l. fiunt.1 . cum l. seq. de re jud Quod autem ait, si de dote mulier anat, exempli tant dira causa dicitur. Nam non solum maritus, cum ex eausi dotis ab uxore conveni
tur, hoe beneficium habet; sed etiam cum ex
aliis contractbus, d.ι. non tanιum2 de rejud.nisi soluto matrimonio contraxerit cum ea , quae olim uxor fuit, i.divortio. 3 s. deneg. gest. Atque hoc iure etiamnum utimur . Zypae. not. Dr.Del. de jar. dot. in . .
Propter retentaonem J Diximus, mutuam cre
ditoris eiu idemque actoris obligationem etiam nonnumquam Ecere, ne reus in solidum conindemnetur. Id consequitur non tantum per compensationeni propite dictam, cum quantitates utrinque debitae compensamur I de quo b. yen. . . sed interdum etiam per retentionem , cumsundus aut alia species ab eo petitur, & vicissim actor ei pecuniam debet. In causa dotis tribueba- Itur olim marito variis de causis rei dotat s retentio , ob res inoli ab ioso donatas ; ob res ab ux re amotas 3 propter liberos ἔ ob impensas in rem dotalem factas. non modo necessarias, ted etiam utiles. Iustinianus autem, sublata ex omni alia causa retentione, solam reliquit eam , cuius hie si mentio, nempe quae fit o impei fas ne
Ii, haec fuerit retentio, & quae sine istae impensae,
buitur ex his & similibus eaulis: si rem, quae petitur , alii pignori obligatam, pecunia sua liber D
De actione adversus parentem , patronum , socium , & do.
et 8. Sed s siquis cum parente suo, pa
trono die agat; item si socius cumscio um-ciosocietatis agat; non plas actιone conseqβι- tur , quam addicGaraus e us facere potes.
im est , s quis ex donatione sua com
362쪽
νάεο ψ ωχουσιν δελφύν. Theod. Hermopol. ad ι. ι73. de res. fur. COMMENTARIUS.CUm pQente μ amnove J I. sunt quνdam. s. O l.s'. de r. ind. Parenti hoc tributum eum propter coniunctionem, tum propter reve rentiam, quam parenti liberi debener ac proinde & matri itidem concedendum. Gulieri .eract.
quaest.28 num. 1. Patrono datur ob solam reverentiam, quam ei debet libertus, ι.9.de ob pari e patre. Addunt & hane rationem m. quod filius &Iibertus parentem Si patronum inopem alere t neantur. Unde ex contra io quoque statuunt, nee liberos a parente, ultra quam sacere queunt
conveniri posse. Sed & liberis & parentibus patroni idem beneficium datum est, t.pat M. II. de re jud. UINN. Rationem, cur patrono idem beneficium tribuatur, quod parenti, iam supra vidimus, quia scilicet liberto loeci parentIs erat. Vid. stipra liti de sueeus libret. de ad L Lactant.
eici omnium bonorum semper & omnimodo hoe beneficium competit, uti parenti, patronos roniugi, ἀιόωnt quidam. Is. Nam omnIum bonorum telo, eum eonvenitur iudicio societatis, L verum M. in pnprofoe. Quo Ioeo etiam indiea
tur ratio, ob quam placet foetum hoc privilegio frui, nimirum quia foeti inter se quodammodo fiatres sunt. Quod si sociis ob imaginem statem ' talis hoc privileg um indultum, multo magis v ris fratribus idem concedendum, cum etiam se tri inopi alimenta debeat. Thesauri deeis. I Iy.
t 9. PIane non alias socius hoc beneficio iuvatur, quam si eonfiteatur, se socium else. Negantem se socium, placet, in solidum condemnari, LF ω'ns.67.1n D.proficit. sed hae. fr.6. t Aere jud. Nostris& Gallorum moribus nulla fiaternitatis inter socios habetur ratio, sed sola spectatur rerum communio, conventique, in solidum eondemnantur, Gothose. in ι.l- rejnLGroenevv. de t . abrag. hic is Ex donatione J Is quoque, qui ex liberalitate sua convenitur, in id tantdm, quod sacere podi est, condemnatur , ι. Dous.18.de re r. & qu, dem solus deducto aere ali eno, t.inter eor. 9 6. . de re Dd. Pinguius enim donatori succurrere debemus, quam qui verum debitum soIvere eo-
pellitur, ne liberalitate sua inops fieri peties it
vis in Gallia nee hoc observetur. Bugn.de j l. ab Ug. lib. I. sat . t
TEMTUS. De compensationibus. 39. CompensaIiones quoque oppositae plerumque inciunt, ut minus quisque consequatur, quam ei debeatur. Nam ex bono ct aequo habitaratisne eius, quod invicem actorem ex eadem ea a prastare eportet, poterit Iudex in reliquam eum , cum quo actum est,
conrim re, scut iam dithim est.
COMMENTARIUS. E Tiam per compensationem reus consequItur, ne in solidum damnetur. Compensatio tune proprie est, cum res, quae numero, pondere, mensura eonstant, utrinque debemur;ut ostendimus ad 9 in bonae. 3 Rρ- mc . . compensariones o posita J Etsi compensatio ipso iure actionem minuit, tamen in iudicio opponem da Si alleganda est, ut iudex sciat, esse, quod 'i- eis lim debeatur, eiusque in condemnatione ratio nem habeat. Haec vero allegatio proprie exceptio non est, sed nuda desensio, quam DD. vulgo e ceptionein intentionis&sacti nomἰnant, qualia
est, si quis se selvisse aut sibi aeeepto Iarum dieat : quod latius explicuit ad d.9. in bonaclo. Plernmne i Haec particula serte adiecta est propter causam depositi,vectigalium,tributorum Sc. in quibus eo ensationi non est Ioeus, Li. O l. vlt.c. de eompens Fortassis etiam , quia liquidi tantum eum liquido compensatio admissarquod autem ex causa non liquida compensandi gratia obii eitur, alii iudicio reservandum, ni uinitio litis per modum exceptionis obiiciatur, d. b. in bonae. 3o. I. xli. c. de c-pens Ex eadem eausa J Haec verba Theophilus non agnoscit. Et sane etiam quod ex diversa eausa debetur, compensari posse eonstat, pasim iit. g.
c. de eompens Paul. I. sent. s.
