Epitome seu s. moralis theologiæ definitionum alphabetica collectio qua unica sententia theoricopratice exponuntur omnia morum præcepta, et omnium conscientiæ casuum resolutionis tutissima regula. Pars prior altera J. Joseph Baldrati

발행: 1824년

분량: 276페이지

출처: archive.org

분류: 그리스도교

141쪽

. A m atrimontan inire. Demmeiatio civilis est, qua resis denunei ,, tur Judici laico, ut mesos puniat, et pacem tueatur publicam, is ut , eunt quis denunciat malesactores etc. In denunciando emis go, denunciatio Evangeliea debet praecedere Canonicam, et ., Canonica civilem. Civilis vero denunciatio graues indi- ., get cautela , nee i iacienda absque viri probi consilio . Binos 2. Accusare tenentur, vel denunciare , qui ad hoc sunt deputati , vel stipendium accipiunt, ut Fiscales, custodes vel Cixitatis, vol agrorum , vel Nemorum etc.

3. Privatus vero accusare, vel denunciare tenetur etiam citra Superioris praeceptum, quando crimen est notorium, et putatur continuandum , ut haerebis , salsae monetae coni

4. Qui ortia en probare nequit, nee debet accusare, et in dubio desistere debet . DEPOSITARIUS . Rem sibi creditam debet semper inspia

sere uti suam , ut eam custodiat; debet vero eam quasi non suam inspicere, ne eam contreetet eoutra expremam, vel tacitam deponentis voluntatem . Enimvero neque Pr Prietas, neque usus rei conos duutur Depositaris, sed custodiendi solum obligatio praeoli itur. u. Depositarius peceat, et ad restitutionem tenetur , qu ties ex ejus dolo, vel negligentia damnum aliquod deponenti enascitur . Quia est in culpa v, g Si res deposita vel pereat, vel fiat deterior : si non adhibeat tantam curam , qua tam pro re sua , si dolose distrahat, si re deposita utatur comtra exprpssam voluntatem deponentis , vel tali usu luoretur:

tenetur reparare damnum etc.

3. Depositurius, non peccat, nec ad restitutionem tenditur , quoties , seclusa eius nogligentia , et dolo , damnum aliquod deponenti evenit, ut, si res deposita pereat casia inpendio , innundatione ; si haeres scriptus hona fide rem distrahat a si utatur re deposita, eum expressa, vel tacita

Domini votivitate , et si aliquid Inoretur, sibi poterit retis nore M SEQUESTRATIO.

142쪽

IS 1 DEPOSITUM. Est contractus, quo alieti res custodianda

committitur , ab eoque suc itur, ut eadem non specie tantum, sed numero saltem ut plurimum, redgatur. 2. Depositum duplex est. Iudiciale , cum res aliqua sitigiosa committitur tertio , m eam custodiat , donee , cognt ta causa, constet, cui debeatur . Privatum , quando res committitur apud Privatam personam , cui fi limus . 3. Persona quaelibet, cui pra leuter fidere possumus , po test depositum servare ; res vero quaelibet , quae custodiri P test , est materia depositi v. DEPOSITARIUS .

DEROGATIO LEGIS v. IRR1TATlO DESIDERIUM MALUM. quod est assectus Voluntatis in rem

malam cognitam , si est cum intentione eam Oxequendi, dicitur escax, sedus, insicax. In Primo casu, se in per est Peuca tum et isdem speciei , ae res, quae dest teratur; seil Daudo sit Pecca ram, vel noi haec sternitur regula tuta . Si de re intrinseco mala est desidcrium , semper est peccatum ; si de re extrinςec mala, est peccatum , quotiesi conditio non tollit ciι litiam . DESPERATIO. Est uoluntaria animi deiectio,. qua Ues obtinendae salutis abjicitur, ρroρter existimatam impossibilitatem eam obtinendi. S, Diom. u. a. q. . . . . , ut cum

aliquis multitudine peccatorum pressus cui' Caino e clamat . major est iniquitas mea , quam ut veniam me

rear . etc.

