장음표시 사용
211쪽
autem dixi, quia ex accidenti conuenire potest ratione alicuius annexi , Ut nputa plenitudinis , aut ratione cuiusdam syui symptomatis inflammationem minantis, ut continῆit in vehementissimis doloribus capitis , tunc enim vel . ratione praeseruationis, uel ratione reuulsionis hoc auxilium necessarium est. Secundum. In cause noto, qui fit ex salsi phlegmatis putredine venae secti non conuenit. Neque videtur mihi habere aliquam dissicultatem , quod dicimus: quia natura humoris, a quo concitatur indicatione praebet utendi medicamento purgante salsam pituitam: haec enim longissime distans a sanguinis natura exigere non potest phlebotomiam. Tertium caput Q. Causus qui fit venulis tempore aestiuo a factis , ac ad sese biliosas humiditates attrahet tibiis sanguinis detractionem minime admittit. Si quispiam uoluerit dilige ter contemplari modum generationis huius febris, inueniet hanc omnino exi silere ex numero intermittentium , vel continuarum , qui circuitum habent, sunt enim liso ex humorum attractione , inpulsione , generatione , & receptione, quandoquidem ratio periodicationis pendet ab una ex dictis causis; ut declaratum est a nobis in tractatione de febribus ex Galeni sententia L. bro secundo de febrium disserentijs. At certe non conuenit uenae sectio in omnibus periodicis febribus: prisertim in ijs, qtiae fiunt venis innanitis: quo in numero causus hic continetur. Nam Hippocrates dicit venulis aris actis,& exinanitis. At quo humore exinanitae sunt illελ eo inquam, humore quem
continere debent secundum naturam , & cuius causa a natura sunt institute,
is autem humor sanguis est. Ergo si innanitio sanatur plenitudine: haec vero inanitione; qua ratione perstiaderi possit venae sectio, non uideo. Hac deo causa factum putauerim. Auctorem illius libri ne uerbum quidem fecisse huius remedi j: neque etian Galenum in commenta ijs: maximE in eo commentatio in quo summam curationis harum febrium prosequitur, ubi haec habet verba. Praetermissa itaque uidebitur praecipua Causeriam si natio , frigidae scilicet potus, quo cautos perpetud curauimus, nulla ex his moriente, quibus frigidam propinavimus in tempore oportuno J & parum supra dixerat. Nempe horum duorum de necessitate in causo fit, si perfectE solui debeat: nam bilios humores vel persccte uacuabutitur, vel extinguentur. J Petierit autem hoc loco quispiam , quid agendum sit, cum pario uenae prope cor existentes, ut in ostio ventriculi, in.uentriculo ipso, in stomaco, in puta nibus, in ieiuno intestino exinanite,& praeternaturam excalefactae tenues,&Hacres humiditates ad sese attraxerit: aut ab alus partibus transessas recepe rint . uel cum earundem partium carnes ei spelas , vel phlegmonem eri si Iatis participem patiantur: Dicerem in utroque casu saluberrimam esse po se venae sectionem, si in toto corpore adesset multitudo . In priori quidem
ratione uacuationis totius,& praeseruationis ne maior fieret lectus ad ei in scemodi vacuationem accederemus; vereri enim oportet, ne quemadmodum acres humiditates & serose attrahuntur, ne pariter attrahatur sanguis abundantior, quam partis affectis conditio ferat. In altero autem conuenit: quia iam praetas est particularis plenitudo: dc valde perii inescendum est, ne in xime adaucta fluxione, adaugeatur: at si hoc non vereamur , nulliisque adsitis corpore plenitudinis adicius omnino abstinendum consulerem. Vides igitur
212쪽
A tur quantum hec conueniant nostris principi)s. Postreinum quod mihi in hae materia dicendum suppetit est . In causo exquisitissimo semper incidendam. esse uenam. Vbi enim sanguinis effervescentis adierit plenitudo acuti simam procreans febrem saluberrimum est sanguinem mittere, atque etiam si id ipsim usque ad animi deliquium feceris modo uires conseiaciant, utique id faciendum adhibita semper conuenienti distinctione earum rerum , quas scis. Causas enim hic ex numero est febrius inochorum , nuncupaturque G leno , ut praediximus , sinochus biliosa : Causa vero propter quam semper in hac febre conuenit sanauinis missio , est quia nunquam consistit luec febris sine plenitudine, ut Galenus libro de ratione curandi per sanguinis missionem aperte significasse uidetur.
guinem mittere expediat. Caput VIII.