T ε x T V s. De eo qui bonis cessit. 6 . Cum eo quoque, qui creditoribus suis
bovis cessit,si postea aliquid acquisierit, quod
Mynea m emolumentum habeat, ex integro in id, quod facere potest, crectores experiuntur. Inhumanum enim erat, spoliatum fom
tunis suis in solidum damnari.
quod alicuius momenti sit , quo praelox moveri possit, ι.ε. t. 7. eod.
363쪽
a T T le iterum propon tur species, ubi benefit 1 cium reo datum lacit, ut actor sol dum non
temper eonsequatur. Omnis debitor, qui non habet exceptῖonem competentiae, solidum quod debet, solvere compellituri s nequit, ῖn ea cerem ire volente creditore cogitur, nisi bonis cedere malit, i. r. c. qui bon.eed. nam bonorum cessione poenam carceris evitare potest , utique si sua non malo more amisit, prodegit,aut seaud
non uti carcere, ita & obligatione debitor bonis cedens liberatur, ac proinde si possea facultates aliquas, quae modo alicuius momenti sint, iteium acquisierit, denuo efficaciter conveniri pose est: sed iam ita, ut non ira s.liduua, quodam-ps us debet, sed sol im in quantum facere potest,
damnetur, ι.q.l. 6. 7. de cest. ιοD. Beneficium ei tributum ex sola commiseratione , ut in extremo
hujus g.indicat Iustinianus. De naateria cessionis late disputare non est huius loci: videndi DD.
mos citat,qui ex prosello hunc mare iam tractant. Caterum antequam hinc abeamuli , quaeren dum est, quale sit hoc beneficium , quod coinpetentiae vocant, ct cuius toties iam facta mentio. Id autem planum siet, si cognoverimus quid sit facete posse, quibus rebus & unde deductis id aestimandum , sitne beneia una personae , an causae. Facere posse civili ratione hie dicitur, qui de suo pia stare potest honeste, deducto videlicti prius eo , quod illi satis sit ad v ctum quo
igitur quibus hoc benefieiuni competit, si solvendo non sunt, in carcerem detrudi non Poslunt, aut cogi, ut bonis eedant ; sed ne totum quidem, quod habent, iis extorquendum , ne aut turpiter mendicare , aut malis artibus victuin quaerere cogantur . Sed & in definiendo victu &alimentis ratio dignitatis ves conditionis per 'narum habenda; edin lautiori cibo nobilem vesti, quam rusticum oporteat, & alius illi, quani
huic cultus corporis conveniar. De quo Tiraq. de nobilitat. cap. Io.num. 1 3. ediseq. Coler.de pro' l . p. a Q. 3. num. li s. O seqq. Utrumque con
ita est , cum hoc beueficium cessat, quippe Om
nῖumact onum sine hoc benescῖο haee eondἰt oest, ut quamvis reus solvendo non sit, solidum tamen praestare compellatur, aut de Lo, aut si id non potest, aliunde, unde solvat, sumere, aut postulante creditore in carcerem ire , n si puratus sit bonis cedere, t. l. c.qnι ι stra. ced. Atque ut creditor parcat carceri, omne tamen quod habet, condemnato auferre potest, ut nihil ei, ne ad victum quidem rei uquatur: de quo vide Christin. via. dec/63 23. num. Is .er abi allego. Hoc quod ita quemque facete polle dicimus, alu nter in donatore aestimatur, aliter in caeter s. In donatore , deducto aete alieno; in caeteris, etiam non deducto et pinguIus entui donatori suecurri placuit, quam veris debitoribus, laeunt cini. 16.
t. inter eos. 9 in pr. g. r. l. ct exhar. datum. 49.de rejud. l. i 1.se donat. Inter eos, quibus ex
simili causa tabetur, occupantis conditio melior : nec deducitur, quod eiusdem condit cinis hominibus debetur, da. Her eas. I9 ubi vi d Don. Denique si, actor eadem paupertate, qua reus, Prematur , non iuvab tur reus hoc privilegio: quoniam in pari montento miserationis prapon derat ligor iuris, mag sqtie debitorem , quam
nescium hoc personale cui non causae, sed personae cola retens: & ideo iiec in haeredem transiit , praeterquam quod in in one dotis datur filiis mulieris, qui patri haeredes extiterunt, I. 12. e s quatiam sitius. i 3 solvi. matrimiat. l .c seq. de
ue fideius ibri tribuitur, quamvis ita fiat, ut necebitori hoc beneficium prosia : quippe cum se deliallor totum quod praei itit, a reo prinei palῖ repetere possit, L Osi Urassor. 1 . de re iudie. Neque hoc iniquum aut ab sui duiueti: quoniam rc latio, quae est inter cinditorem & debitorem principalem , de propter quam beneficium ti huitur, non est inter ereditorem ia fidei utarem , nec rursus Intur hunc & debitorem principalem . Quid quod debitor dando sdeiussorem tacite
excepti ni competentiae renuntiare u detur tutique enim hoc agimus fideiusserem accipiemtex, ut in Omnem eventum nobis cautum sit, g. ult. iis de replicat. Licet autem iure nnuo reus
principalis prius eonveniri & excuti debeat , quam ad fidei is tem perveniatur, tamen quod creditor a reo consequi non potuit , recte exis a fideiussore : quoniam eodem iure non elerctione & stlaconustatione , sed demum solutione obligatio perimit ut, ἐ-uli. c. de siduus. .
se Heringaee seu fir e . iri part--num. 8 seqq. Ali,causa est defensoris, cuius in opiniba rebus eadem causa esse debet, quae domini solet,
364쪽
o UOD CUM EO, QUI IN ALIENA POTESTATE EST, NEGOTIUM GESTUM ESSE DICITUR.
Dig. Lb. I q. Tit. F. C. Lb. q. Tit. 16. Continuatio, ct summa tituli. Ure civis nemo ex contractu alterius obligaiatur, ne is quidem , qui contrahentem in potestate habet, I actiora. I . tit. praee. Nam etsi ius potestatis iacit, ut servus domino , filius patri obligationem S actionem aequi. rant; non essicit tamen ex contrario, ut pater 8c dominus ex contractu filii aut fetu obligentur, atque alteri actio adversus eos acquiratur. Caeterum hune iuris rigorem quibusdam in ea fibus praetor ex aequirate relaxavit, introductis certi,act onibus, vel pot; ux actionum qualitatibus, quibus dominus& pater ex contracti bys filii aut servi conveniri pollunt. Huius generis sex hoc tit. proponuntur, quod tumi, exercitoria, imstitoria, tributoria, de peculio , de in rem verso . Sub finem adiicitur easu, quo ex contractu filii
pater non obligatur, eum ex eadem causa ex con
tractu servi obligetur dominus.
