장음표시 사용
291쪽
tio maxime mihi premi uidentur tui Stoici , quὸd βposse putant duas conitrarias sententias obtinere . quid enim est tam repugnans, quam eundem dic
re , quod honestum sit , solum id bonum esse , qui di
cat appetitionem rerum ad uiuendum cccommoda
tar- ὰ natura profectam ἰ ita cum ea uolunt ret nere , quae superiori sententiae conueniunt , in Ar sonem incidunt: cim id fugiunt , re eadem dine dunt , quae Peripatetici , uerba tenent mordicus. quae rursus dum sibi euelli ex ore nolunt, horridi res evadunt, asteriores, duriores oratione. O moribus. quam illorum tristitiam , atque a per talem fugiens Tanaetius, nec acerbitatem sentet
tiarum , nec disserendi spinas probauit; suitq. in altero genere mitior, in altero illusti lar Uemper .
habuit in ore Platonem , risotelem , Xenocra
tem, Theophrastum Dicaeamchum, ut ipsius scri pia declarant: quos quidem tibi studiose, O diis
geriter tractandos , magn'pere censeo' Sed qὴ mam advesperascit;'mihi ad uillam reuertet, dum eis: nunc quidem has tenus; veru- hoe Hent saepe faciamus. 2 os uero, inquit ille . nam quid possumus facere melius hanc quidem primam exigami a te operam, ut audias me , quae a te di-Lta sinit , refellentem . sed memento , te, quae nossentiamus, omnia probare , nisi quod uerbis aliter, utamur; mihi autem uestrorum nihil probari. 'Scrupulum, inquam , abeunti: sed uidebimus
292쪽
v M audiuissem Antiochum, Brute, ut C a Tisione d putantem
in eoomnino , ωιod Ptolemarum v catur; unaq. nobisici s stater , est T. Pomponius Cicero , frater noster cognatione patruelis , amore gemanus; constituimus inter nos , ut ambulationem postmeridianam confice remus in . cademia , maxime quod is locus ab omni turba id temporis uacuus es t. itaque ad tempus ad Pisonem omnes. inde , vario sermone Jex illa a . ψim o Radia confecimus. cum autem uenissemus in .academiam , non ne caussa nobilitata statia; solitudo erat ea , quam uolueramus. Tum Piso, natura ne nobis hoc , inquit , datum dicam , an emrore quodam , ut , cum ea loca uideamus , in quibus memoria dignos uiros acceperimus multum espeuersatos , magis moueamur , quam si quando eorum ipsorum aut facta audiamus , aut scriptum es quid legamus ζ uelut ego nunc moueor. uenit enim Mihi Platonis in mentem : quem accepimus primum hic dis utare solitum: cuius etiam illi hortuli propinqui non memoriam solum mihi asserunt , sed ipsum uidentur in conste tu meo hic ponere. hic Speusippus , hic Xenocrates, hic eius auditor Pol
293쪽
mo: cuius ipsa illa fessio fuit, quam videmus. equiadem etiam curiam nostram , Hostili dico , non hanc nouam, quae mihi minor esse uidetur , posteaquam est maior inolebam, intuens, Scipionem, Cotonem , Liatum, nostrum uero inprimis auum cogitare . tota uis admonitionis inest in locis: ut non
ne caussa ex his memoriae ducita sit disciplina. Tum minctus , en plane, Piso , ut dicis , inquit .