V hosti avs crudis, vel in venis, vel in ventriculo alijsque pax tibiis existentibus aliquando sanguis mittitur , aliquando autem minime. Timc enim mittitur cum a sanguinis natura parum distaverinta. tunc non mittitur cum plurimum; cum vero medio
modo se habent inter parum , & plurimum mittitur quidem , verum maiori adhibita cautione . Haec quae hoc loco tradidimus ex Ges c no desumpta sunt libro de sanitate tuenda. Eo autem pertinent, ut ostendamus Galenum sibi ipsi minime contrarium esse , cum aliquando considat lacrudorum humorum copia mittendum esse sanguinem: aliquando autem minime : Atque idcircis nostris principiis non opponi eius sententiam; quibus confecimus non esse mittendum sanguinem citra plenitudinem. Quid aliud significat in crudorum humorum copia secandam uenam si parum a natura sanguinis distaverint nihil meo iudicio aliud quam crudos humores cum sanguine in venis dominari, atque illos ita crudos esse, ut parum abfuit a san guin sed si haec uera sunt , ut putantur, hoc rudiit aliud est, quam una pi nitudinis differentia, quemadmodum nos ex Galeni placitis superiori libro declarauimus. Quid igitur in mentem uenit Iacchino , & aliis iunioribus D medicis dum conssunt in magnis morbis pituita copia genitis perpetuo v ram esse incidendam 3 cum Galenus hoc clarissime inhibeat quarto de sinitate tuenda λ& alibi passim idem explicat. Admirorque plurimum hominem hunc Galeni doctrinam profitentem in re omnibus apertissima aberras se. Nam in libro duodecimo methodi medendi agens de th, qui crudorum humorum copia febricitantes in sincopen incidunt non uult mittendum essedans uinem, aut purgandum. ibi enam sic ait. Ergo subricitare incipiunt non
nulla, ubi magnam crudorum succorum copiam, una cum oris uentris crudaetatibus, uel alia quapiam occasone congesserunt: J curationem uero parum postea proponens dicit. Nulli tamen talium sanguis mitti sine magno dispendio solet, cum gmen uacuationem desiderent: ueritin nec sanguinas missim
emi ncc purgationem sebstineat, ut puta quos sine his sincope subito ad V i. titur. 4
213쪽
ritur. J Rutilis in libro de ratione curandi , per sanguinis missionem idem Eaperte confirmat his verbis. At ubi crudi succi exuperant, anteaquam morbus inuaserit caute vacuabis; sed ubi iam febri et ipsa corripuerit, ut antea monui, nequaquam. J Debebat haec acurate perlegere, qui pronunciare volebat, secundum Galenum in omnibus morbis magnis a pituita conuenire venaes
ctionem. Quomodo quaeso ille contrarios hosci: locos interpretabitur, si a solute sic pronunciat γ nullam habet interprietandi rationem accommodatam: verum si nostra uera sunt principia, de quibus hactenus egimus, hi loci comtrarii nullam patiuntur dissicultat . Nam duplex sese olfert explanatio ex Galeno petita. una ut dicamus in methodo medendi locutum fuisse Galenum de abundantia crudorum humorum citra aliquem astalium plectori dispositionis: qui crudi humores praecaeteris negocium faciant ostio ventricus , ex quo oriantur sincopes. At quando in crudorum, copia vult sanguinem es Fse mittendum, supponit illos adesse simul cum sanguinis abundantia. Est e planatio alia, ut scilicet dicamus, cum humorum crudorum copia adeste po se febrem, Se abesse: cum adest ab omni vacuatione affatu digna abstinet dum: cum abest, uacuandum, sed mapna adhibita praemeditatione,& caut Ia: in hoc autem potissimum praemeditatio consistit, ut consideremus an hi mores crudi a sanguine distent, vel non distant, atque an plenitudo adsis
vel absit, sed notiora sunt haec, meo iudicio, quam quod pluribus explicari
IR A POPLEX IA, VERI IGINU, ET