Scopus & nexus. Quia tamen seperius mentionem habuimus de amora, qua in peculium filiorum servorumque agitur, opus est, ut de hacamone ct de caeteris, quae eorumdem nomine in parentes domιuosve dari solent, uιligentius admoneamus. Et quia sive cum feriai motio m g stum sit, sive eum tis, qxi in Porestate parentnms t , eadem fere iura ferivatitur , ne verbosa stat usuratio, atrιgamas sermonem in personam serνi dotnianiqui, idem intellectura de liberaν quoque Cr parenιιbus, quorum in potestate sunt .
Nari ι quid in his proprie ser νιιar, sepa
ratim ostendemus. COMMENTARIUS. SUρενιαν memν onem habximos 4 ε. actionem. l . praeced. ιt. ubi obiter egit de actione de pe- eulio ; quam nune plenius, ut & caeteras, quae exeonventionibus filiorum & seruorum adversus patrem& dominum dantur, hoe et t. explicat. Fere eadem jura servant in J Merito adiecie particulam fine. Narii primum servi ipsi ex contractibus civiliter non obligantur, g.ιtem Aintili sis p. de ν nut. sti . t. t . de μι. aer. filii autem familias obligantur,& cum iis agi tamquam cum parr bustam. potest, te R..Ham. 39.duit. De de servus mutuam pecuniam accipiens obligat dominum de petaso r filius ex ea causa patrem
de peeulio non obi gat, propter senatusconsuIt mn Macedonianum , s. ρemia'. eod. Praeterea si servus fideiusserit, rem peculiarem non agentis liberum se mentitus iudicium aeceperit . coiri. pro iniserit, iusiurandum detulerit, ex hἰseausis actio de peculio in dominum non datur. Di
seqq. t. s. g. v. de pecul. Postremo quia servi pecultu i simplex est & unius generis, totum in domini, a quo prosectum est, potestate, dominus ex contractu servi sine distinctione tenetur: pa ter autem non de omni peculio tenetur, sed de eo tantum , quod ipse totum in potestate tabee,
euiusmodi hodie solum est prosectit imi ; de quo
plura ser psimus ad d. v. actiones. o. sv. it. In caeteris omnibus eadem omnino jura ex negotio gesto cum servῖs & filii, an . seri antur. De servis autem quae tractantur, satis constat, ulum hodie non habere . T g x T V s.
r. Si igitur iκsu domini cum ferra ne
goriam pestinn erit, in solidum praetor aiDersus comιuum ae Anem pollicesur: μι-
cet quia is , qui ita contralat, fidem mini sequi videtur.
COMMENTARI Uso CI iussu domin eum servo negot um gessi ineli, in merito ad ver a dominum actio quod jussis daretur ν atque adeo m solidum e nam quodammodo cum eo ipse contrahitur, qui iubet. Ulp. Li. inpiane. q-d just. Ait Iurisconsultus quoda--δο : vere enim non cum domino, qui iussiit, sed eum servo eontrali turr sed alioqui eessaree actio quod tulis , ut accidit , eum dominus servi tantum ministerio utitur, ipse autem contrahit; veluti fi mutuam pecuniam accepturus eam sirvo numerari iubeat; quo casu quod iussu non competere, sed domino e diei, scriptum est in I. uti. q.od jussis. μ. f. qui autem. ΤΑ. emmi. με. de ροα eos. Sie ubi pater in eontrahendo filio nudo minister;o utitur , ipse solus non filius obligatur, t. 4. c. 1- ώt. d. L .l . quod jag. Αe s filius tu fili patris e traxerit, uterque tenetur, pater quod jussu, filius directo, ι. pen.
estd. IV. f.sed utrum. . de minorib. Iuliam autem
dom ni hic aeeipere debemus, five iusserit, sive mandaverit, sive ratum habuerit, aut servi chir
365쪽
grapho subscripserit, i. i. g. r. 3. . O 6. quod μ' VINN. Iussum autem proprie de patre & domino
dicitur, ut mandarum de extranei x Nam quia hocaonsensu duorum consistit: pater filio non mandat , utpote qui unam cum illo personam constituit, sied;ub.r: quemadmodum tutor a inti Aratem ; curator conferi ram interponere dic tur. Accurate haec distinguere solebant veteres. Quo- inodo inllum & aDe oratas dis rant, docet t. x s. 9. 4. f. de adqων. vel om/ι t. hared. in qua nihil esse mutandum , contra virum eximium Iac. G tholi. comm. ad i. 29. 1. de R. I. alibi ostendi-inus. Add. Elem. nastra jur. ca ν. secundum ord L, st. 9. 21 o. ' p. I 37. HEIN
De exercitolia & institoria actione.
2. Eadem ratione praetor duas alias insolidam actiones poliisetur; quarum altera exercitoria, altera institoria appellatur . Exercitoria tunc hiset locum, cum quis Ierυν m. lim, magistratum navi praeposue mi. Ur quod cum eo , eius rei gratia, cuspraepositus erit, contrastam Iuerit. Ideo autem exercιtoria Poeatar, quia exercitor is oppellatur, ad enem quotidianus navis qhae.
suspertinet. Institoria tunc locum habet, chm quis tabernae forte, aut cuilibet nerotia rion erDum fusem praeposuerit, ct quid cum
eo, eius rei causa, cuι praepostus erit, contrastum fuerit . Ideo autem sustitoria appel. latur, quia qui negotrationibus praeponant ar, institoνes vocantur. MAs tamen duas amc
nes prator redit, ct si liberam quis homi
posse: quamquam in praxi hoc non receptum . 1 Sa plures exerceant, sistitasse solιdiam teneri :sed apud nis hoe non obtinere . 3 Exere1tatores non habere insanem ad νersus eoin trahentes cum sistro aut instιιου.