I. EX genere suo est mortalis cuIpa , uti tamen desperatio retilis sit, et voluntaria. Haec adnumeratur inter peccata in Spiritum Sanetum .

DETRACTIO . Est alienae famae laesio , seu denigratis, et duplex est. Directa, quae fit amplificando crimen; imponendo salsum crimen ; pandendo occultum crimen . sinia Stre interpraelando alterius opera . Indirecta ; negando recto facta , eXtendendo , tacendo , simulate , et frigido laudaudo S. Hom. ib. et alii. a. Deιractio insuper , alia est formalis ; cum intentio adest, et propositum, alienam samam denigrandi; Materialis lia, et est, cum explieite non latenditur laesio famae proxi-

143쪽

x Sa

mi. causas a detraetionis pedeato excusantω; famae restit tionis obligatioves v. RESTITUTIO n. 3.3. Detractio calumnians , nisi excuset materia levis. est semper peccatum mortale, lita salsitatem proponore , in nullo casu licitum est , eum mendacium sit intrinseco ma- Ium ote. 4. Et qui crimen imposuit salsum . necesse est, ut re Tetractando , , famam restituat,

DEVOTIO , ut specialis actus Religionis. Est interna quae dum sui ipsius ad cultum Dicinum oblatis , seu traditis, aut est actus voluntatis hominis offerontis se Dei servitio . Devotionis hujus causa est Spiritus Sauctus intellectitin imiuminans , et volnotatem aecondens

DIACONATUS , DIACONUS v. OBDO n. 35. Di AcONISSA . PB ESBYTEB ISSA . de ilibus fit mentis

in Decretis, non erant vere ordinatae , sed erant , vel ux res Diaconorum, aut Prest inrorum , quae se se Deo voverant consentientibus viris; vel erant pino mulieres, quae in aliquihus actibus Dii ouos, et Presbyteros imitabuRtur e g. iu- struebant privatim Pe UnδK sexus Hasdem , 'ia Circa eas, dum bapturu ent , exercebaut quaellam Olliuia , quae e erceri a Diaconis, vel Presbrieris , modestia Cristiana non sinebat. DIES sesti . cum Ecclesia , ait S. Aug. L de cio. Dei c. . 3. dies testos praescrip erit filiis suis , ut his, Dei memoriam conin Secremus , ne temporum volumine ingrata subreperet oblivio deo, quetae fuerit declesiae mens in ordinandis diebus Dominiacis , et Festis instituendis , breviter , quasi historice, descri-

ham a

x. Ecclesia est plebs suo adunata Paetori visibili , et Pastor visibilis poniunctus Christo . Uueo fidelium collectio est Saucta civitas, cuius Rex est Christus, ei: ius Praefecti sunt Pastores, cuius ci e sunt credentes in christum . eique adhaerentes. Haee civitas habet cives ubique dispersos, scilicet in Caelo, in Purgatorio , et in toto universo IIuudo . Illi, qui sunt in coelo Plene purgati gaudent cum christo . Qui sunt in Purgatorio,

144쪽

ibi patiuntur , donec purgentur , qui stini in Terris ibi dimicant, donec coronentur 1 Ideo Ecclesia dicitiir triumphans in Coelo, militans in Terra, patienς in Purgatorio. Ecclesia autem tum triurii Plians , tum patiens , tum militans, habet duplex Sacrificium, scilicet Sacrificium Laudis , et Sacrificium Corporis Christi. quo duplici saeri scio, digna est, ut se offerat, Per Sa eerdotes cit isto, et per christum se osserat deo . S. Sacr; fieim laudis est perpetuum in coelo, ubi Saneti , et Angeli nna cum Christo semper laudant Deum, unum in esse tia, trinum in Personis, et incessahili voca proclamant Sanctus , Sanctus , Sanctus Dominus Deus Sabaoth . Eeelesia, quae est in Terris, optat laudes suas eum illo perenni gantico . quod In Coelo cantatur. coniungere, ideo ait. Cum quibus , et nostras uoces , ut admitti jubeas , deprecamur, suppiuici Confessione Scentes . Sanctus etc. Ergo sacrificium laudis. quod est perpetuit m in coelis, quotiditium est in clero i cIeriei enim. liani saeculares, tum Regulares . recitando horas canonicas, septies in die laudem dieiant Deo , ut dicit Psalmist. Soρties in die laudem dixi tibi. Hoc sacrificinm laudis. quod est quotidianum in Clero , alternum est in populo. quippe