comitiali conueniat sanguinem mittere. Caput XV.F ν E R v Μ τ praeterea pro confirmatione recentiores medici iqubd Galenus libro de ratione curandi per missionem sanguianis. praeseruatonis causa in morbo comitiali,& vertigine; at que etiam pro appoplexia curanda venae sectionem consulat. Maximum quidem, si illis credimus,argumentum, quod inon ni morbo magno a friaidis , viscidisque humoribus genito mittere sanguinem expediat. verba calent hunc modum habent. ius etiam si nullum in cor. pore symptoma extiterit, ineunte tamin uere sanguinem mittere expedit, si- 'militer qui prompto morbum comitialem, aut apoplexiam incurrunt. Jverii homines isti ad pauca respicientes facile enunciant: nam si ea, quq eodem capite Galenus conscripsit diligenter animaduertissent, hac prana haere s spreta , veritatem cognouissent: verba Galeni asserenda sunt. quibus
res ipsa clarissima euadet. sed illud in primis videndum quid sit illud, quod in illis aceruetur : si quidem nonnullis amarae bilis succus plus caeteris colligitur , quibusdam bilis atrae , aut pituitae ; alijs ex aequo omnes in quibus sanguis abundare dicitur : Hos ergo omnes evacuabis,
214쪽
A medicamento purgante, aut sanguinis diminutione. J haec Galenus. ex quiabus prosecto 'patet quando his affectibus conueniat sanguinem mittere a & uando minus. Regula enim est , quam non licet pinerare : quod mittet
iis est sanguis cum assectus a sanguinis abundantia traxerint originem , aut sanguis plus caeteris abundauerit: Purgandum autem quotiescunque uitiosi adfuerint uicci. Ita uc cum epilenta , re vertigo in corpore aduenerint ploctorico, aut cum a multitudine orietinem duxerint, secure venam incidito :alioquin abstineas. idem quoque iudicium sit de morbo attonito: qui non solam fit a pinitiose humore consesim omnes cerebri ventriculos replente, sed etiam generari solet a sanguinis abundantia. Quemadmodum Galenus testiatur, libro de ratione curandi per uenae sectionem , ct in commentario pria
B ino libri Hippocratis de humoribus.
de ratione rictus in morbis acutis, explicatio. Caput X O. Netv ir Hippocrates libro quarto de ratione victus in motbli
acutis. In acutis morbis si vehemens morbus uidearur, florii ritque aegrotanti aetas,& uirium adfuerit robur, sanguinem mittes. J Quae verba satis videntur aduersariorum nostrorum opianionem confirmare. Sed anteaquam doceamus, quomodo hic verba interpraetari debeant, videamus , quid ali 3 sentiant. Recentiores quia dam medici contendunt, eam sententiam Hippocrate dignam non esse, quia non utitur propria dicendi grauitate:& quia improprie admodum loquitur, si enim omnis acutus morbus est magnus, ut passim Galenus inlatur; cur autor eius libri inquit λ in acutis morbis sanguinem mittes, si vehemens moriabus uideatur. Sed leuissima est horum hominum opimo , primum quia G Ienus in eliis loci commentario sententiam admittit tanquam Hippocrate diagnam , admiranirque cur eam inter Aphoristicas sententias non repossierit. Deinde autem fusum est, quod omnis acutus morbus, sit magnus aut veli mens , quoniam variae sunt apud omnes antiquos acuti morbi significationes tD nam aliquando idem , quod breuis affectus denotat , aliquando verb idem cum magno morbo est. Quamobrem optime quidem ab ipso Polibo, aut ab altero eius maximi hominis discipulo facium est cum admonet, mittet dum esse sanguine in acutis morbis, si uehementes fuerint :quas quod dicauiti solis magnis id genus auxilii necessario adhibendum esse. Nos igitur qui admittimus hanc tanquam dignam maximo Hippocrate sententiam: quid dicemus, aut quomodo interp tabimur, ut nostris principi, minime vide tur opposita λ ostendemus profecto 'iacilem esse loci huius expositionem re non solum nobis non opponi: sed etiam maxime sustragari, quam rei η pauci admodum animaduerterunt. Hoc igitur docere apressior. Proposita Hippocratis propositio veritatem habere non potest, nisi uniuersalibus quia
bustam Theoremaus prisupposiva. hic vero in cisalia Theoremata sunt a
215쪽