SI quid eum servo, quem dominus magistrum
cui praepositus est, ad eam rem act o adversis eoimnum edicto praetoris constituta est, ouae exercitoria appellatur, νist. I. c. de exere r. lam bimiliter si quid cum servo , quem dominus ta . hernae aut cuisbet alii negotiationi praefecit , eius rei gratia gestum sit, in dona num eo nomi ne actionem praetor pollicetur, quae dicitur in- statoria, litet. f. O C. ει ι . act. Illa a praeo nente, qui exercitor dicitur, nominata est ;hate a praeposito seu institore propter commoditatem sermonis . Utraque eam dein aequitatis rationem habet, quam superior illa quod iussu, nimirum, quia voluntate domini negotium g itum , ac proinde cum eo ipso quodammodo contraeium intelligitur , s. uti. i . eod. l. si n-reb. cressi unde merito etiam insolidum utraque proposita est. Ad quem quot dranus navis quaestui J Exere; totclicitur, ad quem omnes obventiones & reddit uxnavis Pertinent, sive is dominus navis sit, sive
a domino navem per aversonem conduxerit , l. I. b. exercstorem. II. de exerci act. Magistrian autem navis acci re debemus, cui totius navis
cura mandata est, maxime quidem cuἱ ab exedicitore, sed tamen etiam eui ab institore, d. l. t. I. I. junci A. musrum. s. ubi etiam rat o hu
Institores vocantur u Distitor, auctore Ulpikno , ex eo appellatus est , quod negotio gere do instat: nee multum refert, inquit, tabe esu praepolitus, an cuἱ libet alii negotiationi, I. 3 de ιέ .FI. puta rebus emendis, locandis, per mutandis r ut declarent exempla I. s. eod. Qitan vis autem procurator, qui mutuJs accipiendis pecuniis praepolitus est, proprie insitor non sit, Diacet tamen adversum eum, qui praeposu t, ut lem ad exemplum insi toriar actionem dari, I.
Et si tiberum quis hominem s.emus autem. . de exere. . l.7. g. i. est 2.l.8. de 3nyt.a Z. quibus locis traditur, nihil interesse cuius conditionis sit, qui navi aut tabernae Praeponitur, maticulus an scemina; pateriam. an si iussam . pupillus an adultus aut aetate maior; homo liber an servus Praeponentis, an alienus . Ex converso quoque parvi reserre traditum est, quis o aepositem , d. t.i. g. parvi autem. I 6. d.LI. g. r. l. . T.
O uti. c. eod. Nam& si is, qui in potestate aliena eli, eius voluntate navem aut tabernam exerceat, S quid cum eo, quem niagisterio navi s aut tabernae praepotuit, ec stum sit, ita eum, cuius in potestate est, iudicium datur, d. s. r.6. si isquι. I9. de exerc. actis de silvulier sit, quae navem aut tabeluam exercet, tenebitur & ipsa ex contrariu eorum, quos proposuἰt ; nec iuvabitur Senatusconsulto ; quonam in obligationibus principalibus v ro comparatur, d. l. I. g. paria
autem. I s. de exerc s. l. 7. 5. I. inst. act. ι. q. .
eari nec sunt contractus huiusmodi alieni, sed ipsius inu eris . Graeci in Basilia. y3. κώ μ α μι-
Ennii vero Pupillias ex praepolitione ut obligetur,
366쪽
QLOD CUM EO, QUI IN ALIENA POT. EST , dcc. 93 i
vecessarἰa est tutoris auctoritas, d. ι. I. I. par vi
Eadem a risitMιι rarao J Conditio personae p positi non debuit impedire humanitatem praetoris. Nam sive servus sve homo liber administrationi alicui praeponatur , semper is , qui eum praeponit, eo animo else intelligitur, ut vetat in ea adaeninistratione fa ctum praepositi prestare , Reeontrahentes, qui praeponentis magis quam praepositi fidem sequuntur, decἰpiantur: estque hoc aequissia um, ut quorum ex contractu eommoda publicὶ percipimus, eorum quoque in eadem causa lact 1 agno, camus, i. I. in pr. g. 2. q. de oere e . l. . de μ' .act. Quamquam silmmo jure hae eausae ad actionem adversiis alium , quam cum quo revera contractum est, acquἰrendam 1 non suffetunt. Plane cum quaeritur, adversus quem actio detur, interest homo liber an servus fit, eum quo ut magistro aut institore contra. ctum est. Nam servus ex eontractu civiliter non oblIgatur, neque iudieio agi eum eo potest, ι.ε. .de j .l. . de obi. O aEL & ideo solus dominus hie conveniendus eli actione exercitoria. Si liber sit , uterque tenetur, & qui praeposuit, &qui praepositus est: habetque ereditor electionen , utrum cum mahistro aut institore directo agete, an cum iis , qui eos praeposuerunt, exedicitor;a aut institoria experiri velit, i. i. . est a.
e. p. si ab. Nec obstat l. .D. de i. a G. ex qua quidam adstruxerunt, institores ipsos ex negotio institolio nomine gesto non teneri nec conveniri posse: nam, ut recte plerique respondent 1 non proponitur in specie d. t. vlt. inllitor, qui eum aliquo contraxit, aut se institorio nomine obligavit, sed qui tantum professiis est, esse penes mensam praeponentis certam summam pecuniae rex euiusmodi nuda seriptione ad fidem mediis
den, mirum non est, ii Ust mortem praeponentis conveniri non possit. Costes. in d. l. iat. O ad
aliud placuisse Curiae Parisiens , eamque censuisse, institores non recte conveniri ex iis contractibus , quos nomIne institorio inierunt, sed in dominos actionem esse intendendam, nisi domini eos, qui pro se gesserunt , pro institoribus
non habeterat. Quae sententia etiam in praxi recepta cst . Christit . vol. 3. dec. 33.ntim.9. add. D. Corem obs26. - . svden.mit. jωd. Unde Angelus in I.eamdem s. de duobias reis, ait, quod iactores licet mille litterἰs se scribant debitores, non propterea possimi conveniri, quod videntur stti bere factorio nomine. Similia di Decius eonsylo. 1 Si plures nave in aut tabernam exerceant, Uaeet, singulos in solidum eonveniti posse: ne in plures adversatios dii ringatur , qui cum uno
contraxerit, I. r. f. uti. l. 1. 3. . de exere.act.
