M. Tullii Ciceronis De philosophia, prima pars volumen secundum ... Cum scholiis Pauli Manutii. Index rerum, et verborum M. Tullii Ciceronis De philosophia, prima pars, Academicarum quaestionum editionis primae liber secundus, editionis secundae libe

발행: 1560년

분량: 663페이지

출처: archive.org

분류: 미분류

471쪽

Frano repente tactu exagitantur nouo .

Sed ia- sullectus miseri s obtorpui . Defatigatio igitur miseriarum aegriti diuesci stariat leuiores pintelligi necesse est, non rem ipsam cat sam , atque fontem e be n roris. Thilo ophi summi , nec dum Lamen sapientiam consecuti , nonne intelligunt in summo se malo esse, munt em insipientes; neque insipientia ullum maius malum est neque tamen lugent/ quid ita δ quia huic generi in lorum non affingitur illa opinio , re tum esse , aequum , O ad officium pertinere , aegreferre, quod sapiens non siis: quod idem affingimus huic aegritudim; in qua luctus inen; quae omnium maximaen. itaque Aristoteles , ueteres philosiophos accusans,

qui existimauissent philosophiam suis ingestiis esse perse tam , ait eos aut mitissimos , aut gloriosi mos fuisse ;sed se uidere, quod paucis annis magnai accesso a ta eiset, breui tempore philosophiam plane absolutam fore. Theoplar autem, moriens accusasse naturam dicitum , quod ceruis, O cornicibus uitam diuturnam , quorum id nihil interesset hominibus , quorum maxime interfui set, tam exμguam uitam dedisset: quorum si aetaspotuisset esse longinquior , futurum fuisse , ut , omnibus perfectis artibus, omni doctrina hominum uita erudiretur. querebatur igitur se trem, cum illa uidere Gaepisset, extingui. Quid ἰ ex ceterisphilosophis non ne opti

must

472쪽

LIBER III. 23smus , O grauissimus quisque confitetur, multa se orare ἐ O multa si etiam atque etiam essed sienda φ neque tamen , cum se iri media Bultitia , qua nihil est peius , haerere intelligant, aegritudine premuntuΥ. nulla enim admiscetur opinio Osticissi doloris. Quid , qui non putant lugendum viris ἐqualis fuit ri Maximus , esserens Mium consul rem , qualis L. Paullus, duobus pocis diebus amissi filiis; qualis M. Cato ,pratore de nas', momtuo filio , quales reliqui, quos in Consolinione collegimus. quid bos aliudplacauit, nisi quod tu ctum , Omaerorem esse non putabant uiri φ ergo id, quod alii rectum opinantes aegritudinise lent dedere , ii turpe putarites , aegritudinem repuler t. ex quo intelligitur , non in natura ,sed in opinione esse aegritudinem. Contra dicuntur haec. Quis tam demens , ut sua uoluntate maereat in natura assert dolorem: cui quidem Crotor, inquiunt , uester cedendum putat:

premit enim , atque instat, nec resistipotest . itaque Oileus ille apud Sophoclem , qui Telamonem antea de Aiacis morte consolarus esset , is ci audisset de suo, fractus est: de cuius commutara mole sic

Hec uero tantapraeditus sapientia visiquam est , qui, aliorum aerummam iantis ais

idem , cim Drtuna mutata impetum Conuertat, clade uouitas angam ua , Vt illa ad alios di Ia est praecepta excitarit. . et Haec