neu in is missionem nunquam exercendam esse nisi morbus originem habus Erit a sanguinis multinidine i vel motu: quicunque enim uoluerit citra err rem hoc generosum praesidium adhibere; is primum contemplari debet, quinam sint ii affectus, qui secta uena curantur: quo habito, neque statim etiam vi perbelle Galenus admonuit accedere oportet; sed tunc quidem cum uehementiam habuerit morbus,& uires fuerint validae, vehementia morbi ii testaria est; quoniam plenitudo non semper postulat missionem sata inis, neque etiam qiualiscunque sanguinis motus idem exigit; sed tune sane id fieri prestat cum illa,& nie suerint assam digna. Leuis enim plenitudo, iis qui leuiter euacuant, corrigitur: leuis autem motus , ijs, quae leuiter auertunt, ac derivant. Ergo qui ab Hippocrate scopi proponuntur non sunt venaes ctionem indicantes: cum unus dumtaxat id esticiat, nempe vehementia mor Fbi a sanguinis multitudine, uel motu: sed connexi sunt ex uere indicantibus, atque ex contraindicantibus: ut optime Galenus noster interpraetatur. Hinc colligito errorem medicorum nostri temporis, qui ex hac indefinita propositione, uniuersalem faciunt: quod scilicet in omnibus magnis morbis citra eam, quam sirpra dedimus,distinctionem , missio sanguinis conueniat: cum in quibusdam facere id expediat, in quibusdam uero minime.
QUOMODO GALEM SENTENTIA QUA Ts l
libra metiadi medendi capite sexto ,sit intor nanda. Caput XV II. O
VLi, inueniri sciuentia in Galeno potest, quae magis Matthei Curiij, & aliorum opinionem confirmet : quam scripta libis quarto methodi medendi capite sexto, in quo sic habet. Neq; hoc dico propterea, quod purgatio vacuatio sit, quam redui dantis sanguinis concuris non indicet, sed quod etiam, ranae s redundantis sanguinis concussus non adsit, ad ipsam tamen sanguinis mis sonem interdum sit confugiendum a Quando, si ualens morbus sit cum virium robore, nemo est, qui sanguinem non mittat, qui utique in artis opsribus sit exercitatus J & parum infra addit. Ex quo patet non esse hoc, quod mittendum sanguinem indicα , sed magnitudinem morbi , & virium robur Herceptis tamen a sermone pueris. J Verum neque eius modi verba illi fatient , sed contra potius nostram opinionem confirmant. Quam rem exis naturus , prius docebo scopum Galeni in iis verbis, ex quo reddentur omnia maxime dilucida. Opinio sitit Menodoti Empiricae secti cultoris, sectionem indicari a plectorica si rome idest, a concursu signorum,qus plenitudinem praesertim quo ad uasi indicabant , atque hac de causa nunquam accedendum esse ad uenae sectionem in alijs aikctibus. Huius opinionem Galenus eo loco reprobat hac ratione inis, ut priori libro tractationis huius mani uni secimus. Sanguis mittitur citra plenitudinis affectam rati De reuulsionis: non semper sanguis mittitur in concutiti plectoricu, ut si piis vitudo tuerit exigua, quae scilica mitioribus sanari Possit remedios. Igitur
216쪽
A indicatio de sanguine mitendo non sumi uir a plenitudine. Haec summa est
demonstrationis Galent. Reprobata in hunc modum opinione Menodotid clarare postea uoluit, quid venae sectionem indicaret : Dixitque hanc indicationem simi a magnitudine morbi & a viribus, ab illa quide, ut a praecipuo indicante, ab his vero ut a contraindicantibus. Magnitudo morbi praecipuam habet uim indicandi, quia non omnis Plinitudo, sed quae magna fuerit: noque omnis motus sanguinis, sed affatu dignus, hoc generosum praesidium in. dicat. Ex quibus patet magnitudinum morbi non sumi a Galeno in con muni, ac nulla adhibita distinctione, sed in particulari , nempe pro magia,tudine morbi cautiti a sanauinis vel multitudine, vel motu . Rem sc h bere duo persuadent, quae in eodem capite ab illo dicta sunt: quorum unum B est. Magnitudinem morbi, atque virium robur esse scopos inuictrenter imdicantes venae sectionem, & purgationem: aliud vera, quod in fine eiusdem capitis aperte admodum docuit, quibus in morbis magnis venae sectio , &quibus purgatio conueniat, cum dicit. Alias inquit) sanguinis detractionem adhibebis, cum videsicet is uincit . alias pharmacum, quod ad bilem emam, vel atram , vel pituitam educendam uim habet, dabis J haec ille. sane multo sunt dilucidiora, am quod amplius debeant a nobis explanari. Ha ctenus de Galeni & Hippocratis sententijs dictum sit
