Reverendissimi ac illustrissimi domini domini Francisci Fenelonii ... Telemachus Gallice conscriptus, ob amœnissimam tum tradendæ, tum addiscendaæ Christianæ politices methodum in omnes fere Europæ linguas trasfusus. Nunc nitidiore Latinitatæ et Indi

발행: 1744년

분량: 543페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

201쪽

εbsmiles homini, qui, quamquam firmis cruribdsge dissicillimo suffecturis itineri, ipsa desuetudine

cundi paulatim opus habet aegrotantium more aliena opera, cum concedendum est aliquo, uti. Atque ipsam quidem nauticam videntur non odisse. Admirantur industriam, & quo a nobis exercetur, ingenium. Eam ipsam tamen parum selicem existimant esse. Rationem hanc ineunt: necessaria vivendi auxilia si lassiciat domesticum solum, quid

cxcurritur ad extraneum Z aut ultra exigendum, quam naturae sit satis 3 digna hercle naufragio cupiditas, quae ut mercantium avaritiam exsatiet, ut libidinem nutriat ceterorum mortalium , exitium inter terrores pelagi consectatur. Hac Aduami narratione magnopere delectaba tur Tesemachus. Exultabat, adhuc dum esse, quos

pd tantam sapientiam & selicitatem magisteriunx sanae rationis evexisset. Quhm longe & quam belle, inquit, id hominum genus abit a moribus frigidi plenis ambitione illarum gentium, quibus summam alioquin laudem sapientiae deserimus i sect

anta iam est animorum nostrorum ex infelici consuetudine perversitas, ut nobis persuaderi alia paes iamur omnia, quam non sellere, quae de hac naturali simplicitate reseruntur. Nobis illorum quiqdum mores festivum acroama sunt; at illis, puto. vltsi nostra videtur nocturnae speciei portentum

TELEMACHUS.

202쪽

TELEMACI Us. LIB. m. Issab infesto quodam Numine errore longius ab Ithaca navigium deflectitur; factumque, ut, qui

ad clavum sedebat, Athamas operam in ea perinderet perquirenda. Equidem Neptunus non aVer. sabatur Tyrios. Cςterum turbini exemptum Telemachum evasisse in Calypsus oram vehementer indignabatur. At longe vehementius exarsit Venua, aspiciens gestientem Telemachum ob devictas illecebras, quas tanta, sed inutili arte Cupido admoverat. Itaque ipso doloris aestu Cytheram, Paphon, Idaliamque deserit, splendidissimos honores insulae suae destituit; locosque aversata, in quibus Telemacho fuisset dqspicatui, in Olympumpnititur ad aggregatos Iovi Deos. Is locus' est, unde astrorum infra se arbitrantur cursum. Longulateque explicata & quasi immensa continens ipsis massa luti eaque permodica videtur esse. Universus Oceanus, quem nullum ingenium metiatur, nul- laque industria, non alium plue quam guttarum D ansmittit speciem, dictam massam non large rigantium. Arriplissima regna inde despieientibus apparent quasi arenulae, quibus continentis illius Iuli planicies obseritur. Illam innumerabilem multitudinem populorum, illos fortissimos i numero superiores exercitus sormicis comparant Dii, ad occupandum graminis cauliculum super tumulo , ex stillis coenoso, prosilientibus ad del- Ium. Rident coelestes animi vel gravissima negotia, quibus conflictatur humana fragilitas, utpote affinia rebus, quas amat pueritia. Ieiunitatis ino-Piaeque damnant, quidquid sive gloriae ac dignitatis titulo sive potentiae divit1sqne doctrinae nomineombitiosis mortalibus grandescit

L s Atque

203쪽

Atque hoc, de quo diximus, loco Iovem aeterno residentem solio colunt. Ille etiam abyssos per , vadit intenta acie oculorum, qui abstrussimis latebris cordium impertiuntur diem. Fronte serenamiisque abstergit, turbare quae possint, & hilaritatem orbi aspergit universo. Contra coelos quatit vel leviter moto vertice , . terrasque perturbat. Quin attoniti ad fulgorem maiestatis eius, contremiscunt subeuntes Dii. Et sorte tunc adierat Venus, ct im nullum Vacaret coelestis Curiae subsellium. Iam nihil celabat venustatum, quibus Dea pulchritudinis nostitatur