hoc apud nos reeeptum non est, ut mercaturae
noxium t sed singuli proportionibus exercitionis tantum conveniri pollunt. Gror. lib.3. eap. I. O a.dejων.beu.eap. I I. num. 3. Groenevν. de II. abreg. hie. An igitur di ex contrario navem aut Itabernam exercenti actio constituta est adversus eos, qui cum magistro aut institore contraxerint Minime . Neque enim eodem auxit o indigent , eum actione ordinaria, pura mandati, locati, negotiorum gestorum, cum magistro autitistitore agere possint, LI. g. sed ex eontrario. I 8. de exere. H. l. . da . u. aEI. Plane si ab hiarem suam servare nequeant , ex aequitate illis sileeurri solet etiam contra eos, qui cum magi tiro aut institore contraxerunt, d. g. sed ex eo trario. 8. I. I. de exere. as. l. 1. de instra aer. Qui autem magistrum aut insitorem in potestate habent , actiones ex contractibus eorum tibi quaesitas exercet. Illud porro animadversione dignum est , quod non ex omni causa ex contractu ma P
stri aut institoris obligetur, qui eos praeposuit: sed eos dumtaxat negotio , quod gestum est eius rei gratia, ad quam praepositi sunt, ut in hoc text. δ ieitur, & exemplis deelaratur ab Ul
Proinde in contractibus cum institoribus ali De 4 ossicio alimi praepositis ineundis lex & forma praepolitionis diligenter obser Wanda est, d. l. l.
missionis vel ossicii expendendum , & persona
uoque eius, cum quo contrahitur , examinari a , ι. qu/ eum alιs I9. de res ur. Costal. in ι. s.f. non ιamen. ita de instit. a T. Quid dicemus, lipraepositi mutilas pecunias sumpserint Si mam datum habean ide mutuis pecuniis aceipiendis, res expedita est. Si non habeant, caute eredito. ribus asendum . Utique praepositio ad ea quoque extenditur, quae sepe ine identer N per eons quentiam rei principaliter commissae veniunt. Unde si verbi gratia navis reficienda aut instruenda lix, & magister in eam rem pecunim muttie tura actio in exercitorem dabitur, neque creditor adstringetur ad hoe, ut ipse euram reficiendae navis suscipiat, probetve, pecuniam in resectionem erogatam esse elisi si. 8. L titi. de raemeil.aeI. Caeterum non alias utiliter aget, quam si
cone urrant illa omnia, quae exigit Africanus ind. Ltili. N Glossi & m. ibidem . Summa est, hcum credemtur pecunia, navis in ea causa fuerit, ut refici debereti si ea lege eredita, ut in refectio nem navis impendereturr si creditor seiverit , eum, cui credidit, magistrum ei navi praepositum est non majorem summam crediderit, quam ad eam rem esset necelsariat postiemo si in eo loco crediderit, ubi id, propter quod pecunia creditur, comparati potest. Eademque sere di cenda, si quis institori pecuniam ctediderit, dede actione institoria adversus dominum danda
quaeratur, d. I.ula. b. via. eoque iure etiam hodie utimur. Christin. - -.3.-is33. n. v. elegaviter N practice Ioan. Fab. iae.nism. 3. ct seq.Foller. ad Marant. pari. 4. I. adde quae nos ad Per. Pech. Nν 3Aul.rei naur. ad α ι.Min Moribus hamur regio
367쪽
regionum ex contractu uxoris palam negotiati nem exercentis, maritus obligatur, iisd& uxor quoque tenetur, uti saepissime iudicatum testat ut Chrisin. vol. 1. dee . x7. Non idcirco tamen minus in intercessioninus beneficio SCti utitur . Neostad. obs Veiisdis. ig. add. Sand. Iab. 2. rat. 4.dom.3. O 4. Grot.i. Atria. eap. s. Quod autem qui aliquam uxorem ducit, simul omnia eius debita in se tiat, i , id non ideo st, quia ccntrarius uxoris malitum obligat, sed quia matrimonium parit communionem totJus aeris alieni, cujus partem dini; d; am velut deb tuni proprium vir exsolvere eogitur, alteram dimidiam tamquam adis ministrator totius famil a , ac proinde & nego i orum uxoris . Gud. lib. 3. cap. I i. TEx TU s.
De tribu:oria. 3. Introduxit cT aliam amonem praetor , qχἀ Irιbutoria vocatur. Namque si herous in peculiari merce sciente domino negotietur σqμid cum eo eius rei cassa contractum erit, ita prator ius dicit, ut quicquid in his mercis
bus erit , quodque inue νeceptum erιt, Id ιλ.
ros creditores pro rata portione distribuatur. Et ideo tributoria vocatur, quia ipsi domino
distrillitionem prator pix mittit. Nam si quis
ex credioribμs queratur, quasi manus ei tributumst , quam oportuerit, hanc ei actιonem accommodat, quae tributoria appellatur. NOTAE. r. suia insidomino distrab--m J Ipse dominus tribuendi facultatem habet ex praetoris edicto, t. isti.
Im m ερον Mevia 3 Haec actio dolum malum coercet domini, l. 7. g. 2. eod. id est, propter uu- quam distributionem datur: cogiturque dominus per hane actionem in medium astore , quicquid mercium occultaverit. Theoph. COMMENTARIUS. P Roponitur hie quarta actio ex e tractu servi in dominum a praetore comparata, quae tributoria vocatur , id est , d stributoria sive contri. butor a. Nam si quid eum servo in peculiari me ee sciente domino negotiante contractum lit ,iubetur dominus, quod ex ea merce & quod eo nomine receptum est,aequabiliteritum eredi rore tribuere seu partiri ; in qua partitione & ipse quoque, si quid ei debetur sive mercis nomine sive alia ex causa, admittitur, l. r. l. s. g. perha in actionem. s. O seqq. de tribui. act. Si aut ein dolo malo eius factum si, quominus ita tribueretur, tributoria in eum datur, ut quainto im nus tributum sit, quam debuerit, praestet. Itaque haec actici tantum dolum malum dominicocreet, si videlicet malitiosὰ in distribuendo
versatus sit, merees penes se retinuet e, aut sciens prudens perire sit passus. Quod si tribuere nolit, potest evitare actionem mercibus cedendo,
servo eoncedens hoc Ipso etiam ius contrahendi servo concedere intelligitur , t. l.9 item aequirimus. .de aequio sinterum ira e voluntas paulo generalior S aliquanto remotior est a singulis contractibus: qua de eausa in actione de peculio
aestimatio peculii fit deducto eo, quod domino debetur, ut audiemus I seq. At in casu proposito
voluntas domini propius ad negotiuna accedit rexigitur enim ut saltem non nolit , id est, sciat &patiatur servum in merce peculiari negotiar , I. I. g. l. O 2. de trib. aa. Et ideo in act:one tribu toria placet, dom num privilegium deduct cinis non habere, sed aequali iure eum caeteris creditoribus in tributum vocari , d.l. I. mpr. add. l. I.