c quod humores biliosi vacuatione facta per uritie sectionem, non e eruescant.. Capa et XVIII. V N i A M vero in biliosorum humorum abundantia venae sectionem esse necessariam contendunt, Se Avicennam erroris insimulant, dum admonuit, ne deducamus aegrotos veI ad bilios iliuinorum esseruescentiam, vel crudorum abundantiam: nos qui
supra , quod ad biliosorum humorum copiam pertinet, atque in uniuersum ad malos succos opinionis huius selsitatem oslandimus: nune reliquum est, ut doceamus quomodo Avicennae sententia veritatem habeat: sed in primis uidendum quid contra Avicennam asserri soleat. Primum igilatur, quod misso languine flava bilis non esseruescat, aut inflammetur; per suadent, quoniam in febribus ardentibus id maxime contingeret, in quibus ad animi deliquium usque singuinem mittimus : contra tamen fieri videmus, cum ex tali opere nulla poenitus esseruescentia insequatur Ad haec vero omnis venae sectio refrigerat, quoniam simul cum sanguine, & faua bile calor etiam dissoluitur, & totus corporis habitus refrigeratur: nihil autem est in morbis biliosis , utpote calidissimi , quod ipsa refrigeratione magis conueniat et quam rem Galenus testatur tum horo. nono methodi, tum primo libro mphorismorum. Deinde si in venis continetur biliosis humor singuini per. mimis, qui fieri potest iacta vacuatione omnium simul esseruescere bilem reliquam 3 cum eadem proportio sit in venis post uacuationem, quae antea pra
sui ipsius, bilis: quae nam igitur hic altari possit cauti inruticentiae bilita
217쪽
maxime obscurum est, & dii scit Ognoscere . Amplius in crudorum humo- ETum copia sanguis mittitur , ut ex Galeno iam diximus. qua igitur ratione potest flaua bilis effervescere 3 Postremo phlebotomia, licet non si necessaria, illius authoritate administrata in putridis sebribus iuuat: at iuuare non posset, si bilis seniorem induceret. Recenscere autem oportet hoc loco quid de hae materia scripserit elegantissimus Femelius libro secundo methodi in dendi. Incisa inquit vena, idque patente satis foramine continendi facultitas nequit obliquis fibris tam artae sanguinem continere, ac inhibere, quinis aperta uia decidat defluatque. Immo si forte conetur auidius complecti, atque supprimere, contractis venis hunc uberius, e uulnere proflindet. em nat autem non quemadmodum in purgatione seorsum hic , ill e humor; sed sanguis uniuersus, qualem in venis haberi commemorauimus I atque t Fmeis moderatus, aut etia paucus sit, motu tamen impetuque suo prorumpit, nihil aut minimum protrudente natura . neque per morbos in quibus uiti se est humorum constitutio natura potest sic opus moderari , ut aperta vena id solum quod vel redundat, vel uitio contaminatum est effundat. in Cris fatear nonnunquam insessum humorem concoctione praeparatum ab alijs segregat , ac tanueni per uias idaleas excludit: at nihilominus, si tum venam incidere contingat, per eam minime possit tantulo tempore vitiatum hum rem secernere, atque exigere: Itaque quod Avicennas vetuit, ne secta vena
aeger, vel ad biliolorum effervescentiam, uel ad pitui insorum cruditatem,pe ducatur; si de permissis venarum humoribus id protulit falsissimum est , asque inconsiderantiae plenissimum . Neque enim serum prius quam bilis , Gneque haec prius quani pituita, vel melancolia; neque inutilis ; aut depraustus humor anteaquam integer , & familiaris elabitur , quemadmodum qu tidiano euentu manifestum est: haec Diamatiin dicuntur contra Avicennae sententiam, de qua nunc Uam .