inter ceteras. Premebat nitoris varietas in fluente

Deae tunica versicoloris Iridis superbiam, quacumatris ex nubibus emergit hoc pignus pacati coeli, mitiorumque ab astris vicium nuntia. In Zona, quam circumdederat tunicae, Gratias divinum artificium distinxerat. Nequees temere vagabantuc ab humexo capilli, simplicitcr circumeunte fascia ex auro. Obstupescebant Dii ad tantae pulchritu dinis ceu tunc primum visum miraculum: Pςrstringebatur attonitus oculus, non secus atquΣ obtundi solet acies post diuturnas tenebras subito intuentis in solem. Aberrabant in mutuos aspe-inis, ducente admiratione : sed &rursus colligentes semet r*vertebantur ad tantae voluptatis spectaculum. Ceterum animadversae manantes lacrimae, dolorque ingens non oceulte in hane peccare

formam.

Interea Venus Iovi leniter appropinquabat levique motu, qualem in aere describunt, quae pollent praepete volatu. Ille amanter intuens venien rem , consurgensque dulci cum risu, oblato amplexu et

204쪽

TELEMACHUS. LIB. IX. IIIplexu : Quid, gnata, doles 3 inquit. Movent hae

lacrimae. Age i animum tuum audactet me doce.

Amantissimum tui &, quod nosti, indulgentem Iovem habeS. Venus simul multa vocis suavitate, simul responsum commendans concinnis gemitibsis: diomnium, quae & sunt,& aguntur, conscie Divsim hominumque Pater i causam petis doloris mei ΤMinerva non contenta foedissimo Troiae tam ill stris & meae excidio, nec parata Paridi ob spretam formam poena, in me grassatur longitis. Per mare, per terras secum trahit Ulysiis filium, illius, inquam, qui immanem in modum consecit Pergama. Minerva Telemachi comes est, Haec causa eius modo ab hoc consilio absentiae, Illa ducente te. mere ingessit se in Cyprum meo ludibrio, pertina citer spreta, qua tu me dignaris, potentia recusath aris meis thuris vel tantilla particula ; aperte damnatis celebritatibus, quibus ibidem litant mihhi ; reiqiusque cum contemtu, quibus eum delinitum ibam, illecebris Frustra ad preces meas molitus est qptunus scelesto supplicium: frustra proe*llas, undarumque commovit h fundo excitos cumulos. Eiectus in Calypsus insulam horribili naufragio, exxorsit palmam, quem ad labefactan. dum animum illius miseram, Cupidini. Non sos ipse aetatis, non Calypsus Divina profecto species non Nympharum etsi festivissima elegantia pares fuere Palladiae astutiae ; tantum abes , ut ignes quantumlib*t acerrimi Cupidinis exusserint sei gentςm ad universa voluptatis incendia. Illa, illa exemit; exemit aut*m 3 imo eripuit iuvenem insulae ct mihi. En contumeliam meam l en

205쪽

ludibrium, genitori puero palmam eedit Venus.

Solatium assiictu circumspiciens Iupiter: sareor, inquit, Minervam nati tui arma repulisse hTelemacho , gloriamque ipsi maiorem praeparare me rito iuventutis. Nec placet, honorem non habuisse altaribus tuis. Sed neque me penes est, tuo illum arbitrio, potestatique subiicere. Permitto

tamen vide , amabo, quid dem tibi) ut porro

terra marique palatus, extra patriam sit & fortuna etiam iniquiori obnoxius. Ceterum ut suceumbat vel vinditiae tuae, vel, quibus captivas humanum genus, illecebris , haec Dyphtera vetat. Itaque

solatio tibi, fili , satisque sit, tot alios heroes esse,

tot coelestes, qui imperio tuo obsequuntur. Inter haec verba augusta lenitate arridens Veneri, fulgorem eiaculabatur ex oculis, qualem nubeSacrius collisae praemittunt tonitruis. FlexυSque

ad imprimendum ei suavium, universi Necharix odorem Olympo aspiravit. Non poterat tam blando Iove Dea non pati, ad teneritudinem suum dessem animum. Apparebat ori aspersa hilaritas, quamquam dolentis ad fetum. Demisso itaque modice velo subtrahebat vultum, ne constaret inverecundiam & perturbatioriem incidisse. Ceterum talia dixisse Iovem approbabat praesentium communis & praeter modum laetitia. ProtinuSque Venus ad Neptunum decurrit de puniendo Tele macho habitura consilium. Neptunus, auditis ex Venere, quae ad illam lapiter, alias constabat mihi, inquit, non immutari fata. Demus ab iis prohiberi iuvenis exitium. Ergo saltem nihil omittendum, ut infelix & diu peregrinus fit. Phoenthum navem, qua vehitur,