nam me ipsum , huc modo umieritem, conuertebat
ad sese Coloneus ille Acus , cuius incola Sophocles ob oculos uersabatur: quem,sicis, quam admirer, quamq. eo delecter. me quidem ad a Grem memoriam Oedipodis huc uenitatis , O illo mollissimo carmine, quaenam essent ipsa haec loca, requirentis,stecies quaedam commouit, inanis scilicet sed commouit tameN. Tum Pomponius et at ego: quem nos, ut d itum Epicuro , inse Iari soletis,fum multum equidem cum Phaedro , quem unice diligo, ut scitis , in Epicuri bonis, quos modopraeteribamusa sed , ueteris prouerbis admonitu, uiuorum meminie nec tamen Epicuri licet obliuisci, si cupiam; cuius imaginem non modo in tabulis nostrifamiliares,scd etiam in poculis , O in anellis habent. Hic ego , Tomponius quilde , inqua m, noster iocari uidetur r fortasse suo iure. ita enim Athenis se collocasiit,
ut siripaene unus ex Atticis, ut id etiam cognomiim uide tur habiturus. ego autem tibi, Piso, asse ri'r, usu hoc euenire, ut acrius aliquanto a tentius de claris uiris , locorum admonitu, cogit
294쪽
LIBER V. 146mus .ficis enim me quodam tempore Metapontum
ueni se tecum , nec ad hos item ante diuertisse, quam 'thagorae ipsum illum locum, ubi uitam Gdiderat ,sedemq. uiderim. hoc autem tempore, etsi multa in omni parte Athenarum sunt in ipsis locis
indicia summorum uirorum: tamen ego ista moueor exedra: modo enim fuit Carneades: quem uidere uideor: est enim nota imago: a sedeq. ipsa, tanta ingeni' minitudine orbata , desiderari illam ti puto. Tum Pisio, quoniam igitur aliquid omnes, quid Lucius noster, inquit' an eum locum libenter inuisit, ubi Demosthenes, O Aeschines inter Ddecertare soliti sunt 'suo enim quisque Rudio maxime ducitur Et ille, cum erubuit let, noli, inquit, me quaerere, 'qui in Phalaricum etiam destred rim: quo in loco ad flutitum aiunt declamare solitia
Demosthenem, ut remitum assuesceret uoce uinc re. modo etiam paullulum ad dextram de ma deci naui, ut ad Periclis sepulcrum accederem. quam
qum id quidem infinitum est in hac urbe . quacumque enim ingredimur, in aliquμm historiam uili gium ponimus. Tum Pisio, atqui, Cicero, inquit, ista fudia ,si ad imitandos summos uiros ste tanti ingeniosorum sunt; sin tantummodo ad indicia u
teris memoriae cognoscenda, curiosiorum. te autem hortamur omnes, currentem quidem, ut stero, ut eos, quos nouisse uis, etiam imitari uelis. Hic Ggo, et facit hic qAidem , inquam , Tisio , ut uides , ea, qua praecipis : tamen mihi grata est hortatio
295쪽
tua. Tum ille amicissime, ut solebat, nos uero, inquit, omnes omnia ad huius adolescentiam cons
ramus , in primis . ut adip id suorum studiorum philosiophiae quoque impertiat; uel ut te imitetur , quem amat; uel ut illud ipsum, quod studet, facere
possit ornatius .sed utrum hortandus es nobis Luci, inquit , an etiam tua lonlepropensus es ' mihi qui dem Antiochum, quem audis, satis belle uideris attendere. Tum ille timide , uel potius uerecunde, facio, inquit, equidem: sed audisi ne modo de Camneade' rapior illuc: reuocat autem Antiochus: nec
est praeterea, quem audiamus. Tum Piso, etsi hoc, inquit,fortasse non poterit sic abire, cum hic ad tr