473쪽

emn disputant, hoc student escere, natura obsisti nullo modoposse. ii tamen fatentur grauiores aegritudines sumpi, quam natura cogat. quae igitur ameritia , ut nos quoque idem ab altiis requiramus' Adplures sunt caussae fuscipiendi doloris . primum illa opimo mali; quo uisio, atquepersuasio, aegritudo in equitum nece sario. deinde etiamgratumse momsuis facere , sigrauiter eos lugeant , arbitrantur. acceditsupersitio muliebris quaedam. existimant enim, dijs immortalibus se facilius aris facturos ,si,

eorum plagaperculsi, a Olidios se , stratos esses

reantum . Sed haec inter se quam repugnent,pler' non rudent. laudant enim eos , qui aequo animo m riantur: qui alterius mortem aequo animo ferant,

eos putant uituperandos . quasi seri ullo modo possest , quod in amatorio sermone dici solet, ut quisequam plus alterum diligat, quam fe .praeclara illud est, O,si quaeri restum quoque,'uerum,ut eos, qui nobis carissimi esse debeant, aeque ac nos et i sos atmemus; ut uero plus, fieri nullo pacto potest . ne optandum quidem e se in amicitia, ut me isse plus, qui e , ego illum plus , quam me . perturbatio uitae,si ita sit, atque osciorum omnium consequatur. Sed de hoc alias. nunc illud satis est , non attribuereia missionem amicorum miserim nostram; ne illos plus, quam ipsi uelint, entiant,plus certe, quam nostinet ipsius, diligamus. Nam quod aiunt,ple: isque coni lationibus nihil leuari; adiunguntq. consisIatores ipsos confiteri se miseros , cum ad eos imp

474쪽

tum suum fortuna conuerterit: utraque dissoluitur. t enim Tia non natum a uitia,'d culpae .ctust tiam autem accusare quamuis copiosie licet. nam ct qui non leuantur , sit alios ad miseriam inuitant: O qui suos casus aliter ferunt, atque ut alijs au Io--s i fuerunt, non sunt uitiosiores, quam fere plerique, qui auari auaros,gloriae cupidosglioriosi re prehendunt. est enim proprium nultitiae , a myta Mitia cernere, obliuifici storum.sed mmirum hoc ximum est experimentum, cum constet aegritudinem uetustate tolli hanc uim non esse in sepositam, sed in cogitatione diuturna. nam etsi eadem res est,

er idem est homo: qui potest quidquam de dolore mutari , si neque de eo ,propter quod dolet , qui

quam est mutatum , neque de eo , qui dolet e cogitatio igitur diuturna , nihil e se in re mali , dolori me detur , non ipsa diuturnitas. Hic mihi asserunt m diocritates : quae si naturalessimi , quid opus est consolatione in natura enim ipsa terminabit modu- :sinopinabiles , opinio tota tollatur. Satis dictum esse arbitror , agritudinem esse opinionem mali praesen tis.; in qua opinione istud insit , ut aegritudinem fusici

per porteat. Additur ad hanc definitionem a Z non e te , ut illa opinio praesentis madi sit recens . hoc autem uerbum sic interpretatur, ut non tantum

illud recens esse uelit , quod paullo ante acciderit ;sed, quam diu in illo opinato malo uis quaedam insit, uigeat , O habeat quandam uiriditatem, tamdiu appelletur recens: ut .artemisia ista, Mausoli

475쪽

cariae regis uxor, quae nobile illud Halicamassi fecit sepulcrum, quatris diu uixit, uixit in luctu, eodempetiam confecta contabuit. huic erat illa opinio quotidie recens: quae tum denique non appetitabatur recens, cum uetustate exaruit. Haec igitur ossicia sunt consolantium, tollere aegritudinem funditur, aum dare , aut detrahere quamplurimum , aut suppri-V a maliare longius , aut ad adiam tu ιducere. Sunt , qui unum oscium consolantis p tent , malum illud omnino non esse, ut Cleanthipi cet. ssent, qui , non minis malum, ut Peripat lici inunt , qui abducunt a malis ad bona , ut Epicurus .funt , quisatis putant ostendere , nihil inopis ti accidisse ,nibit mali. Cha sinus autem caput esse censet in consiolando , des abere illam opinionem maerenti ,sese oscio fungi putet iusto, atque debito. sunt etiam, qui haec omnia genera consolandi colu-gunt. alius enim alio modo mouetur; ut fere nos omnia in Consolationem unam coniecimus. emat enim in tumore animus', omnis in eo tentabatur curatio.