qui singulis Dominicis diebus. ac Festis . convenit in Templum , ut ibi una cum Sacerdotibus laudem dicant Deo suo . Ecclesia vero patiens tu Purgatorio implorat auxilium in Coelo 'regnantium , et Salictoriam , in terra dimieantium suffragia deprecatur , et sic ex perenni laude , quae a Coelo peragitur, ex quotidiana laude , quae a Ciero cantatur . ex alterna illa ui dulatione , quae a plebe certis diebus exercetur , et ex continua animarum languentium in Purgatorio passione ι Persectum Deo ossertiar laudis Sacri ficium .

. Pro obiecto totius suae Religionis . nihil aliud sibi pro-

Ponit Ecclesia. nisi Deum, unum in essentia , et Trinum in Personis, et Mediatorem inter Deum . et homines christum Jesum , et Sanctos amicos Dei in eoelo cum christo regnantes : Deum , et Christum solum adorat cultu latriae. Mariam semper Virginem cultu h erdusiae veneratur ; San-oiss vero eultum Duriae tantum impondit . Deum Patrem,

145쪽

qui nos creavit, Deum Filium, qni nos regemit , Deum spiritum Sanctum , qui nos sanetificavit , una et individua' adoratione vhneratur . Mariam Virginem , et Sanctos , non ut Deum , sed ni Dei amicos deprecatur.

- 5. Sacrificium Corporis Christi , in coelo est porpetuum sin clero qnotidiannm , in plebe succedentibns sibi Dominicis diebus . et Festis frequentor iteratum . Enim vero Sa- erificium Christi est perpetuum in Coelo, et perseverat con tinno in Ecclesia, dum manibus Sacerdotum in Missa incruente scieris eatiar perpetuo , et in perpst tuum offertur iu coelo, dum Sacordos ille perpetuus, secundum ordinom Melchisedech , apparet vultui Dei pro nobis . non sacrificium in Clero est quotidianum . cum Clerus , tum Saecularis , qnam Regularis, quotidie Missam solemnem nomine toti ias Ecclesiae celebrat, et plures Sacerdotes in MIsqis non solemnibus, et nomine totius Ee Iesiae, et pro tota Ecclesia sanetum illud offerunt Sacrificin m . Est insuper alternum in Hebe , cum suceo lentibus sibi Dominicis diebus, ac Festis , plebs suo adunato Pastori , in Templum venit , et Sacrificium illud commemorat . 6 Sequitur ideo , quod Ecclesia Dei , dies seriales , et Dominicos , et Festos sie ordinavit, ut singulis diebus Deus solemniter a clero adoretur ι et Sancti publice in voeentur ;at etiam quolibet die Dominico, inusteria Trinitatis , et In- earnationis plebi commemorentnr , ut quoque singulis annis Festivitates Christi, Virginis, et Sanctorum, Perpetua, et succedente sibi commemorationst , populo proponantur , et ita sine interruptione, et Clerus, et Plebs Divino Cultui oecupetur; Clericus qualibet Feria in ossicio publico, Deum

unum in assentia, et Triuum in Per sonis , et Mediatorem Christum Jesum adorat Psalmis, et Hymnis . et Canticis. In fine cui u libet Psalmi Trinitatem explicite confitetur, dicens.