s. lieo autem. 2o. l. 6. de exerc. actis
P Ierea introducta est actis de peculio, deque eo, quod in rem domini versum erit, ut quamvis sme voluntate domini negotium gestum erit, tamen sidie quid in rem eius Perin
sum fuerit, id tortim praestare debeat; sitie
quid non sit in rem ejus versum. id eatenus praestare debeat, quatenus peculium patitari In rem autem domini υersum intelligitur, quicquid necessario in remetus impenderit servus, vespiis mutuatus pecunιam creditor.-bus ejusjoldierit, aut aedificia ruentia si erit, aut familiae frumentum emerit. Dei etiam fundum aut quamlibet aliam rem xe cessariam mercatus erit. Itaque s ex decem p,t a aureis, quos fer Das tuus a Titio mutuo accepit, creditori tuo quinque aureos solverit, reliquos Dero quinqMe qMolibra modo con
sumpserit, pro quinque quidem in folidum
damnari debes; pro ecteris vero quinque eatenus, quatenu in perviis ist. Ex quoscii. cet apparet, si tori decem aurei in rem tuam Dersifuerint, totos decem aureos Titium eo i
sequi posse. Licet enim una sit actio, qua de
peculio. deque eo, quod in rem domini versum sit, agitur; tamen duas habet condeismnationes. Itaque iudex, apud quem de ea ac Ione agitur, ante dispicere solet, an in rem domini versu is r nec aliter ad peculii
aestimationem transit, quam aut nihil in rem mini versum intes gatur, alit non tollim. Ciram astem q&aeritur , quantum in pectitio sit, ante deducitur, quo quid timus rim:
no , eive .em in Iotestate ejus sit, debet; σ
368쪽
qaodsuperest , iasolum peculiκm intestigiis r. Aliquando tamen id, quod ei debet fer dira, qui in potestate domini sit, non deducitar expeculio, velutisiis in ipsiui peculio sit. Quod eo pertinet, ut si quad vicario μα fervus i-beat, id ex peculis ejus non deducatur.
vem versuuiequid necostario J Vel utiliter, t. s. g. 3.
d. quod autem magis ad voluntatem pertinet, non videtur versiim. Hoc igitur dominus sine rei detrimento patietur auferri, I. i. g. . eod. Locum
hune sese explicat Ulpianus d. t. s. d. t. s. t. 7.
Licet enim una sit actio J Huius loci hane euesententiam puto, non tantum lingulis actionibus separatim, aut de peculio aut de in rem verto , agi poste ; sed etiam eoniunctim, ut simul utrumque caput una formula ita , ut proponitur, in iudicium dc ducatur. Eamque formam agendi esse commodissimam, ut mox ostenditur. Caeterum actio de in rem verso non minus lota & per se in
litui potest , quam illa de peculio, L t. pone. s. I. I. r . l. 9. in . de in rem vers. g. seq. O
actioni de peculio illud emblema de in rem verso adi e tur. Altera enim seorsunt & simplieiter
intentata ad alit tam ex eadem causa non datur regrest is, arg. l. 9. S. I. de ιν b. act. Og. seq. U. eod.
Ante de uestur, die. J Natural a debIta spectanitis in peculii deductione, i. s. g. ult. l. 9. g. 2.c' 3. l. i l. 9. . de pleni. quemadmodum ex con trario quod dominus tervo dcbet, peculium a set, l. II. eod. COMMENTARI Us. I Ortur O refutatur error estrism, qui putant,aΠισnem de peeislia, O eam de in rem Nyso, non esse duas cyrnetas acD. uer o
P Raeter supctiore quatuor sinat adhue actἰones duae, edicto item praetoris ex contractibus servorum adversus dom num proditae, quae explicantur ii, e loco , actio de in rem verso, &actio de peculio: quarum illa ob commodum, quod ex contractu servi ad dom num pervenit, constituta est; haec ob domini voluntatem, uti& p cedentes: qnamquamncia ubique idem genus voluntatis intervenit, & ideo nec quae huius generis simi , eumdem effectum ad .ersus do
Et quam ν sfine voluntate domini J Actio de pe- eulio dicitur dari ex negotio sine voluntate do
domini praeedalmam, ut cepe alibi diximus, qvi peculium servo concedit, hoc ipso ei etiam ius eontrahendi tacite permittere intelligitur , per
d. l. I. g. item acqurrimus. . de aeq.poll. sed respectu actionum praecedentium , quae ut competant, requiritur vel voluntas aperta, ut in actione
quod iussu, exerchoria, & institoria, vel praeter generalem concessionem peculii saltem scient a domini & patientia, ut in tributoria, eum de pe eulio dominus obi getur, etiams nesciat, se vuni de rebus petuliaribus contrahere. Unde etiam est, quod lieet illa quod iussu, item exe ei tot ia& institoria, in lolidum dominus teneatur, in tributoria quod sbi debetur non dedi eat ; de peculio tamen non teneatur, nisi pro modo peculii, ει eum iure dedueendi, quod ipsi servus debet. Sive quid in rem eitas versum J Dominus de eo ,