sed sumendum tempus est non minus in animorum morbis , quam in corporum: ut Prometheus ille Grasi: cui cum dictum esset , Atqui , Prometheu , te hoc tenere existimo k 'Mederiposse rationem iracundiae; respondet, . USiquidem qui tempestiuam medicinam admoueris, ton adgrauescens uulnus illidat manus. Erit igitur in cor olationis prima medicina, doc

re aut

476쪽

re aut nullum malum esse, aut admodum paruum rastera, et de commuini conditione listae , Oproprie ,

se quid sit de ipsius , qui mereat, disputandum: tertia cis mam e ste Iultitiam , rustra confici maerore, cum intelligas nihil posseprofici. Cleuis

es quidem sapientem corolatur; qui consiolati ne non eget. inhil enim esse mali , quod turpe non sit, si lugenti persuaseris ; non tu gli luctum, sed.ctultitiam detraxeris. alienum autem tempus d cendi. Et tamen non satis mihi uidetur uidisse hoe Cleanthes ,suscipi aliquando aegritudinem posse ex eo ipso , quod esse summum malum Cleanthes ipse fatetur . quid enim dicemus ἐ cum Socrates Alii Hudi persuasisset, ut accepimus h eum nihil hom nis 4se, nec quidquam HUR AElcissiadem ,summo loco natum , O quemvis baiulum iniciesse; cum se Alcibiades affli Iaret GSc mansq. Socrati su plex esset, ut sibi uirtute traderet, turpitudinemq. depelleret: quid dicemus, Cleanthe φ num in illa re , qua aegritudine Alcibiadem asciebat, mali nihil

fulse ἰ uuid illa Lycvnis, qualia sunt ρ qui aegrit

dinem ea tenuans, paruis est 'eam rebus moueri, fortκnae, O corporis incommodis, non mimi m

lis . uuid ergo ζ illud, quod Alcibiades dolebat, non ex animi malis uitiisq. constabat e Ad Epicuri, consolationem fatis est arite dictum . Ne illa quidem consolatio firmi stimas; quanquam li

ta est , saepe prodo: Pon tibi hoc Dii . prodest

hac quidem, ut dixi, sed nec semper, nec omnia. bus

477쪽

bus .sunt enim, qui restuant .sed refert, quo do adhibeatur. ut enim tulerit quisque eorum, qui sapienter tulerurit , non quo quisque incommodo affectus sit , praedicandum est. Chrysippi ratio ad ueritat firmissima est , ad tempus aegritudinis dis,

cilis. magnum opus est probare maerenti, illum suo iudicio , O quod se itaputet oportere facere , m rere. 2 imirum igitur, ut in causs non semper uti mur eodem statu , sic enim appellamus contro Nersiarumgenera 9 sed ad tempus , ad controuer hae naturam , adpersonam accomUodamus: sic in aegritudine lenienda, quamnam quisque cura tionem recipere possit, uidendum egi. Sed nescio quo panto ab eo , quod erat a te propositum , aberra Ut oratio. tu enim de sapiente quaesieras: cui an Malum uideri nullumpotest , quod uacet turpitud me , aut ita paruum malum , ut id obruatur sapie via , uixq. appareat; qui nihil opinione affingat, U- sumat q. ad aegritudinem; nec id putet esse rectum , D quam axime excruciari , lud Iuq. confici; quo prauius nihil esse possit. edocuit ramisi ratio , ut mi. hi quidem uidetur, cu hoc ipsumproprie non quae aeretur hoc tempore, ne quidem ullum 69e malum . msi quod ide dici turpeposset; tamen ut uideremus,' quidquid in aegritudine mali, id no naturale e isse,sed

uoluntario iudicio , O opinionis errore contracta . tradiatum est autem a nobis id genus aegritudinis , quod unum est omnium maximu- , ut, eo sublato, reliquorum remedia ne magnopere quaerenda am