ostenditur biliosos humores ex venae sectione ins pestiua esseruescere. Caput XIX.
Aa et seu M non debebant contra Avicennae sententiam disputatire, & in dubium reuocare illius mentem, quandoquidem ape tissima quidem illa est, nullaque difficultate pridita, quam rem nunc breuiter demonstrabo. Avicenna igitur venae sectionem recte administratam nunquam dixit, illauam bilem agitare, mouere, ac veluti furentem efficere: at eam dumtaxat id praestare contendit,
quae non rem fit. Quando scilicet adhibetur remedium , quod nulla rati ne debebat adhiberi. Eius dictionem afferre placet in medium , quae hoc modo habet. Et ad seminum melius est, ut phlebotomiae vices sint mulis, Iam ut ipsius quantitas sit multa. Et phlebotomia quide cum non est neceGia, cholera rubeam ebulire facit ,& postea aduenit ilinguae siccitas, & qui
ibi similia fuit J lite ille . quaecu ita habeant de bat F clius animaduert
218쪽
Are, ques s eskt horum verborum sensus , atque nihil certe offendisset iusitamen me fallit iudicium)nora dignum. sic certe ut sepe diximus amice
sint interpraecandae ueterum sentenciae, corvin praesertim , qui nihil sine ma gno iudicio scrip ei mi, in quorum numero unum este Avicennam rcponcndum semper sum arbitratus: Accedamus ad explanationcm huius sententiae.
Verisii inum est, id non protulisse Atticentiam de humoribus perna: stis cum sanguine quia flava bilis sanguini mixta in vinis reicia, s antea no seruebat, sanguinem isse, amplius essem Licere no potest, inde omnino proportione in uenis ipsi permanente. ut e plo re doceamus si sua uinis librae .sint in venis,& bilis libriae duae vacuata horu portione per uenae lectionem, eadem prorsus remanebit proportio, ut singinnis libra una,& bilis libra semis, si ita con-I; tingat: quomodo igitur quispiam potc si imaginari bilem effervescere: Abliardum itaque lint arbitrari magnum medicum peruersam hanc opinionem concepiste. Quid igitur sibi uoluit 3 Verendum cste ne humores bilios in primis venis contenti fuaguine intempestiue misso attrahantur invenis, ac inittis esseruescentes maiorem phlegosin faciant. Haec ea est esseruescentia, quam veretur. An sertassis eam uereri non debemus/ An erit impossibile attrahi illos stapte natura maxime mobiles tenuissimos lue Cur turgente uentric Io, melcnterio, iecinore ob flauae bilis, aut iii tellitis, aut aeruginosae, aut a terius conditionis copiam accedemus ad phlebotomiam ρ atque si temerarie id fiet, non mouebitur illa ratione vacui attracta ad venas. non inflammabit uniuersum sanguinem 3 Vidi non semel languinis missionem in emisistis C tertianis factam ardentissimam concitasse febrem , a qua nullo postea artis beneficio potuit aegrotus recreari: Non est , quod dicant, humores hoscς trahi non poste in venis: primum quia operientia id non seinet testitissimum fecit: Deinde quia natura ventilae araefactae attrahunt ad sese bilios shumiditates is uo praesertim tempore: at multo magis fiet eorundem attractio, si in calido, siccoqiie csti statu contigerit magnam acris huius , perniciosique humoris, Se aliquando etiam venenata qualitate praediti copiam in primis uenis contineri: at quid contingere quaeso arbitrabamur , si cum eiu scemodi circumstantiis, qui ipam venam incidere temere ausiis fuerit λ P siremum quia humores crudi, viscidi lite quales pituitosi sunt , in eis dem sedibus recunditi uenae sectione adhibita in lienas attrahi postulat, D ne uero id contingat Galenus non cste incidendam venam prxcepit: quod si
verum est a quam ob caulam non poterunt tenuissimi, calidis imi, acerrimique humores in uasis attrahi atque i , ut nec Alarium cst attrahcimur, cur non crunt inde magna extime iccnda pericula λ Quae hic de crudis hisce humoribus diximus, ea confirmare uolo in obstinatorum Medicorum gratiam,