quod servus sine voluntate ejus contraxit, qua te nil, in rem eius versunt est, in solidum tenetur actione de in rem verso ; idque sive habeat servus peculium , sive non habeat, aut non tantum habeat, quantum acceptum est. Nam etiam ubi cessat actio de peculio, de in rem verso locum habet, I. t. in prine. c g. r. de in rem versutilequid necessaria in rem Hur, Oe. J Ostendit exemplis, quid, quando in rem domini versum intelligatur Et quidem quicquid servus neces sario in rem domini impendit,id omne citra controveisiam in rem ipsus versum in elligitur, I. I. g. . t. F. l. 6. eod. Sed tamen & quod utiliter gessit impedintve , in eadem causa est, ι. s. f. r. O passim tot. iit. eod. nisi quod in non necessariis non amplius in rem versum intelligatur, quameli verum ipsius rei pretium ; cum in necessariis
spectetur pretium conventum , d. t. s. in pr.ee d. Ur ergo generaliter dicam,toties de in rem verso actio competit, quoties procurator mandati, aut negotiorum gestor negotiorum gestorum actio inem habet: quotiesque servus Ita impendit, ut dominus rem suam aut meliorem haberet, aut non deteriorem, d. i. 3. g. r. Quod vero in voluptariam causalia impensum est , non videtur ver sum: nam nee procurator hoc imputaret; Se non
debet dominus ex eo onerari, quod ipse tauhirus non esset, d. l. 3. g. sed si mutua. 4. Planὰ im pense honestas Neonsuetae dominum de in rem verso obligant, l. 7. e Id. Licet enim tina sit actio J Ita fio e loco dἱsputat Iustinianus, quali actio de peeulio & actio de in rem verso non sint duae distinctae actiones, sed una tantam,quae habeat duo capita duasque condemnationes. Unde quidam existimaverunt , ractionem de in rem verso non esse propriam sormulam ει per se constantem, sed accessionem re appendicem dumtaxat actionis de peculio infititiam 3c exemptitiam . Proinde creditorem, qui de in rem verso agere instituit, de peculio actionem postulare oportere, ita ut simul illud emblema de in rem verso adiici postulet Hotom.Τ
ning. hie . Quidam vero actioni de meulio etiam iacile adjectionem ci ia rem verso, nec actione m
369쪽
de in rem verse per se exerceri, nisi eum desie tactio de peeulio. D. Cuiac. his. Duar. in liti dein rem vers Neutri bene, meo quidem iudicio. Nam, ut ego existimo, actio de in rem verso tam propria S per se constans formula est, quini ea de peculio: pote lique , non tantum eum actio de peculio deficit, Gla&per se insti tui, veluti cum peculium servo sine dolo malo ademptum est, aut morte servi peculium extinctum, annusque , intra quem de peculio agi poterat, finitus; quibus casibus haec actio etiam necessaria est, l. I. g. I . l. a 4. l. filius m. I9. in An. dem rem verssed etiam tune, cum simul de peculio competit, s. sq. ιn D. O g.nlr. l. i. hoe uti d. l. I. n yriae. Et cur tamdem quaeso non liceat mihi, s velim, de in rem versio seorsum agere, quamvis & depeculio experiri queam ' Cam autem simpliciter de peculio agitur, negamus, clausulam illam dein rem verso de peculio actioni inesse aut pro adjecta haberi. R.s:matur quidem tunc quoque
quod in rem domini versiim est, sed tamquam
ervo debitum, ut tanto plus in peculio esse censeatur: uti docet d. l. i. f. isti. Od. l. yy. At in condemnatione seorsum eius, quod versum est, ratio non habetur, sed universi peculii se, ut de toto deducatur, quod servus domino debet.
Quod secus is , si adjecta fuerit elausula de in
rem ver , ut docemur hoc text. Et ex comtrario si simpliciter de in rem verso actum sit, peculii nulla ratio habetur, sed ejus tantum, quod in rem versum est . Quid igitur est , quod Justinianus hic ait, unani ell e actionem, qua de peculio, deque eo, quod in rem versum lit, agitur Nimirum ostendere voluit , non tantdmlingulis act onibus separatim aut de peculio aut de in rem verso agi posse, sed etiam eonjunctim , unaque actione , ut caput simul utrumque ita, ut proponit, in iudicium deducatur: eamque agendi formam esse commodissimam: propte ea quod tunc utriusque rei ratio habeatur, Sptius dominus damnetur in solidum eius, quod in rem ipsius versum esse probatum fuerit, de quo non deducit, quod sibi debet: & si illud non sussiciat, tum porro damnetur, quatenus est in peculio, salvo beneficio deductionis. At seorsum altera intentata ad alteram ex eadem causa regressus non datur: per t. s. g. I. de trib. O 6. sq. hoc rit. Ante dedueitur cyn equia servus domino , OGAb t J Quemadmodum quod dominus servo debet, peculium auget, ι. servus. I . iasin. depectit. Ita ex contrario, quod servus domino de- et , peculium minuit, atque extra peculium reputatur, quasi dominus praevenerit, & cum servo egerit. Idemque est, si quid servus debeat iis, qui in potestate domini sunt, quoniam hoc quoque domino debetur, l. s. 6 ult. I. 9. 9.2. . d. tit. Unum excipitur, si servus ordinarius a debeat vicario suo, quod ideo placet de retulin ordinarii non deduci, quia ut ipse vicarius, ita Sc pecul um eius in peculio ordina ruest, αι. siserrus. in Ordinarius vicarii vebuti dominus est vicari I, viearIus δοῦλαι Glost. Graee. Lat. TE x T V s.