206쪽

TELEMA Η . Lm. IX. 173atim in amore mihi sint, haud patiar mergi. Mea

haec gens , illi maxima Imperio meo incrementa adiiciunt. Illi discretas maribsis terras vinculo iunxere commercii; alias cultores mei fidelissima religione, non fraudulenter quaestuosi, non temeranon segniter agentes, primaque, per quos gentes anguste vivere & egere desierunt. Mea igitur pace

numquam subibunt naufragium. ΕΗaciam autem, ut gubernator navis, deerrans itinere, abstrahatur tib Ithaca, quam recta petit. His acquiescens Uenus cum maligno ritu praepetem currum, quo

utitur , reflectit in Idaliae prata ; reditumque eius Ioci Risusque celebrantes cum Gratiis , venientichoreas per iucundam odoratis floribus humum

eircumdedere.

Iam Neptunus citra moram ablegabat, aberrationes creaturum, Numen, somniis haud absimile,

nisi quod illa imponant dormientibus, hoc vigilantium circumveniat sensus. Mendacia ingenti numero circumstrepunt, ad exitiabile Numinis sui imperium parata volatui turba. t Tum quidem decipiendi initium a subtili&fascinato succo factum, quem Athamantis Oculis Numen infudit. Forte is lunam toto lucis apparatu cursusque siderum &Ithaeae littus observabat cum cura. Iamque praerupti accessus insulae subibant: cum tota oculorum fallacia coepit obrui. Aliud coelum , aliam terram videt. Divertisse a soliti tenoris cursu

opinabatur stellas, & rediisse, unde moveri coepe4rant ; Olympum etiam h pristinis suis legibus ter. ramque 1 se ipsa deflexisse. Ita morae & erroris auxilium opposita ab illo Numine gubernatori

inanis Ithacae s*ecies, dum inter vera Irhaea magis

207쪽

1 4 FRANCISCI FENELONII

magis ac magis aufertur. Sed & ipsa imago littoris insulaeque recedebat, quanto propiuS Premebatur a navigantibus praevertebatque navigii cursum perseveranter fugitiva, Athamante utique dubio , quid de fugiente hac Ithaca cogitaret. Vi- , debatur ipsi quandoque allabi fremitus , quo impleri portus consuevere. Iamque diligenter Parabat se ad exsequendum, quod datum erat, imperium. Quippe ne Telemachum advenisse resciscerent coniurati PenelopeS proci, ad minorem ab Ithaca insulam navigium iussus erat appellere. Interdum scopulorum metu, quibus haec ora impeditur, credebat se audire horribileς mugitus ex fluctibus, hic plerumque ingenti mole allidenribus ad

cautes. Deinde Uno eodemque momenti intervallo sentiebat adhuc distare littus. Subitoque hae existente locorum distantia altissimi montes nubecularum praeserebant speciem, quibus, occidente sole, desinens in terras Horizon intercipitur. Ergo stupere Athamas, immissisque praestigiis fictarum imaginum, occupari, ut numquam ante hoc tempus, animO credere demum se nocturno viso trahi. Haec dum fiebant Tyriis , a Neptuno Otium Euro datur, promovendi ad diversam Hesperiae oram navigium. Eo itaque ad imperata incumbente non segniter, paulo post decretum hNeptuno portum tetigere. Iamque Aurora promicabat in diem, stellaeque solis metu invidiaque ignes suos parum integros inserebant Oceano: chm Athamas ' Quid . haereo, exclamat Z Ithaca prope est. Eia Telemachel non abiverit hora, cum videbis Penelopen & forte restitutum Ulyssem solio.

Inter

208쪽

i Inter hunc clamorem cohortantis excitatus hi, gravissimo sopore Telemachus ad gubernatoremi ascendit; primisque nuntiiS eharum ampletatur, i vicinam oram fixis oculi S, quantum scisicet nondum satis extersus somnus permittebat, Intuetur. Ut autem vidit, non his littoribus, non his crepiadinibus praecingi 1thacam, solutus in gemitum: Alii ubi sumus 3 inqest. Non haec mea Ithaca Errasti, Athaman i minus certe peritus es huius proces h Phoenicibus dissiti littoris. Excepit in seria

mone iuvenem AthamaS : nae portentum sit me

falli, hanc primam insulae faciem si inspicio. in . non semel intravi hunc portUm i scopulos veni entibus obiicit, ex quibus nee minimum ignoro.