478쪽

bitrarmur humi enim certa , quae de paupertate, certa, quae de uita inhonorata, ingloria dicisi deos . separatim autem certae scholae semide exi lio , de interitu patriae , deseruitute, de debilitate , de caecitate , O de omni casu :in quo nomen poni*iet cada talis . haec Graeci in singulas scholas, O in singulos libros dispertiunt opus enim quarunt, quanquam plane disputationis junt ,delectationis.

tamen , ut medici,toto corpore curarido , mrnu

mae et lampani ,si condoluit ,medentur:secphil sophia, cum uniuersam aegritudinem sustulit , t men , si quis error aliunde extitit, si paupertas Uomordit , si ignominia pupugit , si quid tenebra ram cludit exilium , aut eorum , qua modo dixi,s quid extitit: etsi singularum rerum funt propria consolationes: de quibus audies tu quidem , cum uoles .sed ad eundeo fontem reuemtrndum est , ri tudinem omnem procul abesse asapiente , quod inari sit, qu)d frustra fusicipiatur , quod hon natura exoriatur ,sed iudicio , sed opinione , sed quadam

inuitatione ad dolendum, cum id decreuerimus ita feri oportere . hoc detra Io , quod totu- est uoluminium, aegritudo erit sublata illa maerens; morsus tamen , O contra Irunculae quaeda animi relinquentur. hanc dicant sine naturalem , dum ritudinis nomen absit ,graue , tetrum , iunestum , quod cum sapientia esse , atque , ut ita dicam, halitare nullo modo possit . atqui stirpes sunt aegritudinis, quimmultae , quam aUara, quae, ipso trunco euerso,

et: ἰ omnes

479쪽

onmesesidendae sunt , necesse erit,mgulis di stulationibus superest enim nobis hoc, cuicuimodi est , otium .sed ratio una omniu- est aegritudinum, plura nomina. nam ct inuidere aegritudinis est, aemulari, O obtre Iare,stmisereri, angi , luge re , maerere , aerumna affici , lamentari, solicitari, dolere, in molestia essὸ, a Dii Iari , desterare . haec omnia definiunt Stoici: Gq. uerba , quae dixi , si gularum rerum sunt, non , ut uidentur , easdem res significant , sied aliquid disserunt: quod alio loco fortasse tra tabimus. hae sumi illae fibrae Rirpium quas initio dixi , persequenda , et omnes elidendae ζ tne ulla unquam possi existere : m num opus; ερο ιdifficite: quis negat ἐ quid autem praeclarum, non cidem arduum ψ sed tamen id se essenturam philo d- tphiaprofitetur: nos modo curationem eius recipi, imus . Verum quidem haec hactenus: cetera , quo-- rtiescunque uoletis, O hoc loco , O alijs parata

uobis erunt.

480쪽

M. TVLLII CICERONIS

TVSCVLANARVM de reliquis animi perturbationibus.

tatem e Graecia transtulerunt. nam cum a primo urbis ortu, regiis institutis, partim etiam linibus au sticia, caero omae, comitis,prouocationes , patrum consilium, equitum , peditumq. descriptio, tota res militaris diuinitus e let constituta; tum progressio admirabilis , incredibilis . cursus ad omnem excellentiam fas Ius est , dominatu regio rep. libo rata. nec uero hic locus est , ut de moribus institu tisq. maiorum , Odificiplina, ac temperatione cimtatis loquamur. aliis haec locis satis accurate a n bis dicta sunt, maximeq. in iis sex libris, quos derep. conscripsimus. hoc autem loco consideranti mihistudia doctrinae , multa sane occurrunt , cur ea quoque accersita aliunde, neque solum expetita sed etiam conseruata, ct culta uideantur . erat enim

illis paene in con stectu , praestanti sapientia, O n bilitate , Uthagoras, qui fuit in Italia temporibus iisdem, quibus L . Brutus patriam liberauit,pr

v Μ multis locis nostrorum hominum ingenia , uirtutesque, Brute obleo mirari , tum maxime in studiis , quae sero admodum expetita , in hanc cius

SEARCH

MENU NAVIGATION