sue autem dicebat tamen audebo te ab hac Ac demia noua ad ueterem illam uocare. in qua, ut d cere Antiochum audiebas, non η soli ni erantur, qui Academici uocantur, Speusippus, Xenocrates, Polemo, Crantor, ceteriq. , sed etiam Peripatetici ueteres, quorum princeps Aristotcles, quem, excepto Platone, haud scio an refcte dixerim principem philosophorum. ad eos igitur conuerte te, quaeso. ex eorum enim scriptis, O institutis cu omnis historia, omnis do trina liberalis, omnis sermo elegans sumi potest; tum uarietas cti tanta artium, ut nemo sine eo instrumento ad ullam rem illustriorem satis ornatusposit accedere. at his oratores, ab his imperato rcs, ac rei Amp. principes extiterunt. ut ad minora uenia, moubcinatici,poetae, musici, medici denique ex hac tanquam ex omnium artium oscii prose
296쪽
G t. quae ego, scis me, inquo, sud idem sentire, Piso: sed a te oportune mentio DLIa est. sudet enim meus audire Cicero, quaenam si istius ueteris, quam commemoras , Academiae de finibu bonorum, Peripateticorumq. sententia. censemus autem te facillime id explanare posse, quod O Baseam ' eapolitanum multos annos habueris apud te, complures iam menses Athenis haec ipsa te ex Antiocho videmus exquirere. Et ille ridens ,
age, age, inquit, csetis eni cite me nostri sermo nis principium esse uoluisti exponamus adolesceri'ti,si qua forte possumus. dat enim id nobissiolitudo, quod si quis deus diceret, nunquam putarem I me in iacta id ia, tam amphilosophini, dii utaturu . sed ne, dum huic obsequor, uobis molestus . Mirbi, inquam, qui te id ipsum rogaui ζ Tum Qui Ectus, O Psi ponius cum idemse uelle dixi sent, Piso exorsus est . cuius oratio , attende quaeso Brute,
satis ne uideatur Antiochi complexa esse sententia: quam tibi, qui statrem eius Arsum stequenter audieris, maxime probatam existimo .sic est igitur locutus . Quantus ornatus in Peripateticorum di
sciplina sit, satis est a me, ut breui me potui, pa rello te dictum sed est forma eius disiciplime, sicut
fere ceterarum, triplex. una pars est, natura; dis
serendi, altera; uiuendi, terita. 'catura sic ab sinuestigata est, ut nulla pars caelo, mari, te a sui poetice loquar praetermissa sit . quin etiam, cum de reris initiis, omniq. m o locuti essent, ut m
297쪽
ta non modo probabili argumentatione, sed etiam nece garia mathematicorum.ratione concluderent; maximam materiam ex rebus per se inuestigatis ad rerum occultarum cognitionem attulerunt . pers cutus est Aristoteles animantium omnium ortus , uictus , figuras: Theophrastus autem Rirpium n turas , omniumq.fere rerum, quae e terragignerentur, caussas, atque rationes. qua ex cognitione facilior facta en inuestigatio rerum occultissimarum. disserendiq. ab ijsdem non dialentice solum,sed etiaoratorie praecepta furit tradita: ab ristoteleq. prin cipe de singulis rebus in iuranque partem dicendi exercitatio est instituta; ut non contra omnia semper, sicut Arcesilas, diceret,intamen ut in omnibus rebus, quidquid ex utraque parte dici posset, promeret. Cum autem tertia pars bene uiuendi praecepta quaereret; ea quoque est ab iijsdem non Dium ad priuatae uitae rationem, sed etiam ad rerum publicarum refctione- relata. omnium fere ciuit tum non Graeciae solum,sed etiam barbariae si Aristotele mores, instituta, disciplinas, a Theophrano
leges etiam cognouimus. cumq. uterque eorum docuisset, qualem in rep. principem esto conueniret; pluribus praeterea cumscripsisset, qui esset optimus reip. status: hoc amplius Theophrastus, quae essent
in rep. inclinationes rerum, O momenta temporo, quibus elyet moderandum, utcunque res postularet.