Uoiέa Patri . et xilio , et Spiritui Sancto. Idem praestat in fine en in Alibet Hymni. dicens Deo Patri sit gloria, ejusque soli Filio cum Spiritu paraclito , ant aliud simile, iuxta minui divorsitatem. Sanetos, eo die functos in Martyrologio

146쪽

eommemorat, et eos , ut Par est laudat, de matur . invo- eat hae oratione. Sancta Maria, et omnes Sancti intem dant pro nobis .d Domitium, ut nos mereamur ab eo ady t ari. et salaari , qui olvit . et regnat in saecuIa saeculorum Amen . Idem privarim faciunt, nil recitant officium extraehominia Pastor cum plebe, quoIibet Dominico die , et Festivo Denm vnnm, Trinum , et Incarnatum , et Sanctos invocandos, proponit populo; ideo quolibet Dominico die Sym-holuin ε. Athanasii Iestitur u n Oiscio , et Symbolum Nic num in Missa ι quo utroque Symbolo , Trinitatis, et Inoa nationis fides explicita confossione proponitur, et nostra eum Sanctis , et in C Iis, et in Purgatorio , et in terris, communio annuneiatur .

7. Quolibet anno Chri ti conceptionem ; Nativitatem ; Ciseeumcisionem; Epiphaniam , seu faciam gentibus manifest tionem ἔ Mortem; Resurrectionem ; et in Coelis Ascensionem recolimus . Item Mariae semper Virginis Conceptionem ; Nativitatem; Praesentationem ; Vigilationem ad Elisabeth; Be tissimam eius mortem , et ejus in coelis Assumptionem me

moramus ι

8. Item q: Olibet pariter anno omnes solemus sestivitates Sanctorum celebrare , eosque populis invocandos proponere. Singulos Apostolos, qui Christi sinu irunt Ecclesiam a insigniores Martyres, qui eam suo Obsignaverunt sanguine: Doctores praecipuos, qni eam sua doctrina illustrarunt : tum Consessores, tum Virgines, qui eam sua sanctitate reddiderunt venerabilem , festo aliquo peculiari in memoriam revocamus. Angelis in ministerium missis, propter eos, qua haereditatem cupiunt salutis, specialem dedistamus sestivitatem Demum in Festo omnium Sanctorum , in Commemoratione omnium fidelium destinctorum, et Sanctos in Coeso regna tes, et animas in Purgatorio degentes , illos omnes simul invocando, pro istis omnibus simul depreeando, solemni celebramus sestivitate . 9. Praeter spretaIem Dominicam , adorandae Trinitati destinatam, singulae Dominicae possunt dici dies Trinitatis, et

Incarnatiouis, uuin singulae Dominicae explicitam Trinit

147쪽

tia , et Incarnationis eontineant eonsessionem . Ita tamen singulae ab Ecclesia videntur ordinatae , ut Deum unum in essentia, et Trinum in personi . aut Christi Incarnati ruis sterium aliquod Proponant.1o. Quatuor Boininioae Adventus, commemorant duplicem Christi Adrantuin, primum, Alino venit re tempturas genus humanum , secundum , quo venit judicaturus vivos , et mo tuos, ut scilicet Christum Redemptorem redamemus, Christum autem Iudicem timeamus . Sed Dominicae post Epiphanium Christum nobiscum conversantem ostendunt, ut mutantem a quam in vinum in Cana Galileae, Leprosos mundantem , suctus maris pacantem , malos cum zizaniis ἰ honos cum hono fructu, at distrinam Evangelii cum grano zUnapis com