aleni verbis. Nam in libro quinio de sanitate tuenda it c habet. Quibus bonus sanguis exiguus est , crudi autem humores plurimi, his sanguis mittendus non est , nam incisa vena bonum sanguinent emittit cis nempe iacile fluit) malum, qui in primis maxime venis circa lacur colligitur mi tum attrahitur corpus. J haec ille . ex qua verborum serie id manifestum est humores per inisiionem sanguinis agitari, atque moueri , & potisimum illos , qui in ventriculo, vel in mesciuerio, via circa iecur consistunt: qNodsi X de cru-
219쪽
de erudis humoribus, qui, ut plurimum viscidi sunt, & tenaces, ae sita na- Etura ad motum inepti hoc Galenus contendit, quid putamus tandem sentire, ubi biliosi humores in primis venis recondantur His hoc modo constitutis doceamus quomodo Galenus uercatur in mittendo sanguine bilis flauae esse uescentiam. Is enim docens scopos sanguinis mittendi , & eos qui prorsus dehortantur missionem sanguinis, habet haec uerba in libro quinto meth di medendi. Veluti autem in his, qui ad naturalem euacuationem, quae sensu usurpetur non leuiter attentum eum oportet, ita alibi vel ad naturam liniam , vel aetatem, vel caeli statum . iunt enim nonnulli ad exhalandos , digerendosqtie corporis succos natura propensi pueri certe propter aetatem re petuo: coeli vero status, ubi calidus nimium est, & siccus: i ioco caeli si tum ipsam ambientis aeris temperiem , sub qua ,& anni tempus, ®o com Pprehenditur: quando horum quoque utrunque ex ambientis indicatione mi tuatur: propenu, autem ad digerendos corporis flaccos sunt, quicunque nati ra sunt humidi: magisque si accedat caliditas: praeterea qui raro sunt corporis textu: ad haec quibus os uentris, aut amara bile abundat, aut imbecillumes , aut sit pra modum sensbila atque iis quidem indicationes sunt, quae fanguinem detrahendum dehortantur. J Haec Galenus: quae si diligenter expetidas, inuenies illum vereri in missione sanguinis, ne bilis excandestat: nam haec agitatur , moueturque : quamobrem timendum ne ventriciali dolares, atque sincopem concitet. Praeterea quo Ioco docet rationem curandi lassia tua inem iubet in tensiua, atque etiam in Phlegmonosa mittendum sanniinem, atque eum copiose extrahendum: in ea vero , quae ulceris sensum fa- Gcit hanc flauae bilis in uniuersum corpus affluxus excitat prorsus abstinei dum a missione sanguinis , sed tunc utendum esse medicamento purganteia sed cur abstinet a stichione venae 3 certe non ob stud, quam quod secta v na vereatur bilis esseruescentiam, ut optime ait Avicennas. Amplius in otia
si late, & in et te; qui assectius fiunt a flava bile ut ait libro ad Glauconem idem auctor prohibet misionem sanguinis. Sed ob quam causam 3 aliam ego inuenire non possum , nisi quod attraheretur bilis in ipse uenis, & i
flammationem faceret. Idem praeterea patet ex ratione curandi cardialgianas in qua nullus quidem meminit huiusce remedia: nisi tamen fieret ab inflammatione , & phlegmone oris ventriculi: haec quidem satis persuadent, qu modo veritatem habeat proposita. Avicennae sententia. habet autem hoc lo-Hco dubitationem non contemnendam id suppositum, quod ex Galeno supra docuimus, nempe humores a primis venis ad maloici venas attrahi: qu niam idem author contrarium videtur sciatim libro quarto de s nitate tuenda , quo loco agit de Iasii tudine Phlegmonosa , nam sanguinis missio I ab habitu corporis ad venas sangui m trahere confitctur: porro contrari sunt motus a primis venis , & a centro a ad ipsam circumferentiam e & a circumlarentia corporis ad centrum. Verba Galeni sic habent. Igitur quoniam in lasiitudine phlegmon a sanguinis multitudo collacta calidi per comporis molem est , venae autem dissictio humores evacuat, quicunque in v nis sunt, satius fiterit post priorem euacuationem tantum interponere temporis sputu, quoad excorporis mole ia vcnas ii iii fia uti liquide a b c ille.