Vitae autem dῆendae ratio maxime quidem illis placuit quieta, in contemplatione, O cognitio pom
298쪽
ta rerum: quae quia deorum erat uitae simillima,s piente uisa en dignissima. Atque his de rebus Osplendida est eorum, O illustris oratio. Desummo autem bono, quia duo genera librorum sunt, unum popularitersicriptum, quod ἐξωτερικον appellabant; alterum limatius, quod in commentari s relique runt ; non se per idem dicere uidentur. nec in sum etna tamen ipsa aut uarietas est ulla, apud hos qui dem, quos nominaui; aut inter ipsos dissensio: sed, cum beata uita quaeratur; Hq. st unum, quodpb
losophias ectare, sequi debeat; sit ne ea totamia in potestate sapientis, an possi aut labefactari,
arat eripi rebus aduersis, in eo non nunquam vari
ri inter eos, O dubitari uidetur. quod maxime es cit Theophrasti de beata uita liber: in quo multum admodum fortunae datur. quod si itase habeat; non possit beatam praestare uitam sapientia. Haec mihi
uidetur delicatior , ut ita dicam, molliori. ratio , quam uirtutis uis ,grauitasq.postulat. qua re teneamus ristotelem, O eius filium comachum: cuius accuratescriptide moribus libri dicuntur illi quidem esse Aristotelis ;sed non video, cuir non potu rit patri si ilis esse ius.Theophrastum tamen a hibeamus ad pleraque; dum modo plus in uirtute teneamus, quam ille tenuit, firmitatis, O roboris. simus igitur contenti his. nanque horum posteri meliores illi quidem, mea sententia, quam reliquarum
philosiophi disciplinarum,sed ita degenerant, ut ipsi exse nati esse uideantur.Primum Theophrasi Stra
299쪽
to p sicum se uoluit. in quo et si est magnus ; t
men nouapleraque, Operpauca de moribus. Huius LIsias et oratione locuples, rebus ipsis ieiunior. concinaeus deinde,stelegans huius Aristo: sied ea , quae desideratur a magno philosopho, grauitas in eo non fuit .scripta me et multa,*polita sed nescio quo paIIo auctoritat oratio non habet . praetereo multos, in his, do tum hominem, O suavem, Hi ronymum: quem iam cur Peripateticum appellem, nescio. ummum enim bonum exposuit, vacuitatem doloris. qui autem desummo bono di issentit, de t ta philo ophiae ratione d sentit. Critolaus imitari antiquos uoluit: et quidem est grauitate proximus: O redundat oratio: attamen is quidem in patri sinstitutis manet. Diodorus, eius auditor, adiungit ad honestatem uacuitatem doloris . hic quoque suus est; desummoq. bono dissentiens, dici uere Peripa- ,
teticus non potest. Antiquorum aut sententiam
Antiochus noster mihi uidetur persequi diligentis me; quam eam im Aristotelis Di se,'Tolemo nis docet. Facit igitur Lucius nosterprudenter, qui audire desummo bono potismum uelit. hoc enim constituto in philosiophia, constituta sunt ompia . ceteris inrebus siue p termissum, me ignoratum est quippiam, non plus incommodi est, quam qua ii quaeque earum rerum est, in quibus negleritumes aliquid: ummum autem bonum si linoretur, id uendi rationem ignorari necesse est. ex quo tantus error consequitur, ut, quem inportu e recipiant, Aure
300쪽
siste non possint. cognitis autem rerum ita cum intestigitur quid sit edi bonorum extremu , est nuriorum, inuenta uitae uia est, conformatioq. omnium
Giciorum. est igitur, quo quidque reseratur, ex quo id, quod omnes expetunt, beate uiuendi ratio inueniri, GP comparari potest . quod, quoniam , in quo sit, magna dissensio est is Carneadea nobis adlabenda diuisio est, qua noster Antiochus libenter uti solet. Ille igitur uidit, non modo quot fuissent a huc philosophorum de seu mo bono,sed quot omniano esse possent sententiae . negabat igitur ullam thartem, quae ipsa a se proficisiceretur. etenim semper illud extra est, quod arte comprehenditur. nihil opus est exemplis hoc facere longius. eLὶ enimper
sticuum, nullam artem in se uersari ,sed e se aliud artem ipsam, aliud quodpropositumst ar i. q
niam, ut medicina ualetudinis, nauigationisgubem
natio, sic uiuendi ars est prudentia: necesse est quo que eam ab alia re esse coastitutam, O pro οἱ tam Constitit autem stre inter omnes, id, in quoprudentia uersaretur, quod assequi uellet, aptum, oeaccommodatum naturae esse oportere , is tale, ut ipsum per se inuitaret, , ae liceret appetitum an mi : quem Onbub Graeci uocant. quid autem sit, quod
ita moueat, itaq. a natura in primo ortu appetatur, non con lati deq. eo en inter philosiophos, cum summum bonum exquiritur, omnis dissensio. totius
nim quaeIlionis eius, quae habetur de finibus bon rum, O maborum, cum quantur in his quid sit ex