De concursu dictarum actionum. 3. Caeterum dabium non est, qain is qu que, quι jussu domini contraxerit, cuique imstitoria vel exercιtoria antis competit, depecsilio, deque eo, quod in rem domini ισ-
sum est, agere post. Sed erit stulti mus, s omissa actione, qua facillim. solidum ex
contractu consequι possit, se ad di cultatem perducatyrobant, in rem domini versam esse, diei haberefer m pecustim 2 tanitim
halere, ut solidam sibi soldii post. D qu
que, cui Irιbatoria actio competit, aedae deprculio . O de ιu rem die o agere potest. A GIane huic modo tristitoria estaei Mey e , modo de peculio ct de in rem verso. Tribatoria ideo expedit agere, qνia in ea domini conditio praecipua non es, id es, quod domino debetur non dedacit,r, sed eis em juris Ut nominus, carus aeteri creuatores: at iu actione de peculia ante deducisar q,od rimi no iubetiar: cst in id, q iod res quam est , creditori dominus condemnatur. Rursus de pectitio ideo expeti agere, quod in hac actisve totius peralia ratio habetur: at in trifatoria ejus tantum, qao negotiatur. Et potest ereis qae tertia forte parre peculii, ant quaraa, vetetiam minima negotiari: majorem autem
partem in praediis, aut inebri pecunia habere. Prout ergo exprit, ita quisque vel hanc acitionem, vel illam eligere debet. Certe qui potest probare, in rem domini versum es , de ιn rem verso agere debet . N o T AE. s. Domini conditio praecipua non est J In tria butorio judicio non melior conditio domini,
quam caeterorum creditorum, I. i. de trio. acto
Ante deducitur quod domino debe/ur ' Nam in actione de peculio dominus habet privilegium deductionis 1 d. I l. O s. a. su . eed. In hae a Isine totius peculi. J In actione de pe- Iso totius peculii r in tributoria eius dumtaxat partis , de qua negotiatum est, ratio ducitur , Io
. 'f'mri pecuniaJ Ergo Iocum noli habet
institoria in scenebri pecunia. me. De in rem verso agere debει J Id est , .expedit ei potius de in rem verso agere , quam tributoria νpropter solidi condemnatiouem. Theoph. COMMENTARIUS. Locus hie planus est. Docet, ex imo eodem que ne tio & contractu servi plures actice
370쪽
QUOD CUM EO, QUI IN ALIENA pGT. EST, &c. 93 I
ties concurrere & simul competere posse. Utee-ce, si servus peculium habens negotiationi alie ui praepositus iit, & quid in utilitatem domini verterit , locus est & actioni institosae, & de peculio, S de in rem verso . Cuius rei haec ratio eu, quod hae actiones non sunt actiones propriae & per se
constantes. sed tantum actionis ex contractu ad- ιiectiones. Exempli gratia, si quid institor vendiderit, pecunianique in rem domini converterit
una tantum revera actione dominus tenetur, vi
delieet ex empto ; sed itifariam ex ea causa conveniri potest, ex empto institoria, ex empto depeculio, ex empto de in rem verso. Concurrunt vero hae actiones non cumulative , ut loquuntur,
ut pluribus vel simul vel laeeessive uti lieeat, sed elective , ut liceat unam eligere experiundi gratia; una autem electa seu in iudierum deducta
aliae consumuntur, quoniam omnes ex uno eodemque negotio descendum, l. s. f. I. de trib. aes. l. 6.9.ub. b.ρ. Plane de peculio, deque eo,
quod in rem versum est, simul agi potest, sed
una iudicii sermula eaput utrumque comple ctente, ut supinu et dictum est. s.d reliquit spmur J Quoniam unius harum actionum electione eaeterae eesinuntur, atque in ter has aliae aliis sunt uberiores aut commodio res, monet creditorem, ut in eligendo cautionem adhibeat, simul eum docens, quaenam illae sint, quibus plenius aut iacilius suum consequi possit; quod lectione, non interpretatione indiget. Tax TUS.
De filiisfamilias. 6. Quae diximus de fera o ct de domino , eadem intelligimus oe de MO 2 silia, s
Hoe idem in principio hujus tit. monuit promittens, si quid proprie in patre & filio
Observaretur, id separatim se indieaturum et cuius rei unum exemplum mox g. seq. adducit: nos plura ejusmodi notavimus ad d. pr. TEx TUS.
in Senatuscons. Macedoniano. . Illud proprie servat r in eorum per sona, quod Senatusconfultum A L. cedomanum prohibuit mutuas peramas dari eis, cua in potestate parentissent; cir eι, qvι crea. derit, denegatur Acmo tam ad die/sus ipsum
filium filiamve, nepotem nepten is , s 7Me hac in potestate sint, sive morte pareo
tis, vel emancipatιoue suae potestatιs esse cur perint quam ad die fus Patrem adium D ι . Iive eos habeat aahuc in potestate , e ema
ripa dierit. Qua ideo Senatus pro exit, quia
saepe onerati ere aliena cred tarum pecan mrum, quas in luxuriam consemebant, vitae
COMMENTARI Us. I Scopus Senatu eonfulti . An hodieq- e; sua viseonstet. An ei filius rennmiare possit. An in foro animae se eius sexdio tueri. Fulussam. ex eontractu suo& ipse obligatur, I. Aiussam. 39. de Obl. er acy. 3e patrem obligat de peeulio, g. aeIiones. I o sup.de actionibus.
tum causii excipitur, ex qua placet, nec ipsumi nec patrem eius obligari , nempe si pecuniami mutuam aecepetit: quod effectum est Senatus-l eonsulto Macedoniano, cuius sententiam brevi- . ter hic complectitur Iustinianus. Senatustonsilium Maeedonianum prohibui JHoe senatusconsultum auctoritate Vespasiani sinum
refert Suetoffus in ejus vita eap. II . Aneror, in quit , Senatui DA PIspasianus deerenendi , ne filiarum fam. faeneratoribus exigendi erediiijus --qΜam esset, hae est, ne post patris quidem mortem . Tacitus autem ιιb. i I annal. e. tr. id Claudio eribuere videtur, dum si, eum coercuisse saevitiam ereditorum, ne in mortem parentum Pecunias filiussam. nori darent. Vivm Eleganter hos auctores in concordiam reducit Pet. Fab. Semestr. I, 2 s. I. I. ubi observat, Vespasianum sub claudio Cos. suisse duobus novillimis anni mensibus. Suer. resp. eap. 4. Utrumque ergo verum
esse potest, Claudio hoc SC. tribuendum esse& Uespasianor illi tanquam Principi; huie tanquam Consuli reserenti ad Senatum. Ius enim reserendi tum adhue Coss. suilli, patet ex Geli. IULI. Ait. IV. ro. Cui haec non satisfaciunt, is per me credat, Uespasianum de SCto sub Cla dici licto de postea desuetud; ne inumbrato ite-
Muruar pecunias cari l Duo lite notanda. Priamum , elim solum contra Senatusconsultum sacere . qui mutuum filῖ sana. dedit, non qui alias coni raxi t, puta vendidit, locavit: modo ne quid factum sit in standem senatusconsulti, ι. 3. g. is autem. 3. de Senatust. Hic. Deinde sola in peeuniae numeratae dationem Setiatusconsulto proh bi-tam: eaeteras autem res omnes utiliter filiosam.
mutuo dari, nisi & in his scalas Senatu seonsulto
quaerat tir, t. 7. g. nta tu . 3 d. iis. Illud non refert, urrum pecunia sub usu: is mutuo data sit, an sine uti iri, , d. l.7 g. sim e autem. 9. quamvis Senatus pincipue prohibuit fili istam. Denerari, l. t. d.tit.
l.3. c. eod. Planc eius Pectio ae repetit onem non
impedit Senatusconsulti auctoritas, quae filios. studiorum vel legationis causa alibi degenti ad
necessarios sumptos luppeditatur, moso ne excedat eam quantitatem, qua a pietas paterna non denegae , d. l. 7. s. 'μν disielar. 3. l. s. c. eod. Et in uni, eri una cc: . t Senatuscon alium, si pecunia in rem patiis versa, d. l. 7. I. proinde. II. aut