vix patrium portum isto fidelius mihi depingiememoria. Vide hunc montem , pr altum, hane 'rupem turris altitudine i accipe sonantes fluctus ex assiictu ad alteram rupem. Ut ambae quasi lapsum minitantur subeunti pelagoi en Minervae templum eductuin ad nubest en arcesi & Ulusis Tegiami Falleris, amice, Telemachus regerit. Imboram video, plurimum & sine rupium impedimento in cubantem mari. Urbem aspicio, alii quam diverusam ab Ithaca. Siccine a Diis mortales lud1muryDum haec curri affectu iuvenis , Athamas de ia. hito mutatis oculis & cessantibus praestigiis oram ct ipse sine errore aspexit. Itaque certus fraudis:

Fateor , Telemache , exclamat, curam meam fefelatie inimicum Numen. Putabam me videre Ithaia eam, obversante integerrima imagine eius, quae

hoc puncto temporis veluti nocturna spec es dii hitur. Aliam uxbem prospicimus ut eredo , Sa δ leninmi

209쪽

lentum, quam ex Creta pulsus Idomeneus nuper moliri coepit in Hesperia. Subeunt muri, eminen tes in altum, nondum accepta ultima manu. Ρortum intueor adhuc praecingendum munitionibos. Interea dum Athamantem detinet operum eceptae urbis novitas, vicemque suam deplorat Telemachus : factum urgente Vento, quem Neptu nus invexerat, ut passis plenisque velis proxima Portum admoverentur vadosae crepidini, satis in

stationem navium tutae.

Constabat Mentori tam Neptuni invidia, quam Veneris dira calliditas; nih1lque movebatur ad Athamantis errorem, excepto leni risu. Nave indictum h littore subvecta locum t tentaris a Iove, inquit, o Telemachel non destinaris exitio. Te Ataris autem, ut iter tibi sternat ad gloriam. Labores Herculis, labores genitoris tui cogita; neque hane cogitationem umquam depone. Imbellis & vecors est, pati qui renuit. Fortunam, cui molestiae tuae, iucundae sunt, patiendo fatiges oportet & agendo afortia. Malim Neptunum irasci tibi, quam blandiri in insula sua Deam. Quid moramur 3 quin intramus hunc portum. Amicorum is esti Graeci nimirum tenent. Idomeneus, quem tam atrociter fortuna amixit, miserebitur eorum, quos premit

eadem. Tum successum est ad portum, in quem Phoenicis gens quippe omnibus amiea ob pacis commerciique foedus) h Salentinis facile admissi Hic inspicere , admirari Telemaehus initi novae urbis. Si euti planta , haud ita pridem

auspicata radicem , tractis ex nocturno rore alimentis , acceptoque in rudimentum pulchritudinis matutini solis radio i adolescit i foliu

210쪽

hiilum, cui molliter involvitur, explicat: egundit cum vigore folia, Odoratum denique florem peni tus elicit admirabili varietate coloruin, & pro in ' tuendi momentis nitore adaucto: ita Idomene oppidum efflorescens ad maritimam oram, adolescebat in dies horasque singulas cum incremento magnificentiae; prodigiosaque altitudine ostenta-hat procul meantibus in pelago exteris, quae ex

novitate mirarentur Ornamenta architectandi solertiae. Strepebat, quantum patuit, littus Operarum clamoribus, malleorumque ictibus. Grues architecti vocant m chinas funibus varie ductis attollentes onera. His appensa saxa trahebantur sursum. Ineunte die evocara accensaque OperariOxum industria ab iis videlicet, qui 'stabant pro

opere. Idomeneus, quaecumque volebat fieri, nullo internuntio exponebat ipse, essecitque amflor praesens, ut mira accuratione, & exquisitomidio procederet incoeptum opus. Ceterum Cretenses facta exstensione strenu exsequebantur, quidquid Telemachb S Mentoriargumento esse poterat, venisse ad homines non mediocriter amicos. Properati ad Idomeneum

nuntii, adesse Ulysiis filium. Et ille: Ehol Ulyssis

filium 3 Ulysiis, amici mei, oraculi nostri, Hqrois, per quem destrue a Pergama 8 huc mihi iuvenem lFaxo, intelligat, quam non ex vulgi more patrem suum dilexerim. Itaque protinus eum sistunt regi, pro hospitali benignitate supplicem & docentem

nomen suum.

Idomeneus miti & solatium praeserente vultu: Agnovissem te, inquit, puto, etiamsi nomen patriamque tuam mihi non indicassent mei: Ipse hie

SEARCH

MENU NAVIGATION