220쪽
A a d Itaque ad hane contiadictionem dicemus 3 Nempe utrobisue a G, leno recticinae dichim fuisse. Nota igitur , quod sanguinis misito per se,
de primo humores a cetro ad venas attrahit; quod sane accidit duplici ex causa: una est propter vacuum: nam maiores venae a minoribus,& haec ab aliis donec ad lispar , Edventi iculii them pervcnitim, fit attractio : altera vero, quia naturalis est motus attrahendi venarum a primis uenis , quotiescunque illae proprio alimento destituuntur. Verum secundario atque ex accidenti ex
corporis mole fiet i potest eiustemodi attractao: cum scilicet copiosus sanguis sepra molem emuxerit: inditium quidem quod cx accidenti hoc fiat, ex G leni uerbis desumitur. Quia non statim atque missus est sanguis a mole corporis ad venas fit sanguum attractio : sed aliqua mora interposita: statim t B men fit attractio a primis venis, ut demonstrauimus sipra in Galeno. Quid igitur impedimento esse potest , quin duo fani contrari, motus diuersa tamen ratione, alter quidem per se , alter vero ex accidenti λ hεc si vera sunt, nobis manitatum faciunt verissimam essu Avicennae talentiam . Rationes veti, contrarium Persiadentes , quomodo debeant dissolui , hic non scribimus , quia ex us , quae dicta sint a nobis , omnibus arbitror esse manifestissimum
facere , O crudos humores gignere.
I VOMO no probabunt retentiores medici omnem phlebotomiam refrigerare , s veritatem habent quae diximus 3 Hopes, Ee spelas possidant refrigerantia remedia: at in his prohibetur sanguinis misito. Sed s refrigerat propter quam causam non adhioeturplasimido ulcerosa, quae fit a flavae bilis affluxu, omnium humorum calidisiima, de siccissima exigit refrigerantia : Gestinus tamen mis. sonem sanguinis negat , maximeque reformidat λ Locus hic apertissime nisfallor redarguere videtur mihi eorum opinionem, qui dixerunt in simplici
intemperie calida venae sectionem conuenire, ut refrigerans, magnumquer
medium. Nam, si qui es etias maxime restigerantia postillant remedia, ce te Erispellas, de Herpes primum locum habent, aut certe inter Priinos ni merandi sunt: in quibus tamen minime ut dum cst phic tomia. Casci cit igitur aliqua sanguinis detractior quae scilicet bilem flauam a centro advenas trahit. At vero omnis venae sectio recte adhibita restagerat. Recte adhibitam venae sectionem diximus, propter eos affectus in quibus id genus auxilij non competit: in quibus bilis flaua misio sanguine maxime inflamin tur . Sed hic animaduenito, quod quamuis refrigerat, hoc tamen ex accudenti contingit, non per se euacuatis uidelicet calidas humoribus, qua rati ne similiter diceremus stam eum, & rcubarbarum refiigerare : quia bili sos hum res educunt. Quamobrem nulla est neccssaria consequentia , quod
ubi se refrigerandum, ibi sit necessaria venae sectio: ut pueriliter albitrantur