11. Dominicae a septuagesima urine ad Pascha, poeniten tiam continuo praedicant, ni ad communionem Paschalem di-SPonantur . Sacerdos, et Altaria , colore violaceo vestiuntur .eessant cantica letitiae , cineres sub initium Quadragesimae capitibus imponuntur, ieiunium indicitur, Verhum Dixinum D quentius Praedicatur , omnia luctum in EccL sia exhibent, ut tam lugubri apparatu ad cordis contritionem excitemur, et Divinam Eucharistiam , qua decet, devotione recipiamus

proximo Paschate. I 2. Dominicae a Pascha ad Penteeostem , chrIstum snscitatum a mortuis , cum Apostolis conversantem, et cum eis de Begno Dei. idest alloquentem, ostendunt. Dominica Penteco

stes . Spiritum Sanetum in christi discipulos, ignius linguis

dilusum, exhibet. IS. Dominica vero a Pentecoste usque ad Adventum. varia Christi documenta proponunt, et in singulis oration hus , Ecelesta gratiam ad observanda illa documenta aniae deprecatur . Inter istas Dominicas tempus seligitur, in quo per octavam corporis Christi sestum celebratur . solemnique Processione , Divinum illud Sacramentum eircum se

tur , ut speciali s sto recolamus, quod qualibet die in Missa peraἀitur . Festum Dedicationis Templi peragimus, ut

148쪽

rrhua8 agantur Deo, nostram Regionem, quondam e sertam . ae a Daemonibus desolatam, ita illustrare dignatus est, ut etiam in ea sensibilem domum sibi elegerit, in qua . et laudari, et rogari, et praedieari pacifice possit, in qua orantes sacilius , qnam alibi exaudiantur, et in qua omnia

S. 1 ramenta, quae sunt origo gratiae, conserantur. Haec si quis Tudiori etiam populo historice narrare voluerit, quilibet fid Iis , semper obviam, semperque recurrentem, nostrae Reli gionis historiam, si tintisper attendat, intuebitur .

Not. Qui voluerit Christianam plebem , circa dies Domianicos , et dies sestivos instruere, AIis sale Iegat, et quae in eo leguntur die Dominico , et Festis; vialgari lingua exponat P pulo; sio sacili, ut dicunt, negotio, plebem sibi commisesam erudiet. Hac mothodo per aliquot annos utatur , et uberrimos ex simplici illa expositione truetus oriri percipiet: non enim sas est credere, nullius frugis esse Liturgiam. quam Ecclesia a tot seculis proponit, et quam οἰd. iubet

populis explicari v. SANTIFlcATIO FESTI . DIFFAMATIO . Omnis actio. qua insigniter d Tamatur

proximus, est peccatum ex genere suo mortale tanto gravius, llianis atrocior est diffamatio.

2. Diffaniatio interἰor, quae fit per dubia, suspicionea, iudiciti temeraria contra probitatem proximi , etiamsi non aliis manifestentur, est peccatum, quia per hoc proximus apud nos diffamatur . S. Diffamatio exterior, quae si per detractionem , et e Iumniam , est peccatum . quia per hane proximum apud ali exterius diffamamus. v. DETRACTIO. JUDICIUM etc. DILECTIO. Est actus externus, ae praec uus charita lis, quo alteri per charitatem bonum Molumus . Huius dilectionis filia, est Beneficentia, estque veluti executio ipsi internae dilectionis.

a. Dilectio est proximo rependenda, non solum actu exte no , et formali, sed interno benevolentiae. 1. Einesve h num ei volendo. a. Effective succurrendo . supportando in Duilirso by Cooste

149쪽

ta ah eo avertendo, pro eo orando. S. Gratuito propter

Deum .

.i DLLECTIO INIMI FLM . In hoc stat. I. Offensam exeorde remittere, omnemque odii, et vindictae affectum d Ponere . eis hona velle , et ab eis toto conatu avertere misi Ia. at communis dileetionis eis signa exhibere . ut amicis. S. Ad exemplum Sanctorum, et adimplementum non solum praecepti, sed actionum christi D. nostri. pro eis ex corde or Te, veniam petere, et concedere, Petitam . S. Thom. a. a. q. ab . a, I 2. in corp. Licet enim nobis sint inimici, tumen

Ioco proximi habendi sunt, et diligendi . DISCORDsA . Est dissensio poluntatum circa bonum , quod

irae charitate Melle debemus . S. Thom. a. a. q. 3I. a. 1. Di QOse dias, vel putilicas, vel domesticas excitantem rigorois tractet Consessarius . nec absolvat ex potissima causa , quod ex hi, pax, et concordia publica . Privata, domestica omneque honum exuletur. Audeo hoc asserere, duce mihi. SS. Thoin .,

at Aug. D. 137. ad Clerum θρon. m PARITAS CULTUS V. IMPEDIMENTA matrimonii. DIS' EXSATIO . Est relaxatis legis , auctoritate legitia ma , ad te us I acta in aliquo casu, in quo alioquin obligureta

2. Licet antiquus sit usus in Ecclesia dispensationum privilegiorum . tamen non omnis di pensatio est licita, nee omne privilegium habendum licitum. Dispensatio enim non potest licite dari , nec peti circa ea , quae ad Ius pertinentves naturale, vel Positivum Divinum, et quae sunt nee sae .ria ad salutem , ex sola Dei ordinatione ; ut, non potest d,spensari circa Decalogi praecepta , vel Ecclesiastica, sicut elaca eonservationem Reipublicae, non tradendam hostibus ei vitatem etc. Potest bene lieite dari dispensatio , et peti circa ea, quae pertinent ad ius naturale, et positivum Divinum, necessariatim ad salutem ex Dei ordinatione, et simul libera nostri electi iis, ut sunt vota simplicia , iuramento etc. Siu D. Thom. a. a.

e. 88. a. 11. Insuper dispentatio Potest dari, et peti circa ea,

150쪽

quae pertinent ad Ius positivum humanum , lirin Emeliasii. cum tum Civile , sive generale , Sive particulare . , . 3. Ut nutem dispensatio sit valida , supponit in dispensa te leclitimam auctoritatem, et externi lari iurisdio nouem, vel contentiosam , vel gratuitam . , 4. Causae dispensandi, aliae Sunt Intrinsecae, ut Pietas, necessitas, utilitas. Aliae extrinsecae, ut Pax inter prinelpes. defensio Ecclesiae , Peeuniae solutio, pro sumptibns EGI

Siae . . .

5. Diqpensatio sine eausa congessa est allicita , quia non est in aedificutionem , sed destructionem . Est tamen valida. si ab ipso Legislatore concedatur , quia, si lex ab eo pedet in fieri . etiam in conservari . Dispensatio autem a vois est Iuris Divini. 6. Dispensatio subreytitia . qΠae obtinetur Per subtieentis veri, vel obre titia . quae oblinetur per expositionem salsi. prorsus invalida est, quia Superior in hoc casu non intendie dispensare , vel saltem cum hac couditione dispensat: Veris narrativ: Si ita est et . 7. Di pensatio, sicut , et alia Rescripta, quibus gratia aetu, vel jus certum ad illam conceditur, non expirat per obitum concedentis; quamvis Rescripta Institiae, et gratiae re adhue integra, concedentis morte finiantur. c. 36. De Prebend. in 6.8. Dispensatio versatur circa triplicem materiam . I. Circa vota. 2. Circa impedimenta matrimonii, vel matrimoniam Pra cedentia, vel, iam eontracto , supervenientia. S. Circa suspensiones , interdicta , excommunicationem , irregularitates .ate. v. LEX. Addo solum . 9. Circa vota solemnia adhaerendum puto sententiae D. Dioni. R. u. q. m. a. II., ubi docet, quod in votum solemne non eadit dispensatio, quia, quod Deo semel consecratum est, id perpetuo debet consecratum manere, sine ulla cuiuspiam retractatione; atque adeo homo voto solemni consecratus, non potest dispensari. Cum D. Thom. concordat Innoc. 1ILO. cum ad Monasterium . Abescatio inquit proprietatis, εμ

SEARCH

MENU NAVIGATION